Ebook tuyển tập đề bài và bài văn theo hướng mở (tập 1) phần 2

Trong nhung ngay cu6i thang 5 nay, khong khi ca nuac dang ong len khong chi bod cai nSng choi chang cua tie't troi d i u ha ma ^cbn vi mot su kien v6 cung y nghia do la Nick Vujicic- ng

4 Ban luan

- M 6 i quan he giiJa hai cau noi: tuang n h u mau t h u i n nhung lai

la su b6 sung c l n thiet cho nhau, khuyen con nguoi v | viec lua chon

con duang de dat toi thanh cong >*£^

- M a rong van de:

+ Can phai tiep thu kinh nghiem cua nguoi khac mot each c6

chon loc sao cho phu hop vol ban than, khong nen van dung may

moc de roi bi phan tac dung

+ K h i chon 16i d i cho rieng minh phai bi§t chap nhan kho khan,

mao hiem, chap nhan ea su khong d6ng tinh ung ho cua nguoi khac

+ Khong nen d i theo con duang khong giong ai, con duang eo

thI danh mSt minh

- Lien he, rut ra bai hoe nhan thuc va hanh dong:

+ Co y thuc cSu tien, hoe hoi

V I + Tim toi, suy n g l m , sang tao de khang dinh minh

+ K i t hop cac eon duang de d i toi thanh cong Tuy tung thoi

diem trong cuoc doi ma c6 nhung each lua chon khac nhau NIU

chua thuc su t u tin vao ban than thi c6 the hoe theo nhung kinh

nghiem cua nguoi khac Nhung cung ch\t pha, sang tao de

khang dinh ban iTnh, ca tinh rieng

C A U CHUYEN CUA FAITH

'I

D E B A I

Doc van ban sau:

Faith - chu cho di bang hai chan Chu cho nay duoc sinh ra dung vao dim Gang sinh nam 2002

Khi sinh ra, no chi c6 hai chan va khong the di lai binh thudng dugc

Me cua no khongmuSn nhan con Nguai chudau tien cungnghino

khong the song sot nen da bono vao thungrac Co Jude Stringfellow

da gap va dem no vSnuoi Co dat ten nd la Faith (Niem tin) va quyet

dinh day, huan luyen chu cho nhd tu di lai dugc

Ban diu, cd dat Faith len mot chiSc van luat song de no cam

nhan su chuyen dgng Sau do, cd dat bo lac tren mot cai thia va gio

len cao, huang vi Faith de no dung day nhay len That ki dieu, sau

sau thang Faith da hgc dugc each dung thang bang tren hai chan

va da biet nhay Sau mot thoi gian huan luyen nua trong tuyet

Faith CO the di lai bang hai chan nhu con ngudi

Hien tai Faith thich "di bg" Faith nhanh chong tro nen noi

tiSng va xuSt hien tren nhiiu bai bao cung nhu truyen hinh Tham

chi, da CO cuSn sach viSt v€ chu cho nay mang ten "With a Little

Faith" Faith dugc mang din binh viin de an ui nhung binh nhan

nang Trong trai giao huSn thiiu niin, nhung dua tre ngo ngao da

cam dgng red nude mdt khi ddi diin voi Faith Faith cung tro thanh

bac SI tam li cho nhung thuong binh bi khung hoang do chiin

tranh Faith khong ngung mang tiing cuoi din cho mgi ngudi

(Theo kenhl4.vn) Bai hgc cugc sdng ma anh/chi nhan dugc tucauchuyin cua Faith ?

B A I L A M

Mai Anh than min!

Trong nhung ngay cu6i thang 5 nay, khong khi ca nuac dang ong len khong chi bod cai nSng choi chang cua tie't troi d i u ha ma

^cbn vi mot su kien v6 cung y nghia do la Nick Vujicic- nguoi dan ong khong tay, khong chan nhung la bieu tugng ciia nghi luc song phi thuong se den Viet Nam That trung hop, trong thoi gian nay to

da doc dugc mot ban tin v6 cung cam dong v§ Faith - "chu cho di bang hai chan" Va to da nghi den cau Vay la cau da nghi hoc dugc hai tuan, hai tu4n ma to tha'y dai nhu hai thang vay Vi thi§u cau, thieu tieng cuoi cua cau Sang horn qua, to da den tham cau, nhung me cau noi, cau su6t ngay cau kinh va cu nh6t minh trong phong, chSng chiu tro chuyen voi ai Dua ban lem linh cua to ngay nao dau r6i? Sau vu tai nan khiing khie'p ay, canh tay phai cua cau

bi liet Cau tung ke voi to, uac ma sau nay cua cau la tro thanh mot nhac cong dan piano To biet thoi gian nay d6i voi cau that kho khan Nhung chang nhe Mai Anh cua to lai d i dang chap nhan hoan canh va tu bo hoai bao d l den th§? To suy nghi rat nhiiu va quyit dinh phai ke cho cau nghe cau chuyen v i Faith - "chu cho di

bang hai chan" > rvo J i

Cau biit khong, to rat kham phuc va xiic dgng khi doc cau chuyen cua Faith Chu cho ay da bi s6 phan giang cho nhCrng don that nghiet nga: khi sinh ra, no chi c6 hai chan va khong the di lai binh thuong dugc Me no khong muon nhan no, con nguoi chii v6 tam da nem Faith vao thung rac khi nghi rang no khong the song Bot Mot nguoi chu mod tot bung da tim thay no va dat ten cho no

I la Faith (c6 nghia la "niim tin"), mot cai ten that y nghia phai

\? Bang chinh nghi luc phi thuong, su kien tri bin bi Faith da vugt qua nghich canh cugc doi de song c6 y nghia, song c6 ich: chiu

I huan luyen trong thai gian dai tren van luat song, trong thoi tiit

\c nghiet de c6 the di bang hai chan Faith da mang lai sue manh

tinh than to Ion cho mgi nguoi v

Cau chuyen cam dong ve Faith mang nhung bai hoc cuoc s6ng

that sau sac To nhan tha'y rang, tai uang c6 the den voi ta bat cu

Mc nao, v i no cung la mot phan ciia cuoc song Cung nhu chuyen

dang ti§c da xay ra voi cau vay Cuoc doi ma! A i ma bi^t dugc

ngay mai se ra sao? Cau bi^t khong, ten tuoi cua Stephen

Hawking, mot nha khoa hoc noi tie'ng nguoi A n h da dugc ca the'

gioi hiit din Ong dugc mgi nguoi ton xung la Ong hoang Vat l i

cua mgi thai dai Hawking noi tilng voi cac thuyet ve h6 den vu

tru, khong gian, thoi gian, Nhung de c6 dugc thanh qua nhu vay

la ca mot qua trinh phan da'u khong ngung trong gian kho Luc

moi 21 tuoi, ong da mac phai mot can benh ve t h i n kinh, lam teo

cava liet cac chi, chi c6 hai ngon tay cua Hawking la cu dgng dugc

Ong giao tie'p voi mgi nguoi bang mot thiet bi dac biet Tu do den

gia Hawking da gSn chat cuoc doi minh su6t 50 nam tren xe Ian

Mgi nguoi noi ben trong than xac teo nho cua ong la mot bg nao

Ion Dung vay! Ong vSn rat sang su6t va minh mSn, trong khi theo

chuan doan cua bac si 50 nam vh truac, ong chi c6 the s6ng dugc

hai nam va khong c6 kha nang hoan thanh luan an tien si Cau

thay d^y, truac nghich canh cuoc doi Hawking c6 chap nhan va

tu bo viec hgc hanh cua minh khong? Ong ay da khong chap nhan

s6 phan, khong suy sup, khong guc nga, khong v i benh tat hiem

ngheo ma tu bo uac ma Ong da chi^n thSng, mot chien thang dich

thuc Khi cuoc song giang cho ta nhung don r l t dau, khi vap phai

nhung tai uong bi^n c6 thi dung vgi nan long ma hay nhin no a

mot khia canh khac: bi§n nghich canh thanh ca hoi thu thach ban

than, bi^n kho khan thanh th^ manh Hay biet don nhan su tra treu

cua s6 phan bang thai do song tich cue, lac quan, tu tin Va tren

het, ta can c6 nghi luc kien cuong, dung cam, khong d4u hang

truac s6 phan de vugt qua kho khan Khi do, ta se ma mang dugc

thm nhin, s6ng c6 ich, s6ng c6 gia tri

Faith chi la mot chu cho nho vay ma no da dung cam biet

nhucrng nao khi khong chi khac phuc dugc nhung khiem khuye't

' ' 106

cua ban than ma con mang lai niem tin vao cuoc s6ng cho nhigu nguoi Cau c6 biet khong, tren the' gioi nay c6 bie't bao con ngucri c6 hoan canh tra treu Mac du hg bi khie'm khuye't nhung hg vSn toa 'ng gio'ng nhu mot ngoi sao Chang trai nguoi Australia sinh ra

voi CO the khiem khuye't ca tu chi Khi con di hgc, anh da phai doi

mat voi su che gieu, xa lanh cua ban be N6i c6 dan cung voi su tu

ti cua ban than nhi§u luc tuang nhu da danh guc anh, anh da tim den cai che't, nhung cuoc song muo'n anh phai tra thanh mot bieu tugng, va Nick da lam dugc, anh da lay lai ni§m tin vao cuoc song

de da'u trarih voi chinh ca the cua minh Nguoi dan ong khong tay khong chan, da so'ng nhu bao nguoi binh thuong, cuoi ngua, boi Igi, choi the thao, Anh da xua't ban ba cuon sach noi tilng, tham gia mot s6 bg phim va gianh nhi§u giai thuong cao quy Khong chi the Nick con la mot nha di§n thuyet rat thanh cong Anh da di de'n hon

50 quoc gia va vung lanh tho tren th§ gioi voi han 2000 bai di§n thuye't giup khong it nguoi bie't quy trgng ban than va vugt len

chinh minh Nick Vujicic da noi tieng khip the' gioi nha mot nghi

luc phi thuong Hay nhu ta'm guong cua chi Pham Thi Hue la mot trong so' it nguoi Viet Nam nhi§m H I V / A I D S dam cong khai than

phan Chi da dugc tap chi Times ciia M i hhu chgn la " A n h hung

Chau A " Bie't minh va chdng bi n h i i m benh nhung chi da chien thang ban than, dong gop sue luc con lai cho cuoc doi Thang 2 nam

2005, Pham Thi Hue tra thanh tinh nguyen vien cua Lien Hgp Quoc Chien thang ban than la chien thang v i dai nha't, Mai A n h a! Hay suy nghi lai Mai Anh nhe! Cuoc song nay con dai lam, con

CO bilt bao dieu dang cha dgi cau a phia truac Neu cau sg thi dung

lo v i xung quanh con c6 nhung nguoi than dang yeu thuong che cha va lo lang cho cau Nguoi ta noi tinh yeu thuang c6 the lam nen phep mau ki dieu cho cuoc song

Song that dang bu6n, khi ma Faith, mot con vat, van chien da'u

va chie'n thang so' phan thi lai c6 mot bg phan nhung nguoi hen nhat, d l dang bi khua't phuc truac kho khan va c6 thai do tho a, v6

107

cam truac bat hanh cua nguod khac T a n g h l cau khong m u 6 n la

m o t trong s6 ho dau, phai khong?

M o t chii cho nho c6 the d i bang hai chan, m o t nha bac hoc chi

c u d o n g dugc hai n g o n tay v i n miet m a i nghien cuu khoa hoc, m o t

ngucri cam diec vSn t r a thanh nhac si khien ca the' gioi phai n h a de'n

ten m i n h , m o t con n g u o i h i liet ca hai tay va bay gio dang la giang

vien dai hoc Vay, tai sao cau khong suy n g h i theo m o t h u o n g tich

cue Trong cuoc s6ng khong c6 gi la khong the ne'u c6 n g h i luc va

quye't tam To dat n i e m t i n 6 cau da'y! To l u o n n h a m a i cau n o i nay

cua t h i y giao N g u y i n Ngoc K i : " C o n n g u o i ta chi sg k h i e m khuyet

tarn h6n, do la m a m tai hoa, con ba't c u k h i e m khuye't nao tren ca

the cung khong dang sg neu ta d u n g cam d 6 i dien va v u g t qua de

t r a thanh n g u o i khong khie'm khuyet"

Chuc cau se v u g t qua t h i i thach nay T a t i n rang vao m o t ngay

khong xa se lai n h i n tha'y n u cuoi cua cau

Than!

^ Thanh N g a n

^ Nguyen Thi Thanh Ngan

Lap 8A1 - THCS Lam Thao - Phu Tho

N e u toi n h a khong \hm t h i \hn d i u tien phep m a u xay den v o l

toi la k h i toi moi la mot c6 nhoc hoc lop 3, thich mac dam, me an ca - rem, hay choi b l i p be, dieu da m o t teo va c6 chut khie'u ca hat H 6 i ay, toi l u o n n g h l do la n h u n g 11 do rat chinh dang de toi t r a thanh m o t guang mat tieu bieu trong p h o n g trao van nghe cua truong N h a n dip h o i t h i van nghe d p tinh, toi dugc c6 giao chon ngay vao d o i

kich d i i n v a Bach Tuyet va bay chu lun Toi hao hue l a m ca N h u n g

tuong m i n h se vao vai "nang Bach T u y l t " d i u dang, x i n h dep, the

ma chi tai ndt r u 6 i tren ma ma toi h i c6 giao chi d i n h vao vai

" H o a n g hau doe ae" N h a n lay cu6n truyen thay cho kich ban t u tay

CO giao, m o i ni§m v u i lap tuc tan hiin d i Toi that vong, toi h u t hSng, toi ti§c n u 6 i va cam giac n h u c6 g i do tan v a trong 16ng nguc, mac d u toi khong n o i ra ma chi d a m t h u t thit trong nha ve sinh thoi Toi da ap u vai d i l n ay d ^ n the' nao, sao bay gia lai vao m o t vai te

t h § n a y e h u ? y i i-t , i - n f• • ' Toi v ^ nha, 6 m \iy cai go'i khoc nuc n o v i k h o n g dugc d o n g v a i

m i n h thich, r o i lai dim vao gdi t h u m t h u p d^y d d i hon:

- Tai sao? Tai sao? Tai sao chu?! M O I M " , , , , ( , • "

Toi cam tha'y that oan u o n g , that k h o n g cong b a n g cho m i n h t i

nao! V u a b u o n v u a gian, t o i chop l l y c u 6 n t r u y e n c6 giao tang, n e m

cai " b 6 p " vao goc p h o n g , b u n g n o n g n h u lua d 6 t va t o i chat n a y ra

y d i n h se k h o n g d i tap v o l d o i k i c h nua

N a o n g a , y d i n h d o chua k i p h i n h t h a n h cu the t r o n g dhu t h i

a p h i a goc p h o n g , c u o n t r u y e n bat dku c6 n h u n g b i e u h i e n r a t

hit t h u a n g

''Xoat xoat:./''^^^^^^^^^^^^^ ^ ,

C u o n t r u y e n t u lat ra t i m g t r a n g m o t each b i an, t u n g d o n g c h u

p h a t ra n h u n g tia sang lap l a n h that k i ao Ca can p h o n g x u n g

q u a n h t o i d u a n g n h u to'i l a i , m o t t h u anh sang m a m i bat len N h u

d u cam dugc c h u y e n bat t h u a n g sap sua xay ra, t o i l a n h n g u d i , n i n

t h a va l u i l a i , v a n h a n h la'y cay gay d a p b o n g chay r 6 i chia vh

h u o n g c u 6 n t r u y e n de chac chan r a n g se k h o n g c6 d i e u g i l a m h a i

dugc t o i

"Xoat xoat xoat!" , ,

K i q u a i thay, n h i i n g t r a n g giay lat m 6 i luc m o t n h a n h va n h u n g

tia sang k i la kia cang luc cang toa sang rue ra N h u n g h i n h a n h

chuyen d o n g , m a u sac b i e n d o i la k i Va \kn nay, t o i r o r a n g n g i i i

thay t u t r o n g cuon t r u y e n , m u i b a n h tao, m u i ga quay t h a m phue,

CO ca tieng ehuong k e u leng keng, tie'ng v 6 n g u a d 6 n d a p va ca

tieng n g u o i c u a i n o i 6 n ao M ^rn- 'ktn •nAH f-tn

D o i din luc n h i j n g tieng u a k i n h h a i t r o n g c6 h o n g t o i bat ra

t h a n h l o i t h i da m u o n , m o t l u d n g sang loa m a t da keo t u o t t o i vao

t r o n g do. ::''rij iy/ oi>f 6 L ij? 6') i^Hn ' ^ ^ r t t '>nK}j

" B i c h ! " p r f i ' t f ' g j ' i r f ' ^ l ' t ' ' , ' i 1 t t j f ' ' i <af:.!:' n'v^': (':^^'>fUT's

Toi nga t u m o t d i e m nao d o k h o n g ro t r o n g k h o n g gian x u o n g

d u o i da't, d a n g m a i x u y t xoa v i cai m o n g e a m cua m i n h thi h i t

ha " M u i b a n h tao va ga quay!" - T o i reo len m u n g ra ? 'i'*' 'rVi

The' la, c u d i theo tieng g o i quye'n r u cua do an, t o i t i m d§n m o t

can nha n h o giua r u n g gia '^^vir, 1 'iosfc JB!:

-He! X e m nao, t o i d a n g mac d a m nay, c6 n a d o n i i a nay O la

la, the' t h i t o i d a n g vao v a i n a n g Bach Tuyet r d i con gi! NghT d e n canh lat n u a se dugc bay c h u l u n mod an b a n h tao va ga quay, d i n cuoi t r u y e n l a i dugc h o a n g t u dep trai cuoi v § l a m v g , t r o n g b u n g toi n h u n o r g ca m o t v u a n b u a m b u o m !

D i m o t d o a n gAn de'n n g o i nha n h o , t o i da thay xa xa b o n g d a n g cua n h u n g c h i i l u n

- Mot hai ba - T o i nheo m a t de'm - m o t , h a i , ba sau, sao chi CO sau c h u l u n thoi C o n n u a , sao can nha nay l a i v u a v a n v a i toi th§ nay? Co le nao

t h i b i sau c h u l u n con l a i m a n g cho m o t t r a n v i t o i h a m choi, k h o n g

t r o n g nha, de n g u o i la vao va b l a h b l a h blah

C h i Bach Tuyet mac d u ra't to't v o i bay c6 - chu l u n c h i i n g t o i

n h u n g t o i v I n k h o n g t h i c h chi ay l a m v i the' nao chi ay cung lay hoang t u cho m a xem C h a n the' day! T r o n g k h i n g 6 i n h o p nhep an

b a n h va n h i n chi Bach Tuyet d a n g c h a m chi l a u d o n nha cua, chgt

t r o n g dku t o i nay ra m o t y d i n h x a u xa n h a m thay d o i cau chuyen

M o t h o m n g , t o i v l nha v o i qua tao m u a t u m o t ba gia m a t o i bie't chac d o c h i n h la h o a n g h a u dgc ac gia dang, t o i nggt ngao mod

chi Bach T u y l t : * * t ri

- E m m a i m u a qua tao n g o n ne chi C h i e m m i n h cat ra an nha,

chi an p h i a d o , e m an p h i a m a u x a n h c u n g dugc iU

- U , cam a n e m nha, e m tdt b u n g qua. *^^t> f f 1 f rf'

C h i Bach Tuye't h i e n l a n h xoa dku t o i r 6 i la'y dao bo d o i qua tao

Luc chi dua tao len m i e n g , t o i r u n l a m , n u a m u o n chi an, nua l a i

k h o n g N h u n g r o i t o i da n h i n t a m d u n g t r a n t r a n n h i n chi m a

111

khong lam gi ca Liic chi Bach Tuyet trung doc nga xudng san, toi

mod 6m chi ma oa len khoc

Toi dau kh6 v i viec lam tan ac cua minh nhung toi chang biet

phai lam sao nua, toi de chi trong can nha be nho a'y r6i chay mot

mach vao rung sau, vua chay vua khoc than mot each dau kho

- H u h u h u , chi Bach Tuye't oi, em xin 16i H u h u , sao m i n h lai

doc ac thi nay?

Chay mai, chay mai, toi met moi guc xuong mot gdc cay san sui

va thiep d i cung bao nhieu la nuac mat Luc do, toi dau c6 biet

chuyen a nha, sau chu l u n cung dang dau kho den ducrng nao v i

mat ca toi va chi Bach T u y l t

Den k h i toi tinh day thi thay truoc mat m i n h la mot chang

thanh nien khoi ngo tuan t u dang cuoi con bach ma, nhin toi dhy

thuang cam

- Nha be a dau the' nay, sao lai nam day ma khoc? - Chang

hoang t u d i u dang hoi

- Da, em bi lac a Soi rung an thit ca nha em r6i - Thay chat

mieng, cay long nhung toi v i n noi doi

- Toi nghiep qua, de anh dua be vh hoang cung nhe! - Hoang t u

d§ nghi va be' toi cung ngdi len chu ngua trang tinh

The' la, toi da thay chi Bach Tuye't dang lam com nguy kich de

r\han la'y su giiip da cua hoang tu Ne'u toi cu a mai trong hoang

cung the' nay, chi Bach Tuye't se che't va ke' hoach cua toi se thanh

hien thuc Nhung, n h u vay c6 xiing dang khong? Toi muo'n thay vai

chi Bach Tuye't den n6i nay u?

- Be lam sao vay? - Hoang t u cai len d l u toi mot bong hoa va hoi

- Da, khong sao a - Toi u r u dap '

Hoang t u thi dep trai that do, nhung khong phai la danh cho

toi Toi thich an ca-rem, toi thich mac d i m va choi blip be, ma

hoang t i i thi doi nao n h u vay Diing, toi khong yeu hoang t i i teo

nao ca, hoang t i i chi xem toi n h u la mot nguoi em gai Thoi thi chi

bang cii de cau chuyen d i l n ra binh thuang, ai vao vai nay, n h u the'

cha phai toi se nhe long han sao

- A n h oi hiic hue - Toi rom ram nuac mat niu vat ao hoang tu

Nao nao, be dung khoc, c6 chuyen gi bu6n ke anh nghe nao Hoang t i i v6 ve toi

Em bie't em h u lam hu hu nhung ma em ke chuyen nay anh dung gian em

Cha hoang t i i gat dku, toi nghen ngao ke moi chuyen, vua ke toi

vua khoc na'c len va khi ke het toi oa len niie na Hoang t i i da tha thii cho toi, dieu do khie'n toi cam tha'y nhe long d u v§n con an han

Sau do, toi cung hoang t i i vao rung de tim chi Bach Tuye't Gap lai toi va hoang tii, ca sau chii l u n deu xiic dong, ni§m v u i mung hanh phiic tran ngap den n6i ho khong the tho't thanh loi Hoang t u hon chi Bach Tuye't va chi a'y so'ng lai Ta't ca chiing toi 6m chhm la'y

nhau, mung mung t u i tiii

Trong Ian nuac mat xen iSn hanh phiic va an han ay, t6i lai thay

lu6ng anh sang ma m i dua t6i tra ve hien thuc

- "Nang Bach Tuye't va chang hoang t u ke't h6n vai nhau Bay chii lun Cling dugc moi de'n bua tiec mung v u i ve a'y, ai ai ciing cam tha'y hanh phiic va man nguyen" - T6i doc thhm dong chu cuo'i cung cua

cu6'n truyen va thaphao nhe nhom Ngoai kia, nang vang a'm ap tran vao can phong lam tan bien d i nhung tia phep mau k i dieu, de lai trong toi mot bai hoc that quy gia qua chuy§n phieu luu vvra r6i ' The' la, sau chuyen phieu l u u a'y, t6i da de'n truang tap kich cham chi va nhiet tinh cung ca doi Dem hoi thi d i i n ra, truang toi dat giai Nha't toan doan Rieng t6i voi vai d i l n "Hoang hau doc ac"

da dat giai " D i l n vien xua't sac nha't" trong su nguang mo cua ban

be va niem t u hao cua thky c6

Vay day, m6i nguoi deu c6 mot vai d i l n rieng cho minh trong doi, hay c6' gang hoan thanh that t6't vai d i l n do, de cuoc s6'ng nay

la mot "dai tac p h a m " that tuyet vai, cac ban nhe! f

• Vd Thi ThuHa Lop llVan - THPTchuyen Luang Van Chanh -Phu Yen

BAI L A M 2

Do'i v6i toi, sach bao luon la nhimg nguoi ban tri k i , tvf nho toi

da rat say me doc sach No giup toi cam nhan dugc huong v i cua

cugc s6ng Nhung trong s6 nhung cu6n sach hay toi da dgc, c6 mot

cu6n ma toi se luon yeu thich, giii gin do la cu6n tap chi Van hoc

va Tuoi tre s6 4 nam 2013

Cu6n tap chi nay da den voi toi ra't tir\ ca Chi la toi mugn

dugc cuon so' 2 ciia dua ban, thay tro choi thii v i nen toi tham gia

giai bai tap The' ma, that ba't nga la toi da nhan dugc nhuan but va

bao bie'u Toi vui lam, nhay " c i n g " len rdi khoe voi ban be Cuo'n

Van hoc va Tuoi tre de'n voi toi nhu vay da'y To'i de'n, an com xong

la toi chay luon len phong, ngdi vao ban va gio to tap chi ra dgc Toi

dgc say me de'n n6i cam tha'y da phieu luu vao the' gioi cua Van hoc

va Tuoi tre t u luc nao khong bie't

Dau tien, noi toi dat chan toi la mot vung nong thon mi§n nui

Toi dugc thay va cam nhan n5i vat va cua nguoi nong dan "tho so

da thit" nhimg hg vin luon yeu doi, yeu cugc song va yeu gia dinh

Dac biet hon la toi con dugc toi tham nha tho Y Phuong va bat gap

nha tho dang ng6i choi voi chau Nha tho tro chuyen voi toi rat than

thien va triu me'n Van dku tien dugc gap nha tho nen toi c6 ra't n h i l u

thac mac Toi hoi: "Nha tho c6 the cho con bie't bi quye't gi giup nha

tho v i l t dugc nhung tac pham hay nhu vay a?" Nha tho nhe nhang

noi: "Hay viet nhung gi minh tha'y, minh nghi Viet sao cho chan

thanh gian di Khong to ra bi luy bu6n dau Khong to ra cuoi vui hon

hon Cung khong to ra cau ki tia tot Cu viet nhu minh tho Vay

thoi" Nha tho Y Phuong dung la ta'm gucrng de chung ta hgc tap

Chang the' ma bai tho Noi voi con cua ong ra doi each day da hon ba

muoi nam vIn con nguyen gia tri va dugc nhi^u ban dgc yeu thich

Trang tie'p theo lat mo, toi dugc hieu ro hon ve tinh "dan tgc"

trong bai tho Viet Bac cua To' Wvnx, qua nhimg phan tich, cam nhan

ciia CO giao Chu Thi Hao d^n tu tinh Phu Thg j

114

Jl^ Toi t i l p tuc cugc phieu Ivru ciia minh Tren ducmg di, toi c6 mot thac mac nho nen da tim toi chuyen muc " H l u chuyen thugng de'"

dJ nho chu Khoa giai dap: ,

- Chu Khoa oi! Khong bie't v i sao ma mgi nguoi lai khong thich dgc sach nhi? Chau tha'y dgc sach ra't thu v i ma Vua c6 them nhi§u kie'n thuc bo ich lai vua dugc xa "stress", the ma mgi ngucri cii tho

a truoc viec dgc sach lam "van hoa dgc" xuo'ng ca'p qua chii a!

- U, chu Cling nghl nhu chau day Vi hien nay do doi song cao

hon, lo'i song thay doi nen c6 ra't nhi^u nguyen nhan khie'n sach khong dugc ua chugng nhu truac niia - Chu Khoa bu6n ba noi Chu khuyen: "Tri tue loai nguoi dugc due ke't het trong sach vo Chinh sach se day chung ta thanh nguoi v i vay chung ta can cham chi dgc sach hon de tro thanh cong dan c6 ich cho xa hgi" Toi cam

on va tam biet chu de tie'p tuc cugc phieu luu ki t h t i " * ' Toi tim de'n dugc chuyen muc "Giup ban on thi" 6 day toi da

"copy" dugc d§ on thi vao lop 10 de dua cho dua em tham khao

Mong rang ke't qua cua no se dugc cai thien horn toi

Hinh nhu la toi da di dugc nua chang ducmg roi, sao nhanh vay nhi? Troi oi ten ciia toi nay, dung la ten ciia toi r6i, ten toi dugc in trong danh sach nhimg nguoi giai dugc bai tap ki truoc nay Toi het toang len mac ke cho mgi nguoi, mgi vat dang cham chii nhin toi

Hi hi Cugc phieu luu ngay cang tro nen hap dSn voi toi Co le,

chinh vi dieu nay ma toi da giai dugc bai tap ki nay nhanh chong va lay dugc "chia khoa" de mo "Trang sang tac" O trang nay, toi dugc

thuong thiic nhimg bai tho hay, nhiing cau chuyen ha'p din ciia cac

ban o bo'n phuong gui v l : Thing Tu vi, Bat chat, Mua hoa gao dam

bong Dac biet la cau chuyen Lop no ggi cho toi bao suy tu ve nam

hgc cuo'i ca'p THCS Do la nhiing luc hieu ihm rdi gian hem vu vo, do

la nhiing liic danh nhau chi v i cai keo miit, do la nhimg liic vo y khong quan tam toi ban be Nhung "sau con mua trcri lai sang"

tinh ban khong nhung khong bi vui dap truac "nhung song gio" trai

lai con dugc nhan len gap nhilu ikn, no giiip cac ban them hieu nhau

hon, bilt cham soc, yeu thuong nhau hon Va do moi chinh la "tuoi

hoc tro" Mai suy tu qua khien toi di lac vao mot goc pho nho Toi

ghe vao mot quan che That dac biet, a day toi bit gap "tinh yeu mau

xanh" nay no giua hai ban hoc sinh trong goc nho cua quan Do la

mot thu tinh cam h6n nhien, trong sang va v6 tu ciia tuoi hoc tro

Toi dang ng6i an che thi c6 mot chi den hoi:

- Cho chi ngdi ke voi nhe! Quan h^t ch6 r6i! , j,

- Da, dugc a - Toi dap

Toi va chi vua an che vua noi chuyen Toi dugc biet chi ten

Nguyin Thi H6ng Van a Trucmg THPT Hoai Due B - Hoai Due - Ha

Noi Hai chi em noi chuyen vol nhau ra't vui ve Toi con nho chi tra

loi giup cau hoi ma gio hoc truac c6 giao hoi toi:

- Chi Van ai! Theo chi thi pham cha't can c6 cua mot nguoi hoc

sinh la gi?

Chi chia se: "Dung cam de "hoi" va hoc "each hoi", theo chi la

pham cha't can c6 cua mot nguoi hoc sinh Ne'u chung ta khong hoi

thi chung ta chang khac gi con vet Vi vay, m6i hoc sinh ckn dam

nghl, dam lam nhung di§u moi me, vugt qua nhung 16i mon ciia tu

duy" A! Thi ra la the' Cam an chi Van nhilu nhe!

Toi ti^p tuc di Den cuoi doan duong cua cuoc phieu luu va

cflng la trang tap chi cuo'i cung, toi dugc di bang xe ca Ian va dugc

nghe nhung cau d6i, dugc tro chuyen voi cac van nghe si ten tuoi

nhu: Thanh Tinh, Xuan Thilu, Dao H6ng Cam, Ngoc Canh, Huy

Thuc, Thuan Yen

- Nhung! Nhung oi! Con khong di ngu a?

- Da Da con di ngu day a Thoi che't, tu nay toi gia toi mai

me doc qua nen quen ca ngu r6i Chuyen phieu luu tren Van hoc va

tuoi tre qua la mot chuyen di bo ich Toi da dugc gap go nha tho Y

Phuong, nha thoTrSn Dang Khoa, nha van Thanh Tinh Toi da tim

lai dugc nhijng ki niem dang nha ciia tuoi hoc tro Dac biet toi duac tie'p thu nhigu kien thuc de phuc vu cho mon van cua minh

Doc sach chinh la nhung cuoc phieu luu li thu nhu vay day cac

ban a Vi vay chung ta ckn phai doc sach de tich luy kie'n thuc cho

minh Chuc cac ban c6 nhung "cuoc phieu luu" thanh cong!

Bui Thi Hdng Nhung

Lop lOAl - THPTLe Hoan - Thanh Liem - Ha Nam

DtJC TINH KHIEM NHUONG

trong euge s6ng i* i ,= KIS ; ;

Khiem nhuong la su khiem ton trong quan he ling xu voi moi

nguoi, la su nhin nhan, danh gia dung dan vh ban than minh Do la

su eau thi, ham hge hoi va khong de cao ban than qua mue Lao Tu tung noi: "Hau ki than nhi than tie'n, ngoai ki than nhi than t6n",

{*) De bai va Goiylam bai da in trong "Tuyen tap De bai va bai van theo huang

ma, tap mot" (NXB Giao due Viet Nam, 2012) : i:

hieu khai quat c6 nghla la: dat than minh lui sau (khiem) ma dugc

dua len truac, dat than minh ra ngoai (nhuong) ma dugc ven toan

Khiem nhuong khong c6 nghia la tu ti, thilu ni§m tin vao ban than

ma tu ha tha'p minh Nguoi khiem nhuong luon " b i l t minh, bie't ta",

vi the' each ung xu cua ho luon c6 chung muc nha't dinh

N§u vi cuoc dai nhu mot buc tranh thi khiem nhuong la nhiing

gam mau tram trong buc tranh do Song khiem nhuong se giup con

ngucri nhan ra dugc nhiing thi§u sot, han ch^ cua ban than, tu do khac

phuc de hoan thien minh hon Nguoi khiem nhuong thuong that long

chiic mCmg cho thanh cong cua nguoi khac va lay do lam guong de

phan dau, vuon len Nguoi A Dong xua nay thuong giu cho minh thai

do s6ng "minh v i mgi nguoi" va y thuc dugc rang "mot di^u nhin chin

d i l u lanh" nen cu xu ra't on hoa, hik s6ng vi tap the Di§u do lam cho

quan he xa hoi dugc tot dep, t l m hieu bi§t va cac mdi giao luu dugc

mo rong Con ngucri khi song doan kit, hoa thuan se gop phan tao nen

mot xa hoi cong bang, van minh, v i thg due tinh khiem nhuong nhu

sgi chi do giup con nguoi dugc gan nhau hon

Trai vai khiem nhuong la kieu ngao, tu cho minh la hon nguoi

khac Cach song do thuong thay a nhung nguoi ich ki, bao thu, hieu

biet nong can Dan dan nhung nguoi do se bi mgi nguoi xa lanh, roi

vao tinh trang c6 doc, khong c6 ban be Boi m6i ca nhan nhu mot

giot nuoc giiia dai duong bao la, nhu con song nho giua muon trung

bien khoi Su hieu bie't cua m6i nguoi chi la mot phan rat nho cua

kho tang tri thuc nhan loai Neu anh t u cho minh la thong minh,

uyen bac tai gioi hon nguoi thi chang khac gi "Ech ngdi day gie'ng"!

Su huyerih hoang, t u man khien con nguoi ta tro nen u me,

khong xac dinh dung muc tieu, l i tuong cua minh Neu nhu due

khiem ton la rthung nguoi khong 16 bie't cui minh xuong de nang

nhiing ngucri lun cao len thi ke c6 tinh kieu ngao chSng khac nao ke

lun nhung tu cho minh la khong 16 Tuy nhien cung can phan biet

giiia khiem nhuong va tu ti Ngucri tu ti c6 cai nhin bi quan vao ban

than, cho minh la kem coi, khong du kha nang nen kho c6 the dat dugc nhiing thanh qua nhu mong dgi Con nguoi khiem t6n bie't cu

xu dung muc Khi dat dugc thanh qua nao do, hg kh6ng khoe khoang, tu dac ma lu6n biet c l u thi de ngay cang tie'n bo hon Hon

ai he't, nguoi khiem t6n luon la ngucri dau tien nhin ra nhiing thie'u sot cua ban than, tu riit kinh nghiem, siia chiia nhiing sai lam Ta

CO the tha'y ra't nJhi§u nhCing con nguoi nhu the' trong cugc s6'ng Ho

la nhiing ta'm guong sang vi l6i so'ng khiem nhuong, gian di

Einstein la mot nguoi nhu the' 6ng la mot nha bac hoc v i dai, c6 nhieu dong gop to Ion cho nganh Vat l i noi rieng va n§n khoa hoc

ki thuat hien dai cua the' gioi noi chung Dugc coi nhu "bo 6c the k i "

voi "Thuyet tuong d6'i", "Hieu ung quang dien", tung doat giai Nobel nhung ong lu6n t u nhan minh chi la mot ngucri binh thuong, kh6ng thong minh hon bat ki ai khac Trong mot budi phong va'n, khi dugc hoi l i do phat minh ra "thuye't tuong d6'i", ong da tra Icri rang: "Mot nguoi binh thuong hau nhu kh6ng nghi nhigu v l kh6ng gian, thoi gian Con t6i do tri tue cham phat trien nen ra't hay ngac

nhien v l diiu do Mot each t u nhien, toi da tham nhap sau hon vao

nhiing va'n d§ ma nhiing diia tre binh thucmg khac kh6ng de y toi"

Cau noi cua Einstein cho tha'y su khiem nhuong dang ne cua nha

Trong I I dang quang, Tong tho'ng M i Barack Obama da c6 Icri phat bieu nhu sau: "Toi dung day, khiem nhuong giiia nhiing sii menh phia truoc, bie't on nhiing gi cac ban da danh cho toi va nho de'n nhiing hi sinh ma To qu6'c da trai qua" Loi tuyen b6' tha'm thia,

xiic dong cho tha'y y thuc sau sac vh trach nhiem, nghia vu va ta'm

long cua vi tong th6'ng tai gioi nhung ra't muc khiem nhuong

Vay chung ta hgc dugc gi t u nhiing dihu a'y? Do la ren luyen

cho minh each cu xu hoa nha gan voi long khiem t6'n, tinh than cau thi, cau tie'n Phai bie't t u hao v i nhiing thanh tich, thanh qua cua ban than, d6ng thoi ciing phai bie't khiem nhuong, kh6ng ngung

n o

hoc hoi moi ngu-oi xung quanh de phat trien toan dien hon Mat

khac cung khong nen song khep kin, t h i l u tu tin, khong dam the

hien, khang dinh ban than, nhu vay, ca nhan se khong c6 cahoi boc

16 tai nang, so truong cua minh ciing nhu nhixng nhugc diem can

sua chua Voi hoc sinh dang ngdi tren ghe' nha truong, ren luyen

due khiem r\hucmg ra't can thie't Xa hoi cang phat trien thi cang ckn

nhung con ngudi c6 due tinh khiem ton, bie't each do'i nhan xii the'

Tren mot chung muc nao do, su khiem ton khong nhixng lap day

nhung ch6 tro'ng, nhiing "16 hong" tri thuc ma con tao dugc thien

cam, su yeu men, ton trong ciia moi nguoi xung quanh S6ng khiem

nhuong tuc la ban da tao ra n i n tang viing chac cho su phat trien

nhan each cua minh r6i day!

Cuoc s6ng cin lam nhimg m6i quan he xa hoi, su giao luu, gSn

ke't giiia eon nguoi voi nhau ma due tinh khiem nhuong la cha't xue

tac can thie't lam nen di^u do Su hieu bie't eiia con nguoi c6 han ma

tri thuc nhan loai lai v6 cung v6 tan V i vay, toi va ban - the' he tre

chung ta hay ren luyen cho minh long khiem ton, su c6i mo, chan

thanh ngay tu bay gio nhe!

"thien duong rong Ion" ciia chung toi moi dung!

"Thien duong" ay chi von ven la mot khoanh dat voi nhirng cai gia phoi d6 bang sat, nhung tru be t6ng tron, xe'p day, nep ben gia phoi, hai cay thong cut ngon, mot cay bang xanh muot va mot cai gara xe eo cua thong voi bai c6 phia sau xi nghiep Chiing t6i ung cai khoanh dat nay nhat boi each bai tri cua no rat thich hop de choi nam muoi, ca sau len bor va v6 van nhimg tro choi sang tao khac Khi nhung chie'c m§n tOr gia phoi d6 phu xu6'ng, lii tre chung t6i thi

nhau gia'u minh sau nhiing manh vai mkn ay Va khi nhiing chie'c

men eat di, l i i tre chung t6i lai leo len nhimg bac ciia gia phoi d6 de

CO the buoc len nhiing kh6'i be t6ng tron ben canh M6i buoi trua he

lam may, it nang chung t6i lai nam tren nhCing tru be tong ay, ngSm

nhin nhCing cong nhan dang lam viec xa xa, thi nhau tuong tuong

nhung hinh thu dac biet cua nhung cuon may bong troi doc bau

troi, ve nen nhiing uoc m a sau nay cua ban than

Tuoi tho chung toi cu th§ gin voi cai "thien duong" nay cung

nhung tro choi lau linh cua tre con, de thoa sue ma kham pha het noi

nay toi noi khac Chung toi thich tr6n nguoi Ion chay qua cai cua

sau gara v u i dua r6i chay khap bai c6 dang sau cong ty Nhung khi

tha'm met, chung toi lai tro lai khoanhsan "thien duong" ay, nghi

la'y hoi va bay nhung tro choi chi choi mot ch6 Trong nhung tro choi

"choi tai ch6", tro choi ma toi va dam ban thich nha't la tro day hoc

Chung toi khong c6 bang ciing chang c6 pha'n hay sach v a gi

nhu a truang hoc Nhung voi chung toi, goc san nay se lam dugc

moi thu Bang u? Ba tuang phe't voi cua xi nghiep Pha'n a? Mau

gach do nho dugc dap vun ra Con sach va, but thuac thi sao? Da

CO nkn da't va nhung que cui dugc be nho trg giup Voi l u tre chung

toi, chi ckn nhu the', tro choi "day hoc" da bat dau, du c6 doi \hn

hi nguoi lorn mang khi nghi chiing toi ve bay len ba tuang Nhung

r6i chang hieu sao hg cung cho phep chung toi su dung mgi thu

trong cai san do nhu la cua rieng

Toi kha la thich thu voi viec "dung lap" Cha the' ma nhiing lan

oan tu ti de chgn ra giao vien day, toi luon c6 gang de thSng tui no,

chi CO doi lan may man khong den voi toi Nhung khong sao, nhung

\kn dugc dung len day l u tre hoc va cai cam giac tro thanh mot c6

giao thuc thu da lam toi quen het Toi cham chu nghe nhiing bai

giang ma c6 giao toi day tren lop, hgc theo each c6 ckm phkn, each

CO hoi bai, nghe k i txmg chu ma c6 doe de v§ day cho tui nhoc

Nhiing chu toi vi§t eo khi con nguech ngoac lam, chua dep bang chu

cua CO toi, nhung mien sao lu nhoc c6 the doc dugc va e a theo tung

chu ma toi cam que chi la toi hanh phue khong ta noi Toi eon thich

dugc "xudng lap" hoi bai tung dua, nhan xet cau tra loi cua tung

dua va ra dang that nguoi lan giang giai tung 16i sai Lu tre cung to

ra thich thu lam, tui no con xung ho voi toi la "eon" voi "eo" r6i nac

- Co Bep a, sang mai dung di hoc nua, ra day choi day hgc nhe!

M5i ikn the', toi lai mSng yeu lu nhoc cai toi dang ng6i hoc ma

"dam chgc c6", va cu thay trong long vui vui

Nhung ikn day hgc choi a'y cu the' ma bdng cho'c nu6i trong toi

uoc mgng lam c6 giao Cai uoc ma ay toi khong ro la da eo tu "tie't hgc" nao, t u cam giac v u i suang nao khi thang euge nhung l^n oSn

tu ti voi tui nhoc Toi chi bie't rang t u goc san nay, tu nhimg buoi "len

lap" dac biet nay va t u nhimg trua he nkm ngam may tren tru be

tong voi l u tre uac m a ay da tu nhien ma ve ra t u nhimg net m a nhat nha't Uac m o a'y cu vay ma hinh thanh trong toi, dam sau va

bung toa dhn nhu nhiing nhanh r§ chae khoe lan rgng, dgi mot ngay

vuon len mat dat bao la

Sau nay, toi khong con so'ng voi tui nhoc a khu tap the do nua, khong con dugc nam tren nhung tru be tong voi tui nho nCra, ciing

khong eon choi tro "day hgc" cung chung nhung m6i \hn tra vh,

ngam nhin nhiing net viet chua tron vanh, nhiing phep tinh ngg nghinh ma toi tung viet, nhiing ki niem a'u tho ciia toi lai t u dung uatoixonxao ^

H o m nay, he da chin that r6i, nhiing dgt gio Lao da de dat han truae Toi them dugc dang tay tren nhiing tru be tong tron qua

Chieu nay lang thang tren con duong dat quanh eo vao nha

noi, truae mSt toi la rang do cua troi may 6ku he that dep Tung

tia nang he nhu triit het nhCing gigt mat nggt cuo'i ciing tren goc san nho ngay truae cua nha ngi Do ciing la goc san than thuge cua

tuoi tha toi • • • ' ".y • m n 'gvr •!(.•'

Toi v i n nha goc san nho iy, khi noi van chua chat cay hdng

xiem, trua he nao bo me di cong tac xa, noi ciing dua toi ra vong

ng6i ke chuyen Nhieu Ian, noi con hat cho toi nghe nhung bai ca

cua mot thai oanh het khi noi con lam cong tac thanh nien a Hai

Duong trong nhung nam chong Mi Goc san nho ay gia tuy da

khong con nhu truac nhung trong ki uc tuoi tha toi vIn ven nguyen

nhung hinh anh that dep: la hinh anh npi say sua ke chuyen chong

Ml cua nhan dan gay go ma hao hung; la hinh anh moi buoi trua

he, noi ti man ngdi dan tung chile quat nan nho, siia lai con dilu

moi bi ro'i day; la hinh anh toi cua ngay truac, dang riu rit vol c6 be

hang xom di tim nhung giot nhua deo con lai tren than bac h6ng

xiem gia

Goc san ay la noi ghi da'u nhung hinh anh binh di nhung lai v6

cung thieng lieng trong ki uc toi Goc nho ay day toi bi§t thuang yeu

nhung nguoi ruot thit, bie't tim vk voi nhimg trang su hao hung cua

que huang, hay chi don gian la day cho toi biet tu lam mot canh dieu

de nang canh uac ma be nho cua minh dung dua cung khom tre gia

d4u ngo, trong Ian gio mat ruoi cua mua ha tran ngap nang vang

Luc ng6i tam su voi noi, noi bao se lam lai san Dieu do d6ng

nghia voi viec goc san nho cua toi se khong con hien hihi truac nha

nua Tu nhien toi thay long minh bu6n la Toi keu noi dCmg lam lai,

noi bong dua: "Toi bilt thua la c6 mu6n de lai goc san kia roi, gam,

CO CO khoang trod rieng cua c6 rdi, ca thang moi vao tham noi dugc

doi l l n , gia lai con ve chuyen " "Khoang trai" cua rieng toi u??

Phai chang cai noi muon noi d§n la cuoc doi rong lorn ngoai kia, la

uoc ma cua rieng toi? Noi bao chi c6 cuoc s6ng ngoai kia moi giup

toi truang thanh len dugc, chu chau noi con non not va vung dai

lam Co le d i n bay gia toi moi tham thia dugc mot phin nao do

trong loi khuyen noi danh cho toi

Va la lung thay, moi \kn nha lai goc san nho tuoi tha, toi lai thay

minh hoc dugc them nhung bai hoc moi Nhu the goc san voi nhiing

ki uc tuyet dep do van cung hoa nhip voi buac chan toi din tan mai

nay Toi nghi ai cung c6 mot goc san nhu vay Mot goc san nho thoi nhung a do c6 bao hanh trang cho ta di din cu6i cuoc dcri Nguoi ta thuang noi v l su quy gia cua nhiing bai hoc thua a'u tha vi do la quang van dgng tCr nhiing trai nghiem nho din nhung trai nghiem Ian, tu nhiing bai hoc nho din nhiing hieu bilt Ian hon Goc san chinh la mot khong gian cho toi tinh tam hgc hoi va ren luyen nhiing

ki nang dSu tien de tiln len khoang troi xa phia truac

Ki lie tuoi tha moi nguoi deu c6 mot khoang san nho Co the la goc san tran ngap nhiing loai hoa khoe sic truac hien nha, cung c6 the la goc san truang noi c6 hang ghl da lac dac la roi, hay la mot goc san gin ngay duang ph6 tap nap nguoi xe qua lai Nang niu goc san nho tuoi tha la de mong ngay ta tu tao nen mot khoang trai hgc van, van hoa trong tam thiic cua rieng minh, de bay cao nhiing uac ma d i n voi cuoc doi chung

M6i sang day som tap the due, dugc ngam nhin bSu troi rgng din khong cung, dugc hit tha khong khi trong lanh eiia mot ngay moi, dugc don nhan khoanh khae huy hoang eiia buoi binh minh, toi lai nghi d i n mot khoang troi ciia rieng minh: Toi dang cSm mic din mot chuang trinh truyin hinh, phia duoi la tilng v6 tay khong ngat ciia khan gia Duoi do ciing c6 noi toi, b6 me toi dang mim cuoi hanh dien ThI roi toi hit mot hoi that sau de quay tra v l voi hien tai, bat dSu mot ngay moi cam thay nilm vui binh di, gSn giii nhu dang diing tren goc san nho truac nha noi vay Toi doan chac rSng, no ciing dang don nhan nhiing tia nang d^u tien ciia mot buoi

- Le Thi Thu Quynh

,,,, , Lapl 1A7 - THPT Tam Nong- Phu Tho

Mot mua he ngap n i n g dky hiia hen lai ve

Mot mua sen cung bat dhu

Tren canh ddng xanh tit tap que nha, huong sen n6ng nan trong

gio khien ai do giat mir\h, me mai tim bong dang mot dkm sen hong

duong mua no ro Noi ph6 xa 6n ao, tap nap, hdi ha nhung dong

ngucri, nguoi ta khong khoi xao long truoc nhimg ganh hoa sen dep

mot each la lung tren doi vai chi ban hoa rong Da bao doi nay, hoa

sen v I n luon o ben, thap thoang trong cuoc s6ng va in kham that

sau sac noi tam h6n m6i nguod Viet Nam De m6i khi nhin tha'y hoa

sen, trai tim chung ta lai rung len nhe nhang nhung xuc cam diu

dang, dep de ma thieng lieng nhat

Vuom len tu bun nho nuac due, nhiJng nhanh sen xanh non tran

trh sue s6ng manh me trdi day don lay anh sang mat troi, tam tap

trong suong mai ngot lanh de ke't nhuy, dom bong, dang cho doi tat

ca nhung gi tuoi dep nhat cua cuoc doi minh Cu sen vui sau trong

long da't, nhung mhm sen vach nhung ke nut nho chui len, nhanh

chong vuom khoi mat nuoc dua than sen cao len don do lay nhiing

nu hoa voi tat ea su nang niu va tran trong Co nhung la sen nam

im lim tren mat nuac, cung c6 chie'e khong ngai ngan moc cao lam

duyen lam dang cung nhung bong hoa luc an luc hien ngap ngung

{*) Di bai va Ggiy lam bai da in trong "Tuyin tap Di bai va bai van theo huong

ma, tap mot" (NXB Giao due Viet Nam, 2012)

*

19A

trong gio Mot ngay kia, khi da no ne bao huong v i da't troi, nu sen khe cua minh, r6i no tu tin bung canh, nhung canh sen voi mot mau h6ng tuoi tan xe'p ch6ng vao nhau mot each hai hoa va kheo leo duoi ban tay tao hoa Sen khong kieu ki voi nhanh voi gio dii sac mau nhu Ian, cung khong dep mot each trang trong quy phai nhu

hoa h6ng Don gian, sen dep nhat khi o trong h6, trong dim cung

be ban, cung ton len nhung net dep cua nhau, cung lam cho huong thorn them n6ng nan dua di xa mai Net dep binh di ay da tao dugc su hap d i n rieng cho hoa sen Nguoi ta chang the cam sen mot bong, mot nhanh nhu nhimg loai hoa khac, sen phai dugc trung ca

bo, CO hoa, c6 nu, va them vai canh la non, gia du ca Co nhu vay moi CO the cam nhan dugc he't cai dep ciia hoa sen Cai dep hoi tu

dii nhung gi tinh tuy nha't cua da't troi, nhimg gi gian don ma dep nhat cua thien nhien ciing nhu mang trong mirih nhimg pham hanh cao quy dang tran trong cua con nguoi

Hoa sen vinh d u dugc de cu lam qu6c hoa Viet Nam khong chi

boi nhimg net dep rieng khong mot loai hoa nao c6 dugc ma hon the', theo mot each tu nhien nha't, tu bao gio hoa sen da la hien than ciia eon nguoi Viet Nam, mang trong minh ca dieu hdn cua dan toe

Viet Nam Ne'u nhu a A i Cap, hoa sen tugng trung cho sue manh

va quyen luc, a Sri Lanka la bieu tugng cho cho su linh thieng va cao thugng, a Nhat Ban la hien than cho due hanh thu4n khie't cua

eon ngucri thi o Viet Nam duong nhu hoa sen trong tihm thue m6i chiing ta da quy tu mot each day du nhat moi pham chat cao quy

dang tu hao tren , ,, <; >

Truoc nhat, ve dep ciia hoa sen ciing chinh la ve dep mge mac, nhe nhang ma eCing that trang trong day sue hiit ciia eon nguoi Viet

Nam Ta bat gap ve dep nay qua nhimg cau ca dao xua noi vk ve

dep n i l tinh, dang yeu cua nguoi con gai: , Qri.i OI.JJ

1 1 , ; , , r Nu cuai nhu the hoa ngau ^ ;

Cai khan doi diu nhu the hoa sen

127

Hay trong nhOng cau Ki§u day sue ggi cua dai thi hao Nguyen E>u:

Siiang in mat, tuyetpha than Sen vang lang dang nhugan nhuxa

Ve dep cua hoa sen cang dang quy hon khi hoa sen moc len tu

ncri bun lay ma v i n thanh cao trinh bach la ki N h u dan toe ta, trai

qua bao dau kho \km than, khoi liia chie'n tranh, gianh chie'n thang

vinh quang, khong chiu khua't phuc hii cu hoan canh nao Tarn h6n

con nguoi Viet Nam cung vay, sau moi gian kho v I n ven nguyen

ta't ca nhimg gi thuSn khie't va thanh thien nha't

Khong chi vay, hoa sen con la bieu tuong cho tinh t h i n doan

ke't, sue manh dan toe, mot truy^n thong t6t dep dugc chung ta giu

gin va phat buy t u ngan doi nay Nhung canh sen bung ra tu nhi,

khe khang vua no vua 6m ap lay nhau tao nen mot kiet tac cua tao

hoa Va hang ngan bong sen cung khoe sac, lam bung sang ca mot

khoang troi

N h u vay, trong hinh anh hoa sen la chung ta tha'y ca hinh anh

con nguoi viet Nam trong do Binh di, tu nhien ma dep de biet bao

Cung CO le v i the ma hoa sen tra thanh mot d l tai sang tac nghe

thuat d l y hap d i n va loi cu6n khien con nguoi phai say me kham

pha Sen di vao nhimg cau ca duyen dang "Len chua be mot canh

sen, an cam bang den di cay sang trang" Sen tinh tu duoi dem

trang se chia n6i mem tam trang voi eon nguoi:

Dem qua tatnuac dhu dinh

I Bo quen chiic ao tren canh hoa sen

Nhimg bue tranh hoa sen tao nen ve dep trang trong va cao quy

cho bat cu noi nao dugc treo Nhiing toa sen lorn lung linh dugc tac

mot each cong phu noi chua ehiln gop phan lam nen nhung net

rieng doe dao cho van hoa ton giao a nude ta, la dao Phat

Trong ti^m thue m6i con nguoi Viet Nam chung ta, nghi toi hoa

sen la chung ta nghi toi Bae H6: f

Thap Muai dep nhdt bong sen Viet Nam dep nhSt c6 ten Bac H6

Do qua la mot su lien tucmg dep va giau y nghia, the hien tinh

cam v6 cung biet on, tran trong d6i voi v i lanh tu vi dai cua dan toe

Tu bao doi nay, cho du da't nuac eo ngay mot hien dai va thay

ddi nhu thi nao thi gia tri cua cay sen duang nhu chua bao gio bi

quen lang Sen v i n luon hien dien hang ngay trong euge s6ng cua m6i chung ta Hoa sen dung cam trang tri Nhi sen dung uop nhung canh che kho tao nen huong v i dac biet tha'm dugm nhting gi ngot ngao, nong am nhat cua que huong Hat sen qua tay eac ba cae me tra thanh mon che sen thorn ngon mat lanh ma d u v i con mai chang the nao quen La sen to rgng danh rieng goi nhung mon qua que day

y nghia, mon xoi vo thorn den nue long, huong e6m moi them dam

da vuong van tam h6n Ngo sen lam nen mon ngm vua thanh mat, ngot lanh lai la mieng, an mai ma khong bilt chan Cu sen vua gion

vua ngot CO the eh§ bi§n thanh v6 van cac mon ngon khac nhau

Chua het, moi bo phan tren cay sen dhu la cac phuong thude quy voi

nhi§u cong dung khac nhau nhu chua mat ngu, met moi, cac benh

v l tieu hoa, ho hip Qua that, cay sen da gan bo voi con nguoi Viet

Nam nhu mot nguoi ban than thie't va tri ki

Sen h6ng da chinh thue tro thanh bieu tugng cua n h i l u linh vuc trong euge song nguoi Viet: bong sen ngu sac song dgng la bieu tugng cua nganh Du lich Viet Nam phong phu va giau tiem nang, bong sen vang la bieu tugng cua hang Hang khong Viet Nam Airline chat lugng va sang trgng Bong sen cung nhu eon nguoi Viet Nam than thien, mang ta't ca nhung net dep dang tu hao riha't cua que huomg yeu dau De ba't ki ai tren the gioi khi nhSc toi se hieu hon, tran trgng hon va yeu hon da't nuac Viet Nam

- Dd Thi Thu Hang

I ' Lop llBi - THPT Le Hdng Phong - Thai Nguyen

" K H O N G N6I D A U RUT LA "

y,uiD£ B A I

•rt.' M.-Suy nghi cua anh (chi) vi cau noi: "Khong ndi dau rut la, sao

lam noi nhanh mai"

jy^^ B A I L A M

Co mot cau chuyen ke rang: "Mot cau be trong thay cai ken cua

mot con buom Mot hom, cai ken nut ra mot khe nho Cau be quan

sat thay sau vai gio gang sue, con buom khong the thoat ra nen da

dung keo cit cho khe ho to ra de giup con buom Cu6i cung, con

buom cung chui ra dugc, nhung no mai mai khong the bay dugc nira

Cau be khong biet rang chinh cai ken bo buoc khi§n con buom phai

thoat ra ngoai la di^u kien tu nhien lam chat luu trong co the no

chuyen vao canh, de no c6 the bay sau khi thoat ra ngoai" Cung nhu

chii buom nho trong cai ken, neu con nguoi khong trai qua nhung

kho khan thi khong the thanh cong trong cuoc song Co le cung boi

the' nen c6 cau noi: "Khong n6i dau rut la, sao lam noi nhanh mai"

Vi sao se khong thanh dugc "nhanh mai" n l u khong c6 "n6i dau

rut la?" Han nhung nguoi sanh cay canh deu biet, hSng nam cii vao

ram thang Muoi am lich, nguoi tr6ng mai thuong phai ngat het la de

d6n nhua cho cac nhanh ra hoa Nhung nhanh mai tuoi dep khoe sac

ngay xuan chinh la ke't qua cua qua trinh rut bo dau don ay Hieu

theo mot nghla khac, "ndi dau rut la" d day la nhung kho khan, thu

thach trong cugc song, va "nhanh mai" chinh la nhung di§u ta mong

mu6n dat dugc Ca cau noi ham nghia: con nguoi phai bilt trai qua

bao tap cugc doi moi c6 the di den thanh cong

(*) De bai va Gai y lam bai da in trong "Tuyen tap Di bai va bai van theo huong

mo, tap mot" (NXB Giao due Viet Nam, 2012)

1 on

Cau noi dam tinh nhan van dong lai trong ta n h i i u suy nghi

No khang dinh kho khan la mot p h i n tat yeu, c i n thi^t cua cugc

song Thanh cong chang "go cua" nha ai mot each d§ dang M6i Van

trai qua kho khan, ta lai c6 them kinh nghiem, hieu biet va truong thanh hon M6i ve't chai san se giup ban chan ta them vung buac tren duong doi Mot cai cay gia da tung trai qua gio mua, giong t6

se vung vang hon nhiing cay non con nep bong cay to, chua dam

duong dau voi thu thach Va lai, neu khong phai chiu gian kho, lam

sao ta CO the tham thia dugc ni^m vui khi da dat dugc di^u minh

hang khao khat, uoc mo Toi rat thich mot cau noi cua David Weatherford: "Ta thich hoi am boi ta biet the nao la gia lanh Ta tran trgng anh sang boi ta tung trai qua bong t6i Va cung nhu the',

ta tham thia dugc ni^m vui boi ta da nem mui dau kho"

Yeu to' quye't dinh cho thanh cong chinh la su kien tri, long

dung cam va niem tin vao ban than Niu khong c6 su can dam,

khong tin vao chinh minh, lam sao ta c6 the da'n than vao noi kho khan de tro nen manh me? Va neu khong c6 su kien tri, lieu ta c6 the dii sue ma tie'p buac tren con duong day chong gai? Danh tuong tai ba Napoleon tung noi: "Thang bai luon la su lua ehgn trong tich tac, nguoi kien tri den luc cuo'i cung moi c6 ca hgi gianh chie'n thang" Thu nghi ma xem, neu Franklin sg hai bo cugc sau nhieu

nam duong dku vai sa'm set, thi cot thu loi se khong ra doi; ne'u

Edison khong kien tri tie'p tuc sau 2.000 thi nghiem that bai, nhan

loai CO the se khong bao gia biet den anh sang bong den dien

Rat nhieu nguoi khong chiu noi kho khan da som tu bo co hgi, hg khong biet rang dich den chi eon each hg mot buac chan Co nhi^u ban tre thoi nay, tuy nang dgng, sang tao, ham kham pha va de thich ling voi cai moi, nhimg moi thay kho khan da bo cugc, moi gap chiit gian kho da vgi nan long, chua hoan thanh viee nay lai bo da lam viec khac Rot cugc tat ca ehi nhu mot ma bong bong, khong viec nao thanh cong ca N h i l u nguoi muo'n thanh cong nhung khong dam doi mat voi kho khan nen da ehgn cho minh nhiing con duong tat, nhiing

10-1

con duong khong chinh dang, va ket qua da lam ban than bi bien

chat, tro thanh nhung "ung nhot" cua xa hoi Co nhieu nguoi lai luon

lo so, hoai nghi moi thu xung quanh, ho cho rang kho khan la phien

phuc va luon ne tranh Nhung tranh o noi nay lai gap o chon khac,

cu6i cung nhung kho khan tao thanh lop tuong boc vay lay hp va ho

chi con bilt nep minh trong cai ken so hai Chung ta nen hieu rang:

"Con tau rat an toan khi neo dau o cang, nhung nguoi ta dong tau

khong phai vi muc dich do" (Grace Hopper) Con tau ay phai dugc

ra khoi, dugc tung hoanh noi song Ion

Thanh cong khong phai chuyen mot som mot chilu Nhu mot

quy luat tat ye'u, ban phai tra gia de c6 dugc no Hay thucmg xuyen

ren luyen tinh kien tri, trang bi cho minh nhiing kie'n thiic vh linh

vuc minh mu6n chinh phuc de c6 them tu tin duong dku v6i no

Dung xem kho khan la mot ke thu, hay xem no la nguoi ban d6ng

hanh, boi no se tang cho ban nhung mon qua v6 cung quy gia, se

giiip ban tign them tren con duong d^n thanh cong Va hay luon

nho cau noi nay, boi no la mot cau thin chu c6 the giup ban de

dang vugt mgi gian kho: "Toi tin vao ban than minh! Toi tin minh

se lam dugc!" Bie't uoc mo, luon tin tuong va quan trgng hon he't,

dam duong dau va vugt len kho khan, ban se c6 nhxing digu ban

muon Chi Pham Thi Hue da dung cam d6i mat voi su ki thi cua

mgi nguoi, dam cong khai than phan nhigm HIV/AIDS ciia minh

va dugc tap chi Times hku chgn la "Anh hung chau A " Moi each

day khong lau, c6 le chung ta dhu bi§t d§n tam guong vugt kho

Nguyin Van Thuan, cau hgc sinh ngheo da dam vugt quang duong

dai hon 300 cay s6 tu Nghe An den Ha Noi du thi Dai hgc, theo

du6i uoc mo hgc tap cua minh chi voi mot chile xe dap va 30.000

d6ng Hang ngay hSng gio dang c6 nhiing con nguoi dam vugt len

hoan canh, s6 phan de theo du6i uoc mo Vay tai sao chiing ta,

nhung nguoi may man hon hg, lai khong the lam dugc nhu the?

"Khong n6i dau rut la, sao lam n6i nhanh mai" Cau noi tuong

chung gian don nhung chua dung nhiiu bai hgc v6 cung sau sac

Hay tiln len va don dau nhung thu thach! N l u ban dang cho dgi mot thoi diem thich hgp, thi ban dang lang phi di thai gian quy bau cua chinh minh Vat can la dieu kho tranh khoi tren duong di, no

CO the lam ban vap nga, c6 the lam ban dau, nhung hay cu tu tin va

vimg buoc, boi "se c6 luc ban manh me hon tit nhirng gi tung lam

ban ton thuong" (Hemingway)

Cao Thi Hdng Van

Lop C4K39 - THPT chuyen Phan Boi Chau - Nghe An

fc-The' gioi do'i voi con la mot que keo diy mau sac Va ban be cua

con trong thien duong keo nggt ay c6 ra't nhi§u pham chat dang

quy: ckn cu, khiem ton, trung thuc Nhung duong nhu hgc "hoi"

-hgc "each hoi" la mot khai niem qua xa voi voi "teen" Dung cam

de hoi lai la mot chuyen mang "tSm voc vu tru" Theo y kien ca

nhan con, day la pham cha't cin c6 cua mot nguoi hgc sinh *

{*) DS bai va Gody lam bai da in trong "Tuyen tap De bai va bai van theo huang

mo, tap mot" (NXB Giao due Viet Nam, 2012)

Khi con tha dai, con khong b i l t " h o i " la gi Nhung sau bao nam

thang ng6i tren ghe nha truong, cu6i cung con ciing bie't dugc khai

niem cua "hoi" Hoi la khi ta to vuomg mot d i l u nao do, khi ta

muo'n noi rong kie'n thuc "nguod lai do" truy^n cho ta

Vay vi sao phai dung cam de hoi va hoc each hoi de lam gi? De

con khong phai la nguoi dung ben \h bai hoc De con dugc tham gia

vao nhung kien thuc thhy c6 day De nhung khuon vang thuoc

ngoc cua thiiy c6 vinh vien tro thanh cua rieng con

D i u bigt vay, nhung

Khi dugc hoc bai v l mi^n Trung than yeu g mon Dia, con mu6n

hoi th^y rang li do gi khie'n vung giiia dat nuac tuoi dep nay lai gap

n h i l u tai uong thien nhien din the' Nhimg con khong dam hoi De

r6i m6i khi nha truong phat dgng quyen gop tikn, qukn ao, d6 diing

hoc tap cho cac ban mmn Trung, long con lai tha'y roi boi la

Khi dugc hoc ve eg the con nguoi trong mon Sinh hoc, con

mu6n hoi c6, em be dugc sinh ra nhu the' nao ISm Nhung con cung

khong dam hoi De r6i gig day, khi em rugt cua con bi bo hoi rang

no CO mat tren the' gian nay ra sao, con ngugng ngiang noi voi em

rang con cung khong bi§t

Khi dugc hoc bai vh "tinh yeu" trong mon Giao due cong dan,

CO dan chung con rang khong nen yeu duong khi con ng6i tren ghe

nha truong Con muo'n hoi c6 rang lam sao c6 the tranh dugc Thhn

Cupid go cua khi trai tim khong nghe loi li tri Nhung con sg De rdi

m6i khi bong dang nguoi iy luot qua lop hoc, long con lai rgn rang

Va rat nhiiu, rat nhi§u \an khac, con da khong dam hoi De rdi

khi CO chuyen gi xay ra, con thuong nghe cac thSy c6 phan nan: "Tai

sao cac con khong hoi toi?" Dung r6i! Tai sao con lai khong hoi?

Phai chang con khong dii dung khi de hoi? Con dugc day each hoc

thugc bai, that thugc nhiing gach dau dong trong sach giao khoa,

nhung y dung theo barem dap an, nhirng tie't hgc ki luat va trat tu

Nhvmg con chua dugc day "each hoi"

Hoc len trung hgc, cho du thhy co c6 nhiet tinh hem, nhung con

cung khong dam hoi Con sg Va viec khong dam hoi da mang den

cho con rat n h i l u p h i i n toai Con khong biet rang nhung suy nghi sang tao, nhung phat bieu manh me dhy dau an ca nhan cua con c6 dung, CO dugc chip nhan khong?

Hay thuc su con khong nen hoi? De cugc song luon dep nhu

mau xanh d6ng lua De ao trSng tinh khoi khong dinh bui trhn th§

De con song hanh phuc nhu dam ma non trong san nha Nhung con

sg mot mai roi cay ma non iy se phai cay tren nhung nggn ddi soi

da can kho Boi th^ gioi rat rgng Ion, da dang, vua thu vi vua xu xi

va nggt ngao Va ciing boi cugc s6ng xao dgng ngoai kia khong dung lai truoc cong truong, nhu cai lanh can vao da thit con tren duong khong the khong theo con vao lop hgc ?

Phai Con phai dung cam de hoi Nhung nen hoi sau khi nghi

ki ve di§u do Con phai thoat ra khoi cai noi sg v6 van v6 hinh iy

Ne'u th^y c6 khong quen tra loi, con cu hoi Va con tin mot ngay nao

do, thay CO se chap nhan nhung cau hoi "ngu ngg" ciia con

Con se hgc nhu con tam Con da qua chan ngan voi canh hoc nhu con vet rdi Con se "cham suy nghi" chu khong chi c6 "hgc thugc long" thoi De rdi mai sau, ra trucmg doi, con se khong lung tung khi gap truong hgp con la va khong biet xe'p no vao giong lira hay la giong ngua De con se la mot nguoi thugc the he moi dam

nghi, dam lam nhiing diiu moi me, vugt khoi nhung loi mon cua

tuduy

1 Nguyin Thi Hdng Van

' Lapl lA 14 - THPT Hoai Due A - Hoai Due - Ha Noi , , (VH&TT so 4/2013)

135

M O T N G A Y HE

D E B A I

"Vao mot ngay he oi a sau buSi li tong kit nam hoc, em dang

tho than mot minh tren con daang vang Bdng mot luSng sang rue

ra choi loa mat em "

Tuong tuang va vie't tiep cau chuyen ^ ; r , ,

B A I L A M I

Vao mot ngay he oi a sau buoi tong ke't nam hoc, toi dang tho

than mot minh tren con duong vang B6ng mot ludng sang rue ra

choi loa mat toi, con chua kip dinh than thi ludng sang ay da hut toi

len troi cao, dua toi den mot the' gioi xa xoi nao do

Vi qua so hai nen toi da nga't lim di, khi tinh day thi 6i! Troi

da't oi, chuyen quai quy gi the' nay, day la dau vay? Moi thu sao ma

khac la qua? Xung quanh day khong c6 nhigu nha nhu truac, con

duong g6 ghg toan 6 ga chii khong bang phang, quang canh nay

hinh nhu la khoang tam nam vh truoc, khong le ludng sang vua

nay da dua minh v§ thoi qua khii chang? Khong the nao, lam gi c6

chuyen day, muo'n quay v§ qua khu thi phai c6 "C6 may thoi gian"

cua Doremon chu, ma thuc te' thi lam gi c6 Doremon Con mot

chuyen nua, hinh nhu toi dang tang hinh thi phai, boi v i toi dang

dung giiJa duong bao nhieu xe co di qua ma khong ai bam coi hay

dam phai, moi nguoi cu di xuyen qua nhu toi chi la khong khi vay

The' cung tot, toi c6 the t u do hanh dong, di lai ma khong phai lo

lang gi he't Toi di xuyen qua tuong de vao nha cua minh va chay

ngay len phong xem lich de xac dinh xem day rot cuoc la nam nao

(*) De bai va Goi y lam bai da in trong "TuySn tap De bai va bai van theo huang

ma, tap mot" (NXB Giao due Viet Nam, 2012)

O, la nam 2005, dung la tam nam ve truac, vay la toi thuc su dang

a trong qua khii A, con vet kia! H6i do toi c6 nuoi mot con vet mau

xanh ra't dep Chinh la no, long xanh la cay pha chut do mugt nhu

nhung, mo mau vang khoam xuo'ng cung nhu da, hai mat to tron nhin xung quanh, mat may sang sua, chi s6 IQ c6 le cao Toi lai g i n ,

hat ham vk phia chiec 16ng, due kit mot cau ngan gon:

- Bao hieu mot tuong lai tuoi sang do! ' ' • "

Con chua kip quay lung di thi toi da giat thot nguoi boi ti§ng

- Thanh kiu, thanh kiu! * - "

Con vet nay khong le no hieu ti§ng nguoi? Hay chinh xac han

la tie'ng cua nguoi tang hinh? That nga ngSn! Sau ma'y giay dinh than, toi quay lai, mim cuoi:

- Khong CO chi! \ Diing luc do CO mot co be buac den Da trang, map map, mat

den lay lay, doi moi do tuoi voi Ian toe bdng bdnh, ai ma xinh the' nhi? Nhin hoi quen quen, a, hinh nhu co be do la toi cua tam nam

ve truac 6i, tu hao, t u hao qua, sao h6i do minh d l thuong the' nhi?

"Toi" cua ngay xua dang tie'n vh phia chiec I6ng chim, tren tay la

thuc an danh cho eon vet "Toi" nhe nhang ma 16ng chim dua thuc

an vao, vua nhin eon vet an vua tro chuyen voi no rat vui ve

Nhimg ngay sau cung vay, m6i ngay thay nuac ba Ian, d6 an thi luon luon doi mon Nay thi hat ke, mai thi vai chu cao cao, chau cha'u da duge vat long, vat canh sach se de tranh truong hgp viem duong rugt hay tieu chay, ngay kia lai la bgt cam gi do chuyen dung cho loai co canh biet bay song trong 16ng son Qua that, h6i

do, toi cham soc con chim mot each qua dang, qua mue Cung phai thoi, tai hoi do phai kho khan l^m toi moi co duge mot con vet nen toi yeu no lam va cham'soc no ki nhu vay ciing khong co gi la la

Chua he't, hang ngay, "toi" con danh ra mot khoang thoi gian nha't dinh de "dua anh sang van hoa" den cho con vet Quen chua noi cho cac ban biet, con vet nay duge "toi" ruac v l t u nha bac Viet - ban than ciia ba toi Khi eon a nha bac, no da noi duge vai tu don

gian nhu "Xin chao", "Co khach", "Bai bai", D i l u do cang lam

cho con chim c6 sue hut manh liet hon v6i "toi" "Toi" khong phai

bo ra qua nhi§u cong siic, thai gian de " d 4 u t u " vao cong viec "xoa

m u " nua ma chi tap trung de "nang cap" trinh do cho con chim yeu

quy ma thoi "Toi" quay v l cai thai e a tap noi, phat kho vai nhCrng

"Ba ai!", "Chi oi!" Tien bo han "Cu tu nhien!", "Chi gioi ghe!" Cao

cap han chut nua: "Ba ma vang nha!", "Chi oi muon nam!" Cu the',

" t o i " gai vao bo nha con vet nhung gi " t o i " thich ma khong theo

mot nguyen tac nao ca Dan da, khong can day niia, cu nghe toi hoc

bai la mo no cung lep xep "He' lu!", "Hao a du?" • i

, Nam hoc ke't thuc, ba dua ong noi ve choi voi chung toi Co hai

chi em toi, ong da hiu quanh han khi lui thiii mot minh trong can

nha rong Truac day, chiing toi v i n len a choi voi ong it t u i n vao

dip nghi he Cac chu, di d^u da c6 gia dinh, ma hhu he't la a xa, lau

lau mai vh tham ong Can nha thenh thang in bong mot minh ong

CO doc Ranh r6i, ong chi bie't cham soc may cay khe', cay nhan, cay

vai trong vuan Di trong vucrn, cu nga nhu dung ben canh ong,

dugc ong che cha, thuang yeu

L^n dhn gap ong, con vet ra dang thong thai, chua dhy mot

bung chu, tuon luon mot trang lien thanh:

- Chi ai! Chi ai! Ba vh\o khach! Co khach! Xin chao! Xin chao!

Hao a du?

Toi d u n g ben canh cuoi thkm: " N o i vua thoi keo ong nga't ra da't

bay gia!" Ong cuoi hiin, to ra thich thu Khong nhu nhiing Ian

truac, ong thuang dSn " t o i " di dao, ke chuyen c6 tich cho " t o i "

nghe hay cung ba uong tra, choi ca, \hn nay ong nhu mot dua tre,

cung " t o i " cham soc con vet Hai ong chau luon de mat vao con vet

Ma ong cham soc no con ki luong han ca "toi" Ong tra nen ban ron

chi v i mot con chim Chac no phai tu chin kiep nen kiep nay mai

dugc Igt vao nha toi Mot hom, ba toi ggi " t o i " vao trong phong noi

- Ba tha'y ong rat thich con vet do, hay la con tang ong di, c6 no

gi6ng nhu ong c6 them mot nguoi ban ngay ngay tro chuyen Ba bie't

138

con rat thich con vet nay nhung ba cung biet con rat thuang ong ma, diing khong? Tu khi ba ma't, lau lam r6i ba mai tha'y ong lai dugc vui nhu the Ba khong ep bugc con, quye't dinh the' nao la tuy 6 con

"Toi" buac ra ngoai voi bg mat iu xiu Da tam nam r6i toi khong con nha chinh xac dugc luc do minh da nghi gi, nhung chac la " t o i "

da bu6n lam, da phai suy nghi ra't nhilu, " t o i " yeu con vet den the'

ca ma Ma'y ngay nay, chi tha'y " t o i " lang le nhin con vet Thay nuac, cho an, tSm tap, ta't ca nhiing viec do, " t o i " lam het sue nhe nhang, cham chap va triu men Ngay ong v l , me chuSn bi mgi thu

"Toi" ng6i mie't trong phong, sg gap mat ba Bie't rSng ngay a'y " t o i "

khong muon phai xa con chim yeu quy nen toi da co' gang het vao tai " t o i " de la'y them dgng luc cho "chinh minh"

- Cho ong con vet do di, mau chay ra dua cho ong di, neu khong sau nay se phai h6i tiec day Boi vi ong khong con s6ng dugc lau nua dau, ban khong muon nhimg nam cuoi doi ong phai song c6

Toi la nguoi tang hinh nhimg hinh nhu " t o i " ngay do v I n nghe mang mang dugc nhung loi toi noi, nhung cuoi cung thi mac du da ra't co' gang nhung toi v I n khong the giup " t o i " chay ra va dua 16ng chim be nho ay lai cho ong Toi lang le di ra vucrn, dung luc do

ludng sang da dua toi tra vh qua khu lai hien ra va ihn nay no dua toi tra ve hien tai, tra v§ con duong quen thugc cvia tam nam sau

Toi vua rao buac v§ nha vira suy nghi v l ki niem ngay ay Toi con nha, hai nam sau, vao ngay ong ma't, toi da khoc rat nhieu, toi da

v6 cung hoi han, t u dan vat minh rang tai sao luc do minh lai qua

ich ki va ngu luc do toi tang lai con vet cho ong thi co le nhiing nam thang cuoi cung cua ong da vui ve han rat nhi^u

Va den bay gia, khi thai gian da troi qua, toi mai nhan ra mot

diiu rang: Hanh phuc that su gio'ng r\hu mot mon qua, ta phai bie't cho di dung luc va khong can nhan lai H-S - j ; yfh)d

Nguyin Dao HuySn Nhi

, ' Lop 6A1 - THCS Lam Thao - Phu Tho

139

BAI L A M 2

Vao mot ngay he oi a, sau buoi le tong ket nam hoc each day hai

nam, em dang tha than mot minh tren mot con duong vang B6ng

tu cay da c6 thu moc ben duong phat ra mot lu6ng sang rue ra choi

loa mat em Va mot ba tien xuat hien

Em eu ngay nguoi ra khi r\hin tha'y ba tien Em v6 cung ngac

nhien, that su rat ngac nhien Ba tien hien ra khong gio'ng nhu ba

tien CO anh mat hi§n hau, nu cuoi nhan tu ma em duge nghe me ke

trong mdi dem truoe khi di ngu, ma ba tien nay anh mat toat len

ve dang so, nu cuoi ac doc, tren tay ckm mot chie'e dua than gan

vien ngoc den Nhin ba gidng mot phu thuy hon Em voi quay dhu

chay Ba li§n dung cay dua phep thuat bat em diing lai Ba tien lai

g i n em So qua, mo hoi toat ra uot d i m , em khong hieu chuyen gi

dang xay ra Ba ta noi voi em bSng mot giong coc can, dang so:

"Nguoi CO hieu tai sao ta den day khong? Nguoi nho chuyen luc

sang chii, ta den day de trung phat nguoi Nguoi se bien thanh

mot con vat xau xi it nha't trong ba ngay, yen tam, gia dinh nguoi se

khong lo ISng dau, ba ngay voi nguoi se chi bang ba gid thoi Ta se

tim nguoi tam thoi thay the nguoi Neu nguoi khong tu tinh ban

than thi mai mai khong the tro vh The' nhe! Ha ha " Ba ta cuoi dac

chi rdi gio cao chi§c dua than ho Ion "Bi§n!"

(Thuc ra sang do, da eo mot chuyen xay ra trong lop Co le vi

d i l u nay ma ba tien trach phat em Chuyen lien quan den mot

thang ban cung lop ten la Hoang Nam Nam la mot nguoi nhiit

nhat va hay bi hit nat Co chuyen gi khong vui la ehiing em lai dua

Nam ra lam tro dua cho da tiic Em thuong xuyen y manh uc hie'p

ye'u Do nhieu Van danh nhau, em bi xep hanh kiem ye'u Cu6i nam

lai khong dat noi hoc sinh Gioi, em tiie lam Hoi sang, em loi Nam

ra de danh cho mSy cai Nam la het, em da mot cai vao bung no " A !

Het nay, het nay" Nam bi hit ngo nga quay, tran dap vao hon gach

chay mau Ca lop h6t hoang ho hao dua Nam din phong y tl )

Sau mot gia hon mg, em da dan tinh lai Em cam thay eo gi do thay doi rat Ion Nguoi em nho lai, mot cai duoi cut moc ra, tay chan n g i n rut va tai b6ng nhien dai ra Em u a keu len, hi vong se

CO mot ai do c i r u giup Nhung khong, c6 hong em khong the phat

ra tie'ng Oi! Em bie't lam sao day Em dang a trong rung sau va trong 16t mot con tho xam nho be, xau xi Bo long xam chay, tay

chan cong queo, ghy nhang Xung quanh gia day chi con cay c6i am

u ma quai Trong man dem den dac, tie'ng cho soi ru len that dang

so "Lay troi day chi la mot gia'c ma, mot gia'c mo thoi!" Dem that

dai, va em khong sao chop mat dugc

Mat troi thuc day va mot ngay mai bat dau Em men theo ba c6

tuoi xanh dSm dky suang sam, mgi thii la iSm, xung quanh chi toan

CO cay Em tim den mot con suoi nho de u6ng nuac, b6ng dang sau

xua't hien mot con ho van to Ion, ghm gu nhe bg rang nanh nhgn

boat H6t hoang, em co cang chay, con ho lao den duoi theo em

Oi, bg mong vuot sac nhgn kia ma tom dugc thi em con gi nua, con

ho chay den dau bui c6 do rap den do Em sap kiet sue thi that may man mot con nai beo ngay xuat hien va con ho l i l n duoi theo con moi mai Em tim mot cai hang nap vgi vao do cha den t6i, muon v i sao tren troi dan xuat hien nhay nhay doi mat nhung em v i n sg khong dam ra Mot ngay troi qua

Ngay thii hai bat dau Em di tim thuc an nhung eo va ca rot khong phai la mon khoai khau cua em Em rat nho nha, nho trucrng lop, cam giac eo don sao ma kho ehiu d^n th§ Em vtra tua vao goe cay ven duong, lap tue mot con r i n ho mang truon xudng, the luoi

do n g l u , CO phinh ra ghe rgn Em bo chay quen ca doi khat "Troi

oi, lieu minh c6 song sot dugc khong, c6 tro v§ nha dugc niia khong?" Em di lang thang trong rung, eo' tim mot thu gi eo the cho

vao bung A! Mot cay tao do, chin mgng Em lao din duoi goe cay,

mot dan khi vang dang nhay nhot tren cay de hai tao Em khan

khoan nhin len mu6n xin mot qua ^ ; r

- Ha ha, dang d o i nha nguoi cai do ken ca chpn canh Sao ca rot

khong an, c6 khong gam lai d o i t u i tao hai tao cho an - con k h i dku

dan noi

- M u 6 n an tao ha? M u 6 n an t h i treo len cay ma but Khong treo

dugc t h i thoi, d i ch6 khac d i Con tho xau xi! (Chung nem hat va

canh cay vao n g u o i em, xua duoi)

Va ngay h o m do, em lai tie'p tuc n h i n doi G i a day den ca ca rot

cung khong the t i m ra Ngay troi qua that cham!

Ngay t h i i ba, em n h u la d i v i met Con d o i dang len c6n cao, em

tha'y n h a m o i nguoi nhung khong the t r a ve rvha dugc Em cam tha'y

h6i han, em ducmg n h u da hieu ra tam trang ciia Hoang N a m k h i

b i m o i nguoi bat nat, uc hiep Em khoc oa len " T o i muo'n dugc vh

nha, toi m u 6 n vh nha hu h u hu "

Ludng sang choi loa lai xuat hien Ba tien hien ra 6i! M o t ba

tien that dep! Ba n o n u cum nhan hau, d u n g diia t h i n bien em lai

tharih nguoi, r 6 i cho nuac uo'ng va mot con ga quay "The' la con da

nhan ra 16i ihm r 6 i day Su c6 doc ra't dang sg dung khong? Khong

CO ban be, nguoi than con se b i hit nat, uc hiep Hay bie't tran trgng

va g i i i gin tinh ban " Nghe ba tien n o i vay, em chi bie't khoc N e u

dugc quay v^ nha n h u xua, em se lap tuc chay den nha N a m Em se

noi v o i ban a'y: " M i n h x i n 16i, that su xin 16i M i n h da sai r6i " Em

h i vgng N a m se tha 16i va chiing em se bat dku mot tinh ban

Nguyen Thi Anh Tuyet

Lap 7B - THCS LiNhat Quang - Do Luong - Nghe An

B A I L A M 3 - ^

- T a m b i e t ! j

Toi tha than mot m i n h tren con duang vang va t u n h u n h u vay

H o m nay la b u o i tong ke't nam hgc lop chin ciia toi, cung la ngay toi

chinh thiic chia tay ngoi truang cap hai dky ap k i niem dep de thua

hgc tro Toi c6 k i m nen tieng khoc Vua chia tay " l u quy nho" ma

gia toi da thay n h a b g n no r6i B6ng mot ludng sang rue r a choi loa mat toi

Toi loang choang d i m g len, dku v i n dau n h u biia bo Troi ai!

Chang tha'y con duang nhua trai dai v o i nhung cay bang tan rgng

dau ca, truac mat toi la hinh anh lop 7A ma toi da tung hgc Toi n h u

khong t i n vao mat m i n h nua nhung qua d u n g la n h u vay Day chinh la lop hgc ciia toi Truac ciia lop, cay long nao vua nahoa, gio mang theo vao lop cai m u i thorn ngan ngat N h i h i g tia nang cuoi xuan r g i vao lap hgc that a'm ap Chung toi h 6 i a'y n h u mot dai gia dinh v o i nhigu thanh vien va n h i l u tinh each, m 6 i thanh vien lai tao

ra cho "gia d i n h 7A" nay mot net dang n h a d u v u i hay buon Toi

khe cham vao cai ban g6 va tha'y m g i t h u la that Trong lap, khong

ai n h i n thay toi ca Toi d i vong quanh lang ngam n h i m g guong mat toi v o n than quen H i n h n h u tat ca d i u tre eon va dang yeu hem chiing no bay gia t h i phai! Va toi ba't ehgt bat gap chinh hinh anh cua m i n h hai nam v § truac: M o t lop truang hay mach leo dang bam

m o i ng6i vie't ban nhan xet cuo'i tu4n nop cho thky giao chu nhiem, tran lam tam m6 h o i v i sg ai do dgc dugc nhung chi tie't " t u thkn"

trong to giay Toi khe bat cuoi v i nhan ra su ngay ngo tren guong mat ay

Ngoai cua lap b6ng c6 tieng 6n ao, tieng cuoi n o i leo nheo D a m dong quay tron quarih mot ai do dang tie'n vao ciia lap Toi khong hieu chuyen g i dang d i l n ra nhtmg r d i ehgt n h a lai Co gai dang b i vay quanh kia chinh la Lan A n h , hgc sinh m o i cua lop toi Ngay

m o i vao lop, eo be b i chgc gheo suot ma toi chang biet gi Sau nay nha lai toi m o i thay h o i han D a m dong vao den cua lop t h i gian ra mot chut, giua dam dong, mot c6 be xinh xSn, d l thuong nhung mat do bung sg hai " T o i " - h 6 i lap 7 v I n dang cam cui vie't ma chang hay bie't g i xung quanh Chang nhe lai de m g i chuyen dien

ra n h u cu sao? Khong! Toi ehgt nay ra mot y Toi lai gkn va t h i thkm

vao tai " t o i " trong qua k h u : "Nay, ban m o i dang b i treu kia Lop

truong phai giup ban iy di chu!" "Toi" giat minh quay ra, nhin

ngang doc, chua hieu ai dang noi thi chuyen "bat cong" giua

"thanh thien bach nhat" kia da gay chu y hon "Toi" dap manh cay

but xuong ban, diing len, tie'n lai dam Ion xon, vua di vua e hem lay

giong roi quat Ian:

- Bo may nguai choc gheo ban mod thi thay hay lam sao? Co giai

tan khong hay de toi mach vol t h i y giao thi moi chiu di?

Thuc su, toi khong bie't cai giong the the cua mir\ c6 uy hon

hay hai chu "mach thSy" c6 gia tri hon nhung rdi dam dong cung

tan ra Chi toi nghiep Lan A n h v i n dung ba't dong giua lop, mSt do

hoe "Toi" lai g i n , dat Lan A n h vao mot goc cua lap Nang ngoai

cua hat vao, toi thay mat c6 be long lanh Tat ca chat nhoa di trong

giay lat roi lai hien len ro net Khung canh nay gia da bien ma't, thay

vao do la khung canh mot lop hoc tren t i n g hai, sat ngay vom hoa

phuang dang na rue ra han ca nSng mua he Toi mot \h\a lai

dugc quay ngugc thai gian Khong khi cua mua he oi buc xoc vao

cua lop nhung c6 le khong khi trong lop con "nong" han Nhung

diia ban toi truy^n tay nhau lini but Mat dua nao dua nay nhu the

chien tranh t h i giai thii ba vua no ra Toi bdng chu y den mot cau

chuyen

Lop truong vie't luu but di Ca lap viet vao day he't r6i day!

-mot giong con gai that su n h I n nai va m i m mong "Toi" vSn cam

cui viet gi do, noi ma khong nhin vao mat ban gai kia:

- Minh dang ban lam, khong ranh dau Ma c6 ranh minh cung

chang biet viet gi ca ,

Dua con gai kia mat tiu ngiu Toi c6 nha luc ay, hinh nhu mirih

khong vi§t gi that Mai sau nay len lop 9 cung khong vie't vao luu

but cua lop Toi v6 tam qua Nghi vay, toi ciii xuong lai khe thi

thSm vao tai minh trong qua khu:

- Nay, vie't vao luu but di chu Neu khong viet sau nay se hoi

han lam day! r * , ; i>

Mot can gio h i l m hoi liia vao cua lop lam bay trang giiy de 16

ra nhiing dong chii ai do vua vie't vua che di "Horn nay la ngay cuo'i nam hoc Duong de'n truong ra't nang va xa nhung minh v I n muo'n di v i cu6i con duong ay c6 "

R6i hinh anh cua lop hoc a'y cung ma di Toi lai cam nhan dugc minh bi keo toi mot khong gian va thoi gian khac Tie't Dia l i cuo'i cung cua lap 9A Ngoai san, hoa phugng vSn con chua kip chay

Trong lop, loi thay giang vang vang NhiSng guong mat hoc tro bu6n ba va c6 le chang ai nghe dugc nhiing tie'ng thay giang

Nhiing ap luc thi cu qua di tuong rang chiing toi c6 the vui ve, nhung khong, m6i dua lai phai do'i mat voi n6i bu6n chia tay Va gia day, n6i bu6n dang ngap tran trong lop Nhimg toi chgt nhan

ra la khong han vay v i a cuo'i lop c6 ba cau con trai net mat la'm let dang lui hui lam gi do duoi chan ban 6 i khong, mot sgi day cuac dugc cang ra Thay lang le buac xuo'ng cuo'i lop va di nhien la t h i y khong nhin xuo'ng duoi chan Toi chi kip thet len:

- Dung! '

Choang tinh day, toi tha'y minh dang nam a nha:

- Con bi cam nSng, ca nha lo lang qua!

Me toi noi roi dung day, c6 le la di la'y bat chao Toi nam do

suy nghi mien man va tha dai Toi bie't rang trong ki uc minh, Lan Anh nam do van bi treu ca buoi, luu but cua lap vSn thie'u chii toi, thay Dia l i v l n bi nga va gian lop v6 cung Toi b6ng nghe tha'y c6 tie'ng thi tham ben tai minh: "Thoi nao! Hay de thai hoc tro con chut

gi de nha chu!" Toi ng6i bat day nhin quanh nhung chang c6 ai

Chi C O tie'ng ve va nSng Nang mai N l n g mai ,,

''^"^ tsM, vii'i/i ,M'f Hi Ngo Nggc Anh Lap 9A - THCS Dinh Cong Trang - Thanh Liem - Ha Nam

B A I L A M 4

Vao mot ngay he oi a, sau buoi tong k i t nam hoc, toi dang tho

than mot minh tren con ducrng B6ng mot ludng sang rue ro choi

loa mat toi khie'n toi khong nhin thay gi nua

Mot lat sau anh sang bie'n ma't cung dot ngot nhu khi xua't hien

Chua kip hieu chuyen gi viia xay ra thi toi v6 cung sung s6t khi

tha'y minh dang dung truoc c6ng nha

B6ng mot thang be loat choSt chay vut qua Tren tay no la tarn

giay khen va mot tap va mod No vua chay vao den cong da goi

toang len:

- Me! Me! Me oi!

Tu trong Ian khoi be'p mot nguoi phu nu buac ra Me toi ma!

V i n cai dang ngucri quen thuoc, v i n bo q u l n ao hoa me thucmg

mac a nha, hai 6ng quSn dugc me xan cao len Tren dhu la cai khan

me v i n hay dgi cho do bui m6i khi na'u com V i n cai mui mo hoi

Ian mui khoi bep phang phat, vuong vit vua a'm ap lai vua thanh

mat den la lung Vua thay me, thSng nhoc (la toi cua ngay hom qua

ra't xa khi ay con ra't nho) ro'i rit khoe dugc c6 giao phat giay khen

cung tap va mai tinh, tham nuc lai con dugc c6 giao dac biet tuyen

duang truac lap nua Nghe toi khoe, khuon mat me toi ung len mot

ni§m hanh phiic va t u hao, doi mat me rung rung Me 6m toi vao

long xoa d i u va khen: "Con trai me gioi qua!"

Nang niu ta giay khen, me dat no len ban tha, r6i thap mot nen

huang, bao cho nguoi da khua't cung chung vui

R6i me dan no vao hue tuang canh ban tha, g i n ch6 dat anh b6,

d6i dien cua ra vao Noi t u lau da dugc me dung de dan nhung giay

khen va phie'u be ngoan cua toi t u h6i m l u giao Ian

Toi nhin thay da c6 nam t i m giay khen dugc dan tren do c6

nghia la luc do toi dang hgc lap 5 Nhiing k l uc ve nhung nam

thang a'u tho chgt ua ve Ngay d i u tien di hgc voi bao ba nga rut

re, cam giac sung suang khi Ian d I u tien dugc nhan phie'u be

ngoan Ca nhiing cau chuyen vk h6 ma toi van thuang bat me ke

146

di ke lai vao m6i bu6i t6i mupn truac khi di ngu L i n nao ke, me cung khoe, m6i l l n nhu the', toi lai dua ban tay be nho v6 nhe nhe len vai me nhu khi me ru toi ngu va bao:

- Me ngoan nao dung khoe nua! Con yeu me n h i l u lam!

Luc do, dua tre ngay tho la toi dau c6 bie't gi Dau c6 hieu nhimg

CO cue va't va cua mot nguoi me ngheo, goa bua, vua phai lam bo'

lai vua lam me Toi Ian len voi nhung hinh dung ve bo' qua led ke cua me Bo' toi da mat vi tai nan khi dang tren duong tra ve nha sau

n h i l u thang dai lam thue v l t va a noi xa Cu moi l l n nghe ke de'n doan nay, toi nhin len da t h i y mat me uot d i m t u bao gia Doi mat tha ngay cua toi ngay a'y khong khoe theo me nhung toi cua ngay hom nay nhin lai thi mat da nhat nhoa

Bong nhien ludng sang rue ra choi loa luc nay lai xua't hien r6i cung lai dot nggt bie'n ma't Toi tha'y toi khi muai tam tuoi dang chao tam biet me de len thanh pho' hgc dai hoc Toi luc nay da la mot chang thanh nien cao Ian, nhieu hoai bao, lam uae ma va eang yeu thuang me han ngay nao Truac khi di xa, toi da hua se hgc hanh that gioi giang de sau nay c6 the xin dugc mot cong viee to't,

CO t i l n de cham lo cho me De me dugc huong mot cugc so'ng an

nhan luc v^ gia

Nuac mat toi cua hien tai va qua khu giao nhau khi xot xa nhan

ra dang me sao g l y di nhi§u qua va mai d I u da diem bac t u bao gia Nhung v i n cai mui huong l y - mui khoi be'p vuang v i n I m ap sao ma than thugc qua De r6i bao ngay hgc xa nha, toi cu nha da die't cai mui huong gian di l y Nhung dem vang lang ng6i hgc bai,

long lai nha c6n cao, toi chi muo'n chay that nhanh v§ nha 6m chim

la'y me nhu ngay tha be Nhung r6i lai c6' dan long, t u nhu minh

phai e6' gang, hgc tap t6't han nua de eo the den dap e6ng an va tinh

yeu cua me da danh cho t6i su6't bao nam thang qua ri<)( ;

Nhung r6i ' • - , • > • i <

Thoi gian tr6i d i , chuyen hgc hanh, bai va, thi cu, nhung mo'i quan he moi va ca gu6ng quay vgi va cua mot thanh pho' Ian da

147

cuon toi di xa dan nhiJTig k l uc tuoi tha Nhung k i uc £y trd thanh

nhung manh ghep roi rac rdi mo nhoa dkn trong t6i

' Cho toi horn nay, khi vua ket thuc nam thii ba dai hoc v6i kit

qua xu£t sac, toi lai cam thay long trong rong Tu ch6i di an mung

cung lii ban, toi chon mot con ducmg vang va tho thin dao buoc

Chang hiit t u bao gicr, toi da quen di niem vui, y nghia va muc dich

hoc tap cua minh la v i me Toi hoc nhu mot thoi quen, dat kit qua

cao cung dudng nhu la mot di^u hien nhien Moi thu d i l n ra don

gian d i n v6 nghia Co le toi da danh mat di§u gi do Hinh anh cua

me m d nhoa, xa xam qua Toi khong con thay nho nha, nhd me, nha

mtii huong quen thuoc nua Da c6 luc toi tudng nhung dihu do la

do toi da quen vol cuoc s6ng xa nha r6i nen khong thiy nha nua

Nhung CO le khong phai Co le, toi da thay d6i hay dung hon toi da

v6 tinh danh rod minh d mot goc t6i nao do noi ma anh sang rue rd,

h u y i n ao cua mot thanh ph6 Idn da che khua't di Cho tdi khi ludng

anh sang chdi loa cua thdi gian keo toi v§ vdi nhung ki uc tuoi tha,

keo toi lai g i n chinh toi, v§ ben me yeu Toi oa khoc nuc nd giiSa

dong ki lie tuon chay khi nhan ra su v6 tam den ich ki cua minh

Trong chdp mat luong anh sang choi loa lai xuat hien lam nhiing

ki lie dang hien ra trudc mat toi chao dao roi ran vd, diit gay Cuoi

cung, no hoan toan tan b i l n khi anh sang choi loa hiin mit Doi mat

nhoa udt, toi nhan ra minh dang d tren con dudng vang ve ciia hien

tai Cam giac nhu vua tinh day sau mot con ma, toi siing lai vai giay

khi dau do phang phat miii khdi bep am ap, quen thuoc Luc nay,

nude mat lai trao ra Toi chay nhu bay ve nha tro thu xep do dac, roi

that nhanh bat mot chuyen xe buyt v§ nha Y nghi minh dang v§ nha

lam long toi dang len cam giac im ap va ca hao hiic d§n ki la Cii y

nhu ngay con be, khi toi diing trudc cong nha la trong Ian khoi bep,

me se hien ra than thuoc, hien hau va am ap d§n v6 cung

Nguyen Thi Link

Lop 10A9 - THPT Qui V6 so 1 - Qui V6 - Bac Ninh

Da t u lau rdi, tdi cd thoi quen de bai hat vdn di nghe la ngudi ta

CO cam giac budn ngii, lam chuong bao thiic Tdi rat thich giong hat

vd C l i n g di thuang ciia c6 be Ha My Giong cd be ngot ngao va

dang yeu den n6i h i toi nghe la thSy trong ngudi tinh tao hSn ra, cho du noi dung bai hat c6 la "chiic be ngii ngon" hay "chiic be ma

dep" di chang nua -t^

Cii nhu the, ngay mdi cua tdi se bat dhu sau cau noi quen thuoc

niia tinh nua mo ciia Ut Bo: "Hai oi, tat diim em!" H d m nay cung khong ngoai le Ut Bo la diia em trai duy nhSt cua tdi Nam nay Bo hoc Idp 9 r6i Bo rat thuang tdi D u sang nao ciing bi "tra tan" bdi bai hat tdi dac biet yeu thich

Sau gid bon lam phiit, toi bat day H d m nay toi bong thay long minh c6 chiit gi do la la, kho ta Me thay tdi, mim cudi rdi noi vui:

"Con gai me day sdm na'u cam cho ca nha do ha!" Thuc ra me tdi rat dam dang Biia sang da dugc me chuan bi ca r6i May cha con toi that hanh phiic v i d i l u dd N u cudi ciia me lam buoi sang ciia toi ngap tran hiing khdi

Sau gid rudi, ca tdi va Ut Bo diu chuan bi tap v d di hoc Toi nam

nay hoc Idp 11 Nha toi each trudng khong xa lam nhung liic nay cung da g i n gid vao Idp Tdi vdi dat xe d i ma khdng de y den ddi giay bata mdi cha con trang tinh ciia Ut Bo Chi vua kip nghe tilng

Bo t u trong nha v p n g ra: "Hai! Coi chiing ddi giay ciia em!", thi, oi thoi! Banh cua xe tdi da lam ban no rdi

- Bo! Hai xin 16i nghen Mang dd, chieu Hai cha lai cho! - tdi noi to

Ut Bo chay ra, nhin ddi giay Doi chan may hoi cau lai nhung chi mot giay no ngudc mat len, cudi ro tuoi: "Hai dugc tha Idi Bu

lai, t 6 i nay l i i cho Bo hai bo d 6 ! " Trod o i , sao t o i yeu thang e m m i n h

qua d i N o chang gian ai qua n a m p h u t N h u toi, toi se het toang len

CO k h i U t Bo cuoi l a m t o i tha'y v u i han

Theo tuoi ma noi t h i toi cung Ion N h u n g trong x o m toi da p h l n

toan con nit hoc tieu hoc, hoc cap hai V i the, " b a n " toi a lua tuoi do

kha la nhieu M 6 i buoi sang, may dua nho trong x o m d i hoc h§ gap

toi la chung goi toang len " C h i L i n h o i ! " chi de n o m o t n u cuoi toe

H o m nay cung the' N h u n g n u cuoi ay cho toi cam giac yeu d o i den la

C h i con v a i p h u t nua la t r o n g d a n h vao hoc, t o i tuc to'c dap

nhanh V u a t o i cong t r u o n g , t o i m u n g k h o n xie't, be tay lai, n h a m

c6ng ma p h o n g t h i n g T o i k h o n g m a y m a y de y phia sau con c6

m o t chile xe dap ciing dang lao toi

"Ket! P h u p ! "

T o i te p h i c h xuo'ng da't Chie'c xe dap do chong c h a N g o a i lai

d a n g sau, m o t cau ban cung b i nga, xe de len n g u o i X e m ra cau ay

con b i the t h a m h a n toi Ra't may, toi va cau ay chi b i xay xat nhe

Ca hai 16m c6m bo day 6 , sao cau ay k h o n g la hay m a n g toi v i cai

t o i chay xe au Cau ay chi m i m cuoi, xua tay to y k h o n g sao That

t i n h , toi cung kha la xau h6, m u 6 n c h u i tot vao ch6 nao do de n i i p

" C o n gai con d u a m a chay xe n h u d u a " X u n g quanh toi, m o t v a i

ten con trai cuoi nac ne d i y che gi^u

Tie'ng t r o n g t r u o n g thuc giuc, chiing toi nhanh chong d u n g day,

day xe vao cong Bac bao ve c h u n g kie'n tat ca nen ciing d u d i cho

cai su t r i v a i p h u t v u a r 6 i cua t o i va cau ban Toi chi k i p n o i cau x i n

I6i v a i cau ay r 6 i dua nao ve lop dua nay

N h o M a i , ban than toi t u h 6 i tieu hoc, thay toi t r o n g bo dang

l u o m t h u o m k h i ma b u o i sang chi v u a bat dSu chua lau, v o i r 6 i r i t

h o i N a o la "Ba c6 sao khong? QuSn ao sao the' nay? Tay chan o n

chu? " l a m toi cung xoan ca len C h u n g toi than n h a u n h u chi e m

m o t nha T o i the' nay n h o d a m ra lo l i n g cung phai C h i de'n k h i toi

bao k h o n g sao, n h o m o i t h a phao nhe n h o m

Lich s u la tie't d a u tien

- True M a i len bang do bai! i , w v i ; ; Toi luc nay m a t c h u o, m i e n g c h u a Tai u ca len c u n h u c6 d a n ong l u g n v o n g quanh Toi mucrn v a M a i Sang nay quen d e m tra

M a i b i t r u m o t phSn ba so' d i e m T o i lang t h i n h chang bie't n o i the' nao ngoai viec ro'i r i t x i n I6i M a i C o ma, M a i c6 gian toi dau N h o

cuoi m o t cai r 6 i bao: " L a \kn nay t h o i nha!" N u cuoi cua nho sao

h i l n h a u va t r i u me'n the', no g i u p t o i thoat k h o i cai y n g h i vua gay

ra t o i 16i to Ion L o n g nhe h a n n h i g u , t o i thay y e u n h o ban dg

t h u o n g cua m i n h qua n

Ke't thuc b u o i hoc, t o i tranh t h u chay n h a n h ra nha xe Toi dcri cau ban b i toi l a m nga ban sang K h o n g k h o d l t o i c6 the n h a n ra cau ay v i that s u m a n o i , cau ay chinh la n g u o i ma bay lau nay toi ra't a'n t u g n g v o i t h a n h tich hoc tap d a n g ne va dac biet la n u cuoi

"toa n i n g " ciia cau a'y

- Khang! - t o i khe v l y tay

Cau ban c6 ve h o i ngac n h i e n tien \e phia toi Toi chia cay keo

m o i m u a c u n g bo m a t v 6 cung bie't 16i n o i v o i Khang:

- Qua ta I6i day! K h a n g k h o n g sao chu? , „ i; ,,

- C h i n h i e u day t h o i ha! M a l a m the' nao L i n h bie't ten Khang?

Cau h o i cua K h a n g k h i e n toi h o i n g u a n g n h u n g k h o n g c6 v a n

de g i ca, t o i dap:

- K h a n g hoc gioi the' t h i ai ma k h o n g bie't ten The' sao K h a n g bie't ten L i n h vay? •/ • - i J , i ' y B a i U J •

Cau h o i a'y l a m ca hai c h u n g toi bat cuoi N u cuoi bat d^u cho

m o t t i n h ban m o i ; ;?rFOtt< ix)n i:,;nq

T r a i h o m nay nSng g i t Chan toi dau, b u n g toi bieu tinh v i d o i Toi vg nha ma met la, m 6 h o i n h l nhai U t Bo v l truac Tha'y t o i Bo

t i u tit: : ^rr-•'^i^4•^•l^*>•'W:•^•••Vi' •

- H o r n nay H a i v§ t r i ! H a i b i sao the' nay? 6i! Cai gio xe!

Ut Bo tinh y nhan ra nhiing vet tich sau cu nga cua toi No voi

lay cai cap cua toi dem vao phong Lat sau, Ut Bo chay ra, tay c^m

bich bong gon, chai oxy gia ,,,,, , ,, ^^j

- Em se tro tai lam bac si! - Bo cuoi tuoi ;^'

Su quan tam cua Ut Bo khien toi cam tha'y yeu thuomg tran dhy

trong can nha r\h6 cua mirih Moi met moi tan bie'n he't j

A n t6i xong, toi ra truoc san hong mat Trang tron vanh vanh

Gio nhe hiu hiu thoi Co cai gi do ngcr ngg trong toi Toi cam thay

that har\ phiic Toi cung cam tha'y chudi su viec hom nay quen

quen mot each ki la Bit giac, dau 6c toi quay cu6ng Mot lu6ng sang

rue ra choi loa xua't hien Cai cay, canh cong, ngoi nha cu chhm cham

lugn quanh va r6i xoay tit Toi nham mat, bit tai lai, het toang len

Nguoi toi chao dao Phut choc bi cu6n vao ludng sang ay

"Phup!"

Toi dung yen lai Mo hoi uat ca ao Toi c6 cam giac nong hung

hue Doi cho het choang vang, toi ma mat ra Tin dugc khong, toi

dang dung dual cai ning chang chang Nguoi toi uot m6 hoi va

nong khiing khiep Toi tu tran an minh de bie't day la thuc hay mot

ngay hanh phiic da trai qua kia moi la thuc! Phai vai phut sau toi

moi nha ra moi chuyen S6 la sau buoi ll t6ng ket, toi dang tren

duang ve thi tha'y phia xa mot luong sang rue ra toa vg phia toi r6i

ra't nhanh hut toi vao no Toi vui v i dugc tra v§ thuc tai nhung c6

chut hut h i n g trong long Toi khong con cam giac thoai mai nhu toi

dang CO each day vai phut Long toi ro'i boi va dang buc minh v i tran

cai nhau nay lua cung nho Mai ehi voi l i do khong dau vao dau Toi

nhin ve phia xa, noi ludng sang dang dhn mat hut Tue khSc, toi

quay lai truang *, • •: v : ,s;

San truang thua that nguoi Nho Mai chua v^ Nho vSn t h i n

thabuac tung buac nang nk Sau cai nam tay cua toi, nho nguac doi

mat tron xoe d4y ngae nhien Toi cuoi Toi chi cuoi ma khong noi gi

ca Nhung chi can the,' chung toi da hieu nhau So voi nhung gi nho Mai da lam cho toi, chuyen cai nhau con con kia chang dang la gi

ca Mot nu cuoi da giai quye't dCim chung toi Chung toi ra v§ ma long vui suong la Toi cung khong quen mim cuoi chao bac bao ve

Do nhu mot loi cam on cho cong viec thhm lang cua bac

N u cuoi chinh la mon qua ki dieu va v6 gia ma tao hoa danh

tang rieng cho eon nguoi Luong sang rue ra t u noi nao din giiip toi

nhan ra nhimg khoanh khac hanh phuc ma nguoi khac da dem den cho toi qua nu cuoi cua hg Vay ching c6 l i do gi toi lai khong trao

di nu cuoi de nguoi khac cung cam thay hanh phuc nhu toi Mot ngay dieu ki cho toi nhung ki niem khong h§ la ao giac Do la nhiJng dieu ma toi van dugc don nhan mdi ngay ma v6 tinh toi chang de y d^n

Qua that, euge song quanh ta se tra nen buon te lam ne'u thieu

vSng nu cuoi Nhung nu cuoi xua't phat tu ta'm long biet yeu

thuong, biet v i tha, biet se chia da cho toi nhung n i l m vui va hanh phuc, cho toi tinh yeu thuong, cho toi ni^m phan khoi va cho toi nhCrng nguoi ban tuyet voi Vay nen, hay m i m cuoi neu ban mu6n tan huong euge song

k: ;j; i/iu , Pham Hong Nhat Link

Lop 12A2 - THPTHung Virmg - Due Linh - Binh Thuan

• snn.j ••

B A I L A M 6 f >f^^Wr9&^^ Ke't thuc 1§ be giang, toi nhae tung buac chan nang nh tren

eon duong quen thuge, dual cai n l n g choi chang Tai sao nhung

ngay ngng mai khong ket thuc ? Toi ngao ngan ngang len hku trai d l y n i n g : , - ^ •-ujy , Uirii -iuyy '

- Uac gi, CO mot d i l u k i dieu xay ra

- Dugc thoi, ta se cho con dugc nhu y

"Oi, ai vua noi vay?", chua kip dinh than lai b6ng nhien mot

lu6ng sang rue ra, choi loa hien ra truac mat toi r6i trong chop mat

ca the toi ducrng r\hu bi lu6ng sang ay nu6t chiing Toi nham chat

mat lai i Mt^.iXJ^ ' ui^if,,?

V Toi ma h6 cam thay c6 ban tay nhe nhang lay vai toi Toi t u t u

ma mat Truac mat toi la khuon mat phuc hau, d l y lo lang cua mot

phu nu Toi vung day

i;, - Day la dau? Sao chau lai a day?

- Chi roi t u tren trai xu6ng day

Toi giat minh ngoanh lai, mot dua be khoang nam, sau tuoi

dang ma to mat nhin toi No giong nguai phu n u kia mot each k i la

Ho CO quan he ruot thit chang? Va khong hieu tai sao toi tha'y a ho

CO gi do rat quen thuoc nhu da tung quen bie't t u lau

- Chau khong sao da'y chu? - nguoi phu n u h o i

- Da, khong sao a O, nhimg day la dau? - toi v i n ngo ngac

khong hieu chuyen gi dang di§n ra

- Ta cung khong bie't, ta cung chi vua mod '

"Bum", mot tie'ng no Ian cat ngang 161 noi cua nguoi phu nu Ba

chung toi cung quay lai va ngac nhien tha'y mot ong gia be vhd v6i

bo rau xoan, dai Ong nhin chiing toi mot luot rdi trinh trong noi:

- Chao mimg nhung con nguoi be nho den voi hanh trir\ truy

tim kho bau xuyen khong gian va thai gian, ta se

- Cai gi? - ba chung toi cung d6ng thanh '

Co nham l l n gi khong vay? Toi chua hh nghe noi d§n viec nay

- Dung CO ngat lai ta, ta khong c6 n h i l u thoi gian dau, ta se giai

thich ngan gon thoi O trong lau dai cu6i khu rung Ma Thuat c6

chiia mot bau vat v6 gia, cac nguoi muon ra khoi day thi phai mang dugc bau vat do ve Thoi han la truac khi d6ng h6 tren dinh thap lau dai diem h i t 12 tie'ng, ne'u den luc do ma khong lay dugc bau vat, cac nguoi se bi ket a day mai mai Hay d i theo con ducrng truac

mat, se c6 chi din tren duang di, vugt qua cac chuang ngai vat tren

duang, cac nguoi se toi dugc lau dai

- Cha chut - toi noi, nhung tai sao toi lai phai d i cung nhung

nguoi xa la nhu thi nay? • f r

- Xa la u? Ta tuong rang cac nguoi bie't ro v l rUiau han ai he't chu

- La sao? Toi khong hieu

- Dung thac mac niia, thoi gian khong c6 nhigu dau, mau len duang di Cu6i hanh trinh cac nguoi se ro thoi

Noi xong ong than vut b i l n ma't de lai ba chung toi v I n chua het ngac nhien

Chung toi thang tien theo con duang truac mat, con duang trai dai ra voi nhung hang cay xanh tdt, nhCrng bong hoa dam huang, khoe sac giua nhimg trang c6 tuoi non Chung toi cu i m lang buac

di cho den khi nhimg hang cay thua dkn va con duang din thang

den mot ba vuc sau hun hut

- 6i, cao that day! Lam the' nao di qua bay gia? - dua be hoi

- La nhi, khong tha'y chi din gi het - nguoi phu n u them vao

Toi nhin quanh:

- A, dang kia c6 mot ta'm bien, lai da'y mau

Chiing toi ciing chay toi Tren ta'm bien cu k i c6 vie't nhung chu rat ro rang: "Khach qua duang hay lua chgn: doi canh mong manh

hay cay c l u chac chan" "La sao nhi, ma'y nguoi a day ciing tie't

kiem chir qua d i " , toi t h l m nghi r6i r\hin xung quanh: f

- Thay roi, c6 ba doi canh ben mieng vuc ' r > ' ' '

Chung toi huoc toi, ba doi canh dai, rong dang nghieng minh

nhu cho doi Doi canh rgng that nhung duang nhu v i n qua mong

manh voi vuc sau hun hut kia

- Dua sao, chung ta khong the di voi doi canh nay dugc - toi noi

- Ta cung nghi vay, vuc khong chi sau ma con ra't rong, sang

dugc bo ben kia voi nhiing doi canh nay qua la khong the, chung ta

nen di chu thoi - nguoi phu n u quye't dinh '

Toi dat tay dua be buac len cay cau gSn do Truac cay cku c6

mot canh cong ra't chac chin, chung toi viia mo cua buac vao thi

dua be het len:

- Em mu6n bay co - r6i no giang khoi tay toi, chay vut quay lai

Canh cong ngay lap tiic dong shm lai De mac toi va nguoi phu

nu mac ket sau canh cong Dua be chay voi vang den cho doi canh,

khoac vao nguoi va lao thSng xudng vuc Toi chi kip het len mot

tieng "Khong!" R6i dot ngot, doi canh lao vut len khong trung

nhanh nhu khi no lao xu6ng truoc su kinh ngac cua hai chung toi

Dua be lucm vong tren dau chung toi reo len dky thich thu:

- 6i tuyet voi, thich qua, nhin di, em c6 the bay - noi r6i no bay

vut di

Toi cu dimg tro ra do nhin va b6ng nhien trong long toi nhen

len mot cam giac gi do that kho goi ten, duang nhu la su tie'c nuo'i

- Nay dung nhin nua, chay theo no mau - nguoi phu n u giuc

Hai chung toi buac voi vang tren cay chu treo nhung cay cku ay

khong h§ chac chan nhu ve b l ngoai, no rung lac kinh khung khie'n

toi khong the dieu khien noi buac chan cua minh, cam giac c6 the roi

xudng ba't cu luc nao Sau mot hdi chat vat, hai chung toi ciing sang

dugc den ba ben kia The' nhung, trai voi su voi vang ciia hai chung

toi, duang nhu diia be vSn khong hh c6 y dinh dap xuo'ng „ ,,

- Xuong mau di - toi ggi voi theo - chung ta con phai di tim kho

bau day, xuong di , ,

- Khong, em khong xuong dau, em se bay that xa - no het len va lao vut di du toi gao khan ca c6

Toi bat luc nhin theo Nguoi phu n u v6 vai toi:

- Thoi ke no di, chung ta cu di truac cho kip gio, choi chan no

se duoi theo sau

Hai chung toi lai buac di tren con duang dai, gio day cam thSy that trong trai vi vang di tieng cuoi tre tha Nhung hang cay xanh mat khong con niia, thay vao do la con duang g6 gh^ soi da duoi cai nang choi chang cua mua he Chung toi da di mot quang duang that dai Khi toi cam thay hai ban chan bat dau dau nhuc ciing la luc chung toi thay hai canh cong to Ian sung sung hien ra truac mat M6i canh cong

CO mot nguoi linh diing gac Chung toi tie'n lai g i n va noi voi ho:

- Hay cho chung toi qua Chung toi muo'n den rCmg Ma Thuat, phai di canh cong nao?

Cac nguoi phai lua chgn nguoi linh a canh cong ben phai noi con duong sau ca hai canh cong nay cung d i n den mot noi nhung ben

-nay la duong tat, quang duang rit ngan nhung hiem tro va kho di

- Con ben nay - nguoi linh ben trai noi tiep - con duong rat bang phSng va em ai nhung v i la duong vong nen no dai gap doi quang duong ben kia Tuy cac nguoi chon lua

Toi phan van nhin sang nguoi phu nu va bat chgt nhin len, mat troi da bat dhu nga bong, toi noi nhanh:

- Nhin kia, troi sip toi r6i, hay chon duang tat de tie't kiem thoi gian khong se mugn mat

- Nhung duong do rat kho di ma chan ta da moi lam r6i, sg rang

di dugc nua duong thi chau phai cong ta ma di tiep day - nguoi phu nCr dap

- Chung ta con khong bie't duang de'n khu rung do con xa khong,

chiu kho mot chut con hon phi thoi gian vao viec khong can thie't

- Ta se khong thay doi dau, ta quye't r6i, ta se di duong vong Duong kia kho di, vua di vua nghi thi thai gian hai ben cung khong chenh nhau la bao ' ' " * " '