GI IăPHỄPăNỂNGăCAOăHI UăQU ăS NăXU TăKINH DOANHăT IăCỌNGăTYăC ăPH NăBIAă HÀăN I-H IăPHọNG Giáoăviênăh ngăd n :ăTS.Nguy năThanhăBình Sinh viên th c hi n : Nguy năTr ngă c Mã sinh viên :
Trang 1HÀăN I-H IăPHọNG
HÀăN Iăậ 2013
Trang 2GI IăPHỄPăNỂNGăCAOăHI UăQU ăS NăXU Tă
KINH DOANHăT IăCỌNGăTYăC ăPH NăBIAă
HÀăN I-H IăPHọNG
Giáoăviênăh ngăd n :ăTS.Nguy năThanhăBình Sinh viên th c hi n : Nguy năTr ngă c
Mã sinh viên : A16427 Chuyên ngành : Tài Chính
Trang 3M C L C
CH NGă1 C ă S ă Lụă LU Nă V ă HI Uă QU ă S Nă XU Tă KINHă DOANHă
C AăDOANHăNGHI P 1
1.1.Kháiăni m 1
1.1.1.Khái ni m v hi u qu s n xu t kinh doanh 1
1.1.2.B n ch t c a hi u qu s n xu t kinh doanh 1
1.1.3 c đi m c a hi u qu s n xu t kinh doanh 2
1.1.4.S c n thi t ph i nâng cao hi u qu s n xu t kinh doanh 3
1.2.Nh ngătiêuăchíăđánhăgiáăhi uăqu ăs năxu tăkinh doanh 4
1.2.1.Ch tiêu hi u qu kinh doanh t ng h p 4
1.2.1.1.T su t sinh l i trên v n ch s h u 4
1.2.1.2.T su t sinh l i c a tài s n 4
1.2.1.3.T su t sinh l i trên doanh thu 5
1.2.1.4.T su t sinh l i trên chi phí ho t đ ng 5
1.2.2.Ch tiêu hi u qu s d ng tài s n 5
1.2.2.1.Ch tiêu hi u qu s d ng tài s n c đ nh 5
1.2.2.2.Ch tiêu hi u qu s d ng tài s n ng n h n 5
1.2.3.Ch tiêu hi u qu s d ng v n 6
1.2.3.1.Ch tiêu hi u qu s d ng v n ch s h u 6
1.2.3.2.Ch tiêu hi u qu s d ng v n vay 6
1.2.3.3.Ch tiêu hi u qu s d ng v n c đ nh và v n l u đ ng 6
1.2.4.Ch tiêu hi u qu s d ng lao đ ng 6
1.2.5.Ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng chi phí 7
1.3.Nh ngăy uăt ă nhăh ngăđ năhi uăqu ăs năxu tăkinhădoanh 7
1.3.1.Y u t khách quan 7
1.3.1.1.Môi tr ng qu c t 7
1.3.1.2.Môi tr ng trong n c và môi tr ng pháp lý 7
1.3.1.3.Môi tr ng xã h i 8
1.3.1.4.Trình đ khoa h c k thu t 8
1.3.1.5.Th tr ng đ u vào và đ u ra c a doanh nghi p 9
1.3.1.6.Tính c nh tranh 9
1.3.2.Y u t ch quan 9
1.3.2.1.B máy t ch c doanh nghi p 9
1.3.2.2.Tình hình tài chính doanh nghi p 10
1.3.2.3.Lao đ ng và ti n l ng 10
1.3.2.4.Nguyên v t li u 11
1.3.2.5.S n ph m 11
Trang 41.3.2.6.Môi tr ng làm vi c và c s v t ch t bên trong doanh nghi p 11
1.3.2.7.Marketing 12
CH NGă2 TH CăTR NGăHO Tă NGăS NăXU TăKINHăDOANHăC Aă CỌNGăTYăC ăPH NăBIAăHÀăN Iăậ H IăPHọNG 13
2.1.Kháiăquátăchungăv ăcôngătyăc ăph năbiaăHƠăN iăậ H iăPhòng 13
2.1.1.Gi i thi u chung v công ty 13
2.1.2.Quá trình hình thành phát triên 13
2.1.3.Ho t đ ng kinh doanh s n xu t 14
2.1.4.C c u t ch c và qu n lý 14
2.1.5.Nh ng đ c đi m kinh t - k thu t liên quan đ n ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a công ty 15
2.1.5.1 c đi m s n ph m 15
2.1.5.2 c đi m trình đ công ngh 16
2.1.5.3 c đi m th tr ng 17
2.1.5.4 c đi m v lao đ ng 19
2.2.Th cătr ngătƠiăchínhăvƠăhi uăqu ăkinhădoanhăc aăcôngătyăc ăph năbiaăHƠăN iă ậ H iăPhòng 21
2.2.1 ánh giá khái quát tình hình tài chính c a công ty 21
2.2.1.1.Tình hình tài s n và ngu n v n 21
2.2.1.1.1.Tình hình tài s n 21
2.2.1.1.2.Tình hình ngu n v n 25
2.2.1.2.Tính t ch trong ho t đ ng tài chính và kh n ng thanh toán 29
2.2.1.2.1.Ch tiêu đánh giá tính t ch trong ho t đ ng tài chính 29
2.2.1.2.2.Ch tiêu đánh giá kh n ng thanh toán 30
2.2.1.2.3.Phơn tích k t qu kinh doanh c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng n m 2011 vƠ n m 2012 33
2.2.2.Phân tích hi u qu kinh doanh công ty 35
2.2.2.1.Các ch tiêu hi u qu s n xu t kinh doanh t ng h p 35
2.2.2.2.Các ch tiêu hi u qu s d ng tài s n 38
2.2.2.2.1.Phân tích hi u qu s d ng tài s n chung 38
2.2.2.2.2.Phân tích hi u qu s d ng tài s n ng n h n 41
2.2.2.2.3.Phân tích hi u qu s d ng tài s n dài h n 43
2.2.2.3.Các ch tiêu v hi u qu s d ng ngu n v n 45
2.2.2.4.Ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng chi phí 49
2.2.2.5.Ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng lao đ ng 51
2.3 ánhăgiáăho tăđ ngăs năxu tăkinhădoanhăc aăcôngătyăc ăph năbiaăHƠăN i-H iă Phòng 52
Trang 52.3.1.Thu n l i và khó kh n 52
2.3.1.1.Thu n l i 52
2.3.1.2.Khó kh n 52
2.3.2.Nh ng k t qu đ t đ c 53
2.3.3.V n đ còn t n t i 54
2.3.3.1.V n đ v tài chính 54
2.3.3.2.V th tr ng 55
CH NG 3 M Tă S ă GI Iă PHỄPă NH Mă N NGă CAOă HI Uă QU ă HO Tă NGă S Nă XU Tă KINHă DOANHă T Iă CỌNGă TYă C ă PH Nă BIAăHÀăN Iăậ H IăPHọNG 56
3.1.Tri năv ngăphátătri n 56
3.1.1.Phân tích ngành công nghi p Bia Vi t Nam 56
3.1.2.Quy ho ch phát tri n ngành Bia c a Vi t Nam 57
3.1.3 nh h ng phát tri n đ i v i ngành bia: 58
3.1.4.M t vài xu h ng c a ngành Bia Vi t Nam: 59
3.2 ăxu tăcácăgi iăphápănh mănơngăcaoăhi uăqu ăs năxu tăkinh doanhăt iăcôngă tyăc ăph năbiaăHƠăN iăậ H iăPhòng 60
3.2.1.Gi i pháp v tài chính 60
3.2.1.1.Tái c c u tài s n - ngu n v n 60
3.2.1.2.Nghiên c u và phân tích tài chính các d án tr c khi đ u t 61
3.2.1.3.Nâng cao n ng l c qu n lý hàng t n kho 61
3.2.1.4.Thi t l p chính sách ph i thu h p lý và hi u qu 61
3.2.1.5Gi i pháp nâng cao doanh thu ho t đ ng s n xu t kinh doanh 62
3.3.Cácăgi iăphápăv ămarketing 62
3.3.1.Nâng cao ch t l ng s n ph m 62
3.3.2 y m nh ho t đ ng qu ng bá 63
3.4.Cácăgi iăphápăkhác 63
3.4.1.Qu n lý t ch c 64
3.4.2.Nâng cao n ng su t lao đ ng 65
3.5.M tăs ăki năngh ăv iăbênăh uăquan 65
Trang 6DANHăM CăVI TăT T KỦăhi uăvi tăt t Tênăđ yăđ
TSNH TƠi s n ng n h n
TSDH TƠi s n dƠi h n
VCSH V n ch s h u
Trang 7DANHăM CăCỄCăB NGăBI U
B ng 2.1 L c l ng lao đ ng t i công ty 19
B ng 2.2 C c u đ tu i lao đ ng c a công ty 5
B ng 2.3 Phơn tích c c u tƠi s n c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng 23
B ng 2.4 C c u ngu n v n c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng 25
B ng 2.5 Phơn tích c c u ngu n v n c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng 27
B ng 2.6 Tính t ch v tƠi chính c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng 29
B ng 2.7 Kh n ng thanh toán c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng 30
B ng 2.8 So sánh các ch s kh n ng thanh toán n m 2012 v i các doanh nghi p cùng ngành 31
B ng 2.9 Báo cáo k t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh 33
B ng 2.10 Kh n ng sinh l i c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng 35
B ng 2.11 M t s ch tiêu qua các n m (2009 - 2012) 36
B ng 2.12 So sánh t su t sinh l i n m 2012 v i các doanh nghi p cùng ngƠnh 38
B ng 2.13 Phơn tích hi u qu s d ng tƠi s n chung 38
B ng 2.14 M c đ nh h ng c a ROS vƠ Hi u su t s d ng tƠi s n lên ROA 40
B ng 2.15 Phơn tích hi u qu s d ng tƠi s n ng n h n 41
B ng 2.16 Các ch tiêu đánh giá hƠng t n kho 42
B ng 2.17 Ch tiêu đánh giá tình hình kho n ph i thu 43
B ng 2.18 Phơn tích hi u qu s d ng tƠi s n dƠi h n 44
B ng 2.19 Nhóm ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng ngu n v n 46
B ng 2.20 Phơn tích ROE theo mô hình Dupont 48
B ng 2.21 Phơn tích t tr ng chi phí trên doanh thu 49
B ng 2.22 Ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng chi phí 50
B ng 2.23 Phơn tích hi u qu s d ng lao đ ng 51
B ng 3.1 T ng quan th tr ng Bia Vi t Nam 56
B ng 3.2 Quy ho ch s n xu t bia theo vùng 58
B ng 3.3 Nhu c u v n đ u t s n xu t bia đ n n m 2015 59
DANHăM CăBI Uă Bi u đ 2.1 C c u đ tu i c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng 21
Bi u đ 2.2 C c u tƠi s n c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng (2009 - 2012) 22
Bi u đ 2.3.C c u ngu n v n c a Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng (2009-2012) 25
DANHăM CăS ă S đ 2.1 S đ t ch c 14
S đ 2.2 Quy trình t ch c s n xu t c a công ty đ c tóm t t theo s đ sau 16
Trang 8L IăM ă U
Trong c ch kinh t k ho ch hóa t p trung tr c đơy, m i ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p đ u tuơn theo k ho ch c a nhƠ n c Ba v n đ c b n
c a s n xu t kinh doanh lƠ: s n xu t cái gì? s n xu t nh th nƠo? vƠ s n xu t cho ai?
đ u do nhƠ n c ch đ nh s n nên doanh nghi p không có quy n quy t đ nh Chính vì
v y mƠ hi u qu s n xu t kinh doanh c a m i doanh nghi p không th c s đ c quan tơm, chú tr ng đ n
T n m 1986, n n kinh t n c ta chuy n sang c ch th tr ng thì các doanh nghi p ph i t ch v m t tƠi chính, t xơy d ng ph ng án s n xu t kinh doanh, t tìm đ u vƠo vƠ đ u ra cho s n ph m, t ch u trách nhi m v hi u qu ho t đ ng s n
xu t kinh doanh c a mình H n th n a n m 2007, Vi t Nam gia nh p t ch c th ng
m i th gi i (WTO) đƣ m ra vô s c h i kinh doanh nh ng c ng ti m n không ít nguy c đ i v i m i doanh nghi p Doanh nghi p mu n t n t i vƠ phát tri n trong quy
lu t c nh tranh kh c nghi t c a c ch th tr ng thì ph i s d ng các ngu n l c c a mình m t cách có hi u qu nh t Th c ch t c a quá trình nƠy lƠ nơng cao hi u qu s n
xu t kinh doanh
Hi u qu s n xu t kinh doanh lƠ k t qu c a quá trình lao đ ng c a con ng i, lƠ
k t qu tƠi chính cu i cùng c a các ho t đ ng s n xu t kinh doanh, nó giúp doanh nghi p t n t i vƠ phát tri n, lƠ ngu n mang l i thu nh p cho ng i lao đ ng, lƠ ngu n tích l y c b n đ tái s n xu t xƣ h i Do đó vi c nghiên c u vƠ tìm cách nơng cao
hi u qu s n xu t kinh doanh lƠ đòi h i t t y u đ i v i m i doanh nghi p
Nh n th c đ c t m quan tr ng c a hi u qu s n xu t kinh doanh, v i nh ng
ki n th c đƣ tích l y đ c cùng v i quá trình th c t p Công ty C ph n bia HƠ N i ậ
H i Phòng em đƣ ch n đ tƠi ắ Gi i pháp nơng cao hi u qu s n xu t kinh doanh Công ty C ph n bia HƠ N i ậ H i Phòng Ằ lƠm chuyên đ nghiên c u c a mình
M cătiêuănghiênăc uă
- H th ng lỦ thuy t v hi u qu s n xu t kinh doanh trong doanh nghi p vƠ các
bi n pháp đ nơng cao hi u qu s n xu t kinh doanh
- ánh giá th c tr ng tƠi chính vƠ phơn tích ho t đ ng vƠ hi u qu s n xu t kinh doanh c a Công ty c ph n Bia HƠ N i ậ H i Phòng
- xu t m t s gi i pháp nh m hoƠn thi n ho t đ ng s n xu t vƠ nơng cao hi u
qu kinh doanh t i Công ty c ph n Bia HƠ N i ậ H i Phòng
iăt ngăvƠăph măviănghiênăc u
- i t ng nghiên c u c a lu n v n lƠ ho t đ ng s n xu t kinh doanh t i Công
ty c ph n Bia HƠ N i ậ H i Phòng
- Ph m vi nghiên c u: Ho t đ ng s n xu t kinh doanh t i Công ty c ph n Bia
HƠ N i ậ H i Phòng trong ba n m 2010, 2011, 2012
Trang 9Khóa lu n nƠy đ c ti p c n d i góc đ phơn tích tƠi chính c a m t sinh viên
chuyên ngƠnh tƠi chính doanh nghi p, do v y đi sơu vƠo phơn tích tình hình tƠi chính
c a công ty đ rút ra nh ng u đi m c ng nh h n ch c a công ty trong ho t đ ng kinh doanh, vƠ đ a ra m t s gi i pháp, ki n ngh đ nơng cao hi u qu kinh doanh
N iădungăkhoá lu năbaoăg mănh ngăph năsau
Ch ng I : C S Lụ LU N V HI U QU S N XU T KINH DOANH
C A DOANH NGHI P
Ch ng II : TH C TR NG HO T NG S N XU T KINH DOANH C A CÔNG TY C PH N BIA HÀ N I ậ H I PHọNG
Ch ng III : M T S GI I PHÁP NH M NÂNG CAO HI U QU HO T NG
S N XU T KINH DOANH T I CÔNG TY C PH N BIA HÀ N I ậ H I PHọNG
Em xin chơn thƠnh cám n s h ng d n vƠ giúp đ t n tình c a th y giáo TS.Nguy n Thanh Bình, cùng các cán b công nhơn viên Công ty c ph n bia HƠ N i
- H i Phòng đƣ giúp đ em hoƠn thƠnh lu n v n t t nghi p nƠy Do h n ch v lỦ lu n
vƠ th i gian nên bƠi vi t c a em còn nhi u thi u sót , em r t mong nh n đ c s góp Ủ
c a th y cô
Em xin chân thành c m n!
Trang 10CH NGă1 C ă S ă Lụă LU Nă V ă HI Uă QU ă S Nă XU T KINH DOANH
C AăDOANHăNGHI P 1.1 Khái ni m
1.1.1 Khái ni m v hi u qu s n xu t kinh doanh
đ a ra khái ni m v hi u qu s n xu t kinh doanh đ u tiên ta s đi tìm hi u khái ni m hi u qu vƠ hi u qu kinh t
Hi u qu lƠ thu t ng dùng đ ch m i quan h gi a k t qu th c hi n các m c tiêu c a ch th vƠ chi phí ph i b ra đ có đ c k t qu đó trong đi u ki n kinh t
nh t đ nh
Xét v khía c nh kinh t c a m t hi n t ng (m t quá trình) thì ta có đ nh ngh a:
Hi u qu kinh t c a m t hi n t ng (m t quá trình) kinh t lƠ m t ph m trù kinh t
ph n ánh trình đ s d ng các ngu n l c (nhơn l c, tƠi l c, v t l c, ngu n v n) đ đ t
đ c m c tiêu xác đ nh
Xƣ h i phát tri n kéo theo s c nh tranh ngƠy cƠng gay g t gi a các doanh nghi p trong n n kinh t th tr ng có th t n t i vƠ phát tri n b n v ng, doanh nghi p c n đ t l i nhu n cƠng cao cƠng t t, t đó t o đi u ki n cho ci c m r ng ho t
đ ng s n xu t, t o ch đ ng trên th tr ng
Hi u qu s n xu t kinh doanh lƠ ch tiêu ph n ánh hi u qu s d ng các y u t
đ u vƠo vƠ trong quá trình s n xu t, bi u hi n thông qua k t qu lƠ l i nhu n đ t đ c Tuy nhiên ch xem xét l i nhu n đ t đ c lƠ ch a đ , c n thi t ph i xem xét l i nhu n
đó có hoƠn thƠnh m c tiêu mƠ doanh nghi p đ ra? M c tiêu c a doanh nghi p bao
g m nhi u y u t : n n t ng kinh doanh n đ nh, ti m l c tƠi chính v ng m nh.Vì v y
đ i v i các doanh nghi p vi c nơng cao hi u qu s n xu t kinh doanh lƠ đi u đ c bi t
đ c quan tơm
Cơu h i đ t ra cho các nhƠ qu n tr doanh nghi p lƠ lƠm sao đ có th nơng cao
hi u qu s n xu t kinh doanh?Cơu tr l i n m chính nh ng chi n l c kinh doanh, các quy t đ nh v tƠi chính, các bi n pháp c i thi n phù h p v i tình hình doanh nghi p Có th đánh giá n ng l c c a m t nhƠ qu n tr thông qua hi u qu kinh doanh,
kh n ng huy đ ng vƠ v n d ng các ngu n l c kinh t c a doanh nghi p
Có th k t lu n: Hi u qu s n xu t kinh doanh lƠ m t ch tiêu kinh t t ng h p
ph n ánh trình đ khai thác vƠ s d ng các ngu n l c s n có c a doanh nghi p nh m
t i đa hóa k t qu s n xu t kinh doanh đ ng th i gi m thi u chi phí m c th p nh t
1.1.2 B n ch t c a hi u qu s n xu t kinh doanh
Th c ch t khái ni m hi u qu kinh t nói chung vƠ hi u qu c a ho t đ ng s n
xu t kinh doanh nói riêng đƣ kh ng đ nh b n ch t c a hi u qu trong ho t đ ng s n
xu t kinh doanh lƠ ph n ánh m t ch t l ng c a các ho t đ ng kinh doanh, ph n ánh trình đ s d ng các ngu n l c (lao đ ng, máy móc thi t b , nguyên v t li u, ti n
Trang 11- Tr c h t, hi u k t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p lƠ
nh ng gì mƠ doanh nghi p đ t đ c sau m t quá trình s n xu t kinh doanh nh t đ nh
K t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a m t doanh nghi p có th lƠ nh ng đ i
l ng cơn đong đo đ m đ c nh : s s n ph m tiêu th m i lo i, doanh thu, l i nhu n,
th ph nầ vƠ c ng có th lƠ các đ i l ng ch ph n ánh m t ch t l ng hoàn toàn có tính ch t đ nh tính nh : uy tín c a doanh nghi p, ch t l ng s n ph mầ Nh th k t
qu bao gi c ng lƠ m c tiêu c a doanh nghi p.VƠ k t qu còn ph n ánh quy mô s n
xu t kinh doanh c a doanh nghi p n a
- Trong khi đó theo công th c
lƠ gi a đ u vƠo vƠ đ u ra không có cùng m t đ n v đo l ng còn đ n v giá tr luôn
đ a các đ i l ng khác nhau v cùng m t đ n v đo l ng lƠ ti n t H n n a vi c xác
đ nh hi u qu kinh doanh c ng r t ph c t p b i k t qu kinh doanh vƠ hao phí ngu n
l c đ u vƠo g n v i m t th i k c th nƠo đó r t khó xác đ nh m t cách chính xác
Ngoài ra hi u qu s n xu t kinh doanh nghi p còn g n v i các y u t xƣ h i.C
th nh s công n vi c lƠm mƠ doanh nghi p t o ra,giúp t o thu nh p vƠ c i thi n đ i
s ng v n hóa c a ng i lao đ ng, vi c kinh doanh đ m b o v sinh môi tr ng c ng
đ c đánh giá cao thông qua các bi n pháp x lỦ ch t th i hay tái ch nguyên li u v.v
1.1.3 c đi m c a hi u qu s n xu t kinh doanh
Hi u qu s n xu t kinh doanh lƠ m t đ i l ng so sánh gi a đ u ra vƠ đ u vƠo,
gi a chi phí vƠ k t qu kinh doanh M i y u t trong quá trình s n xu t kinh doanh
đ u có tác đ ng qua l i l n nhau, các chi phí mƠ doanh nghi p b ra bao g m chi phí
s n xu t vƠ chi phí xƣ h i đ u góp ph n t o ra s n ph m Ng c l i, k t qu kinh doanh đo đ c l i ph n ánh hi u qu s d ng chi phí c a doanh nghi p, li u nó đƣ lƠ
nh nh t ch a, m i ph ng án chi phí đƣ đ c cơn nh c ch a, ph ng án chi phí hi n
t i có ph i lƠ t i u?v.vầ
K t qu (K)
Chi phí ( C )
Trang 12D a trên m i quan h gi a chi phí vƠ k t qu , ng i qu n tr c n n m rõ tình hình vƠ đ c tính kinh doanh c a doanh nghi p t đó có s đi u ch nh trong chi n l c kinh doanh đ đ m b o chi phí luôn đ c gi m t i đa vƠ k t quá lƠ cao nh t
Bên c nh hi u qu s n xu t kinh doanh lƠ hi u qu v m t xƣ h i Trên góc đ kinh t , hi u qu kinh doanh mƠ doanh nghi p đ t đ c sau m t quá trình s n xu t
đ c so sánh v i hi u qu xƣ h i mƠ doanh nghi p đ t đ c, hai y u t nƠy lƠ hai y u
t cơn b ng , m t doanh nghi p có hi u qu kinh t cao nh ng v m t xƣ h i th p s không đ c đánh giá lƠ doanh nghi p có ho t đ ng kinh doanh hi u qu vƠ ng c l i Chính vì v y, vi c mang l i hi u qu xƣ h i lƠ đi u c n thi t mƠ doanh nghi p nên ch tơm đ t đ c
1.1.4 S c n thi t ph i nâng cao hi u qu s n xu t kinh doanh
S c n thi t ph i nơng cao hi u qu s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p bi u
hi n nh ng lỦ do sau đơy:
- Th nh t: ngu n tƠi nguyên ngƠy cƠng khan hi m Tr c kia, dơn c còn ít mƠ
c a c i trên trái đ t l i phong phú, ch a b c n ki t vì khai thác s d ng Khi đó loƠi
ng i ch chú Ủ phát tri n kinh t theo chi u r ng: t ng tr ng k t qu s n xu t trên c
s gia t ng các y u t s n xu t nh : t li u s n xu t, đ t đaiầ Nh ng th c t , m i ngu n tƠi nguyên trên trái đ t nh đ t đai, khoáng s n, h i s n, lơm s nầ đ u lƠ h u
h n vƠ ngƠy cƠng khan hi m, c n ki t do con ng i khai thác vƠ s d ng chúng VƠ
v i dơn s g n b y t ng i nh hi n t i đòi h i con ng i ph i ngh đ n vi c l a ch n kinh t , khan hi m t ng d n đ n v n đ kinh t t i u ngƠy cƠng ph i đ t ra nghiêm túc Vi c l a ch n kinh t t i u đơy chính lƠ nơng cao hi u qu s n xu t kinh doanh
mƠ không c n s d ng quá nhi u tƠi nguyên thiên nhiên
- Th hai: khoa h c k thu t ngƠy cƠng phát tri n V i s phát tri n c a k thu t
s n xu t thì cƠng ngƠy ng i ta cƠng tìm ra nhi u ph ng pháp khác nhau đ t o ra s n
ph m K thu t s n xu t phát tri n cho phép v i cùng nh ng ngu n l c đ u vƠo nh t
đ nh ng i ta có th t o ra r t nhi u lo i s n ph m khác nhau i u nƠy cho phép các doanh nghi p có kh n ng l a ch n kinh t : l a ch n s n xu t kinh doanh s n ph m (c c u s n ph m) t i u L a ch n s n xu t kinh doanh t i u chính lƠ s d ng t i thi u các ngu n l c đ u vƠo đ thu đ c l i ích cao nh t Vì v y giúp doanh nghi p có
th nơng cao hi u qu s n xu t kinh doanh trong đi u ki n khan hi m các ngu n l c
Th ba: s l a ch n kinh t c a các doanh nghi p trong các c ch kinh t khác
Trang 134
tơm đó vƠ vì th m c tiêu cao nh t c a doanh nghi p lƠ hoƠn thƠnh k ho ch mƠ NhƠ
n c giao Do nh ng h n ch nh t đ nh c a c ch k ho ch hóa t p trung mƠ không
ph i ch lƠ các doanh nghi p ít quan tơm t i hi u qu ho t đ ng kinh t c a mình mƠ trong nhi u tr ng h p các doanh nghi p hoƠn thƠnh k ho ch b ng m i giá
Trong c ch th tr ng, vi c gi i quy t ba v n đ c b n c a s n xu t d a trên quan h cung c u, giá c th tr ng, c nh tranh vƠ h p tác Các doanh nghi p ph i t
ch v m t tƠi chính, t xơy d ng ph ng án s n xu t kinh doanh, t tìm đ u vƠo vƠ
đ u ra cho s n ph m, t ch u trách nhi m v hi u qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh
c a mình Lúc nƠy m c tiêu l i nhu n tr thƠnh m t trong nh ng m c tiêu quan tr ng
nh t c a ho t đ ng s n xu t kinh doanh
M t khác trong n n kinh t th tr ng thì các doanh nghi p ph i c nh tranh đ
t n t i vƠ phát tri n Trong cu c c nh tranh đó có nhi u doanh nghi p tr v ng, phát tri n s n xu t nh ng không ít doanh nghi p đƣ b thua l , gi i th , phá s n Nh ng doanh nghi p nƠo bi t cách nơng cao ch t l ng hƠng hóa, gi m chi phí s n xu t, nơng cao uy tínầ nh m ti n t i m c tiêu t i đa l i nhu n s có c h i t n t i vƠ phát tri n
Ng c l i s b th tr ng lo i b vƠ đƠo th i Các doanh nghi p ph i có đ c l i nhu n vƠ đ t đ c l i nhu n cƠng cao cƠng t t Do v y, đ t hi u qu s n xu t kinh doanh vƠ nơng cao hi u qu s n xu t kinh doanh luôn lƠ v n đ đ c quan tơm c a doanh nghi p vƠ tr thƠnh đi u ki n s ng còn đ doanh nghi p t n t i vƠ phát tri n trong n n kinh t th tr ng
1.2 Nh ngătiêuăchíăđánhăgiáăhi u qu s n xu t kinh doanh
1.2.1 Ch tiêu hi u qu kinh doanh t ng h p
Ch tiêu nƠy cho bi t c 100 đ ng tƠi s n doanh nghi p b ra thì có bao nhiêu
đ ng l i nhu n thu v ( sau thu ) Th hi n m c đ hi u qu trong vi c phơn chia s
d ng ngu n tƠi s n c a doanh nghi p
Trang 14T su t sinh l i c a tƠi s n
L i nhu n sau thu TƠi s n bình quơn
1.2.1.3 T su t sinh l i trên doanh thu
T su t sinh l i trên doanh thu đ c tính d a trên l i nhu n sau thu vƠ doanh thu thu n, trong đó doanh thu thu n bao g m doanh thu thu n ho t đ ng bán hƠng, cung c p d ch v vƠ doanh thu t ho t đ ng tƠi chính
Ch tiêu cho th y đ c hi u qu s d ng chi phí c a doanh nghi p, chi phí đ c
s d ng h p lỦ lƠm t ng l i nhu n sau thu đ n m c g n v i doanh thu thu n
T su t sinh l i trên doanh thu
L i nhu n sau thu
T ng doanh thu
1.2.1.4 T su t sinh l i trên chi phí ho t đ ng
Chi phí ho t đ ng lƠ chi phí mƠ doanh nghi p b ra đ có đ c k t qu ho t đ ng kinh doanh trong k , bao g m giá v n hƠng bán, chi phí bán hƠng vƠ qu n lỦ doanh
nghi p, chi phí ho t đ ng tƠi chính, chi phí khác
Ch tiêu nƠy l n ch ng t l i nhu n đ t đ c sau thu g p nhi u l n chi phí, hoàn thƠnh m c tiêu t i đa hóa l i nhu n vƠ gi m thi u chi phí c a doanh nghi p
T su t sinh l i trên chi phí
T su t hao phí tƠi s n c đ nh = TSC bình quơn
Doanh thu thu n
Ch tiêu nƠy cho bi t m c tiêu th tƠi s n c đ nh đ sinh ra 1 đ ng doanh thu
T su t sinh l i c a tƠi s n c đ nh = L i nhu n sau thu
Ch tiêu cho bi t c 100 đ ng tƠi s n ng n h n s d ng trong k sinh ra bao nhiêu đ ng l i nhu n sau thu
Trang 15Ch tiêu nƠy đánh giá t c đ v n đ ng c a hƠng t n kho
Th i gian 1 vòng quay c a hƠng t n kho = Th i gian k phơn tích
S vòng quay hƠng t n kho
Th i gian 1 vòng quay HTK cƠng th p thì s vòng quay trong k cƠng nhi u, góp
ph n t ng l i nhu n cho doanh nghi p
Ch tiêu cho bi t m i đ ng v n c đ nh s d ng sinh ra bao nhieu đ ng doanh thu
Hi u qu s d ng v n l u đ ng = Doanh thu thu n
s n l ng cho doanh nghi p
N ng su t lao đ ng = T ng doanh thu trong k
T ng s lao đ ng bình quơn trong k
Ch tiêu s c sinh l i bình quơn c a lao đ ng: cho bi t bình quơn m t lao đ ng trong m t k kinh doanh lƠm ra bao nhiêu đ ng l i nhu n
Trang 16S c sinh l i bình quơn
c a lao đ ng =
T ng l i nhu n sau thu
T ng lao đ ng bình quơn trong k
1.2.5 Ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng chi phí
T su t sinh l i trên t ng chi phí đánh giá m c đ ti t ki m chi phí d a vƠo đ
l n c a l i nhu n đ i v i t ng chi phí
T su t sinh l i trên t ng chi phí =
LNTT
T ng chi phí
T su t sinh l i c a GVHB cho bi t v i m i 100 đ ng GVHB , doanh nghi p t o
ra đ c bao nhiêu đ ng l i nhu n
T su t sinh l i
trên GVHB =
L i nhu n g p
GVHB
T su t sinh l i c a chi phí bán hƠng cho bi t v i m i 100 đ ng chi phí b ra
ph c v cho ho t đ ng bán hƠng thì doanh nghi p thu đ c bao nhiêu đ ng l i nhu n
T su t sinh l i c a chi phí
bán hàng =
L i nhu n thu n t H KD
Chi phí bán hàng
T su t sinh l i c a chi phí qu n lỦ doanh nghi p cho bi t c 100 đ ng chi phí
qu n lỦ doanh nghi p b ra thì thu đ c bao nhiêu đ ng l i nhu n
Vi t Nam gia nh p T ch c th ng m i th gi i (WTO) n m 2007, y u t môi
tr ng qu c t đ i v i các doanh nghi p Vi t Nam ngƠy cƠng có t m quan tr ng, tác
đ ng rõ nét đ n ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p Các s ki n kinh t , chính tr ,
v n hóa pháp lu t trên th gi i, các xu h ng tƠi chính vƠ giá c các ngu n nguyên
nhiên li u trên th gi i gi đơy đ u nh h ng không nh đ n quá trình kinh doanh
c a công ty, đòi h i các nhƠ qu n tr c n đ t m i quan tơm đúng đ n h n v i môi
tr ng kinh t qu c t , t đó có cái nhìn vƠ chi n l c phù h p đ đ a doanh nghi p
v t qua khó kh n hay n m b t c h i trên th tr ng
1.3.1.2 Môi tr ng trong n c và môi tr ng pháp lý
Tình hình chính tr vƠ kinh t trong n c n m ph n m u ch t đ các doanh nghi p có đ c hi u qu kinh doanh hi u qu M t môi tr ng chính tr n đ nh s
giúp các doanh nghi p kinh doanh an toƠn vƠ cơn b ng Các ch tiêu kinh t vƠ b n đ
các ngành, l nh v c trong m t qu c gia lƠ c s đ doanh nghi p đ ra ph ng án kinh doanh đúng đ n
Trang 178
Môi tr ng pháp lỦ bao g m lu t, các v n b n d i lu tầ M i quy đ nh pháp
lu t v kinh doanh đ u tác đ ng tr c ti p đ n k t qu vƠ hi u qu s n xu t kinh doanh
c a các doanh nghi p Vì môi tr ng pháp lỦ t o ra ắsơn ch iẰ đ các doanh nghi p cùng tham gia kinh doanh, v a c nh tranh l i v a h p tác v i nhau nên vi c t o ra môi
tr ng pháp lỦ lƠnh m nh lƠ r t quan tr ng M t môi tr ng pháp lỦ lƠnh m nh v a
t o đi u ki n cho các doanh nghi p ti n hƠnh thu n l i các ho t đ ng kinh doanh c a mình l i v a đi u ch nh các ho t đ ng kinh t vi mô theo h ng không ch chú Ủ đ n
k t qu vƠ hi u qu riêng mƠ còn ph i chú Ủ đ n l i ích c a các thƠnh viên khác trong
xƣ h i Môi tr ng pháp lỦ đ m b o tính bình đ ng c a m i lo i hình doanh nghi p
ho t đ ng kinh doanh, c nh tranh v i nhau m t cách lƠnh m nh, m i doanh nghi p
bu c ph i chú Ủ đ n phát tri n các nhơn t n i l c, ng d ng các thƠnh t u khoa h c
k thu t vƠ khoa h c qu n tr tiên ti n đ t n d ng đ c các c h i bên ngoƠi nh m phát tri n kinh doanh c a mình, tránh nh ng đ v không c n thi t, có h i cho xƣ h i
1.3.1.3 Môi tr ng xã h i
Xƣ h i phát tri n kéo theo s phát tri n c a trình đ dơn trí, c s khoa h c k
thu t phát tri n, đ i s ng c a cong ng i đ c nơng cao kèm theo các xu h ng kinh
t , thói quen tiêu dùng m i v.v Nh ng thay đ i đó đòi h i doanh nghi p ph i nhanh
nh y n m b t k p th i các xu h ng nƠy Các phong t c t p quán, các n p v n hóa xƣ
h i c a m i qu c gia vùng mi n có nh h ng quy t đ nh đ n s t n t i c a m t s n
ph m hay d ch v mƠ m t công ty t o ra Không nh ng th , các chi n d ch marketing
vƠ qu ng bá c a công ty c ng ph n nhi u ph i d a trên đ c đi m v n hóa xƣ h i mƠ doanh nghi p đó nh m đ n
T u chung, mu n phát tri n vƠ đ t đ c hi u qu s n xu t kinh doanh, doanh nghi p c n hi u rõ môi tr ng v n hóa xƣ h i xung quanh mình
Hƣy nhìn vƠo m t môi tr ng xƣ h i c th vƠ g n g i nh t đó lƠ Vi t Nam T i
Vi t Nam, ngu n lao đ ng r nh ng trình đ chuyên môn cao chi m s l ng r t ít,
ch y u lƠ lao đ ng ph thông, phù h p v i quy trình s n xu t Vi t Nam c ng lƠ n c coi tr ng các phong t c t p quán c a nh ng th h đi tr c đ l i Do v y, nhi u doanh nghi p đƣ có nh ng thi t k s n ph m hay m u qu ng cáo đánh vƠo đ c đi m nƠy.Ví
d nh qu ng cáo c a Nestle: ẰTrong 100 n m qua Nestle luôn chú tr ng các giá tr truy n th ng, u ng n c nh ngu nầẰ
V i các doanh nghi p xu t nh p kh u thì còn c n nghiêm c u v n hóa vƠ xƣ h i
n i qu c gia tiêu th s n ph m vƠ có s đi u ch nh phù h p
1.3.1.4 Trình đ khoa h c k thu t
K thu t vƠ công ngh lƠ nhơn t nh h ng tr c ti p t i m i ho t đ ng s n
xu t kinh doanh c a doanh nghi p Doanh nghi p nƠo áp d ng k thu t vƠ công ngh tiên ti n, doanh nghi p đó s có l i th c nh tranh NgƠy nay vai trò c a k thu t vƠ
Trang 18công ngh đ c các doanh nghi p đánh giá cao nơng cao hi u qu ho t đ ng s n
xu t kinh doanh, các doanh nghi p ph i không ng ng đ u t vƠo l nh v c nƠy, nh t lƠ
đ u t cho nghiên c u vƠ phát tri n
u t vƠo khoa h c kỦ thu t s giúp nơng cao ch t l ng vƠ s l ng s n ph m,
gi m thi u giá thƠnh, th i gian chi phí c a quy trình s n xu t
1.3.1.5 Th tr ng đ u vào và đ u ra c a doanh nghi p
Trong các ch th liên quan đ n doanh nghi p thì nhƠ cung c p và khách hàng là
nh ng ch th quan tr ng nh t i di n cho th tr ng đ u vƠo, các nhƠ cung c p có
m i quan h m t thi t đ n giá c , chi phí vƠ quy trình s n xu t c a doanh nghi p Ch t
l ng nguyên nhiên v t li u đ u vƠo ph thu c vƠo nhƠ cung c p, h n n a vi c t o
m i quan h t t v i bên nhƠ cung c p còn có th t o ra l i th c nh tranh v i các
doanh nghi p c nh tranh cùng ngƠnh
Khách hƠng hay th tr ng đ u ra quy t đ nh tính thƠnh b i c a doanh nghi p,
m t s n ph m hay d ch v khi đ c s n xu t ra c n có ng i tiêu th Vi c thu hút khách hƠng vƠ xơy d ng m i quan h lơu dƠi lƠ m t đi u mƠ ngƠy nay m i doanh nghi p đ u mu n đ t đ c Các m i quan tơm, th hi u, tơm lỦ c a khách hƠng đ c các doanh nghi p b công s c nghiên c u vƠ tìm hi u nh m đ a ra s n ph m phù h p
đ m b o cho m c đ tiêu th vƠ sau đó lƠ hi u qu s n xu t c a c doanh nghi p
1.3.2.1 B máy t ch c doanh nghi p
M i doanh nghi p đ u có b máy c c u t ch c riêng, các nhƠ qu n tr doanh nghi p lƠ nh ng ng i đ ng đ u tr c ti p đ a ra quy t đ nh, v ch ra các chi n l c
kinh doanh, đ xu t các bi n pháp c i ti n vƠ kh c ph c khó kh n mƠ doanh nghi p
g p ph i Vai trò c a các nhƠ qu n tr hay b máy t ch c r t quan tr ng, hi u qu s n
xu t kinh doanh có cao hay không đ u d a vƠ trình đ vƠ cái nhìn c a nhƠ qu n tr
M t b máy t ch c h p lỦ, ch t ch s lƠ cái khung v ng ch c cho doanh nghi p, đ m b o cho m i ho t đ ng, d dƠng ti p c n đ c m c tiêu vƠ tiên ch đ ra, trong đó có hi u qu s n xu t kinh doanh.Trong giai đo n kinh t suy thoái vƠ g p nhi u khó kh n nh hi n nay, vai trò c a nhƠ qu n tr cƠng l n h n, giúp doanh nghi p
Trang 1910
phát tri n v ng vƠng v t qua nh ng sóng gió c a th tr ng trong n c vƠ qu c t Chính vì v y ngƠy nay, môi tr ng trong công ty vƠ c c u qu n lỦ lƠ đi u mƠ các doanh nghi p t khi m i thƠnh l p đ u có m i quan tơm r t cao
1.3.2.2 Tình hình tài chính doanh nghi p
Tình hình tài chính tác đ ng r t m nh t i hi u qu s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p Kh n ng tƠi chính nh h ng tr c ti p đ n uy tín c a doanh nghi p, t i kh
n ng ch đ ng s n xu t kinh doanh, t i t c đ tiêu th vƠ kh n ng c nh tranh c a doanh nghi p, nh h ng t i m c tiêu t i thi u hoá chi phí b ng cách ch đ ng khai thác s d ng t i u các ngu n l c đ u vƠo Ngu n v n luôn lƠ y u t đ u tiên đ c
nh c đ n khi thƠnh l p m t doanh nghi p ơy chính lƠ ngu n l c chính vƠ quan tr ng
nh t đ duy trì ho t đ ng doanh nghi p
Kh n ng tƠi chính th hi n s phát tri n c a doanh nghi p c v t c đ , ti m l c,
m c đ r i ro M t doanh nghi p có tình hình tƠi chính t t có th thu hút nhi u nhƠ
đ u t trên th tr ng, các nhƠ cung c p uy tín vƠ c nh ng khách hƠng khó tính.Vi c duy trì tình hình tƠi chính n đ nh hay linh ho t tùy theo nh ng quy t đ nh s n xu t
c a công ty, m i k ho ch tƠi chính đ u có nh ng tác đ ng nh t đ nh, nơng cao hi u
qu s n xu t, phát tri n th tr ng, nơng cao kh n ng c nh tranh, thu hút đ u t , v.v
1.3.2.3 Lao đ ng và ti n l ng
Lao đ ng lƠ m t trong nh ng y u t đ u vƠo quan tr ng, nó tham gia vƠo m i
ho t đ ng c a quá trình s n xu t kinh doanh N u ng i lao đ ng có đ trình đ đ s
d ng máy móc thì góp ph n nơng cao hi u qu s n xu t Còn trình đ c a ng i lao
đ ng h n ch thì cho dù máy móc thi t b hi n đ i đ n đơu c ng không mang l i n ng
su t cao, gơy t n kém ti n c a mua s m thi t b Do đó nó nh h ng tr c ti p đ n quá trình s n xu t kinh doanh V i các doanh nghi p m r ng ho t đ ng s n xu t kinh doanh ra th tr ng qu c t , c n xem xét môi tr ng l i đ ng t i n c đó Ng c l i,
đ c đi m lao đ ng c a m t khu v c nh h ng đ n hi u qu kinh t c a toƠn b khu
v c đó C th nh Vi t Nam lƠ qu c gia có l c l ng lao đ ng ph thông chi m đa s
vì v y giá thƠnh lao đ ng r , phù h p v i ho t đ ng gia công, s n xu t,ầ
Bên c nh đó ti n l ng vƠ thu nh p c a ng i lao đ ng c ng nh h ng tr c ti p
t i hi u qu s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p vì ti n l ng lƠ m t b ph n c u
thành lên chi phí s n xu t kinh doanh, đ ng th i nó còn tác đ ng t i tơm lỦ c a ng i lao đ ng trong doanh nghi p Ti n l ng lƠ y u t kích thích n ng su t c a ng i lao
đ ng, khuy n khích ng i lao đ ng lƠm vi c t p trung vƠ hi u qu Vì v y ho t đ ng
chính sách ti n l ng c ng cơn đ c doanh nghi p quan tơm, lƠm sao đ cơn b ng vƠ
t i u l i ích cá nhơn vƠ l i ích t p th , gi a ng i lao đ ng vƠ doanh nghi p
Trang 201.3.2.4 Nguyên v t li u
Nguyên v t li u đ u vƠo chính lƠ c s đ s n xu t ra s n ph m.Ch t l ng c a
s n ph m nh th nƠo đ c quy t đ nh b i nguyên v t li u, ngoài ra, nguyên v t li u còn có m i liên h v i chi phí, giá thƠnh, quy trình s n xu t,ầ
Ti t ki m đ c chi phí nguyên v t li u lƠ ph ng án t t khi doanh nghi p mu n
t i u hóa hi u qu s d ng chi phí s n xu t
Nguyên v t li u mƠ doanh nghi p có đ c đ n t các nhƠ cung c p Vì v y vi c tìm ki m c ng nh thi t l p m i quan h đ i v i các nhƠ cung c p uy tín lƠ đi u c n thi t cho s phát tri n lơu dƠi sau nƠy Các chính sách thanh toán, chi t kh uầ có th
s khuy n khích phát tri n m i quan h gi a doanh nghi p vƠ nhƠ cung c p
Ch t l ng s n ph m lƠ nhơn t th ba: ch t l ng s n ph m t o ra uy tín cho doanh nghi p, ch t l ng s n ph m t t đ đ đáp ng nhu c u khách hƠng s giúp doanh nghi p dƠnh l y th ph n trên th tr ng
1.3.2.6 Môi tr ng làm vi c và c s v t ch t bên trong doanh nghi p
Môi tr ng bên trong doanh nghi p bao g m con ng i vƠ c s v t ch t Môi
tr ng con ng i hay v n hóa doanh nghi p lƠ m t y u t bi n đ ng linh ho t
V n hoá doanh nghi p có v trí vƠ vai trò r t quan tr ng trong s phát tri n c a
m i doanh nghi p, b t k doanh nghi p nƠo thi u đi y u t v n hoá, ngôn ng , t li u, thông tin nói chung thì khó có th đ ng v ng vƠ t n t i đ c Trong khuynh h ng xƣ
h i ngày nay, con ng i lƠ m t ngu n l c c a doanh nghi p mƠ v n hoá doanh nghi p
lƠ cái liên k t vƠ nhơn lên nhi u l n các giá tr c a t ng ngu n l c riêng l Do v y, có
th kh ng đ nh v n hoá doanh nghi p lƠ tƠi s n vô hình c a m i doanh nghi p
Th hai đó là c s v t ch t: đ m r ng hay duy trì ho t đ ng kinh doanh thì doanh nghi p c n có c s v t ch t đ đ đáp ng C s v t ch t t t s đ m b o đ c
ch t l ng s n ph m, an toƠn c a ng i lao đ ng, gi m th i gian s n xu t
Trang 2112
Vi c doanh nghi p liên t c đ u t c s v t ch t , c p nh t trình đ khoa h c k thu t công ngh s giúp t o n n t ng vƠ c ng c s c m nh cho doanh nghi p
1.3.2.7 Marketing
V i n n kinh t c nh tranh gay g t nh hi n nay thì ho t đ ng marketing không
có gì lƠ xa l , th m chí lƠ b t bu c đ i v i m i doanh nghi p Marketing lƠvi c tìm cách đ a s n ph m đ n v i ng i khách hƠng thông qua nhi u hình th c, đi u ki n
khác nhau Thông qua ho t đ ng marketing, doang nghi p d a vƠo nh ng đi m m nh
s n có, gi i thi u s n ph m t i khách hƠng vƠ thi t l p đ c th ph n riêng cho mình
i v i m i nhóm khách hƠng, khu v c đ a lỦ doanh nghi p s có m t chi n l c marketing riêng đ th a mƣn nhu c u tiêu dùng t i b ph n đó
Vì v y n u nhƠ qu n tr doanh nghi p có th v ch ra chi n l c marketing t t thì
hi u qu s n xu t kinh doanh s đ c nơng cao
Trang 22CH NGă2 TH CăTR NGăHO Tă NGăS NăXU TăKINHăDOANHăC Aă
CỌNGăTYăC ăPH NăBIAăHÀăN Iăậ H IăPHọNG 2.1 Khái quát chung v công ty c ph n bia Hà N i ậ H i Phòng
2.1.1 Gi i thi u chung v công ty
Tên công ty : Công ty c ph n bia HƠ N i ậ H i Phòng
Tên vi t t t : HABECO
a ch : 16 L ch Tray, Qu n Ngô Quy n, ThƠnh ph H i Phòng
Website :www.haiphongbeer.com.vn
Công ty c ph n Bia H i Phòng chính th c ho t đ ng theo mô hình Công ty c
ph n theo Gi y ch ng nh n đ ng kỦ kinh doanh s 0203001024 do S K ho ch vƠ
u t ThƠnh ph H i Phòng c p ngƠy 20/09/2004
V n đi u l lƠ 25.500.200.000 VN , trong đó t l v n c a c đông nhƠ n c do
T ng Công ty Bia - R u - N c gi i khát HƠ N i n m gi lƠ 65 %, v n c a các c đông trong doanh nghi p lƠ 29,5%, v n c a các c đông ngoƠi doanh nghi p lƠ 5,5%
2.1.2 Quá trình hình thành phát triên
Công ty c ph n bia HƠ N i ậ H i Phòng ti n thơn lƠ Xí nghi p N c đá Vi t Hoa đ c thƠnh l p ngƠy 15 tháng 6 n m 1960 theo quy t đ nh s 150/ Q UB c a UBHC ThƠnh ph H i Phòng theo hình th c Công ty h p doanh
- N m 1978 Xí nghi p N c đá Vi t Hoa đ c đ i tên thƠnh Xí nghi p N c
- NgƠy 23/9/2004 UBND ThƠnh ph H i Phòng ra quy t đ nh s 2519/Q UB chuy n đ i Công ty bia H i Phòng lƠ Doanh nghi p NhƠ n c thƠnh Công ty C ph n bia H i Phòng v i s v n đi u l lƠ 25.500.200.000 VN , t l v n c a các c đông nhƠ n c lƠ 65%, v n c a các c đông trong doanh nghi p lƠ 29,5%, v n c a các c đông ngoƠi doanh nghi p lƠ 5,5% Công ty c ph n Bia H i Phòng chính th c ho t
đ ng theo mô hình Công ty c ph n theo Gi y ch ng nh n đ ng kỦ kinh doanh s
0203001024 do S K ho ch vƠ u t ThƠnh ph H i Phòng c p ngƠy 20/09/2004
- Tháng 10 n m 2005, UBND ThƠnh Ph H i Phòng đ ng Ủ chuy n nh ng ph n
v n NhƠ n c t i Công ty c ph n bia H i Phòng cho T ng Công ty Bia ậ R ậ
N c gi i khát HƠ N i (theo thông báo s 4510/UBND-KHTH, ngày 24/8/2005) và
Trang 2314
H i đ ng Qu n tr T ng công ty Bia ậ R u ậ N c gi i khát HƠ N i đ ng Ủ nh n chuy n nh ng ph n v n nhƠ n c t i Công ty c ph n bia H i Phòng (s 45/Q -TCKT ngƠy 06/09/2005) Công ty c ph n bia H i Phòng gia nh p T ng công ty Bia ậ
R u ậ N c gi i khát HƠ N i ho t đ ng theo mô hình Công ty m ậ Công ty con
- Theo Ngh quy t i h i đ ng c đông b t th ng h p ngƠy 23/10/2005: Công
ty c ph n Bia H i Phòng đ i tên thƠnh Công ty c ph n Bia HƠ N i ậ H i Phòng
2.1.3 Ho t đ ng kinh doanh s n xu t
Công ty c ph n bia HƠ N i - H i Phòng kinh doanh trong các ngƠnh ngh sau
- S n xu t n c u ng có c n vƠ không c n: bia các lo i, r u, n c ng t
- Khai thác, x lỦ vƠ cung c p n c
- S n xu t n c u ng tinh khi t có chai
- V n t i hƠng hóa b ng đ ng b
- Khách s n
- NhƠ hƠng, quán n, nhƠ n u ng
2.1.4 C c u t ch c và qu n lý
C ăC UăB ăMỄYăQU NăLụăC AăCỌNGăTY
S ăđ ă2.1.ăS ăđ ăt ăch c
Hi n nay c c u b máy qu n lỦ Công ty C ph n bia HƠ N i ậ H i Phòng g m:
Trang 24- Phân x ng Bia s 1 ậ 16 L ch Tray
- Phơn x ng bia s 2 ậ Quán Tr
2.1.5 Nh ng đ c đi m kinh t - k thu t liên quan đ n ho t đ ng s n xu t kinh
So v i các ngƠnh s n xu t khác, ngƠnh s n xu t vƠ kinh doanh r u bia n c gi i khát
có nh ng đ c đi m k thu t vƠ nh ng tác d ng riêng:
Bia lƠ m t trong s đ u ng lơu đ i nh t mƠ loƠi ng i t o ra, có niên đ i ít nh t
t thiên niên k 5 TCN, đ c ghi chép trong th t ch c a Ai C p c đ i và L ng HƠ
Gi ng nh ph n l n các ch t ch a đ ng khác lên ment nhiên, r t có th các đ
u ng t ng t bia đ c phát minh m t cách đ c l p gi a các n n v n minh trên th
gi i Ki m đ nh hóa h c các bình g m c phát hi n ra r ng bia (t ng t r u vang)
đƣ đ c s n xu t kho ng 7.000 n m tr c khu v c Iran vƠ lƠ m t trong s các công ngh sinh h c đƣ bi t, trong đó các quy trình sinh h c c a s lên men đ c áp d ng
- Bia lƠ lo i th c u ng ph bi n nh t hi n nay, v i n ng đ c n th p kho ng
4-5%, không gơy nhi u tác h i cho ng i s d ng vƠ n u bi t s d ng s n ph m nƠy m t cách h p lỦ thì bia s đem l i nhi u tác d ng t t Trong b t k mùa nƠo, nh ng cu c
h i h p đ u không th thi u lo i đ u ng nƠy
Chính nh ng đ c đi m vƠ tác d ng nêu trên đƣ khi n s n ph m nƠy ngƠy cƠng
đ c ng i tiêu dùng ch p nh n cao, do v y, ti m n ng phát tri n lƠ r t l n
- Các s n ph m bia c a công ty c ph n bia HƠ N i có giá thƠnh r , phù h p v i
m c thu nh p chung c a đ i b phơn ng i tiêu dùng hi n nay, u đi m nƠy giúp cho
vi c các s n ph m bia c a Bia HƠ N i ậ H i Phòng d dƠng ti p c n thi tr ng h n
Nh c đi m
- Tính th i v lƠ m t nh c đi m c a th tr ng bia, nh t lƠ đ i v i bia mi n
B c Th tr ng bia ch u nh h ng r t l n t đ c đi m đ a lỦ vƠ khí h u vùng mi n khu v c phía B c, th i ti t chia ra đ b n mùa Khí h u nóng vƠ mùa h lƠ đi u ki n lý
t ng cho th tr ng bia do khách hƠng có xu h ng gi i khát vƠ tiêu dùng trong các
bu i g p g , đơy lƠ th i đi m l ng tiêu th bia cao nh t n mùa đông, th i ti t chuy n l nh, s n l ng bia tiêu th gi m đáng k Khác v i khu v c mi n B c, mi n
Trang 2516
Nam l i chia khí h u thƠnh mùa m a vƠ mùa khô, th i ti t ph n l n n ng nóng nh t là vƠo mùa khô vì v y mƠ bia h i, bia chai đ c s d ng quanh n m, t đó cho th y s c tiêu th bia t i th tr ng mi n nam có ph n l n h n
- NgƠnh s n xu t bia ch u m t đ c đi m l n lƠ h n ng ch s n xu t (Quotas) H n
ng ch nƠy do chính ph đ ra nh m gi i h n kh i l ng s n xu t c a các doanh nghi p
bia, đ m b o tính ki m soát trong th tr ng Tùy theo quy mô doanh nghi p mƠ h n
ng ch đ c thay đ i i v i các doanh nghi p hƠng đ u th tr ng bia nh Habeco,
Sabeco, Heineken h n ng ch luôn th p h n m c doanh nghi p s n xu t đ c
- Các s n ph m bia c a công ty c ph n bia HƠ N i - H i Phòng còn ch a đánh
d u đ c trên th tr ng v m t ch t l ng vƠ th ng hi u, trong khi các s n ph m c a các công ty c nh tranh nh HABECO HƠ N i, SABECO,ầ đƣ d n hình thƠnh đ c v
th trên th tr ng v i mùi v vƠ hình nh đ c a chu ng thì các s n ph m c a công
ty c ph n bia HƠ N i ậ H i Phòng v n còn nhi u khuy t đi m
2.1.5.2 c đi m trình đ công ngh
S ăđ ă2.2 Quyătrìnhăt ăch căs năxu tăc aăcôngătyăđ cătómăt tătheoăs ăđ ăsau
Các quá trình đ c chia ra cho 5 t s n xu t :
T ănghi n: nh n đúng, đ s l ng tiêu chu n ch t l ng g o, malt (theo phi u
xu t kho) m i s n xu t Khi nghi n g o, malt ph i đ m b o đúng tiêu chu n k thu t
c a quy trình công ngh đóng th c ph m vƠo bao theo m n u vƠ giao cho t n u
Trang 26T ăn uămen: nh n đúng, đ s l ng t t nghi n chuy n cho lên vƠ cao hoa,
cao viên, đ ng t khơu nguyên li u Khi n u ph i đ m b o đúng quy trình công ngh
nh m đ m b o ch t l ng t t nh t.Ki m tra h th ng van h i, van n c, h th ng b m
vƠ thanh trùng v i l c Sau khi l y d ch nha đ c chuy n sang đ lên men, d ch nha
đ c chuy n sang ph i đúng dung tích, nhi t đ vƠ tiêu chu n (n c nha ph i có đ
đ ng 10.50 C) Ki m tra th ng xuyên h th ng c p n c mu i l nh, ki m tra th
d ch bia trong thùng lên men
T ăápăl c: ki m tra đ y đ tr c khi v n hƠnh máy móc Cung c p đ h i bƣo
hòa cho t n u, t bia chai vƠ cung c p đ l nh cho t men, t l c Có nhi m v thu hút h t khí CO2 c a các thùng lên men, th ng xuyên b o d ng nén khí
T ăl c: n p vƠ l c khí CO2 đúng tiêu chu n N p vƠ l c bia đ kh i l ng bia đ
tiêu th trong ngƠy o vƠ đi u khi n các thùng bƣo hòa, thùng ch a t ng 1 b ng n c
mu i l nh theo đúng quy trình k thu t
T ă biaă chai: nh n chai đ tiêu chu n tr c khi đóng, chi t bia vƠo chai ph i
ki m tra ch t l ng b ng c m quan V n chuy n sang phòng thanh trùng, đ m b o an
toàn tuy t đ i, quy trình nhi t đ thanh trùng đ m b o yêu c u k thu t Thanh trùng xong chuy n bia lên kho dán nhƣn mác Quy trình s n xu t bia công ty c ph n Quang Trung lƠ quy trình công ngh ph c t p, ki u ch bi n liên t c Hi n nay, công
ty s n xu t ch y u vƠ bia h i vƠ bia chai, dơy chuy n đ s n xu t bia h i vƠ bia chai
lƠ m t, do đó n u n u m bia thì bia h i chi t vƠo téc còn bia chai thì chi t luôn vƠo chai
2.1.5.3 c đi m th tr ng
Th ătr ngăđ uăvƠoăvƠăđ uăra
c đi m th tr ng đ u vƠo c a bia g m các nguyên li u nh :Malt, houblon,
g o, đ ng, n m men, n c có ch t l ng t t phù h p v i yêu c u s n xu t biaầ
Các dơy chuy n công ngh đ u đ c nh p kh u tr c ti p t n c ngoƠi.Công ty
c ph n Bia HƠ N i H i Phòng đ c góp v n b i T ng công ty c ph n bia - r u -
n c gi i khát HƠ N i, do đó nh n đ c công ngh s n xu t hi n đ i c a HABECO
V th tr ng đ u ra ,th tr ng bia ngƠy cƠng tr nên sôi đ ng v i s tham gia
c a r t nhi u hƣng s n xu t vƠ kinh doanh M c dù lƠ m t "ông l n" trong n n công nghi p bia Vi t Namc ng nh khu v c phía B c, Công ty bia HƠ N i đang ph i ch u nhi u s c ép t phía các đ i th c nh tranh trong c ng nh ngoƠi n c Tr c kia trên
th tr ng bia phía B c ch có m t s nhƠ máy l n nh NhƠ máy bia HƠ N i vƠ nhƠ
máy bia H i Phòng phía B c đ c coi lƠ th tr ng truy n th ng, "b t kh xơm
ph m" c a Công ty bia HƠ N i NgƠy nay m i t nh thƠnh l i có ít nh t m t nhƠ máy
ho c c s s n xu t nh l khác HƠng n m, các đ n v nƠy cung c p cho th tr ng hƠng tr m tri u lít bia v i đ các nhƣn hi u, ch t l ng khác nhau, d i nhi u hình
th c m u mƣ, ph c v cho m i t ng l p dơn c trong xƣ h i, cho th y c ng đ c nh
Trang 2718
tranh cƠng cao gi a các hƣng trên cùng m t đ a bƠn Hi n nay, Công ty c ph n bia HƠ
N i H i Phòng đang ph i đ ng đ u v i m t s đ i th c nh tranh nh :Công ty bia SƠi gòn,Công ty bia Vi t Nam, Công ty bia ông Nam Á,NhƠ máy bia Khánh Hòa,ầ
M u kh o sát th hi u s d ng bia trên 100 đ i t ng đánh giá m c đ nh n
bi t c a ng i tiêu dùng v i s n ph m c a công ty c ph n bia HƠ N i ậ H i Phòng
"Kh o sát v nh n di n th ng hi u Bia "
Th i gian kh o sát: t ngƠy 01.08.2013 đ n ngƠy 15.8.2013
T ng m u nghiên c u: 1000
i u ki n m u: u ng bia trung bình 3 - 4 l n/tháng tr lên
i t ng kh o sát: Nam gi i vƠ n gi i trên 18 tu i
T nh thƠnh: HƠ N i
K t qu kh o sát cho th y ch 681/1000 đ i t ng đ c kh o sát đƣ t ng s d ng qua s n ph m c a công ty c ph n Bia HƠ N i H i Phòng Trong s nh ng ng i đƣ
dùng này có 273 ng i hƠi lòng v giá thƠnh s n ph m, 252 ng i hƠi lòng v s thu n
ti n c a s n ph m vƠ ch có 164 ng i đ ng tình v i Ủ ki n hƠi lòng v h ng v s n
ph m i u nƠy cho th y đi m y u c a s n ph m công ty Bia HƠ N i H i Phòng n m
ch t l ng, mùi v c a bia ơy chính lƠ đi u c t lõi đ các nhƠ qu n tr t p trung chú Ủ nơng cao th ph n c a công ty
Qu ngăcáo
- Các s n ph m bia c a công ty bia HƠ N i ậ H i Phòng ch a đ c qu ng cáo
r ng rƣi, chi n l c c a công ty thi u hình th c qu ng cáo tr c ti p, các ph ng ti n
qu ng cáo trên m ng xƣ h i vƠ website còn nhi u v n đ , nghèo nƠn vƠ ch a có đ c
s chú Ủ c a khách hƠng
- H i ngh khách hƠng th ng niên m i n m m t l n lƠ ch a đ đ i v i công ty
s n xu t có th tr ng phơn ph i s n ph m r ng nh bia, d n đ n vi c khách hàng thi u s nh n di n th ng hi u c a công ty, s l ng s n ph m bán ra còn h n ch ,ầ
- Các s n ph m bia c a công ty c ph n Bia HƠ N i ậ H i Phòng ch y u cung
c p cho th tr ng bia H i Phòng vƠ th tr ng bia các t nh mi n duyên h i đơy công ty v p ph i s canh tranh c a các th ng hi u bia khác nh Công Ty c Ph n Bia
H i D ng, Công ty c ph n bia Thanh Hóa ,v.vầầ
K tăLu n
T nh ng phơn tích trên cho th y nh ng v n đ c a công ty c ph n bia HƠ N i ậ
H i Phòng
- S n ph m ch a đa d ng , thi u đ u t nghiên c u v ch t l ng s n ph m
- Th tr ng phơn ph i ch a r ng, g p ph i nhi u s c nh tranh t nh ng đ i th
l n khác trong cùng ngƠnh
Trang 28- Ho t đ ng qu ng cáo còn y u kém, ch a đ c quan tơm đúng m c vƠ thi u
hiêu qu d n đ n hình nh c a công ty ch a có ch đ ng trên th tr ng
2.1.5.4 c đi m v lao đ ng
L căl ngălaoăđ ng
L c l ng s n xu t bao g m con ng i vƠ t li u s n xu t Trong đó t li u s n
xu t bao g m công c vƠ đ i t ng lao đ ng Con ng i dùng công c tác đ ng vƠo
đ i t ng lao đ ng đ t o ra s n ph m Vì v y con ng i có vai trò quan tr ng không
th thi u trong l c l ng s n xu t Mu n l c l ng s n xu t phát tri n thì ph i nơng
cao ch t l ng con ng i m b o s l ng, ch t l ng lao đ ng s mang l i hi u
qu cao vì y u t nƠy nh h ng tr c ti p đ n n ng su t vƠ h s s d ng lao đ ng
Nh n th c t m quan tr ng c a y u t con ng i, Công ty luôn chú tr ng xơy
d ng t ch c, đ i ng , th ng xuyên b i d ng ki n th c chuyên môn, ch m lo đ i
s ng v t ch t tinh th n cho CBCNV, t o nên nh ng y u t kích thích t ng n ng su t lao đ ng, đ t hi u qu cao trong kinh doanh vƠ hoƠn thƠnh ch tiêu k ho ch đƣ đ ra Tính đ n ngƠy 31/12/2012, Công ty có t ng s lao đ ng lƠ 314 ng i Trong đó lao đ ng nam lƠ 210 ng i, chi m 66,88%; lao đ ng n lƠ 104 ng i, chi m 37,12%
B ngă2.1.ăL căl ngălaoăđ ngăt iăcôngăty
8 Phơn x ng bia s 1 (L ch Tray) 134
9 Phơn x ng bia s 2 (Quán Tr ) 109
Trang 2920
sinh Bên c nh đó, m t hƠng s n xu t mang tính mùa v nên l c l ng lao đ ng luôn thay đ i, đ c bi t t ng lên trong mùa hè vƠ tr c t t nguyên đán M c dù kinh doanh
ch nh n nh p vƠo nh ng d p nh t đ nh nh ng không vì th mƠ duy trì l c l ng lao
đ ng m c th p, Công ty luôn c g ng duy trì s l ng lao đ ng mùa v m c h p
lý (kho ng 26%) đ đ m b o ti n đ kinh doanh c ng nh ch t l ng c a s n ph m
C ăc uătrìnhăđ
Lao đ ng trình đ trên đ i h c khá khiêm t n, có 8 ng i, chi m 2,55% t ng s lao đ ng c a công ty Lao đ ng tr c ti p s n xu t không có ai trên trình đ i h c
H u h t công nhơn tham gia s n xu t t t nghi p trung c p, các tr ng d y ngh vƠ lao
đ ng ph thông Trình đ cao đ ng, đ i h c c ng chi m t l khá th p C th lao
đ ng có trình đ đ i h c, cao đ ng lƠ 51 ng i, chi m 16,24% Lao đ ng có trình đ
trung c p vƠ t t nghi p các tr ng d y ngh chi m đa s v i 241 ng i, t ng đ ng 76,75% Còn l i lƠ lao đ ng ph thông v i s l ng 12 ng i 14 ng i, chi m 4,46% Trình đ lao đ ng ph n ánh n ng l c c nh tranh c a s n ph m, đ ng th i th hi n
s sáng t o trong s n xu t s n ph m N u lao đ ng có trình đ cao s mang l i s c
c nh tranh m nh cho s n ph m lƠm ra, t ng hi u qu trong n ng l c qu n lỦ vƠ phát tri n ng th i trình đ lao đ ng c ng cao thì chi phí ti n l ng c p b c cƠng l n
th y rõ h n v c c u trình đ lao đ ng trong công ty, chúng ta có th thông qua bi u đ c c u trình đ lao đ ng
Qua bi u đ trên ta th y trình đ lao đ ng trong công ty đ c s p x p nh trên lƠ
hoàn toƠn h p lỦ M t công ty s n xu t đ u ng vƠ c n th c ph m thì lao đ ng t t nghi p các tr ng trung c p, day ngh chi m đa s lƠ đúng v i quy trình s n xu t B i
nó s gi m chi phí ti n l ng, lƠm cho giá thƠnh s n ph m có s c c nh tranh h n
C ăc uăđ ătu i
i đa s lao đ ng t i Công ty CP Bia HƠ N i - H i Phòng lƠ lao đ ng tr
tu i d i 25 chi m m t l ng l n v i t tr ng 57,64% trên t ng s lao đ ng, t ng
ng v i 181 lao đ ng ơy lƠ m t l i th khá l n b i lao đ ng tr lƠ lao đ ng có s c
kh e, n ng đ ng vƠ sáng t o L c l ng lao đ ng t 25 - 45 tu i chi m 28,34%, t ng
ng v i 89 lao đ ng Còn đ tu i trên 45 ch chi m 14,02%, t ng ng v i 44 ng i,
đ tu i nƠy đa ph n lƠ các lao đ ng qu n lỦ c p cao
tu i ph n ánh s c b n kinh nghi m vƠ thơm niên ngh nghi p Tu i lao đ ng
nh h ng tr c ti p đ n công vi c s n xu t vƠ chi phí ti n l ng Tu i lao đ ng cƠng cao thì ph c p thơm niên cƠng l n Tuy nhiên, n u lao đ ng hoƠn toƠn tr hóa thì kinh nghi m lƠm vi c b h n ch d n đ n nhi u công vi c mang tính hóc búa đòi h i kinh nghi m s không đ c hoƠn thƠnh
th y rõ h n v c c u đ tu i lao đ ng trong công ty, chúng ta có th nhìn vƠo bi u đ d i đơy:
Trang 30Bi uăđ ă2.1 C ăc uăđ ătu iăc aăCôngătyăCPăBiaăHƠăN iă- H iăPhòng
(Ngu n: Phòng T ng h p)
Qua bi u đ ta th y đ tu i lao đ ng c a công ty nh trên lƠ ch a h p lỦ, lao
đ ng tr chi m t tr ng quá l n, trong khi đó s lao đ ng có kinh nghi m l i r t ít
Nh v y, trong công vi c hoƠn thƠnh m c tiêu s g p nhi u khó kh n b i lao đ ng tr còn h n ch v kinh nghi m i u đó có ngh a lƠ công ty ch a có chính sách h p lỦ đ
gi chơn lao đ ng gi i vƠ lao đ ng có kinh nghi m
2.2 Th c tr ng tài chính và hi u qu kinh doanh c a công ty c ph n bia Hà
đ n k t qu s n xu t kinh doanh Ng c l i khi k t qu ho t đ ng kinh doanh s n xu t
t t s góp ph n c i thi n các ch tiêu tƠi chính
tìm hi u tình hình tƠi chính t i công ty c ph n bia HƠ N i- H i Phòng Chúng ta s cùng xem xét tình hình tƠi s n ngu n v n
Trang 3122
Bi uăđ ă2.2 C ăc uătƠiăs năc aăCôngătyăCPăBiaăHƠăN iă- H iăPhòngă(2009ă- 2012)
(Ngu n: S li u tính đ c t báo cáo tài chính n m 2010 và 2012)
T nh ng s li u b ng trên vƠ qua bi u đ , ta có th th y tƠi s n dƠi h n luôn chi m t tr ng l n (trên 80%) trong c c u t ng tƠi s n i u nƠy lƠ hoƠn toƠn phù h p
v i lo i hình ho t đ ng c a công ty lƠ s n xu t T n m 2009 - 2011, t tr ng tƠi s n dƠi h n c a công ty gi m t 88,15% (2009) xu ng còn 80,34% (2011), trong khi đó t
tr ng tƠi s n dƠi h n l i t ng t 11,85% (2009) lên 19,66% (2011) Nguyên nhơn lƠ do giai đo n nƠy n n kinh t Vi t Nam v n đang trong giai đo n kh ng ho ng, ho t đ ng
s n xu t kinh doanh c a công ty gi m sút Tuy nhiên, đ n n m 2012, khi n n kinh t
đƣ b t đ u ph c h i, công ty chú tr ng h n đ n vi c đ u t nơng c p nhƠ x ng, máy móc vƠ dơy chuy n s n xu t đ t o đ c l i th c nh tranh trên th tr ng Do đó, t
tr ng tƠi s n dƠi h n c a công ty n m 2012 chi m 83,84%, t ng 3,5% so v i n m
2011 M c dù vi c đ u t nơng c p nhƠ x ng, máy móc lƠ h p lỦ trong giai đo n
c nh tranh kh c li t nh hi n nay b i nó giúp gia t ng ch t l ng s n ph m c ng nh
l i th c nh tranh c a công ty, nh ng khi tƠi s n dƠi h n chi m t tr ng quá cao, đ c
bi t lƠ vi c l y tƠi s n ng n h n đ u t cho tƠi s n c đ nh s khi n tính thanh kho n
c a công ty b s t gi m Vì v y, công ty c n cơn đ i gi a tƠi s n ng n h n vƠ dƠi h n
đ nơng cao hi u qu s d ng tƠi s n trong kinh doanh
11,85 19,54 19,66 16,16 88,15 80,46 80,34 83,84
Trang 32B ngă2.2 Phơnătíchăc ăc uătƠiăs năc aăCôngătyăCPăBiaăHƠăN iă- H iăPhòng
T ngă
TS
Chênhăl ch Tuy tăđ i
T ngă
đ iă (%)
Trang 3324
Qua b ng phơn tích ta có th th y c c u t ng tƠi s n c a Công ty n m 2012 t ng
18.681.610 nghìn đ ng, t ng ng t ng 9,07% so v i n m 2011 Trong đó, ch y u lƠ
do s t ng lên c a tƠi s n dƠi h n i u nƠy cho th y công ty đang chú tr ng đ n vi c
đ u t đ m r ng kinh doanh, nơng cao ch t l ng s n ph m
Tài s n ng n h n n m 2012 gi m 4.183.970 nghìn đ ng, t ng ng gi m
10,33% so v i n m 2011 Nguyên nhơn ch y u lƠ do s s t gi m c a ti n vƠ các kho n t ng đ ng ti n, hƠng t n kho vƠ tƠi s n ng n h n khác C th :
Ti n và các kho n t ng đ ng ti n n m 2012 gi m 5.243.190 nghìn đ ng,
t ng ng gi m 62,36% so v i n m 2011 do trong n m 2011, công ty có kho n t ng
đ ng ti n, c th lƠ đ u t ng n h n lƠ 6.460.000 nghìn đ ng, tuy nhiên đ n n m
2012 thì công ty l i không phát sinh kho n đ u t ng n h n nƠo
Các kho n ph i thu ng n h n n m 2012 t ng 2.794.886 nghìn đ ng, t ng ng
t ng 28,67% do s t ng m nh c a kho n tr tr c cho ng i bán Tr tr c cho ng i bán n m 2012 t ng 5.637.069 nghìn đ ng, t ng ng t ng 135,04% so v i n m 2011 Bên c nh đó, do tình hình hình t còn nhi u khó kh n nên công ty áp d ng chính sách tín d ng th t ch t i u nƠy đƣ khi n cho kho n ph i thu khách hƠng n m 2012 gi m
Tài s n ng n h n khác n m 2012 gi m 1.021.054 nghìn đ ng, t ng ng gi m
45,78% so v i n m 2011 Nguyên nhơn lƠ do s gi m m nh c a kho n Thu vƠ các kho n ph i thu nhƠ n c, công ty không phát sinh kho n n p th a thu giá tr gia t ng trong n m 2012
Tài s n ếài h n n m 2012 t ng 22.865.581 nghìn đ ng, t ng ng t ng 13,81%
so v i n m 2011 do s t ng lên c a tƠi s n c đ nh, c th lƠ chi phí xơy d ng c b n
d dang đáp ng nhu c u m r ng quy mô s n xu t, n m 2012 công ty đƣ đ u t
c i t o, m r ng các nhƠ máy, mua s m thêm nhi u máy móc, thi t b ph c v s n
xu t Theo Thuy t minh báo cáo tƠi chính c a công ty n m 2012, chi phí xơy d ng c
b n d dang bao g m chi phí c i t o, m r ng NhƠ máy bia s 2 - Quán Tr , chi phí mua quy n s d ng đ t t i khu đô th C u Viên, chi phí cho d án di d i NhƠ máy bia
Trang 34s 1 - L ch Tray sang NhƠ máy bia s 2 - Quán Tr , chi phí xơy d ng tr m bi n áp
đi n ch a hoƠn thƠnh t i th i đi m 31/12/2012, đ c ghi nh n theo giá g c
(Ngu n: S li u tính đ c t báo cáo tài chính n m 2012)
Bi uăđ ă2.3 C ăc uăngu năv n Công tyăCPăBiaăHƠăN iă- H iăPhòng (2009 - 2012)
(Ngu n: S li u tính đ c t báo cáo tài chính n m 2012)
T nh ng s li u b ng trên vƠ qua bi u đ ta có th th y:
V n ch s h u luôn chi m t tr ng cao (trung bình trên 65%) trong c c u t ng ngu n v n N m 2012, v n ch s h u chi m 70,72% trên t ng ngu n v n, gi m 5,42% so v i n m 2011 Có th th y c u trúc v n c a công ty có s bi n đ ng không nhi u.H n n a, v n ch s h u chi m t tr ng cao trong c c u t ng ngu n v n cho
th y kh n ng đ c l p v tƠi chính c a công ty lƠ cao
T tr ng n c a công ty t n m 2009 đ n n m 2011 liên t c gi m t 37,12% (n m 2009) xu ng còn 23,86% (n m 2011) ơy lƠ giai đo n n n kinh t Vi t Nam
c ng đang ph i ch u nh ng nh h ng n ng n t kh ng ho ng kinh t th gi i.Các ngơn hƠng đ u th t ch t vi c c p tín d ng, đi u nƠy đƣ khi n công ty r i vƠo tình tr ng thi u v n, không huy đ ng đ c v n đ quay vòng s n xu t kinh doanh Tuy nhiên
Trang 3526
đ n n m 2012, khi n n kinh t đƣ có nhi u kh i s c, v i uy tín c ng nh s tín nhi m
c a công ty trên th tr ng, công ty đƣ có th ti p c n đ c ngu n v n vay ngơn hƠng
đ m r ng s n xu t kinh doanh Do đó, t tr ng n n m 2012 lƠ 29,28%, t ng 5,42%
so v i n m 2011, hay trong 100 đ ng ngu n v n n m 2012 thì có 29,28 đ ng lƠ huy
đ ng t ngu n n , t ng 5,42 đ ng so v i n m 2011 i u nƠy cho th y kh n ng s
d ng đòn b y tƠi chính c a công ty n m 2012 lƠ t t h n so v i n m 2011 Công ty gia
t ng m c đ s d ng n đ có đ c lá ch n thu t lƣi vay b i chi phí lƣi vay đ c tính vƠo chi phí gi m thu thu nh p doanh nghi p Tuy nhiên, công ty c n cơn nh c t
tr ng n sao cho h p lỦ t tr ng n cao có th nh h ng đ n kh n ng thanh toán
c ng nh tính thanh kho n c a công ty trong dƠi h n
tìm hi u sơu h n v c c u ngu n v n c a công ty, d i đơy lƠ b ng phơn tích chi ti t các kho n m c có bi n đ ng nhi u trong ngu n v n c a công ty:
Trang 36B ngă2.4 Phơnătíchăc ăc uăngu năv năc aăCôngătyăCPăBiaăHƠăN iă- H iăPhòng
Trang 3728
Tình hình ngu n v n c a công ty n m 2012 v n t p trung vƠo vi c s d ng v n
ch s h u nhi u h n lƠ dùng n vay N m 2012, n ph i tr t ng 16.657.039 nghìn
đ ng, t ng ng t ng 33,89% so v i n m 2011 S t ng lên c a n ph i tr lƠ do s
t ng lên đ ng th i c a 2 kho n m c n ng n h n vƠ n dƠi h n
N ng n h n n m 2012 t ng 9.497.572 nghìn đ ng, t ng ng t ng 33,87% so
v i n m 2011 S t ng lên đ c gi i thích thông qua bi n đ ng c a các ch tiêu vay vƠ
n ng n h n, ph i tr ng i lao đ ng vƠ s t ng lên c a qu khen th ng, phúc l i C
th theo Thuy t minh báo cáo tƠi chính n m 2012 lƠ th i đi m các kho n n dƠi h n đƣ
đ n h n ph i tr , trong khi l ng v n công ty lƠ có h n nên đƣ vay ng n h n t Ngơn
hàng TMCP Á Châu - Chi nhánh H i Phòng 15.014.124 nghìn đ ng đ đ m b o kh
n ng thanh toán, t ng 11.686.737 nghìn đ ng, t ng ng 351,23% so v i n m 2011
Ph i tr ng i bán n m 2012 gi m 3.703.128 nghìn đ ng, t ng ng gi m
63,78% so v i n m 2011 do công ty thanh toán s m 1 s đ n hƠng nh p kh u đ đ c
h ng chi t kh u th ng m i Bên c nh đó, thu vƠ các kho n ph i n p NhƠ n c n m
2012 t ng 56.784 nghìn đ ng, t ng ng t ng 0,77% so v i n m 2011, do n m 2012
phát sinh kho n thu giá tr gia t ng lƠ 983.646 nghìn đ ng vƠ có s t ng đ t bi n thu thu nh p cá nhơn (t 780 nghìn đ ng n m 2011 lên 79.843 nghìn đ ng n m 2012) NgoƠi ra, n m 2012 c ng có s t ng thêm c a m t s kho n m c khác nh ph i
tr ng i lao đ ng, chi phía ph i tr khác vƠ qu khen th ng phúc l i
N ếài h n trong đó ch y u lƠ vay vƠ n dƠi h n (chi m 81,67% trên t ng n
dƠi h n n m 2012) c ng có s t ng lên đáng k N dƠi h n n m 2012 t ng 7.159.467
nghìn đ ng, t ng ng t ng 33,91% so v i n m 2011 Công ty đƣ kỦ h p đ ng vay tín
d ng dƠi h n v i Ngơn hƠng TMCP Á Chơu - Chi nhánh H i Phòng s ti n là
151.000.000 nghìn đ ng đ đ u t xơy d ng công trình di d i nhƠ máy bia s 1 t i 16
L ch Tray v nhƠ máy bia s 2 t i 85 Lê Du n, Quán Tr , Ki n An, H i Phòng S d
t i 31/12/2012 lƠ 23.088.825 nghìn đ ng
V n ch s h u n m 2012 t ng 2.024.570 nghìn đ ng, t ng ng t ng 1,29% so
v i n m 2011 Trong đó v n đ u t c a ch s h u vƠ th ng d v n c ph n không có
gì bi n đ ng M c t ng nƠy lƠ do s t ng lên c a qu đ u t phát tri n vƠ qu d phòng tƠi chính C th : N m 2012, qu đ u t phát tri n t ng 3.806.284 nghìn đ ng,
t ng ng t ng 11,41% so v i n m 2011, trong khi qu d phòng tƠi chính t ng
Trang 38- T nh ng phơn tích v c c u TƠi s n - Ngu n v n c a Công ty, có th th y quy mô TƠi s n - Ngu n v n c a Công ty qua hai n m 2011 vƠ 2012 t ng tr ng n
đ nh v i m c t ng lƠ 9,07%
- TƠi s n dƠi h n chi m t tr ng l n trong c c u t ng tƠi s n vƠ t ng lên qua các
n m cho th y Công ty luôn h ng t i s phát tri n b n v ng, phù h p v i lo i hình
ho t đ ng c a Công ty lƠ m t Công ty s n xu t
- Bên c nh đó, v n ch s h u c ng luôn chi m t tr ng cao trong c c u t ng ngu n v n qua các n m (trung bình trên 70%) c ng cho th y đ c kh n ng t tƠi tr , hay kh n ng đ c l p v tƠi chính c a công ty lƠ khá cao
H n ch :
Nhìn vƠo b ng 2.4 vƠ 2.6 có th th y c c u tƠi tr c a công ty g p v n đ vƠ c n xem xét l i C th v n l u đ ng ròng ( TƠi s n ng n h n ậ N ng n h n) ơm 1.221.385 nghìn đ ng vƠo n m 2012 Nguyên nhơn chính lƠ t n m 2011 đ n n m
2012 công ty đƣ dùng các kho n vay ng n h n đ u t cho tƠi s n dƠi h n, bao g m chi phí xơy d ng c b n d dang, chi phí nguyên v t li u Ho t đ ng nƠy khi n cho t ng
n ng n h n t ng r t nhi u trong khi tƠi s n ng n h n không có nhi u bi n đ i
- i u nƠy đ ng ngh a v i vi c công ty s g p khó kh n trong vi c thanh toán cho các ch n trong ng n h n Tr ng h p x u nh t lƠ công ty có th b m t kh n ng thanh toán vƠ r i vƠo tình tr ng phá s n
2.2.1.2 Tính t ch trong ho t đ ng tài chính và kh n ng thanh toán
2.2.1.2.1 Ch tiêu đánh giá tính t ch trong ho t đ ng tài chính
B ngă2.5 Tínhăt ăch ăv ătƠiăchínhăc aăCôngătyăCPăBiaăHƠăN iă- H iăPhòng
(Ngu n: S li u tính đ c t báo cáo tài chính n m 2012)
K t qu tính toán b ng trên cho th y h s tƠi tr c a công ty n m 2012 gi m 0,05 l n so v i n m 2011 Tuy nhiên h s nƠy v n m c khá cao (v n ch s h u chi m kho ng 71% trong c c u t ng ngu n v n n m 2012), cho th y kh n ng t đ m
b o v m t tƠi chính vƠ m c đ đ c l p v m t tƠi chính c a công ty lƠ cao Trong
t ng lai, công ty c n có s cơn đ i t tr ng v n ch s h u sao cho h p lỦ đ ph c v cho m c tiêu dƠi h n, m r ng th tr ng vƠ ho t đ ng kinh doanh c a công ty
Trang 3930
H s t tƠi tr tƠi s n dƠi h n (hay h s VCSH/TSDH) lƠ ch tiêu ph n ánh kh
n ng trang tr i tƠi s n dƠi h n b ng v n ch s h u Qua b ng 2.5 có th th y h s t tƠi tr tƠi s n dƠi h n c a công ty qua hai n m 2011 vƠ 2012 v n m c th p (<1)
i u nƠy cho th y s v n ch s h u c a doanh nghi p ch a đ kh n ng đ trang tr i tƠi s n dƠi h n Do v y, công ty s g p nhi u khó kh n trong thanh toán các kho n n dƠi h n đ n h n tr Do đ c đi m c a TSDH lƠ th i gian luơn chuy n dƠi (th ng trên
1 n m) nên n u VCSH c a doanh nghi p không đ đ tƠi tr cho TSDH mƠ ph i s
d ng các ngu n v n khác (k c v n chi m d ng dƠi h n) thì khi các kho n n đáo
h n, công ty s g p nhi u khó kh n trong thanh toán
2.2.1.2.2 Ch tiêu đánh giá kh n ng thanh toán
B ngă2.6 Kh ăn ngăthanhătoánăc aăCôngătyăCPăBiaăHƠăN iă- H iăPhòng
EBIT = T ng l i nhu n k toán tr c thu + Chi phí lƣi vay
(Ngu n: S li u tính đ c t báo cáo tài chính n m 2012)
Ch tiêu kh n ng thanh toán n ng n h n cho bi t 1 đ ng n ng n h n đ c
đ m b o b ng bao nhiêu đ ng tƠi s n ng n h n Kh n ng thanh toán n ng n h n c a công ty n m 2012 th hi n r ng 1 đ ng n ng n h n s đ c đ m b o b ng 0,97 đ ng tƠi s n ng n h n, gi m 0,48 đ ng so v i n m 2011 i u nƠy cho th y kh n ng s
d ng tƠi s n ng n h n đ tƠi tr cho các kho n n ng n h n n m 2012 lƠ kém h n so
v i n m 2011, nguyên nhơn lƠ do tƠi s n ng n h n n m 2012 gi m (10,33%) trong khi
đó n ng n h n l i t ng (33,87%)
Kh n ng thanh toán nhanh n m 2012 c a công ty th hi n 1 đ ng n ng n h n
s đ c đ m b o b ng 0,45 đ ng tƠi s n ng n h n có tính thanh kho n cao, gi m 0,28
đ ng so v i n m 2011 i u nƠy cho th y kh n ng s d ng tƠi s n ng n h n đ thanh toán các kho n n mƠ không c n bán hƠng t n kho c a n m 2012 lƠ kém h n n m
Trang 402011 NgoƠi ra, h s kh n ng thanh toán nhanh c a công ty lƠ d i m c an toƠn (m c an toƠn lƠ 0,5) nên r i ro tƠi chính, r i ro thanh kho n c a công ty lƠ cao, h s tín nhi m c a công ty trên th tr ng gi m d n đ n công ty khó kh n trong vi c huy
đ ng v n vƠ chi phí lƣi su t huy đ ng cao
H s kh n ng thanh toán t c th i lƠ ch tiêu d c dùng đ đánh giá kh n ng
thanh toán các kho n n ng n h n c a doanh nghi p b ng ti n (ti n m t, ti n g i ngơn hƠng, ti n đang chuy n) vƠ các kho n t ng đ ng ti n Kh n ng thanh toán t c th i
c a công ty n m 2012 cho bi t 1 đ ng n ng n h n đ c tƠi tr b ng 0,08 đ ng ti n
m t ho c các kho n t ng đ ng ti n, gi m 0,22 đ ng so v i n m 2011 do ti n vƠ các kho n t ng đ ng ti n n m 2012 gi m 62,36% trong khi n ng n h n c a công ty l i
t ng 33,87%
Kh n ng thanh toán lãi vay cho bi t m c đ l i nhu n đ m b o kh n ng tr lƣi
nh th nƠo Qua s li u tính toán t b ng 2.6, h s kh n ng thanh toán lƣi vay cho
bi t thu nh p c a công ty n m 2012 cao g p 20,04 l n, t ng 12,09 l n so v i n m
2011 Kh n ng thanh toán lƣi vay c a công ty cao cho th y kh n ng thanh toán lƣi
c a công ty cho các ch n c a mình c ng cao
đánh giá kh n ng thanh toán c a công ty c ph n bia HƠ N i ậ H i Phòng, chúng ta hƣy cùng so sánh s li u c a công ty v i m t vƠi doanh nghi p cùng ngƠnh
khác C th lƠ:
- Công ty c ph n bia Thanh Hóa (THB)
- Công ty c ph n th ng mai bia HƠ N i (HAT)
- Công ty c ph n bia HƠ N i ậ H i D ng (HAD)
B ngă2.7 Soăsánhăcácăch ăs ăkh ăn ngăthanhătoán n mă2012 v iăcácădoanhănghi pă