SỬA CHỮA và bảo DƯỠNG hệ THỐNG PHANH THỦY lực

Nguyên tắc hoạt động phanh tang trống và phanh đĩa 2/ Nguyên tắc hoạt động của hệ thống phanh thủy lực: a Trạng thái phanh xe: - Khi người lái đạp bàn đạp phanh, thông qua ty đẩy làm c

NHẬN x ÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

MỤC LỤC

I.PHÂN LOẠI VÀ NHIỆM VỤ 1

II.CẤU TẠO VÀ HOẠT ĐỘNG 2

III.CÁC HƯ HỎNG , KHẮC PHỤC VÀ CÁCH SỬA CHỮA 5

Nguyên nhân hư hỏng, sửa chữa và bảo dưỡng HT phanh tang trống 5Nguyên nhân hư hỏng , sửa chữa HT phanh đĩa 19

Các bước bảo dưỡng HT phanh đĩa 25

2 Phân loại:

a) Theo cấu tạo dẫn động phanh (đặc điểm truyền lực) :

- Phanh cơ khí

- Phanh thủy lực (phanh dầu)

- Phanh khí nén (phanh hơi)

b)Theo cấu tạo cơ cấu phanh :

1/ Cấu tạo hệ thống phanh thủy lực:

1-Xi lanh bánh xe, 2-Ống dẫn dầu, 3-Lò xo hồi vị, 4-Má phanh

5-Guốc phanh, 6-Bàn đạp, 7-Ty đẩy, 8-Xi lanh chính, 9-Pít tong, 10-Mâmphanh

Nguyên tắc hoạt động phanh tang trống và phanh đĩa

2/ Nguyên tắc hoạt động của hệ thống phanh thủy lực:

a) Trạng thái phanh xe:

- Khi người lái đạp bàn đạp phanh, thông qua ty đẩy làm cho pít tông

chuyển động nén lò xo và đầu trong xi lanh chính làm tăng áp suất dầu,

và đẩy dầu trong xi lanh chính đến các đường ống dầu và xi lanh của

bánh xe Dầu trong xi lanh bánh xe đẩy các pít tông và guốc phanh ép chặt má phanh vào tang trống tạo nên lực ma sát, làm cho tang trống và moay ơ bánh xe giảm dần tốc độ quay hoặc dừng lại theo yêu cầu ngườilái

b) Trạng thái thôi phanh:

khỏi tang trống, lò xo guốc phanh hồi vị kéo hai pít tông của xi lanh bánh

xe về gần nhau, đẩy dầu hồi theo ống trở về xi lanh chính và bình dầu

- Khi cần điều chỉnh khe hở giữa má phanh và tang trống, tiến hành điềuchỉnh xoay hai chốt lệch tâm của hai guốc phanh và hai cam lệch tâm

trên mâm phanh

CẤU TẠO CƠ CẤU PHANH TANG TRỐNG VÀ PHANH ĐĨA

a Cấu tạo phanh tang trống (phanh guốc)

Cấu tạo phanh tang trống

b Cấu tạo phanh đĩa

9-c, Cụm xi lanh công tác

- Cụm xi lanh công tác bao gồm: hai xi lanh được chế tạo liền với giá đỡ hoặc rời (xi lanh di động), xi lanh có khoan lỗ cấp đầu và lỗ xả không khí,bên trong lắp một pít-tông có số vòng đêm kín đầu và bên ngoài có vònghãm và vành chắn bụi

Ngày nay đa phần các xe du lịch đều sử dụng phanh đĩa thay cho phanh tang trống do có những ưu điểm sau:

- Toả nhiệt tốt do đĩa phanh khoan nhiễu lỗ Vì thế đảm bảo hiệu quả

phanh tốt ở tốc độ cao

- Phanh đĩa có cấu tạo đơn giản hơn nhiều so với phanh tang trống nên việc kiểm tra, bảo dưỡng và thay thế má phanh đặc biệt dễ dàng

- Khả năng thoát nước tốt, do nước bám vào đĩa phanh bị loại bỏ rất

nhanh bởi lực ly tâm nên tính năng phanh được hồi phục nhanh trong thời gian ngắn

- Với kết cấu đặc biệt phanh đĩa không cần phải điều chỉnh khe hở giữa

phanh và bị mòn.

- Kết hợp với hệ thống chống bó cứng phanh (ABS) rất tốt

III CÁC HƯ HỎNG HỆ THỐNG PHANH VÀ CÁCH KHẮC PHỤC SỬA CHỮA

Hệ thống phanh bị hư hỏng sẽ làm cho phanh không ăn hoặc ăn lệch, gây mất an toàn khi chạy xe Một số hư hỏng còn gây kẹt bánh xe ở các mức độ khác nhau làm cho xe chạy không bình thường và có thể dẫn tớicác hư hỏng khác

1.Các hư hỏng của hệ thống phanh thủy lực dùng cơ cấu phanh

tang trống

1 Bàn đạp phanh chạm sàn xe khi phanh nhưng không hiệu quả

Nguyên nhân Cách khắc phục

Cần đẩy piston xilanh chính bị cong Thay cần đẩy mới

Điều chỉnh sai các thanh nối hoặc khe hở má phanh Kiểm tra, điều chỉnh

lại

Thiếu dầu hoặc lọt khí và hệ thống phanh Bổ xung dầu và xả khí

hệ thống

Má phanh mòn quá giới hạn Thay mới

Quy trình xả khí dầu phanh

1 - Bộ thay dầu phanh; 2 - Dầu phanh mới ; 3 - Bình chứa dầu xylanhphanh chính ; 4 - Bọt khí;

5 - Nút xả khí ; 6 - Dầu phanh cũ (có không khí bên trong); 7 - Máy nénkhí

(6) Kiểm tra sao cho nút xả khí được xiết chặt và lắp lại nắp đậy

(7) Lau sạch dầu phanh rò rỉ ra xung quanh nút xả khí

2 Má phanh ở một bánh xe bị kẹt với tang trống sau khi nhả phanh

Nguyên nhân Khắc phục

Đường dầu phanh bị tắc, dầu không hồi về

Xilanh con ở cơ cấu phanh bánh xe đó bị

Sau khi lắp xong guốc phanh mới, bạn cần tiến hành điều chỉnh khe hở guốc phanh này Bình thường thì chúng sẽ tự động điều chỉnh nhưng

sau khi lắp guốc phanh mới, chúng ta nên tiến hành điều chỉnh bằng tay khe hở ban đầu cho nó Tạm thời lắp trống phanh vào, lắp lại các ốc lốp,dùng tuốc-nơ-vít quay đai ốc điều chỉnh để bung guốc phanh cho đến khichạm nhẹ vào mặt trống phanh Sau đó quay đai ốc điều chỉnh ngược lạimột số nấc tiêu chuẩn (nấc tiêu chuẩn có thể tham khảo trong sổ tay bảodưỡng sửa chữa của xe) Hoặc bạn có thể đo đường kính của trống

phanh trước, sau đó xoay bộ điều chỉnh để đường kính ngoài của guốc phanh nhỏ hơn đường kính trong trống phanh khoảng 1 mm rồi mới lắp trống phanh và tiến hành tương tự như trên thì sẽ chính xác hơn

3 Má phanh ở tất cả các bánh xe bị kẹt với tang trống sau khi nhả

phanh

Điều chỉnh các cần dẫn động sai, hành trình tự

Xilanh dầu chính bị hỏng, piston kẹt, cupen cao

su nở làm dầu không hồi về được Sửa chữa hoặc thay mớiDầu phanh có tạp chất khoáng, bẩn làm cupen

xilanh chỉnh hỏng

Thay chi tiết hỏng, tẩy rửa,nạp dầu mới, xả khí

3.1 Vệ sinh xylanh phanh chính

1 - Dầu phanh; 2 – xilanh phanh chính

(1) Rửa xylanh phanh chính bằng dầu phanh sạch

CHÚ Ý:

Rửa bằng bất cứ chất nào khác với dầu phanh có thể làm cho các chi

tiết bằng cao su, như cúppen, bị biến chất và rò rỉ dầu

(2) Chiếu đèn vào bên trong xylanh và dùng tay sờ trực tiếp vào để kiểm

tra xem có hư hỏng hay rỉ không

GỢI Ý:

Nếu thấy có hư hỏng hay rỉ, hãy thay bộ xylanh phanh chính

4 Xe bị lệch sang một bên khi phanh

Sự tiếp xúc không tốt giữa má

6 Phanh ăn kém, phải đạp mạnh bàn đạp phanh

Má phanh và tang trống bị cháy,

trơ, chai cứng

Rà lại hoặc thay má phanh và tiện láng lại

bề mặt, thay tang trống mớiChỉnh má phanh không đúng, độ

tiếp xúc không tốt Kiểm tra, điều chỉnh lại

Hệ thống trợ lực không hoạt

Các xilanh bánh xe bị kẹt Sửa chữa hoặc thay mới

7 Có tiếng kêu khi phanh

Nguyên nhân Khắc phục

Thay má phanh

 Tháo phanh trống và thay má phanh

 Điều chỉnh phanh tay khi lắp lại hệ thống phanh

 Má phanh bị mòn có thể làm hỏng trống phanh, có thể làm phanh không có tác dụng

 Cần phải kiểm tra guốc phanh định kỳ

QUY TRÌNH THAY GUỐC PHANH

(2) Dùng tô vít, nâng cần điều chỉnh lên

(3) Dùng tô vít khác, xoay và nới lỏng bulông điều chỉnh và tháo trống phanh

1 - Cần điều chỉnh

2 - Bulông điều chỉnh

Khi trống phanh bị kẹt

(1) Xiết đều 2 bulông có đường kính danh nghĩa

8mm vào trong lỗ sửa chữa để nâng trống phanh từng chút một và sau

đó tháo nó ra

(2) Nếu bulông không nới lỏng được trống

phanh, bôi chất bôi trơn vào mặt bích và

tháo trống phanh bằng cách xiết lần lượt các bulông để nâng nhẹ trống phanh lên và sau

đó nới lỏng chúng và ấn phần sau của nó xuống

Hiện tượng Nguyên nhân Khắc phục

Tiêu hao dầu

suất dầu sang

Một trong hai mạch dầu trước và sau

Xả khí xilanh chính

1 - Mức MAX; 2 - Tấm nhôm; 3 - Dầu phanh

(1) Kẹp phần lắp bộ trợ lực của xylanh phanh chính lên êtô giữa các tấm

(3) Ấn píttông vào vào giữ nó ở vị trí đó

(4) Bịt đầu ra của xylanh phanh chính bằng ngón tay, trả píttông về và

thả ngón tay ra

(5) Lặp lại bước (3) và (4) cho đến khi dầu chảy ra khỏi đầu ra

CHÚ Ý:

• Hãy cầm miếng giẻ ở đầu ra để sao cho dầu không bị bắn ra

• Nếu bình chứa hết dầu, không khí sẽ lọt vào trong xylanh phanh chính,

vì vậy nên không để hết dầu

• Nếu không khí không được xả ra ngay từ xylanh phanh chính, sẽ mất rất nhiều thời gian để xả không khí ra khỏi đường ống phanh

(6) Lau sạch dầu phanh bắn ra

Lắp lại guốc phanh mới và các chi tiết phụ

Bạn hãy lắp lại guốc phanh mới và các chi tiết phụ như cần điều chỉnh tựđộng, lò xo giữ guốc phanh theo trình tự ngược với khi bạn tháo chúng

ra Hãy chú ý nếu bạn không quen tháo hoặc không nhớ trình tự tháo lắpguốc phanh ra sao thì hãy tháo guốc phanh từng bên một, giữ lại mộtbên để làm căn cứ đối chiếu khi lắp mới bên còn lại

2 Các hư hỏng của cơ cấu phanh đĩa, nguyên nhân và cách khắc phục

2.1 Bàn đạp phanh rung khi phanh

Hiện tượng Nguyên nhân Cách khắc

Kiểm tra, sửa chữa và điều chỉnh lại

Phanh kêu khi phanh

Má phanh mòn quá mức làm piston dịch chuyển

Má phanh lỏng trên giá lắp xilanh công tác Sửa hoặc thay má phanh

mới Đĩa phanh chạm vào giá đỡ xilanh công tác Kiểm tra, xiết chặt lại bulông

lắp giá xilanh công tác

6 THAY MÁ PHANH

1 - Má phanh; 2 - Miếng chống ồn; 3 - Miếng

Quy trình thay má phanh:

1 Kích xe lên

2 Tháo lốp

3 Tháo càng phanh

CHÚ Ý:

Không kéo hay bẻ cong ống cao su mềm

Ống cao su mềm không cần phải tháo ra khi thay thế má phanh

1 - Càng phanh đĩa; 2 - Bạc trượt càng phanh; 3 - Ống cao su

mềm; 4 - Dây treo

1 Loại không cần tháo càng phanh

1 – Càng phanh đĩa; 2 – Dây treo

(1) Chỉ tháo phía dưới của bulông lắp càng phanh đĩa

(2) Quay càng phanh đĩa lên trên

(3) Giữ cho càng phanh không rơi xuống bằng dây v.v

2 - Loại má phanh được giữ bởi chốt

Tháo các chi tiết sau ra khỏi càng phanh:

Các bước bảo dưỡng phanh đĩa:

Trong lúc lái xe, cần để ý xem hệ thống phanh làm việc như thế nào

- Nếu đạp chân trên bàn đạp thắng không thấy chắc, hoặc bàn đạp gần như chạm sàn mới "dính thắng", thì đó là những dấu hiệu phải kiểm tra Nguyên nhân có thể là thiếu dầu thắng, hoặc dầu bị rò rỉ đi đâu

Quan sát khoang động cơ

Hộp dầu thắng Nên kiểm tra 1 tháng 1 lần

Nếu mực dầu xuống thấp, cần phải châm thêm vào

Nếu dầu sút giảm, bị rò dầu đâu đó, có thể trong các đường ống dẫndầu của hệ thống thắng

1 Để tháo các má phanh, bạn cần phải có cờ lê 14 mm và một chiếc cần vặn 2 chiều

2 Gạt nhẹ phần giữa cụm thắng để lộ ra các má phanh.

Kiểm tra ống dẫn dầu thắng dưới gầm xe

Ðể ý xem các đường dây dẫn dầu mềm (Flexible hose) và đường ống kim loại cứng có bị rò hoặc han rỉ chỗ nào không

3 Thực hiện tháo các lò xo hãm

5 Gỡ bỏ các miếng đệm trên má phanh cũ

6 Gắn miếng đệm lên má phanh mới

7 Đo độ dày của đĩa phanh

Làm láng đĩa phanh

Tại sao cần Láng đĩa phanh

Sau một thời gian sử dụng, dưới sự tác động của việc phanh cùng môi trường bên ngoài như đất, đá, nhiều độ Những tác động này có thể

gây cong vênh đĩa phanh, làm đĩa phanh bị gồ ghề hay độ dày không

đồng nhất Trong những trường hợp đó, láng đĩa phanh được coi là biệnpháp hiệu quả nhất để giải quyết vấn đề về phanh

Đĩa phanh bị đảo

Ðĩa phanh bị đảo khi đĩa phanh và moay-ơ không đồng tâm Ðiều này thường xảy ra do quá trình phanh Khi phanh, môi trường làm việc của đĩa phanh và má phanh hết sức khắc nghiệt: bề mặt bám nhiều tạp chất,nhiệt độ cao và thay đổi đột ngột nên dễ gây ra biến dạng và mòn không đều

Ngoài ra, đĩa phanh bị đảo còn có thể do nguyên nhân bề mặt đĩa phanhlắp vào giá moay-ơ không tiếp xúc phẳng tuyệt đối Nguyên nhân này có thể do quá trình tháo lắp hoặc do biến dạng cục bộ gây nên

Dấu hiệu dễ nhận biết nhất của hiện tượng đĩa phanh bị đảo là khi

phanh thấy bị rung lắc bất ngờ, phanh ăn lệch một bên (cướp lái khi

Khi đó, lái xe cảm thấy tay lái cũng bị rung thì rõ ràng là hệ thống phanh không hiệu quả.

Sự khác biệt giữa việc sử dụng đĩa phanh trước và sau khi láng

Khi gặp hiện tượng đó cần phải đưa ngay xe đến xưởng để các kỹ thuật viên kiểm tra, nếu thấy đĩa phanh có nhiều vết xước, bề mặt gồ ghề phảiláng đĩa phanh để đảm bảo an toàn khi lái xe

8 Đo vòng quay của đĩa phanh

Đo vòng quay của đĩa phanh bằng dụng cụ đo vòng quay để đảm bảo đĩa phanh vẫn còn sử dụng được Lưu ý khi sử dụng đồng hồ đo vòng quay, từ từ quay đĩa phanh và quan sát chỉ số trên đồng hồ để biết đượcthông số cần thiết Tham khảo sổ tay hướng dẫn của nhà sản xuất để biết chi tiết các thông số cho đĩa phanh Nếu các thông số không nằm trong vùng cho phép, nên thay một bộ mới

9 Dùng kẹp chữ C để ấn piston vào lại cụm thắng của các má

phanh mới.

10 Gắn các má phanh mới vào và sau đó là các lò xo má phanh.

11 Vặn các phần giữa của cụm phanh lại

12 Vặn chặt các con bu-lông 14 mm lại

HẾT

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Công nghệ kỹ thuật bảo dưỡng ô tô – TS Hoàng Đình Long

Giáo trình kỹ thuật bảo dưỡng và sữa chữa ô tô

Link tham khảo:

http://www.otofun.net/forum.php

http://www.google.com/imghp?hl=vi

http://www.youtube.com/results?search_query=brake

http://www.ebook.edu.vn/