ĐẦU tư TRỰC TIẾP nước NGOÀI với PHÁT TRIỂN KINH tế xã hội tại NGHỆ AN

134 ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI VỚI PHÁT TRIỂN KINH TẾ XÃ HỘI TẠI NGHỆ AN UBND tỉnh Nghệ An Nghệ An là tỉnh có nhiều lợi thế để thu hút vốn đầu tư trong nước và nước ngoài với diện tí

134

ĐẦU TƯ TRỰC TIẾP NƯỚC NGOÀI VỚI PHÁT TRIỂN KINH TẾ XÃ

HỘI TẠI NGHỆ AN

(UBND tỉnh Nghệ An)

Nghệ An là tỉnh có nhiều lợi thế để thu hút vốn đầu tư trong nước và nước ngoài với diện tích lớn nhất cả nước, nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú, nguồn lao động dồi dào Tuy nhiên, Nghệ An vẫn là một tỉnh nghèo, đời sống nhân dân còn gặp nhiều khó khăn, cơ sở hạ tầng chưa được đầu tư đồng bộ, nguồn vốn đầu tư cho phát triển còn nhiều hạn chế

Nhận thức được tầm quan trọng của nguồn vốn đầu tư nước ngoài, trong những năm qua, tỉnh Nghệ An không ngừng cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh thông qua việc tăng cường đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng, cải cách thủ tục hành chính và tập trung đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng cao, đẩy mạnh công tác xúc tiến đầu tư để thu hút nhanh, nhiều dự án đầu tư vào Nghệ An

Tính đến thời điểm hiện nay, Nghệ An đã thu hút được 50 dự án FDI với tổng vốn đăng ký đầu tư là 1.725,9 triệu USD, trong đó có 29 dự án/9,9 triệu USD đã đi vào hoạt động và đang triển khai thực hiện tốt, 05 dự án/1.389,8 triệu USD chưa triển khai và 16 dự án/76,26 triệu USD đã chấm dứt hoạt động và bị thu hồi Giấy phép/Giấy chứng nhận đầu tư Tính theo địa bàn quản lý, có 33 dự án/323,6 triệu USD đầu tư ngoài KKT và các KCN; 17 dự án/1.402,4 triệu USD trong KKT và các KCN

Thực tế cho thấy, các dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài trên địa bàn tỉnh không chỉ tạo thêm nguồn vốn cho đầu tư phát triển mà còn góp phần hỗ trợ có hiệu quả môi trường đầu tư lành mạnh, ổn định, tạo ra nguồn nhân lực có khả năng tiếp thu quản lý tri thức và công nghệ hiện đại; ứng dụng công nghệ, kinh nghiệm quản lý tiên tiến, trình độ chuyên môn, phương pháp kinh doanh mới cũng như khả năng tiếp cận thị trường quốc tế; góp phần thúc đẩy việc chuyển giao công nghệ tiên tiến vào tỉnh Nghệ An thông qua việc nhập khẩu nhiều thiết bị với dây chuyền công nghệ hiện đại Nổi bật là các dự án: Liên doanh mía đường Nghệ

An Tate and Lyle, Nhà máy Bê tông Khánh Vinh, Trồng và chế biến chuối của Công ty TNHH Globe Farm Hàn Quốc, Sản xuất loa và điện thoại di động, Nhà máy sản xuất thiết bị, linh kiện điện tử viễn thông BSE (Hàn Quốc),

Cùng với sự phát triển các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Nghệ An, mức đóng góp của khu vực kinh tế này vào ngân sách ngày càng tăng do hoạt động của các doanh nghiệp FDI ngày càng đi vào ổn định và

135

đã qua thời hạn miễn, giảm thuế (như dự án nhà máy đường Nghệ An Tate&Lyle, sản xuất bật lửa gas Trung Lai, sản xuất bêtông Khánh Vinh …); đồng thời với việc cho phép thành lập các siêu thị, các trung tâm thương mại có vốn đầu tư nước ngoài như Metro, Bic C, cũng góp phần tăng tốc độ lưu chuyển hàng hóa, thúc đẩy thương mại dịch vụ trên địa bàn tỉnh phát triển

Ngoài hiệu quả kinh tế đưa lại cho tỉnh, các dự án có vốn đầu tư nước ngoài góp phần quan trọng trong việc tạo việc làm, tăng năng suất lao động, góp phần xóa đói, giảm nghèo tại địa phương Các dự án FDI đã góp phần cung cấp gần 11.000 việc làm, với thu nhập bình quân khoảng 1,7 triệu đồng/ tháng

Hoạt động của các doanh nghiệp FDI tại Nghệ An cũng đã thúc đẩy các doanh nghiệp trong nước không ngừng đổi mới công nghệ, phương thức quản lý

để nâng cao hơn chất lượng, sức cạnh tranh của sản phẩm và dịch vụ trên thị trường trong nước và quốc tế

Tuy nhiên, bên cạnh đó, công tác thu hút và quản lý đầu tư nước ngoài trên địa bàn tỉnh còn bộc lộ một số tồn tại, hạn chế cụ thể:

- Kết quả thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài đạt thấp so với tiềm năng và nhu cầu của tỉnh

- Phần lớn các dự án FDI vào tỉnh là các dự án có quy mô nhỏ và chủ yếu đầu tư vào các lĩnh vực chế biến nông - lâm - thủy sản; khai thác, chế biến khoáng sản mà chưa thu hút vào những lĩnh vực đặc biệt ưu tiên và là thế mạnh của tỉnh như sản xuất vật liệu xây dựng, chế biến lâm sản, nuôi trồng thủy sản,

du lịch sinh thái,…

- Hiệu quả kinh tế do các dự án FDI mang lại chưa cao; tỷ trọng đóng góp cho ngân sách của tỉnh và thu nhập cho người lao động còn khiêm tốn, chưa

tương xứng với yêu cầu đặt ra và chủ trương thu hút đầu tư của tỉnh;

Hoạt động thu hút vốn FDI trong những năm qua của Nghệ An đã đạt được những kết quả nhất định, nhưng vẫn còn nhiều bất cập

- Công tác thẩm tra năng lực, sàng lọc các nhà đầu tư có tiềm lực tài chính, các dự án có tính khả thi còn bộc lộ nhiều hạn chế do thiếu thông tin về các nhà đầu tư nước ngoài, các văn bản hướng dẫn thẩm tra năng lực và điều kiện thực hiện dự án còn thiếu và chưa cụ thể

136

- Công tác phối hợp quản lý các dự án trước và sau khi cấp Giấy chứng nhận đầu tư còn yếu , việc phối hợp, hỗ trợ các dự án FDI triển khai trên địa bàn tỉnh thực hiện chưa tốt

- Việc thực hiện chính sách về lao động ở một số doanh nghiệp FDI đang hoạt động trong KCN chưa tốt, nhiều dịch vụ đáp ứng cho công nhân KCN còn thiếu như nhà ở, dịch vụ hỗ trợ tuyển dụng, đào tạo lao động, giải quyết các vấn

đề liên quan nên đã xảy ra một số vụ đình công và tranh chấp lao động tại một

số doanh nghiệp

- Tình trạng báo cáo kinh doanh thua lỗ của các doanh nghiệp FDI còn nhiều và thực tế các cơ quan thuế cũng chưa có giải pháp để kiểm tra thực chất những doanh nghiệp này

Trong thời gian tới, để đẩy mạnh công tác thu hút và quản lý các dự

án FDI trên địa bàn, tỉnh Nghệ An tập trung vào một số giải pháp sau đây:

- Đẩy mạnh công tác tuyên truyền để nâng cao nhận thức của cán bộ, công

chức và nhân dân vùng Dự án trong việc thu hút và quản lý các dự án FDI, góp phần tạo cho môi trường đầu tư Nghệ An ngày càng thông thoáng

- Ngoài các biện pháp tích cực cải thiện hạ tầng kỹ thuật, xã hội, đào tạo nhân lực, thì công tác cải cách các thủ tục hành chính luôn được tỉnh Nghệ An đặt lên hàng đầu Do đó, giải pháp trước mắt là tăng cường cải cách hành chính thông qua việc triển khai có hiệu quả Bộ phận Tiếp nhận và Trả kết quả theo cơ chế một cửa liên thông trong đầu tư đã được UBND tỉnh Nghệ An ban hành tại các Quyết định số 44/2012/QĐ-UBND ngày 10/7/2012 quy định trình tự, thủ tục đầu tư trực tiếp trên địa bàn tỉnh Nghệ An, số 2680/QĐ-UBND ngày 18/7/2012

về việc thành lập Bộ phận Tiếp nhận và Trả kết quả theo cơ chế một cửa liên thông và Quyết định số 2842/QĐ-UBND ngày 31/7/2012 V/v ban hành quy chế hoạt động của Bộ phận này

- Nâng cao chất lượng công tác thẩm tra, cấp, điều chỉnh Giấy chứng nhận

đầu tư theo nguyên tắc tuân thủ quy hoạch tổng thể phát triển các vùng kinh tế -

xã hội, quy hoạch phát triển tổng thể kinh tế - xã hội tỉnh, quy hoạch phát triển ngành, lĩnh vực, sản phẩm chủ yếu Chú trọng xem xét, đánh giá lợi ích kinh tế

- xã hội của dự án; đặc biệt là các vấn đề liên quan đến công nghệ, môi trường sinh thái, phát triển nguồn nhân lực, tác động đến cộng đồng dân cư, sự liên kết với doanh nghiệp trong nước, thị trường, đối tác

137

- Tăng cường công tác kiểm tra các thủ tục liên quan về đất đai, xây dựng, vốn…sau cấp phép đầu tư Tiếp tục rà soát các dự án chậm triển khai, không khả thi để sẵn sàng loại bỏ, tạo cơ hội cho các nhà đầu tư khác

- Đẩy mạnh thu hút đầu tư vào các lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ; các lĩnh vực chế biến khoáng sản: đá trắng, xi măng; cảng biển; chế biến đường; bò sữa; dược liệu; chế biến nông sản, thực phẩm; nhiệt điện; điện tử; chế tạo; Từng bước hoàn thiện cơ sở hạ tầng, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, đổi mới công tác xúc tiến đầu tư, phát triển nguồn nhân lực để ngày càng thu hút được nhiều Dự án FDI quy mô lớn, công nghệ hiện đại, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong những năm tới

Đề xuất, kiến nghị một số nội dung sau:

1 Kính đề nghị Bộ Kế hoạch và Đầu tư tổng hợp những kiến nghị, đề xuất của các địa phương, sớm tham mưu sửa đổi Luật Đầu tư 2005, Nghị định số 108/2006/NĐ-CP ngày 22/9/2006 của Chinh phủ và các văn bản hướng dẫn liên quan

2 Về chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư: Thống nhất xử lý các chính sách

ưu đãi đầu tư do UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương ban hành cao hơn quy định của Chính phủ theo hướng cho các dự án đầu tư được hưởng chính sách của các địa phương đã ban hành trước khi Quyết định số 1387/2005/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ có hiệu lực thi hành; Thống nhất chính sách ưu đãi đầu tư giữa quy định của Luật Đầu tư và các văn bản hướng dẫn thi hành với các quy định chuyên ngành về các loại thuế, đất đai, xã hội hóa ;

3 Về họat động xúc tiến, thu hút đầu tư: Đề nghị có quy định, hướng dẫn thống nhất mô hình cơ quan xúc tiến đầu tư của các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trong cả nước và bổ sung các dự án trọng điểm thu hút đầu tư của tỉnh Nghệ An vào danh mục dự án quốc gia kêu gọi đầu tư giai đoạn 2012 -

2015