Lý do chọn đề tài Trong giai đoạn phát triển hiện nay của nền kinh tế Việt Nam, các doanh nghiệp phải đối mặt với sức ép cạnh tranh của các đơn vị kinh doanh cùng ngành nghề trong nước và các công ty có vốn đầu tư nước ngoài. Các doanh nghiệp Việt Nam cần phải phát huy hiệu quả nhất các nguồn lực hiện có và tận dụng tối đa những ảnh hưởng tốt từ ngoại lực là các chính sách hỗ trợ của nhà nước như chính sách hỗ trợ tín dụng, chính sách đầu tư cho các nghành trọng điểm. Tuy nhiên việc phát huy nội lực vẫn là những biện pháp được đánh giá có hiệu quả để doanh nghiệp có thể chủ động trong định hướng phát triễn của mình. Phát huy hiệu quả công tác quản trị trong doanh nghiệp như các nguồn lực con người, nguồn lực vật chất quản lý chặt chẽ các chi phí là chìa khóa đem lại thành công cho doanh nghiệp Hiện nay, công tác xây lắp có một vị trí quan trọng trong công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Nghành xây lắp phát triển gắn liền với từng bước đi lên và tốc độ đô thị hóa của đất nước.Trong những vài năm gần đây hàng loạt các doanh nghiệp xây dựng đang cầm chừng, thu lỗ, giải thể, phá sản do chi phí tăng cao, công tác quản lý chi phí kém. Ngoài ra, đặc thù ngành xây lắp có thời gian thi công dài, phần lớn số vốn của ngành xây dựng bỏ vào những công trình chưa hoàn thành, thời gian thu hồi vốn dài. Câu hỏi đặt ra cho nhà quản lý “Làm sao có thể quản lý tốt các chi phí của công trình xây dựng tránh tình trạng thất thoát, lãng phí” Nhất là chi phí máy thi công một trong những chi phí mang đặc trưng của ngành xây lắp và chiếm tỷ trọng lớn Chi phí máy thi công được sử dụng cho nhiều công trình trên các địa bàn khác nhau nên quá trình xác định đối tượng tập hợp chi phí khá là khó khăn chỉ mang tính tương đối, đồng thời rất khó quản lý. Chính vì vậy cần phải có hệ thống quản lý một cách hợp lý thì mới giảm được chi phí nâng cao hiệu quả sản xuất.Tuy nhiên, trong điều kiện hiện nay việc phát triển và giữ vững vị thế của nhiều doanh nghiệp trên thị trường bên cạnh sự cạnh tranh khốc liệt với các doanh nghiệp trong cùng ngành là rất khó khăn. Do đó, việc quản lý tốt chi phí máy thi công, lập dự toán sử dụng cho các loại chi phí thật chính xác còn là điều kiện cần thiết để doanh nghiệp có thể giảm được giá thành sản phẩm và tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Công ty cổ phần xây dựng Thăng Long là một doanh nghiệp tư nhân về ngành xây lắp ở địa bàn Hà Tĩnh. Công ty thi công nhiều công trình khác nhau ở địa bàn khác nhau cũng như các doanh nghiệp xây lắp trong cả nước công ty cổ phần xây dựng Thăng Long gặp nhiều khó khăn khi quản lý máy thi công do máy thi công thường có giá trị lớn việc quản lí khó khăn do được sử dụng phân tán trên nhiều địa bàn khác nhau. Mặt khác, công ty không đủ số lượng máy thi công nên phải đi thuê ngoài vậy nên công tác quản lý máy thi công lại khó khăn hơn. Hiện nay đã có rất nhiều nghiên cứu về công tác quản lý chi phí như: Chi phí nguyên vật liệu, chi phí nhân công, chi phí sản xuất chung….Nhưng chưa có nhiều nghiên cứu chuyên sâu về quản lý chi phí máy thi công.
Trang 1HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KẾ TOÁN VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
- -KHOÁ LUẬN TỐT NGHIỆP
QUẢN LÝ CHI PHÍ MÁY THI CÔNG ĐỐI VỚI CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG CỦA CÔNG CỔ PHẦN XÂY DỰNG
THĂNG LONG
HÀ NỘI 2015
Trang 3MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC BẢNG iv
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ VÀ HÌNH v
PHẦN I MỞ ĐẦU 1
1.1 Lý do chọn đề tài 1
1.2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 2
1.2.1 Mục tiêu chung 2
1.2.2 Mục tiêu cụ thể 2
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 3
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu của đề tài 3
1.3.2 Phạm vi nghiên cứu của đề tài 3
2.1 Cơ sở lí luận 4
2.1.1 Một số vấn đề chung về quản lý chi phí máy thi công 4
2.1.2 Quản lý chi phí máy thi công 15
2.2 Cơ sở thực tiễn 23
2.2.1 Kinh nghiệm trong nước và ngoài nước về vấn đề này 23
2.2.2 Các văn bản pháp quy có liên quan 26
2.2.3 Tổng quan về những đề tài có liên quan 27
2.3 Phương pháp nghiên cứu 29
2.3.1 Phương pháp khung phân tích 29
2.3.2 Phương pháp thu thập số liệu 31
2.3.3 Phương pháp phân tích số liệu 32
2.3.3.1 Phương pháp thống kê mô tả 32
PHẦN III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 34
3.1 Đặc điểm nghiên cứu 34
3.1.1 Quá trình hình thành phát triển của Công ty cổ phần xây dựng Thăng Long .34
Trang 43.1.2 Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của công ty cổ phần xây dựng Thăng
Long 35
3.1.3 Đặc điểm sản xuất kinh doanh của công ty cổ phần xây dựng Thăng Long .36
3.1.4 Đặc điểm về lao động của công ty cổ phần xây dựng Thăng Long 39
3.1.5 Tình hình tài sản nguồn vốn công ty 41
3.1.6 Tình hình kết quả kinh doanh 42
3.1.7 Đặc điểm tố chức kế toán 43
Phương pháp phân bổ chi phí trả trước: Theo phương pháp đường thẳng 45
3.1.8 Hình thức tổ chức kế toán 45
3.2 Thực trạng quản lý chi phí máy thi công của công ty cổ phần xây dựng Thăng Long 47
3.2.1 Đặc điểm của sản phẩm xây lắp có ảnh hưởng đến công tác hạch toán kế toán 47
3.2.2 Đặc điểm trang bị máy thi công của công ty 48
3.2.2 Quản lý chi phí máy thi công của công ty 49
3.3 Đánh giá quản lý chi phí máy thi công của Công ty 78
3.3.1 Kết quả đạt được 82
3.3.2 Những tồn tại 82
3.3.3 Biện pháp khắc phục và nâng cao hiệu quả sử dụng chi phí máy thi công 84
PHẦN IV KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 86
4.1 Kết luận 86
TÀI LIỆU THAM KHẢO 88
Trang 5DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 3.1 Tình hình lao động của công ty 40
Bảng 3.2 Tình hình tài sản nguồn vốn của của công ty 41
Bảng 3.3 Tình hình kết quả hoạt động sản xuất của công ty 43
Bảng 3.4 Phân tích đơn giá dự thầu 52
Bảng 3.5 Nội dung công việc và khối lượng thi công 53
Bảng 3.6 Bảng đơn giá ca máy 55
Bảng 3.7: Bảng giá nhiên liệu, năng lượng 59
Bảng 3.8 Bảng phụ cấp 60
Bảng 3.9 Bảng giá ca máy và thiết bị thi công 63
Bảng 3.10 Bảng tổng hợp ca xe, ca máy thi công 64
Bảng 3.11 : Theo dõi ca máy thi công của công ty 66
Bảng 3.12 Khấu hao tài sản cố định năm 2012 68
Bảng 3.13 Thanh toán tiền lương lái máy 70
Bảng 3.14 Bảng lịch trình ca máy thuê ngoài 77
Bảng 3.16 Bảng cơ cấu chi phí máy thi công năm 2012-2014 79
Trang 6DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ VÀ HÌNH
Sơ đồ 2.1 Chu trình quản lý chi phí máy thi công 17
Sơ đồ 2.2 Khung phân tích của đề tài được nghiên cứu 30
Sơ đồ 3.1 Tổ chức bộ máy của công ty 35
Sơ đồ 3.2 Quy trình thi công công trình dân dụng của công ty 38
Sơ đồ 3.3 Sơ đồ bộ máy kế toán 44
Sơ đồ 3.4: Trình tự ghi sổ kế toán tại Xí nghiệp 46
Hình 3.1: Quy trình quản lý máy thi công 73
Hình 3.2 Tình hình biến động chi phí sản xuất 2012-2014 79
Chi phí máy thi công là một khoản chi phí đặc trưng của nghành xây lắp, và chiếm tỷ trọng khác cao trong tổng chi phí sản xuất Muốn đánh giá chi phí thi công có tốt hay không thì ta xem xét cơ cấu chi phí máy thi công của công ty trong 3 năm từ đó có cái nhìn chuẩn xác về quá trình quản lý chi phí máy 79
Hình: 3.3 Cơ cấu chi phí máy năm 2012 81
Hình: 3.4 Cơ cấu chi phí máy năm 2013 81
Hình: 3.5: Cơ cấu chi phí máy năm 2014 81
Trang 7
DANH MỤC VIẾT TẮT
Trang 8PHẦN I MỞ ĐẦU
1.1 Lý do chọn đề tài
Trong giai đoạn phát triển hiện nay của nền kinh tế Việt Nam, các
doanh nghiệp phải đối mặt với sức ép cạnh tranh của các đơn vị kinh doanh cùng ngành nghề trong nước và các công ty có vốn đầu tư nước ngoài Các doanh nghiệp Việt Nam cần phải phát huy hiệu quả nhất các nguồn lực hiện có và tận dụng tối đa những ảnh hưởng tốt từ ngoại lực là các chính sách hỗ trợ của nhà nước như chính sách hỗ trợ tín dụng, chính sách đầu
tư cho các nghành trọng điểm Tuy nhiên việc phát huy nội lực vẫn là những biện pháp được đánh giá có hiệu quả để doanh nghiệp có thể chủ động trong định hướng phát triễn của mình Phát huy hiệu quả công tác quản trị trong doanh nghiệp như các nguồn lực con người, nguồn lực vật chất quản lý chặt chẽ các chi phí là chìa khóa đem lại thành công cho doanh nghiệp
Hiện nay, công tác xây lắp có một vị trí quan trọng trong công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước Nghành xây lắp phát triển gắn liền với từng bước đi lên và tốc độ đô thị hóa của đất nước.Trong những vài năm gần đây hàng loạt các doanh nghiệp xây dựng đang cầm chừng, thu lỗ, giải thể, phá sản
do chi phí tăng cao, công tác quản lý chi phí kém Ngoài ra, đặc thù ngành xây lắp có thời gian thi công dài, phần lớn số vốn của ngành xây dựng bỏ vào những công trình chưa hoàn thành, thời gian thu hồi vốn dài Câu hỏi đặt ra cho nhà
quản lý “Làm sao có thể quản lý tốt các chi phí của công trình xây dựng tránh
tình trạng thất thoát, lãng phí” Nhất là chi phí máy thi công một trong những
chi phí mang đặc trưng của ngành xây lắp và chiếm tỷ trọng lớn
Chi phí máy thi công được sử dụng cho nhiều công trình trên các địa bàn khác nhau nên quá trình xác định đối tượng tập hợp chi phí khá là khó khăn chỉ mang tính tương đối, đồng thời rất khó quản lý Chính vì vậy cần phải có hệ
Trang 9thống quản lý một cách hợp lý thì mới giảm được chi phí nâng cao hiệu quả sản xuất.Tuy nhiên, trong điều kiện hiện nay việc phát triển và giữ vững vị thế của nhiều doanh nghiệp trên thị trường bên cạnh sự cạnh tranh khốc liệt với các doanh nghiệp trong cùng ngành là rất khó khăn Do đó, việc quản lý tốt chi phí máy thi công, lập dự toán sử dụng cho các loại chi phí thật chính xác còn là điều kiện cần thiết để doanh nghiệp có thể giảm được giá thành sản phẩm và tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp
Công ty cổ phần xây dựng Thăng Long là một doanh nghiệp tư nhân về ngành xây lắp ở địa bàn Hà Tĩnh Công ty thi công nhiều công trình khác nhau ở địa bàn khác nhau cũng như các doanh nghiệp xây lắp trong cả nước công ty cổ phần xây dựng Thăng Long gặp nhiều khó khăn khi quản lý máy thi công do máy thi công thường có giá trị lớn việc quản lí khó khăn do được sử dụng phân tán trên nhiều địa bàn khác nhau Mặt khác, công ty không đủ số lượng máy thi công nên phải đi thuê ngoài vậy nên công tác quản lý máy thi công lại khó khăn hơn Hiện nay đã có rất nhiều nghiên cứu về công tác quản lý chi phí như: Chi phí nguyên vật liệu, chi phí nhân công, chi phí sản xuất chung….Nhưng chưa có nhiều nghiên cứu chuyên sâu về quản lý chi phí máy thi công
Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề trên, và với mong muốn tìm hiểu
rõ hơn về vai trò, ý nghĩa của việc quản lý chi phí trong thực tế doanh nghiệp, em
đã mạnh dạn quyết định đi sâu nghiên cứu đề tài “Quản lý chi phí máy thi công
đối với công trình xây dựng của công cổ phần xây dựng Thăng Long”
1.2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
1.2.1 Mục tiêu chung
Tìm hiểu thực trạng quản lý chi phí máy thi công đối với công trình xây
dựng của Công ty Cổ phần xây dựng Thăng Long trên cơ sở đó đưa ra một số biện pháp nhằm nâng cao quản lý chi phí máy thi công
1.2.2 Mục tiêu cụ thể
Trang 10- Hệ thống hoá cơ sở lý luận và thực tiễn về chi phí máy thi công đối với công trình xây dựng
- Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý chi phí máy thi công đối với với công trình xây dựng của Công ty cổ phần xây dựng Thăng Long
- Đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường quản lý chi phí với công trình xây dựng của Công ty cổ phần xây dựng Thăng Long
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu của đề tài
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là quản lý chi phí với công trình xây dựng của Công ty cổ phần xây dựng Thăng Long
1.3.2 Phạm vi nghiên cứu của đề tài
- Thời gian thực hiện đề tài: Từ 15/01/2015 - 15/06/2015
- Phạm vi giới hạn nguồn số liệu nghiên cứu: Số liệu từ năm 2011 - 2014
Trang 11PHẦN II TỔNG QUAN TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1 Cơ sở lí luận
2.1.1 Một số vấn đề chung về quản lý chi phí máy thi công
2.1.1.1 Chi phí
a, Khái niệm chi phí
Sự phát sinh và phát triển của xã hội loài người gắn liền với quá trình sản xuất Nền sản xuất xã hội bất kỳ phương thức sản xuất nào cũng gắn với sự vận động và tiêu hao các yếu tố cơ bản tạo nên qua trình sản xuất Nói cách khác, quá trình sản xuất hàng hóa là quá trình kết hợp của ba yếu tố: Tư liệu lao động, đối tượng lao động, sức lao động Đồng thời, qua trình sản xuất hàng hóa cũng
là quá trình tiêu hao của chính bản thân các yêu tố trên Như vậy, để tiến hành sản xuất hàng hóa Người sản xuất phải bỏ chi phí về thủ lao động, tư liệu lao đông, đối tượng lao động Vì thế sự hình thành nên các chi phí sản xuất để tạo
ra giá trị sản phẩm sản xuất là yếu tố khách quan, không phụ thuộc vào ý chí chủ quan của người sản xuất Chi phí được biểu hiện theo nhiều cách khác nhau tùy thuộc theo góc nhìn và mục đích nghiên cứu
Theo chuẩn mực số 01 “ Chuẩn mực chung” ban hành và công bố theo
QĐ số 165/2002/QĐ –BTC- ngày 31/12/2002 của bộ trưởng BTC thì “ Chi phí
là khoản mục chi phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh, cho các hoạt động khác mà doanh nghiệp phải bỏ ra để thực hiện các hoạt động của doanh nghiệp trong một thời kỳ nhất định”
Theo kế toán tài chính: Chi phí sản xuất là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ
lao động sống và lao động thuật hóa mà doanh nghiệp bỏ ra có liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh hoặc 1 chu kỳ nhất định(tháng, quý, năm) thực chất chi phí bằng sự chuyển dịch vốn, giá trị của các yếu tố sản xuất vào đối tượng tính giá như sản phẩm, lao vụ, dịch vụ
Trang 12Theo kế toán quản trị : Chi phí được hiểu là những khoản tiền hoặc
phương tiện bỏ ra để đạt được mục đích nào đó Mục đích của việc bỏ chi phí là
để thu kết quả Kết quả có thể là hiện vật hoặc không là hiện vật, có thể là vô hình hoặc hữu hình.Chi phí có thể được chi bằng tiền trực tiếp hoặc không trực tiếp Chi phí được chi ra trước, trong và sau quá trình sản xuất sản phẩm Chi phí thường khác chi tiêu và đầu tư Khái niệm chi phí trong kế toán quản trị được sử dụng theo nhiều chiều hướng, vì chi phí được các nhà quản trị sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau Do vậy chi phí được phân ra làm nhiều loại theo nhiều cách, tùy theo mục đích của nhà quản trị trong từng quyết định
Trong từ điển kinh tế, người ta đã định nghĩa: “Mọi sự tiêu phí tính bằng
tiền của một doanh nghiệp được gọi là chi phí” hay còn có thể khái niệm rõ ràng
hơn, chẳng hạn như: “ Chi phí là một khái niệm của kế toán, có chi phí giới hạn trong xí nghiệp, gắn với các mục tiêu của xí nghiệp và chi phí ngoài xí nghiệp,
có cơ sở ở các hoạt động khác hoặc các nguyên nhân khác” Như thế, chi phí là một khái niệm mang tính khái quát cao trong quá trình phát triển của kế toán doanh nghiệp
Dù định nghĩa theo các cách khác nhau nhưng chi phí có những đặc điểm chung: Nó là hao phí tài nguyên (kể cả hữu hình và vô hình), vật chất, lao động Những hao phí này phải gắn liền với mục đích sản xuất kinh doanh Phải định lượng bằng tiền và xác định trong một khoảng thời gian nhất định
b Tập hợp chi phí
Phương pháp kế toán tập hợp chi phí sản xuất là phương pháp sử dụng để tập hợp và phân loại chi phí theo khoản mục chi phí trong giới hạn của mỗi đối tượng kế toán chi phí Trong các doanh nghiệp xây lắp chủ yếu dùng các phương pháp tập hợp chi phí sau:
Phương pháp hạch toán chi phí sản xuất theo công trình, hạng mục công trình: chi phí sản xuất liên quan đến công trình, hạng mục công trình nào thì tập hợp cho công trình, hạng mục công trình đó
Trang 13Phương pháp hạch toán chi phí theo đơn đặt hàng: Các chi phí sản xuất phát sinh liên quan đến đơn đặt hàng nào được tập hợp và phân bổ cho đơn đặt hàng đó Khi đơn đặt hàng hoàn thành, tổng số chi phí phát sinh theo đơn đặt hàng kể từ khi khởi công đến khi hoàn thành là giá thành thực tế của đơn đặt hàng đó.
Phương pháp hạch toán chi phí theo đơn vị hoặc khu vực thi công: Phương pháp này thường được áp dụng trong các doanh nghiệp xây lắp thực hiện khoán Đối tượng hạch toán chi phí là các bộ phận, đơn vị thi công như tổ đội sản xuất hay các khu vực thi công Trong từng đơn vị thi công lại được tập hợp theo từng đối tượng tập hợp chi phí như hạng mục công trình
Trong các doanh nghiệp xây lắp, mỗi đối tượng có thể áp dụng một hoặc một số phương pháp hạch toán trên Nhưng trên thực tế có một số yếu tố chi phí phát sinh liên quan đến nhiều đối tượng, do đó phải tiến hành phân bổ các khoản chi phí này một cách chính xác và hợp lý cho từng đối tượng
c Phân bổ chi phí
Phân bổ chi phí là vấn đề cơ bản gắn liền với một số chi phí hoặc một số đối tượng chi phí như sản phẩm, hoạt động, bộ phận…Phân bổ chi phi là việc ấn định mỗi chi phí cho các đối tượng chi phí
Việc gắn chi phí với đối tượng chi phí được thực hiện bằng cách chọn căn
cứ chi phí của hoạt động tạo ra chi phí Các chi phí chủ yếu có thể được phân bổ cho bộ phận, công việc cà các dự án trên cơ sở khoản này tiếp khoản kia bằng cách sử dụng các căn cứ chi phí rõ ràng như tấn sản phẩm, giờ lao động trực tiếp Các chi phí khác cũng diễn ra đồng thời nhưng không đủ quan trọng để phân bổ riêng rẽ từng loại thì được phân bổ cho đối tượng chi phí qua một căn
cứ chi phí
Phân bổ chi phí gồm 3 kiểu phân bổ
- Phân bổ kiểu 1: Chi phí được phân bổ cho các bộ phận
Phân bổ kiểu 2: Chi phí được phân bổ từ một bộ phận cho các bộ phận khácPhân bổ kiểu 3: Chi phí được phân bổ cho các sản phẩm các công việc, dự án
Trang 14d Phân loại chi phí
Chi phí sản xuất ở các doanh nghiệp bao gồm nhiều loại, nhiều khoản,
có tính chất, công dụng khác nhau và có yêu cầu quản lý khác nhau Vì vậy
để đáp ứng yêu cầu quản lý cũng như công tác kế toán phù hợp với từng loại chi phí cần thiết phải tiến hành phân loại chi phí sản xuất theo những tiêu thức khác nhau
+ Phân loại theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí ( Yếu tố chi phí)
Theo cách phân loại này những khoản chi phí có chung tính chất kinh tế được xếp chung vào một yếu tố, không kể chi phí đó phát sinh ở địa điểm nào và dùng vào mục đích gì trong sản xuất kinh doanh Theo cách phân loại này chi phí sản xuất được chia thành các yếu tố sau:
- Yếu tố chi phí nguyên liệu, vật liệu
- Yếu tố chi phí nhân công
- Yếu tố chi phí khấu hao TSCĐ
- Yếu tố dịch vụ mua ngoài
- Yếu tố các chi phí khác bằng tiền
Cách phân loại này thể hiện các thành phần ban đầu của chi phí bỏ vào sản xuất, tỷ trọng từng loại chi phí trong tổng số Làm cơ sở cho việc kiểm tra tình hình thực hiện dự toán chi phí, lập kế hoạch cung ứng vật tư, tính nhu cầu vốn và thuyết minh báo cáo tài chính của doanh nghiệp Đồng thời phục vụ cho việc lập các cân đối chung ( Lao động, vật tư, tiền vốn… ) Tuy nhiên cách phân loại này không biết được chi phí sản xuất sản phẩm là bao nhiêu trong tổng chi phí của doanh nghiệp
+ Phân loại theo mục đích, công dụng của chi phí ( Khoản mục chi phí )Theo cách phân loại này những khoản chi phí có cùng công dụng kinh tế, cùng mục đích sử dụng được xếp thành một khoản mục, không phân biệt tính chất kinh tế của nó như thế nào Theo cách này chi phí sản xuất được chia thành các khoản mục sau:
- Chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp
Trang 15- Chi phí nhân công trực tiếp
- Chi phí sản xuất chung
- Chi phí bán hàng
- Chi phí hoạt động khác
- Chi phí quản lý doanh nghiệp
Cách phân loại này nó phục vụ cho việc ghi sổ kế toán trên tài khoản, xác định giá thành sản phẩm và xác định kết quả hoạt động kinh doanh
+ Phân loại theo mối tương quan giữa chi phí và khối lượng sản phẩm :
- Chi phí bất biến: ( Định phí, cố định ): Là những chi phí không thay đổi ( hoặc có thay đổi ít ) khi khối lượng công việc, sản phẩm hoàn thành thay đổi
- Chi phí khả biến ( biến phí, biến đổi): Là những chi phí thay đổi khi khối lượng công việc, sản phẩm hoàn thành thay đổi
Theo cách phân loại này giúp ta trong công việc xác định phương án đầu
tư, xác định điểm hoà vốn cũng như việc tính toán phân tích tình hình tiết kiệm chi phí và định ra những biện pháp thích hợp để phấn đấu hạ thấp chi phí cho doanh nghiệp
+ Phân loại theo phương pháp tập hợp chi phí sản xuất vào các đối tượng chịu chi phí có: Chi phí hạch toán trực tiếp và chi phí phân bổ gián tiếp
+ Phân loại theo mối tương quan giữa chi phí với đối tượng tập hợp chi phí có: Chi phí cơ bản, chi phí quản lý phục vụ v.v
2.1.1.2 Chi phí máy thi công
a, Khái niệm chi phí máy thi công
Việc cơ giới hóa trong xây dựng là một khâu không thể thiếu được trong quá trình thi công xây lắp hiện nay Nó quyết định việc tăng năng suất lao động,
hạ giá thành sản phẩm, giảm nhẹ sức lao động chân tay cho người lao động Đồng thời góp phần vào việc rút ngắn thời gian thi công, nhanh chóng đưa công trình vào khai thác sử dụng, nâng cao hiệu quả kinh tế, chất lượng và tính thẩm
mỹ Vì vậy cần nhiều loại máy xây lắp có năng suất và tính năng kỹ thuật cao
Trang 16Máy thi công xây lắp là một bộ phận của TSCĐ bao gồm các loại xe máy
kể cả thiết bị được chuyển động bằng động cơ (chạy bằng hơi nước, điezen, xăng) được sử dụng trực tiếp cho công tác xây lắp trên các công trường thay thế cho sức lao động của con người trong công việc làm đá, làm bê tông, Máy san nền, máy xúc hay là máy xây dựng có nhiều chủng loại và đa dạng có thể phân loại máy xây dựng theo công dụng, nguồn động lực, phương pháp điều khiển hoặc hệ thống di chuyển
Chi phí sử dụng máy thi công là toàn bộ chi phí sử dụng xe, máy thi công phục vụ trực tiếp cho hoạt động xây lắp công trình bao gồm: Chi phí khấu hao máy thi công, chi phí sửa chữa thường xuyên máy thi công, chi phí nhiên liệu và động lực dùng cho máy thi công và các khoản chi phí khác liên quan đến việc sử dụng máy thi công chi phí di chuyển, tháo lắp máy thi công Khoản mục chi phí máy thi công không bao gồm các khoản trích BHXH, BHYT, KPCĐ tính trên tiền lương công nhân điều khiển máy…
- Chi phí nhân công: Là chi phí trả lương cho người, nhóm người điều khiển máy thi công và được ghi nhận vào chi phí máy thi công Để đạt mục tiêu tiết kiệm chi phí hạ giá thành sản phẩm thì quản lí chi phí này phải phản ánh một cách đầy đủ các khoản lương chính, lương phụ, phụ cấp lương phải trả cho công nhân trực tiếp điều khiển xe, máy thi công như: Vận chuyển, cung cấp nhiên liệu, vật liệu cho xe, máy thi công
+ Tiền lương chính của công nhân điều khiển máy là các khoản lương theo cấp bậc mà Nhà nước quy định như: Thợ điều khiển bậc 3/7, bậc 4/7, bậc 5/7 bậc 6/7…Tiền lương chính này thay đổi khi nhà nước thay đổi hoặc điều chỉnh lương và phụ cấp theo lương
+ Các khoản phụ cấp theo lương như phụ cấp làm đêm, thêm giờ, phụ cấp trách nhiệm, chức vụ, phụ cấp công trường, phụ cấp khu vực, phụ cấp độc hại…
- Chi phí khấu hao máy thi công: Là chi phí khấu hao máy thi công là giá trị tiền tệ được tính vào giá thành sản phẩm một lượng giá trị tương đương với giá trị
Trang 17hao mòn của máy thi công, nhằm tạo ra nguồn vốn để sửa chữa hoặc mua sắm máy thi công mới Chi phí khấu hao cần áp dụng đúng theo chuẩn mực của Nhà nước về phương pháp và tỉ lệ khấu hao các máy thi công sử dụng cho công trình.
- Chi phí sửa chữa thường xuyên máy thi công là: Là công việc sửa chữa nhỏ có tính chất bảo dưỡng hoặc thay thế những bộ phận chi tiết nhỏ của máy thi công.Việc sửa chữa này nhằm giữ cho máy thi công có trạng thái tốt, bình thường đảm bảo hoạt động liên tục trong quá trình sản xuất Đặc điểm của loại hình sửa chữa này là thời gian tiến hành sửa chữa ngắn, chi phí sửa chữa chiếm một tỉ trọng nhỏ không đáng kể so với tổng chi phí kinh doanh trong kỳ
- Chi phí nhiên liệu: Là chi phí mua xăng, dầu, mỡ phụ để đảm bảo nhiên liệu cho máy hoạt động liên tục trong quá trình sản xuất
- Chi phí sửa chữa lớn: Trong quá trình hoạt động của máy đến một thời điểm nào đó các phụ tùng của máy bị hao mòn hư hỏng, vì vậy cần có một khoản mục chi phí để sửa chữa và thay thế
Ngoài ra, Chi phí bỏ ra để mua máy thi công vô cùng lớn nên có hiện tại
có nhiều doanh nghiệp xây lắp thiếu máy thi công hoặc các nhà quản lý xem xét thấy việc đi thuê ngoài máy thi công có lợi, tiết kiệm thời gian, giảm chi phí tăng lợi nhuận hơn.Vì thế, nhà quản lý phải xem xét, đánh giá quyết định các phương án tối ưu cho doanh nghiệp
- Chi phí máy thi công thuê ngoài: Là chi phí máy thi công đi thuê đế sử dụng trong một thời gian nhất định theo hợp đồng thuê tài sản
Chi phí máy thi công còn có các chi phí khác như: Tiền mua bảo hiểm cho máy, chi phí di chuyển máy từ nơi này đến nơi khác trong phạm vi công trình, nước, Tiền lán trại cho máyvà chi bằng tiền khác Để tính toán chính xác các chi phí của chi phí máy thi công nói riêng và chi phí sản xuất nói chung để đưa ra cái nhìn toàn diện về các chi phí, nhận biết được các chi phí nào đang vượt mức
so với kế hoạch hay những chi phí nào không hợp lí để điều chỉnh chi phí hợp lý nhằm đạt được hiệu quả trong sản xuất của doanh nghiệp
Trang 18Như vậy chi phí máy thi công bao gồm nhiều khoản mục, và việc xác định đối tượng tập hợp chi phí là khó khăn do tính chất khác biệt của từng loại máy, đồng thời chi phí máy thi công là chi phí chiếm tỷ trọng lớn trong quá trình hình thành nên sản phẩm nên chi phí này cần được quản lý chặt chẽ Nếu doanh nghiệp quản lý tốt khoản mục chi phí này, sử dụng chúng một cách tiết kiệm và hợp lí thì sản phẩm sản xuất, công trình xây lắp càng có chất lượng tốt đồng thời
hạ được giá thành tạo nên hiệu quả cho doanh nghiệp xây lắp giúp doanh nghiệp
có khả năng cạnh tranh cao trên thị trường xây lắp, với vai trò đó thì việc quản
lý chi phí máy thi công phải được quản lý chặt chẽ, và phối hợp linh hoạt giữa các bộ phận chức năng vàcác công trình để đạt hiệu quả cao hơn
b, Phân loại chi phí máy thi công
Đối với trường hợp doanh nghiệp thực hiện việc xây lắp theo phương thức thi công hỗn hợp vừa thi công bằng thủ công vừa kết hợp thi công bằng máy, trong giá thành xây lắp còn có khoản mục chi phí sử dụng máy thi công
Chi phí sử dụng máy thi công gồm hai loại chi phí là chi phí thường xuyên và chi phí tạm thời
- Chi phí thường xuyên gồm: Các chi phí xảy ra hàng ngày một cách thường xuyên cho quá trình sử dụng máy thi công như chi phí về nhiên liệu, dầu
mỡ, các chi phí vật liệu phụ khác; tiền lương của công nhân điều khiển và công nhân phục vụ máy thi công, tiền khấu hao TSCĐ là xe máy thi công; các chi phí
về thuê máy, chi phí sử chữa thường xuyên xe máy thi công
- Chi phí tạm thời: Là những chi phí phát sinh một lần có liên quan đến việc lắp, tháo, vận chuyển, di chuyển máy và các khoản chi phí về những công trình tạm phục vụ cho việc sử dụng máy thi công như lán che máy ở công trường, bệ để máy ở khu vực thi công
Các chi phí thường xuyên được tính trực tiếp một lần vào chi phí sử dụng máy thi công trong kỳ còn chi phí tạm thời không hạch toán một lần vào chi phí
sử dụng máy thi công mà được tính phân bổ dần theo thời gian sử dụng các công
Trang 19trình tạm hoặc theo thời gian thi công trên công trường (thời gian nào ngắn hơn
sẽ được chọn làm tiêu thức để phân bổ) Xác định số phân bổ hàng tháng như sau:
Số PB CP tạm thời
(CP thực tế XD CT tạm+CP tháo dỡ các CT tạm
dự tính-giá trị phế liệu thu hồi)Thời gian sử dụng các CT tạm hoặc thời gian
thi công trên công trường
Chi phí tạm thời cũng có thể được tiến hành trích trước vào chi phí sử dụng máy thi công Khi sử dụng xong công trình tạm, số chênh lệch giữa chi phí thực tế phát sinh với chi phí trích trước được xử lý theo quy định
Theo bảng giá ca máy và thiết bị thi công của Bộ xây dựng ban hành kèm theo thông tư số 06/2005/TT-BXD ngày 05 tháng 04 năm 2005, chi phí sử dụng máy thi công không bao gồm khoản trích BHXH, BHYT, KPCĐ theo tỷ lệ quy định trên tiền lương của công nhân điều khiển máy thi công – khoản này được tính vào chi phí sản xuất chung
Chi phí sử dụng máy thi công cũng không bao gồm các khoản sau: lương công nhân vận chuyển, phân phối vật liệu cho máy; vật liệu là đối tượng chế biến của máy, các chi phí xảy ra trong quá trình máy ngừng sản xuất, các chi phí lắp đặt lần đầu cho máy móc thi công, chi phí sử dụng máy móc thiết bị khác và các chi phí có tính chất quản lý, phục vụ chung
Trường hợp doanh nghiệp thi công toàn bằng thủ công hoặc thi công toàn bằng máy, các chi phí phát sinh không đưa vào khoản mục chi phí sử dụng máy thi công mà được tập hợp vào các khoản mục chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sản xuất chung
Như vậy chi phí máy thi công rất đa dạng và khó xác định một cách chính xác chính vì vậy cần quản lý một cách chặt chẽ và khách quan, tránh tình trạng quản lý sai đối tượng chi phí
2.1.1.3 Quản lý chi phí
Trang 20a Định nghĩa quản lý chi phí
Như khái niệm về chi phí sản xuất kinh doanh đã nêu ở trên, quản lý chi phí là việc quản lý bằng tiền tất cả các loại chi phí bỏ ra trong quá trình sản xuất kinh doanh: Như chi phí nguyên liệu, tiền lương công nhân, khấu hao TSCĐ, các khoản thuế phải nộp cho nhà nước, chi phí về bao gói sản phẩm, vận chuyển
Quản lý chi phí là một nội dung quan trọng trong quản lý tài chính Trong hoạt động sản xuất kinh doanh, chi phí là những khoản doanh nghiệp đã bỏ ra ở hiện tại nhằm thu được lợi ích trong tương lai Nếu không thu hồi được những khoản chi
ra thì doanh nghiệp sẽ bị lỗ Vì vậy quản lý chi phí là nhiệm vụ quan trọng của các nhà quản lý và cũng là vấn đề xuyên suốt trong quá trình hoạt động
Quản lý chi phí là tính toán hướng nội, mô tả về nguyên tắc được thực hiện hàng tháng, vận động các nhân tố sản xuất trong quá trình kết hợp chúng và giới hạn ở việc tính toán mọi hao phí nhằm tạo ra và thực hiện các kết quả của doanh nghiệp
Quản lý chi phí là trách nhiệm chi phí của nhà quản lý nhằm thực hiện mục tiêu sử dụng tiết kiệm chi phí, hạ giá thành sản phẩm Là công cụ chủ yếu cung cấp thông tin kinh tế bên trong cho bộ máy quản lý doanh nghiệp làm cơ
sở cho việc ra quyết định quản trị
b.Vai trò và ý nghĩa của quản lý chi phí
Quản lý chi phí sẽ quyết định thành công của một doanh nghiệp, sẽ là mấu chốt trong việc đưa raquyết định, sẽ đánh giá hiệu quả làm việc, giữ vai trò
cố vấn cho doanh nghiệp và giúp doanh nghiệp sử dụng một cách tối ưu nhất các nguồn tài nguyên
Việc quản lý chi phí ảnh hưởng rất lớn tới sự tồn tại, tăng trưởng và thành công của một doanh nghiệp Quản lý chi phí giúp tối ưu hóa trong việc sử dụng các nguồn lực có sẵn như nhân lực, nguyên vật liệu, máy móc Do đó, việc quản
Trang 21lý chi phí tốt sẽ tạo điều kiện trong việc chuẩn bị các kế hoạch phát triển, mở rộng và mang lại sự thành công cho doanh nghiệp.
Quản lý chi phí chặt chẽ sẽ cung cấp thông tin về các số liệu trên giấy tờ
và ngoài đời thực một cách đầy đủ và khoa học nhất Điều này giúp cho việc đánh giá lợi nhuận của dự án được chính xác hơn, từ đó doanh nghiệp sẽ đưa ra các quyết định đúng đắn giúp giảm thiểu rủi ro có liên quan đến dự án
Việc quản lý chi phí tốt sẽ giúp ban giám đốc đánh giá được hiệu quả làm việc của doanh nghiệp bằng cách dựa vào hiệu quả tài chính, ví dụ như các khoản thu nhập lớn hay nhỏ, ít hay nhiều Rủi ro và lợi nhuận là hai yếu tố chính quyết định lớn đến giá trị của doanh nghiệp Các quyết định tài chính có rủi ro cao thì sẽ giảm giá trị của doanh nghiệp và ngược lại, các quyết định tài chính có lợi nhuận cao thì sẽ làm tăng giá trị của doanh nghiệp Vì vậy, rủi ro và lợi nhuận là hai yếu
tố chính ảnh hưởng tới giá trị của doanh nghiệp và quyết định tài chính ảnh hưởng đến độ lớn của thu nhập, lợi nhuận và rủi ro của doanh nghiệp
Quản lý chi phí luôn đóng một vai trò rất quan trọng trong sự thành công của một doanh nghiệp Thông qua các thông tin có liên quan đến tình hình tài chính và hiệu quả kinh doanh trong các giai đoạn khác nhau của doanh nghiệp, ban giám đốc sẽ đánh giá được sự tăng trưởng của công ty và sửa đổi cho phù hợp với các nguyên tắc của công ty
Quản lý chi phí hợp lý nhấn mạnh đến việc sử dụng tối ưu nguồn tài nguyên trong doanh nghiệp Trên thực tế, sự thất bại của một doanh nghiệp kinh doanh không phải là do thiếu nguồn tài chính mà là kết quả của việc quản lý nguồn vốn không hiệu quả Quản lý chi phí hiệu quả đóng một vai trò quan trọng trong việc khai thác và sử dụng tối đa các nguồn tài nguyên trong doanh nghiệp Sử dụng có hiệu quả các nguồn tài chính mang lại lợi nhuận tối đa cho doanh nghiệp khi sử dụng tối ưu các nguồn vốn
Có thể thấy rằng việc quản lý & kiểm soát chi phí hợp lý là vấn đề rất quan trọng đối với doanh nghiệp Đã có rất nhiều bài học thực tế về việc quản lý chi phí không hợp lý gây thất thoát rất nhiều tiền của của doanh nghiệp Quản lý
Trang 22chi phí một cách hiệu quả sẽ giảm thiểu sự cần thiết phải liên tục đưa ra các kế hoạch cải thiện hoạt động kinh doanh Để tìm hiểu sâu hơn về bản chất của quản
lý chi phí, đưa ra các cách thức quản lý các loại chi phí phát sinh,
2.1.2 Quản lý chi phí máy thi công
2.1.2.1 Khái niệm quản lý chi phí máy thi công
Quản lý chi phí là việc quản lý bằng tiền tất cả các loại chi phí bỏ ra trong quá trình sử dụng máy thi công: như chi phí nhiên liệu , tiền lương công nhân lái máy, khấu hao máy thi công, chi phí sửa chữa, bảo dưỡng máy
Quản lý chi phí máy là tính toán hướng nội, mô tả về nguyên tắc được thực hiện hàng tháng, vận động và kết hợp các nhân tố phục vụ cho hoạt động của máy có liên quan đến quá trình thi công giới hạn ở việc tính toán mọi hao phí nhằm tạo ra và thực hiện các kết quả của doanh nghiệp
Quản lý chi phí máy thi công là trách nhiệm của nhà quản lý nhằm thực hiện mục tiêu sử dụng tiết kiệm chi phí, hạ giá thành sản phẩm Là công cụ chủ yếu cung cấp thông tin kinh tế bên trong cho bộ máy quản lý doanh nghiệp làm
cơ sở cho việc ra quyết định quản trị
Quản lý chi phí máy thi công là tổng hợp, phân tích, đánh giá thực trạng
về việc sử dụng các nguồn vốn và chi phí cho quá trình sử dụng máy móc để từ đó đưa ra các quyết định điều chỉnh tăng cường hay giảm thiểu các khoản mục chi phí Kiểm soát chặt chẽ và sử dụng chi phí máy cho phù hợp với những chi phí khác trong cơ cấu chi phí và mục tiêu mà doanh nghiệp đã đề ra Quản lý chi phí máy thi công bao gồm:
- Tiến hành phân tích và đưa ra một cơ cấu chi phí phù hợp với mục tiêu của doanh nghiệp
- Kiểm soát đánh giá việc sử dụng chi phí máy thi công tránh tình trạng sử dụng lãng phí, sai mục đích
- Đảm bảo nguồn vốn được huy động từ các nguồn thích hợp với chi phí hợp lý và vào đúng thời điểm để doanh nghiệp đạt được mục tiêu của mình
Trang 23- Có kế hoạch sử dụng hiệu quả máy móc nhằm tiết kiệm một cách tối
đa chi phí phát sinh, nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh với các doanh nghiệp cùng nghành
2.1.2.2 Tầm quan trọng của quản lý chi phí máy thi công
Chi phí máy thi công chiếm tỉ lệ khá lớn trong cơ cấu chi phí của sản phẩm xây lắp,trong khi đó quản lý chi phí lại là một trong những chiến lược tăng trưởng kinh doanh Việc quản lý chi phí sẽ cắt giảm được chi phí và tạo được ưu thế cạnh tranh với các doanh nghiệp cùng nghành khác
Quản lý chi phí máy thi công sẽ ảnh hưởng một phần tới thành công của một doanh nghiệp, sẽ là một trong những nhân tố ảnh hưởng tới việc đưa ra quyết định, sẽ đánh giá hiệu quả làm việc, giúp doanh nghiệp sử dụng một cách tối ưu nhất công suất làm việc của máy móc.Việc quản lý chi phí máy thi công ảnh hưởng rất lớn tới quá trình quản lý chi phí, sự tồn tại, tăng trưởng và thành công của một doanh nghiệp Quản lý chi phí máy thi công giúp tối ưu hóa trong việc sử dụng các nguồn lực có sẵn như: nhân lực, nguyên nhiên liệu, máy móc
Do đó, việc quản lý chi phí máy thi công tốt sẽ tạo điều kiện trong việc hoàn thành tốt nhất các mục tiêu mà doanh nghiệp đã đề ra chuẩn bị tốt cho các kế hoạch phát triển, mở rộng và mang lại sự thành công cho doanh nghiệp
Quản lý chi phí luôn đóng một vai trò rất quan trọng trong sự thành công của một doanh nghiệp trong đó quản lý chi phí máy thi công hợp lý nhấn mạnh đến việc sử dụng tối ưu nguồn lực về máy móc trang thiết bị trong doanh nghiệp Trên thực tế, sự thất bại của một tổ chức kinh doanh không phải là do thiếu nguồn tài chính mà là kết quả của việc quản lý nguồn vốn không hiệu quả Quản lý chi phí máy thi công hiệu quả đóng một vai trò quan trọng trong việc khai thác và sử dụng tối đa các nguồn tài nguyên trong doanh nghiệp Sử dụng
có hiệu quả các nguồn tài chính mang lại lợi nhuận tối đa cho doanh nghiệp khi
sử dụng tối ưu các nguồn vốn đã đầu tư vào máy móc thiết bị
Có thể thấy rằng việc quản lý và kiểm soát chi phí hợp lý là vấn đề rất quan trọng đối với doanh nghiệp Đã có rất nhiều bài học thực tế về việc quản lý chi phí không hợp lý gây thất thoát rất nhiều tiền của của doanh nghiệp Quản lý
Trang 24chi phí máy thi công một cách hiệu quả sẽ giảm thiểu sự cần thiết phải liên tục đưa ra các kế hoạch cải thiện hoạt động kinh doanh Để tìm hiểu sâu hơn về bản chất của quản lý chi phí máy thi công, đưa ra các cách thức quản lý các loại chi phí phát sinh của máy thi công.
Vậy trong quá trình sản xuất kinh doanh, các doanh nghiệp phải luôn luôn quan tâm đến việc quản lý chi phí,trong đó chi phí máy thi công đóng một vai trò quan trọng, vì mỗi đồng chi phí máy thi công bỏ ra đều có ảnh hưởng đến các chi phí khác và ảnh hưởng tới lợi nhuận của hoạt động sản xuất kinh doanh Vấn đề quan trọng đặt ra cho nhà quản trị trong doanh nghiệp xây lắp là phải quản lý chi phí máy thi công sao cho khoa học và hiệu quả nhất
2.1.2.3 Nội dung quản lý chi phí máy thi công
Sơ đồ 2.1 Chu trình quản lý chi phí máy thi công
Xây dựng định mức tiêu hao chi phí máy
Định mức kinh tế - kỹ thuật chi phí máy thi công thể hiện mức hao phí máy thi công để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng như v.v
Lập kế hoạch sử dụng,thuê máy móc thi
công
Thực hiện sử dụng máy móc vào sản xuất
Tổ chức ghi chép và kiểm tra CPMTC đã phát sinh (chứng từ, tài khoản, sổ
sách) (
Phân tích, đánh giá
quá trình sử dụng máy Quyết định
Xây dựng định mức tiêu hao máy thi công
Trang 25từ khâu chuẩn bị đến khâu kết thúc công tác xây dựng Định mức dự toán được lập trên cơ sở các quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng; quy phạm kỹ thuật về thiết
kế - thi công - nghiệm thu; mức cơ giới hóa chung trong ngành xây dựng; trang thiết bị kỹ thuật, biện pháp thi công và những tiến bộ khoa học kỹ thuật trong xây dựng (các vật liệu mới, thiết bị và công nghệ thi công tiên tiến.v.v.)
Định mức chi phí máy thi công là số ca sử dụng máy và thiết bị thi công chính trực tiếp thực hiện kể cả máy và thiết bị phụ phục vụ để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng
Các thành phần hao phí trong định mức dự toán được xác định theo nguyên tắc sau: Mức hao phí máy thi công chính được tính bằng số lượng ca máy sử dụng Mức hao phí máy thi công khác được tính bằng tỷ lệ % trên chi phí sử dụng máy chính Xây dựng định mức giúp xác định đơn vị chi phí máy thích hợp tham gia vào quá trình sản xuất một đơn vị công việc Định mức tiêu hao máy thi công sẽ là căn cứ quan trọng để đảm bảo việc lập và thực hiện kế hoạch về sử dụng, thuê máy thi công cho quá trình sản xuất của doanh nghiệp
Việc xây dựng và thực hiện định mức tiêu hao máy thi công góp phần quan trọng để sử dụng chi phí máy hợp lý, hiệu quả, đồng thời kiểm tra được việc thực hiện tiết kiệm trong sử dụng vốn cố định của doanh nghiệp
Mặt khác, nguồn lực của doanh nghiệp là có hạn, máy thi công thường có chi phí rất cao lại chỉ được sử dụng trong giai đoạn ngắn nên vấn đề xây dựng định tiêu hao chi phí máy là một yêu cầu cần thiết giúp doanh nghiệp chủ động trong việc sử dụng máy sẵn có của công ty và có kế hoạch thuê ngoài máy thi công khi cần thiết đảm bảo cho tiến độ thi công được hoàn thành theo kế hoạch
Với sự cần thiết và vai trò của định mức tiêu hao chi phí máy thi công trong công tác thực hành tiết kiệm, giảm giá thành nâng cao hiệu quả sản xuất trong doanh nghiệp thì quản tố chi phí máy trong doanh nghiệp cần thiết phải quản lý chặt chẽ ngay từ khâu xây dựng định mức tiêu hao chi phí máy
Trang 26 Lập kế hoạch, sử dụng, thuê máy móc thiết bị thi công
Mục đích của các nhà quản lý trong điều hành và quản lý kinh doanh là sử dụng những thông tin phù hợp để đề ra những quyết định chi phí đúng đắn nhất cho hoạt động của doanh nghiệp có được hiệu quả cao và đạt được mục tiêu xây dựng Lập kế hoạch chi phí máy thi công là xây dựng các mục tiêu chi phí máy phải đạt và vạch ra các bước thực hiện để đạt được những mục tiêu đó, các kế hoạch này có thể ngắn hạn hoặc dài hạn Kế hoạch chi phí máy thi công phải lập thường có dạng dự toán, dự toán liên kết các mục tiêu lại với nhau và chỉ rõ cách huy động và sử dụng các nguồn lực sẵn có để đạt được các mục tiêu
Mục tiêu của nhà quản lý đó là kiểm soát được chi phí đến mức tối thiểu,và nâng cao được hiệu quả chi phí máy Đối với doanh nghiệp xây lắp máy thi công có vốn tương đối lớn không phải doanh nghiệp nào cũng có đầy đủ các máy thi công Nên các nhà quản lý phải cân nhắc kỹ giữa việc làm thủ công hay dùng máy móc Trong trường hợp doanh nghiệp không có máy, máy không đủ hoặc công trình ở xa có nên điều động xe hay nên đi thuê ngoài sẽ tiết kiệm được chi phí Điều này đòi hỏi các nhà quản lý phải lên kế hoạch, dự toán có các phương án hợp lý để có thể tối thiếu hóa các chi phí
- Yêu cầu của việc lập kế hoạch: Tính toán phải chính xác và đầy đủ các
khoản chi phí nguyên nhiên liệu, chi phí nhân công điều khiển máy, chi phí sản xuất chung như tiền điện cho máy móc chạy bằng điện hay là chi phí xăng dầu cho máy chạy bằng nguyên nhiên liệu, chi phí khấu hao máy hay là chi phí bảo dưỡng sửa chữa máy thi công, sử dụng hết nguồn lực của công ty để thực hiện hiệu quả sản xuất kinh doanh Đảm bảo nguyên tắc sát thực tế, có cơ sở và phù hợp với biến động thị trường
- Căn cứ để lập kế hoạch :
Trang 27+ Chi tiết từng công việc cụ thể như: Phần móng, phần thân nhà, phần mái
và phần hoàn thiện Phần móng gồm các công việc như: Ép cọc BTCT, đào đất móng, đào đất thủ công đập đầu cọc, lót móng, thi công bê tông cốt thép đài, gằng móng, thi công cổ cột, xây tường móng, lấp đất móng
+ Tình hình sản xuất kinh doanh và sự phát sinh chi phí máy trong các năm trước
+ Năng lực sản xuất của công ty, khả năng vốn, trình độ quản lý, cơ cấu các tổ chức cán bộ
+ Dựa vào phương hướng sản xuất trong năm kế hoạch
+ Căn cứ vào giá thành năm trước; nguồn lực của từng phân xưởng; định mức thực tế, kế hoạch về vật tư, lao động
Mục tiêu tiết kiệm chi phí, hạ giá thành sản phẩm luôn là mục tiêu xuyên suốt trong quá trình hoạt động của các doanh nghiệp sản xuất Lượng hóa kế hoạc sản xuất, vạch ra các bước thực hiện, cùng với các phương tiện thực hiện là nội dung của bảng dự toán chi phí máy thi công Đó là kế hoạch chi phí máy thi công mà các nhà quản trị thường hay sử dụng Bảng dự toán chi phí máy thi công có vai trò:
- Cung cấp thông tin có hệ thống về toàn bộ kế hoạch chi phí máy trong quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp
- Xác định các mục tiêu cụ thể cho từng chỉ tiêu chi phí máy trong từng thời kỳ
- Dự kiến được trước những thuận lợi và khó khăn về chi phí sử dụng máy, để từ đó có biện pháp giải quyết
- Dự toán chi phí máy là căn cứ để đánh giá tình hình thực hiện so với kế hoạch và nguyên nhân ảnh hưởng giúp cho việc dự toán kỳ sau tốt hơn
Hiện nay việc lập kế hoạch chi phí máy thi công các nhà quản lý luôn có một giới hạn trên là các nội dung chi phí phát sinh phải nằm dưới giá thành cho phép đang được thị trường chấp nhận Việc lập kế hoạch sản xuất kinh doanh có
Trang 28một ý nghĩa rất quan trọng, nó là một khâu trong quá trình hoạch định, kiểm soát
và ra quyết định của nhà quản lý doanh nghiệp
Tổ chức thực hiện chi phí máy thi công
Căn cứ vào kế hoạch đề ra, các nhà quản lý sẽ phân công bố trí nhiệm vụ cho các phòng ban để tổ chức thực hiện điều động, sử dụng chi phí hay thuê máy móc sao cho đảm bảo đúng tiến độ kế hoạch Tiến hành thực hiện chi đúng, chi đủ tránh tình trạng lãng phí, gây thất thoát nguồn lực vượt mức kế hoạch cho phép của chi phí máy Trong quá trình thực hiện chi phí máy, nếu có những khoản chi phí phát sinh vượt mức kế hoạch thì nhà quản lý cần phải phản ứng linh hoạt để tiết kiệm chi phí đến mức thấp nhất Đây là một bước quan trọng trong việc quản lý chi phí máy thi công Các nhà quản lý sẽ chỉ ra muốn sử dụng máy thi công cần phải làm gì, tổ chức tiếp nhận máy thi công ra sao, bảo quản máy móc thế nào, sử dụng những loại máy gì, sử dụng vào công việc gì, số ca máy của từng công trình
Mục đích của việc quản lý quá trình tổ chức thực hiện kế hoạch chi phí máy thi công là giúp cho hoạt động của doanh nghiệp đi đúng hướng, đảm bảo việc thực hiện đúng kế hoạch về tiến độ sản xuất và các mục tiêu đề ra, đồng thời kiểm soát được việc thực hiện các định mức tiêu hao chi phí máy thi công thông qua tình hình sử dụng máy trong quá trình sản xuất, đảm bảo việc sử dụng hợp lý, tiết kiệm và hiệu quả nguồn lực máy móc Nếu tổ chức tốt và có kế hoạch sử dụng hợp lý sẽ phản ánh công tác quản lý tốt, chặt chẽ, khoa học đồng thời thể hiện trình độ năng lực của nhà quản lư biết bố trí phân công công việc
Kiểm tra đánh giá chi phí máy
Sau khi kế hoạch lập ra và đi vào thực hiện, ghi chép việc thực hiện thì các nhà quản lý cần tiến hành kiểm tra việc thực hiện kế hoạch sử dụng để phân tích đánh giá kết quả đạt được so với kế hoạch từ đó tìm ra sự chênh lệch và nguyên nhân ảnh hưởng đến việc thực hiện Phân tích tình hình quản lý và sử dụng máy thi công nhằm nhận thức đúng đắn về tình hình quản lý chi phí máy trong kỳ để tìm ra
Trang 29biện pháp quản lý chi phí máy cho kỳ tới Mặt khác, thông qua việc phân tích giúp cho nhà quản lý có thêm kinh nghiệm trong việc quản lý máy thi công.
- Tổ chức ghi chép theo dõi trong quản lý chi phí máy thi công
Song song với việc lập kế hoạch cung ứng và tổ chức thực hiện cần có sự ghi chép đầy đủ, kịp thời và chính xác tình hình biến động chi phi từ chi tiết đến tổng hợp cho từng loại chi phí trong chi phí máy thi công để tăng cường công tác quản lý Có sự ghi chép không phản ánh được số liệu biến động của chi phí máy, nhà quản lý sẽ có cơ sở để theo dõi được tình hình sử dụng điều đó sẽ làm quá trình quản lý chi phí máy thi công được hoàn thiện và hiệu quả hơn Do đó,
để phản ánh tình hình biến động trong các khâu thì nhà quản lý phải tổ chức hạch toán vào sổ sách, báo cáo thông qua hệ thống chứng từ, tài khoản kế toán
Quản lý tốt việc phản ánh tình hình biến động chi phí máy thi công vào chứng từ sổ sách kế toán sẽ giúp doanh nghiệp có sự phản ánh kịp thời, rõ ràng, minh bạch các thông tin, từ đó nhà quản lý sẽ đưa ra những quyết định đúng đắn trong quá trình hoạt động
Nhà quản lý sau khi đã lập kế hoạch đầy đủ và hợp lý, tổ chức thực hiện đòi hỏi phải kiểm tra và đánh giá việc thực hiện nó Phương pháp thường dùng
là so sánh số liệu kế hoạch hoặc dự toán với số liệu thực hiện, để từ đó nhận diện các sai biệt giữa kết quả đạt được với kế hoạch đề ra Kiểm tra và đánh giá nhằm phát hiện ra các sai sót, nhược điểm làm tăng chi phí để từ đó tìm cách khắc phục hay hạn chế những nhược điểm đó nhằm đảm bảo kết quả đạt được phù hợp với mục tiêu và đảm bảo các chi phí được sử dụng một cách hiệu quả
Để làm được điều này, nhà quản lý cần được các kế toán viên cung cấp báo cáo thực hiện, có tác dụng như một bước phản hồi giúp nhà quản lý nhận diện ra những vấn đề còn tồn tại và cần có tác động của quản lý Kiểm tra và đánh giá là hai nội dung có liên quan chặt chẽ đến nhau
Ra quyết định
Trang 30Ra quyết định là một nội dung quan trọng, xuyên suốt các khâu quản lý doanh nghiệp, từ khâu lập kế hoạch, tổ chức thực hiện cho đến kiểm tra đánh giá, chức năng quyết định được vận dụng liên tục trong suốt quá trình hoạt động của doanh nghiệp.
Trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh các doanh nghiệp phải luôn quan tâm đến từng đồng chi phí bỏ vào hoạt động sản xuất kinh doanh sao cho hợp lý, tiết kiệm để chi phí trên một đơn vị sản phẩm thấp nhất trong khả năng có thể, nhằm nâng cao lợi nhuận cho doanh nghiệp Muốn đạt được kết quả
đó thì nhà quản lý phải lập kế hoạch có cơ sở khoa học và thực tiễn, kiểm tra đánh giá một cách chính xác, khách quan Để thực hiện việc quản lý chi phí máy thi công được tốt, đem lại hiệu quả cao cho doanh nghiệp thì nhà quản lý phải cần thu thập một lượng thông tin lớn, do đó bộ phận tham mưu và các nhà kế toán quản trị phải báo cáo, cung cấp kịp thời những thông tin cần thiết cho lãnh đạo nhằm đưa ra các quyết định và phương án tối ưu nhất
Qua sơ đồ 2.1 trên ta thấy sự liên tục của hoạt động quản lý chi phí máy
từ khâu lập kế hoạch đến khâu thực hiện, kiểm tra, đánh giá rồi sau đó quay trở lại khâu lập kế hoạch cho kỳ sau, tất cả đều xoay quanh trục ra quyết định Để làm tốt các chức năng này đòi hỏi nhà quản lý phải đề ra các quyết định đúng đắn nhất cho hoạt động của doanh nghiệp Muốn có những quyết định hiệu quả, hiệu lực, nhà quản lý cần phải nắm bắt lượng thông tin rất lớn về chi phí máy móc và các chi phí khác
2.2 Cơ sở thực tiễn
2.2.1 Kinh nghiệm trong nước và ngoài nước về vấn đề này
2.2.1.1 Kinh nghiệm trong nước
Tập đoàn Công nghiệp tàu thủy Việt Nam (Vinashin) là một trong những tập đoàn lớn của Việt Nam nhưng đã gây ra nhiều thiệt hại làm thất thoát hàng trăm tỷ đồng của nhà nước Một loạt quan chức của Vinashin đã phải xét xử với
tội danh “ Cố ý làm trái quy định của nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả
Trang 31nghiêm trong” Đây là một bài học đặt giá cho các doanh nghiệp nhà nước nói
chung và các doanh nghiệp tư nhân nhỏ và vừa về việc quản lý kinh tế, kiểm soát tốt các chi phí để tránh tình trạng thất thoát, thua lỗ
Mục đích của doanh nghiệp là tối đa hóa lợi nhuận đồng nghĩa với việc tăng lợi nhuận và tối thiếu hóa chi phí Vì lẽ đó, rất nhiều doanh nghiệp trong nước nhập khẩu máy móc thiết bị cũ từ Nhật Bản và các nước tiên tiến khác để làm giảm chi phí nhưng Thông tư 20/2014TT-BKHCN quy định về việc nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng của Bộ Khoa học
và Công nghệ (KHCN) tuy chưa có hiệu lực nhưng đã vấp phải sự phản đối gay gắt từ phía cộng đồng doanh nghiệp máy móc, thiết bị xây dựng, nông nghiệp
Hiện nay, có đang còn nhiều doanh nghiệp sử dụng máy móc lạc hậu, cũ,
hư hỏng không sửa chữa những vẫn dùng làm tốn rất nhiên liệu và ảnh hưởng rất lớn tới chất lượng, tiến độ công trình Nhiều thiết bị thi công không còn sử dụng được nữa nhưng các doanh nghiệp vẫn đem vào vận hành đã tạo ra nhiều hậu quả đang tiếc cho người lao động và tổn hại nhiều cho doanh nghiệp Gần đây nhất là việc sập giàn giáo ở Formosa (Khu kinh tế Vũng Áng- Hà Tĩnh) đã làm 13 người chết và nhiều người bị thương nặng
Tại Hà Nội , Một chiếc cần cẩu thuộc công trình đường sắt trên cao tuyến Nhổn-ga Hà Nội đã đổ sụp xuống nhà dân bên đường, làm hư hỏng một số biến quảng cáo của nhà dân, cột điện và ảnh hưởng đến hai người tham gia giao thông trên đường đường Cầu Giấy, trong đó có một phụ nữ mang thai.Cũng tại công trình thi công tuyến đường sắt trên cao Nhổn- Ga Hà Nội do nhà thầu Posco E&C thi công cũng xảy ra sự cố do móc cầu vào thanh sắt dài 9m, nặng 650kg không chắc khiếu thanh sắt này rơi thẳng xuống đường Hồ Tùng Mậu, gây cản trở giao thông,
hư hỏng nhiều phương tiện giao thông đi qua đoạn đường này Điều này cho thấy, bên cạnh những yếu tố như trách nhiệm giám sát thi công , công tác đảm bảo an toàn lao động thì các nhà thầu, đơn vị thi công cần phải coi trọng yếu tố chất lượng máy móc thiết bị sao cho an toàn, hợp lý và tiết kiệm
2.2.1.2: Kinh nghiệm nước ngoài
Trang 32Vấn đề sử dụng máy thi công vào thi công công trình đang được phổ biến
ở các nước , sử dụng máy móc thiết bị, khoa học kỹ thuật và quá trình xây dựng
đã giảm thời gian thi công và giảm thiểu chi phí, tăng lợi nhuận rât lớn cho công
ty Khách sạn Ark.Lbtime nằm cạnh hồ Động Đình, Tỉnh Hồ Nam trong quốc do công ty xây dựng Broad Group trúng thầu đã thi công hết 15 ngày tương ứng với
360 giờ với tổng diện tích 17.000m3 ( 30 tầng) Để làm được việc này không thể thiếu được công nghệ, máy móc thiết bị hiện đại Công tác lập dự toán chi phí Điều này khẳng định được tâm quan trọng của máy móc thiết bị trong công tác xây dựng Và tạo nên áp lực cạnh tranh cho các doanh nghiệp xây lắp trong nước nếu không bắt kịp được thời đại khoa học công nghệ thì khó đứng vững trên thị trường
Trong vấn đề quản lý chi phí máy thì vấn đề bảo dưỡng luôn là một trong những vấn đề quan trọng của quá trình quản lý đảm bảo mục tiêu tiết kiệm chi phí nhằm hạ giá thành sản phẩm Theo kinh nghiệm của thế giới cho thấy,nếu đầu tư đúng mức để làm tốt công tac bảo trì thì có thể mang lại nhiều lợi ích như tăng thời gian chạy máy,tăng tuổi thọ của máy và làm cho chi phí giảm doanh thu tăng của doanh nghiệp tăng lên 15%-20%,giảm 10%-15% chi phí sửa chữa,giảm 10%-20% năng lượng tiêu thụ…Các số liệu nghiên cứu tại Mỹ cho thấy cứ 1 USD tiết kiệm chi phí máy thi công nhờ bảo trì tương đương với gia tăng 25USD doanh thu của doanh nghiệp Cứ 1 USD đầu tư cho bảo trì hợp lý thì doanh nghiệp sẽ tiết kiệm được ít nhất là 5 USD/năm Tuy nhiên tại Việt Nam nhiều doanh nghiệp vẫn chưa chu trọng với công tác bảo trì máy móc,vì vậy phải tốn kém chi phí sửa chữa hoặc gián đoạn sản xuất do máy hư hỏng…
Chính vì thế, các đại biểu dự hội thảo cho rằng bảo trì làm giảm đáng kể chi phí sản xuất và giúp hệ thống sản xuất tinh gọn, vì vậy cần có một nhận thức rằng bảo trì là một khoản đầu tư quan trọng cho tương lai phát triển bền vững của doanh nghiệp và cần hành động Tức là hoạt động bảo trì phải có sự tham gia và hỗ trợ của tất cả mọi người, từ lãnh đạo cao nhất đến nhân viên tại phân
Trang 33xưởng Tiếp theo đổi mới tư duy về bảo trì, cần đổi mới về đào tạo, tư vấn, về công nghệ quản lý và kỹ thuật bảo trì để có thể hòa nhập với thế giới.
2.2.2 Các văn bản pháp quy có liên quan
Từ khi ra đời cho đến nay, Bộ xây dựng Việt Nam đã ban hành một số văn bản chính sách quy định về vấn đề quản lý như:
Thông tư 07/2007/TT-BXDHướng dẫn phương pháp xác định giá ca máy
và thiết bị thi công xây dựng công trình Giá ca máy và thiết bị thi công xây
dựng công trình theo hướng dẫn tại Thông tư này làm cơ sở xác định chi phí máy thi công trong đơn giá xây dựng công trình, dự toán xây dựng công trình và vận dụng để lập giá dự thầu, đánh giá giá dự thầu và ký kết hợp đồng giao nhận thầu thi công xây dựng công trình Giá ca máy được xác định theo nguyên tắc phù hợp với mặt bằng giá, điều kiện thi công cụ thể và thời gian xây dựng Các chủ đầu tư, tổ chức tư vấn và nhà thầu chịu trách nhiệm tính toán và xác định giá
ca máy công trình phù hợp với giá thị trường xây dựng, đảm bảo đủ chi phí trong quá trình sử dụng máy và mang tính cạnh tranh,và chỉ đạo hướng dẫn quá trình thực hiện
Thông tư số 06/2010/TT-BXD ngày 26 tháng 05 năm 2010 hướng dẫn phương pháp xác định giá ca máy và thiết bị thi công xây dựng công trình là kim chỉ nam để các nhà kỹ thuật, quản lý biết được phương pháp lập giá ca máy theo từng hạng mục, công trình phù hợp với yêu cầu kỹ thuật biện pháp thi công, thời gian xây dựng công trình và mặt bằng ca máy trên thị trường
Thông tư số 07/2006/TT-BXD ngày 10/11/2006 về việc hướng dẫn điều chỉnh dự toán xây dựng công trình, thông tư này hướng dẫn điều chỉnh dự toán xây dựng các công trình xây dựng sử dụng vốn Nhà nước lập theo các bộ đơn giá do các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương ban hành phù hợp với các định mức hiện hành của Nhà nước
Trang 34Nghị định số 112/2009/NĐ-CP ngày 14/12/2009 của Chính phủ về quản
lý chi phí đầu tư xây dựng công trình giúp cho doanh nghiệp biết được về quản
lý chi phí đầu tư xây dựng
Ngoài ra: Tại Tỉnh Hà Tĩnh
Công văn số 606/UBND-XD ngày 20/03/2008 của UBND Tỉnh Hà Tĩnh
về công bố bảng giá ca máy và thiết bị xây dựng xây đã giúp các doanh nghiệp xây lắp trên địa bàn tỉnh có căn cứ thực tế để xây dựng định mức, lập dự toán sử dụng máy thi công
Quyết định số 20/QĐ- UBND ngày 10/01/2013 Về việc công bố hệ số điều chỉnh chi phí nhân công và máy thi công trong dự toán công trình xây dựng trên địa bàn tỉnh
Đề nghị của sở xây dựng tại tờ trình số 13/TTr-SXD ngày 07/01/2013 về việc công bố hệ số điều chính chi phí nhân công và máy thi công trong dự toán công trình xây dựng trên địa bàn Hà Tĩnh
Các văn bản trên được đưa ra nhằm kiểm soát quá trình quản lý chi phí máy thi công từ khâu xây dựng định mức cho kế hoạch cho đến khi hoàn thiện.Nhằm đảm bảo cho các chi phí máy móc không vượt quá giới hạn cho phép,tránh tình trạng lãng phí và gây thất thoát cho công trình thi công
2.2.3 Tổng quan về những đề tài có liên quan
Xây dựng cơ bản là nghành sản xuất vật chất độc lập có chức năng tái sản xuất tài sản cố định cho nền kinh tế quốc dân Nó tạo nên cơ sỡ vật chất cho xã hội, tăng tiềm lực kinh tế và quốc phòng của đất nước Hơn nữa, đầu tư xây dựng cơ bản gắn liền với ứng dụng các công nghệ hiện đại góp phần thúc đẩy sự phát triễn của khoa học kỹ thuật đối với các nghành sản xuất vật chất Nó có tác động mạnh mẽ tới hiệu quả của sản xuất kinh doanh Vì vậy, một bộ phận lớn của thu nhập quốc dân nói chung và tích lũy nói riêng với vốn đầu tư, tài trợ của nước ngoài sử dụng trong lĩnh vực xây dựng cơ bản Và sản phẩm xây lắp mang tính tổng hợp phát huy tác dụng về mặt kinh tế, chính trị, kế toán, nghệ thuật
Trang 35Nó rất đa dạng nhưng lại mang tính độc lập, mỗi một công trình được xây dựng theo một thiết kế, kỹ thuật riêng Có giá trị dự toán riêng và tại một địa điểm nhất định, nơi sản xuất ra sản phẩm cũng đồng thời là nơi sau này khi sản phẩm hoàn thành được đưa vào sử dụng và phát huy tác dụng Để tạo được sảm phẩm đặc biệt của nghành xây lắp thì các doanh nghiệp phải quản lý chi phí một cách chặt chẽ để tạo được hiệu quả sản xuất và tăng được lợi nhuận cho doanh nghiệp Ngày nay, có rất nhiều nghiên cứu về việc quản lý chi phí
Nghiên cứu của Phạm Sỹ Liên (04/2006) “ Đổi mới phương thức quản
lý chi phí xây dựng cho phù hợp với cơ chế vận hành của thị trường xây dựng”
Nghiên cứu đã cho chúng ta cái nhìn tổng quát về sự ảnh hưởng của thị trường xây dựng đến việc quả lý xây dựng, đòi hỏi các nhà quản trị có chiến lược để có thể vượt qua được cửa ải khắc nghiệt của thị trường xây dựng
Luận văn của Lê Kỳ Anh (2011) “ Tăng cường kiểm soát chi phí nội bộ
chi phí sản xuất trong hoạt đông xây dựng cơ bản tại công ty cổ phần Sông Ba”
Đã cho ta thấy tầm quan trọng của việc kiểm soát chi phí trong hoạt động xây dựng nhưng nghiên cứu chưa đi sâu vào nội dung kiểm soát chi phí áp dụng cho các doanh nghiệp xây lắp Chưa đi sâu vào từng loại chi phí đặc trưng của ngành xây lắp như chi phí máy thi công, chi phí bảo trì công trình, chi phí lán trại Gần đây, các nghiên cứu chuyên sâu hơn về các chi phí như chi phí nguyên vật liệu, chi phí nhân công, chi phí bán hàng, chi phí máy thi công
Đặng Thị Phương Hà (2013) “Công tác quản lý chi phí máy thi công tại
công ty cổ phần đầu tư và xây lắp Thành An 386” đã chỉ ra cái nhìn tròng việc
quản lý chi phí máy thi công Một trong những chi phí mang đặc trưng của xây dựng cơ bản và khó kiểm soát nhất do phụ thuộc rất nhiều yếu tố, như ngoại cảnh, thời tiết, địa bàn của công trình Chuyên đề đã cho thấy cái nhìn tổng quát của quá trình quản lý chi phí máy thi công từ khâu lập kế hoạch cho đến khâu kiểm tra nhưng vẫn còn nhiều hạn chế chưa nếu được tầm quan trọng của quản
lý máy thi công và những tồn đọng của doanh nghiệp xây lắp cần phải giải quyết
để nâng cao được hiểu quả sử dụng máy thi công
Trang 362.3 Phương pháp nghiên cứu
2.3.1 Phương pháp khung phân tích
Sử dụng khung phân tích để để thấy cái nhìn tổng quát triển khai vấn
đề Từ những cơ sỡ lý luận và cơ sỡ thực tiễn, sử dụng phương pháp thu thập số liệu và xử lý số liệu để đi vào nghiên cứu tình hình chung của công ty cổ phần xây dựng Thăng Long đi sâu vào thực trạng quản lý chi phí máy thi công của công ty Từ đó, mở rộng các biện pháp để nâng cao hiệu quả sử dụng máy thi công để tạo tối đa hóa lợi nhuận cho công ty
Trang 37Sơ đồ 2.2 Khung phân tích của đề tài được nghiên cứu
Cơ sở lý luận -Chi phí
- Quản lý chi phí
- Chi phí máy thi công
- Quản lý chi phí máy thi công
Phương pháp nghiên cứu
Bộ máy tổ chức quản
lý doanh nghiệp và
bộ máy kế toán
Tình hình lao động, tài sản, nguồn vốn, kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
- Quy phạm pháp luật về chi phí máy thi công
- Các dự toán
- Các chứng
từ, sổ sách kế toán liên quan đến chi phí máy
- Công tác quản lý chi phí máy thi công
-Biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng chi phí máy
Trang 382.3.2 Phương pháp thu thập số liệu
Đây là phương pháp sử dụng tài liệu có sẵn trong nghiên cứu, để thu thập thông tin mong muốn từ đó có cái nhìn tổng quan về kế toán chi phí máy thi công theo quy định của nhà nước, có cơ sở để so sánh giữa lý luận và thực tiễn
Sử dụng phương pháp này đòi hỏi phải nghiên cứu nhiều tài liệu và phân loại tài liệu thông tin mang lại hiệu quả
Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp
Đề tài sử dụng phương pháp quan sát để biết được thực tế quá trình quản lý chi phí máy thi công diễn ra như thế nào tìm hiểu về những tồn tại hạn chế trong việc áp dụng kế toán quản trị chi phí máy thi công tại công ty trong quá trình hạch toán, kiểm soát chi phí Ngoài ra còn sử dụng phương pháp phỏng vấn để thu thập dữ liệu một cách chính xác và đầy đủ nhất, có thể thu được những đánh giá chủ quan về thực trạng công tác kế toán nói chung
và công tác kế toán chi phí máy thi công nói riêng Mục đích của phương pháp này là nhằm xác thực lại sự chính xác của thông tin khác ngoài phiếu điều tra và biết về thực trạng quản lý chi phí, những khó khăn, thuận lợi trong quá trình quản lý Phỏng vấn giám đốc, kế toán trưởng, trưởng phòng, chỉ huy trưởng công trình, nhân viên phòng kế toán để tìm hiểu việc áp dụng kế toán quản trị chi phí máy thi công trong thực tế
Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp
Đề tài sử dụng các số liệu thứ cấp được thu thập từ việc phôtô những số liệu thực tế tại công ty: Chứng từ, sổ sách, báo cáo của các bộ phận, phòng ban trong công ty, hay thông tin đã được công bố trên các báo, tạp chí, internet đặc biệt là các thông tin được tổng hợp từ các đội, các báo cáo định kỳ của các tổ đội thi công, dựa trên các luận văn tốt nghiệp, các bài báo cáo, nghiên cứu có liên quan đến đề tài như: Quản lý chi phí trong công ty hay công tác lập dự toán trong doanh nghiệp xây lắp… Phương pháp này sẽ giúp nghiên cứu thấy rõ hơn tính hiệu quả của quy trình quản lý chi phí máy thi công
Trang 392.3.3 Phương pháp phân tích số liệu
2.3.3.1 Phương pháp thống kê mô tả
Sử dụng thống kê mô tả bằng lời, kết hợp với các số tuyệt đối, số tươi đối Sau khi thu thập được đầy đủ các số liệu về lĩnh vực nghiên cứu, tiến hành tổng hợp, hệ thống hóa tài liệu, phân tích chỉnh lý tài liệu trên cơ sỡ đánh giá các mức
độ hiện tượng, dự báo xu hướng phát triễn của chúng và đi đến tổng hợp lý thuyết đề xuất các biện pháp có căn cứ khoa học
2.3.3.2 Phương pháp so sánh
Đây là phương pháp phổ biến trong phân tích để đánh giá, xác định vị trí,
xu hướng biến động của chỉ tiêu khi phân tích, cần đảm bảo các điều kiện về nội dung, thời gian, đơn vị tính
- So sánh theo thời gian: Về biến động tài sản - nguồn vốn, lao động và kết quả kinh doanh qua các năm, để đánh giá từ đó đưa ra những nhận xét khách quan
và tìm ra nguyên nhân của từng vấn đề Ngoài ra, để đánh giá hiệu quả quản lý chi phí ta so sánh tình hình biến động khoản mục chi máy với tổng chi phí để đưa ra nhận xét và đánh giá khách quan
- So sánh theo không gian: Thấy được cơ cấu từng bộ phận trong tổng thể chỉ tiêu nghiên cứu như cơ cấu lao động, tài sản & nguồn vốn, kết quả hoạt động kinh doanh
- So sánh giữa giá trị thực tế, cơ cấu các khoản chi phí máy thi công của Công ty để đánh giá và đưa giải pháp hoàn thiện
Các số liệu được tổng hợp và so sánh theo các bảng biểu để thấy được mối quan hệ các thông tin sau xử lý
2.3.4 Phương pháp hạch toán kế toán
Phương pháp chứng từ: Là phương pháp phán ánh các nghiệp vụ kinh tế
phát sinh và thực sự hoàn thành bằng giấy tờ theo quy định và thời gian địa điểm phát sinh nghiệp vụ đó Mỗi khi thay đổi tài sản& nguồn vốn, có các
nghiệp vụ phát sinh đều được lập chứng từ kế toán làm căn cứ pháp lý để ghi sổ
kế toán
Trang 40Phương pháp tài khoản: Là phương pháp nhân loại để phán ảnh và giám sát
một cách thường xuyên, liên tục có hệ thống tình hình và sự biến động của từng đối tượng kế toán riêng biệt
Phương pháp ghi sổ kép: Là phương pháp phản ánh các nghiệp vụ kinh tế
phát sinh vào tài khoản kế toán theo đúng nội dung kinh tế của nghiệp vụ và mối quan hệ khách quan giữa các đối tượng kế toán
Phương pháp lập báo cáo tài chính: Là phương pháp tổng hợp số liệu các
sổ kế toán theo các chỉ tiêu kinh tế và tình hình thực hiện các chỉ tiêu kế hoạch kinh tế, tài chính, của đơn vị thời gian nhất định