Chính sách đối ngoại của anh trong thời kì đổi mới và mối quan hệ anh EU từ 1945 đến nay

2. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu.Chính vì vậy mục đích của bài tiểu luận này là nghiên cứu một cách có hệ thống chính sách đối ngoại của Anh đối với Mỹ và EU mà cụ thể là hoàn thiện Chính sách đối ngoại và an ninh chung của EU trong thời kì đổi mới. Bởi vậy việc chọn nước Anh làm đề tài bao gồm một số vấn đề cấp thiết như sau.Thứ nhất trong lịch sử nhân loại nói chung và lịch sử Anh nói riêng, Anh là đế quốc có nhiều thuộc địa nhất Thế giới, hiện nay Anh vẫn là nước đứng đầu khối Thịnh vượng chung và có nhiều ảnh hưởng tới các nước trên Thế giới. Từ sau chiến tranh Thế giới thứ hai, châu Âu đã trở thành trung tâm trong chính sách đối ngoại của Anh. Vì vậy mà việc nghiên cứu chính sách đối ngoại của Anh luôn là một đề tài được cả nhân loại quan tâm.Thứ hai là sau sự kiện 1192001, Anh là một trong những đồng minh ít ỏi ở châu Âu tham gia liên quan do Mỹ đứng đầu trong cuộc chiến tranh Irắc. Anh là thành viên quan trọng của NATO và EU. Quốc gia này đã có quan hệ với 165 quốc gia trên thế giới. Vai trò của Anh là cường quốc thương mại và nằm giữa hệ thống các liên minh như EU, NATO, Liên hợp quốc, khối thịnh vượng chung và G8. Đồng thời Anh chủ trương hợp tác chặt chẽ với hai bờ Đại Tây Dương nhằm xây dựng một châu Âu ổn định và an toàn. Do đó trong một trật tự thế giới mới đa cực nhiều trung tâm thì việc nghiên cứu chính sách đối ngoại của một nước lớn như Anh mang nhiều ý nghĩa.Thứ ba là Liên hệp Vương quốc Anh và Bắc Ailen cũng đang đẩy mạnh quan hệ hợp tác với ASEAN và châu Á nhằm củng cố vai trò vị trí của mình, khi nơi đây còn nhiều Quốc gia còn chịu nhiều ảnh hưởng về chính trị, kinh tế, văn hóa của Anh. Việc nghiên cứu chính sách đối ngoại của Anh với EU và Mĩ là cần thiết để hiểu rõ hơn về chính sách của Anh đối với các quốc gia khác đặc biệt đối với Việt Nam

LỜI MỞ ĐẦU

1.Lý do chọn đề tài.

Quan hệ quốc tế, nghiên cứu học thuật về chính sách đối ngoại đã xuấthiện từ những năm 50 và đầu những năm 60 của thế kỉ trước Điều này cónghĩa là Phân tích chính sách đối ngoại vẫn còn là một lĩnh vực nghiên cứuchuyên ngành tương đối mới Tuy nhiên, lượng văn liệu về lĩnh vực này lại đadạng và phong phú Phân tích chính sách đối ngoại là một phạm trù chiếttrung, kết hợp lĩnh vực Quan hệ quốc tế với những ưu thế từ nhiều ngànhkhác như tâm lí học Một trong những đặc điểm quan trọng nhất của Phân tíchchính sách đối ngoại đó là ngành này được nghiên cứu dưới góc độ so sánh

Sự so sánh đòi hỏi việc tìm kiếm những mẫu hình có thể khái quát hóa đượctrong hoạch định chính sách đối ngoại vượt qua phạm vi thời gian, khônggian, và các vấn đề Như vậy, lĩnh vực này có thể liên quan tới việc so sánhnhững lựa chọn chính sách đối ngoại của các nhà lãnh đạo khác nhau trongcùng một nước, hay những quyết sách của các quốc gia khác nhau liên quantới cùng một vấn đề hay các vấn đề tương tự nhau, quan hệ đối ngoại của mỗiQuốc gia thực sự trở thành một chính sách thiết yếu đối với sự tồn tại và pháttriển của mỗi Quốc gia đó

Vì vậy việc nghiên cứu chính sách đối ngoại của một số nước lớn đóngvai trò hết sức quan trọng trong xu thế toàn cầu hóa hiện nay Mỗi chính sáchcủa các nước lớn đóng vai trò hết sức quan trọng trong việc tìm đối sách cácnước khác nói riêng và nền hòa bình thế giới nói chung

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu.

Chính vì vậy mục đích của bài tiểu luận này là nghiên cứu một cách có

hệ thống chính sách đối ngoại của Anh đối với Mỹ và EU mà cụ thể là hoànthiện Chính sách đối ngoại và an ninh chung của EU trong thời kì đổi mới Bởivậy việc chọn nước Anh làm đề tài bao gồm một số vấn đề cấp thiết như sau

Thứ nhất trong lịch sử nhân loại nói chung và lịch sử Anh nói riêng,Anh là đế quốc có nhiều thuộc địa nhất Thế giới, hiện nay Anh vẫn là nước

đứng đầu khối Thịnh vượng chung và có nhiều ảnh hưởng tới các nước trênThế giới Từ sau chiến tranh Thế giới thứ hai, châu Âu đã trở thành trung tâmtrong chính sách đối ngoại của Anh Vì vậy mà việc nghiên cứu chính sáchđối ngoại của Anh luôn là một đề tài được cả nhân loại quan tâm.

Thứ hai là sau sự kiện 11-9-2001, Anh là một trong những đồng minh ít

ỏi ở châu Âu tham gia liên quan do Mỹ đứng đầu trong cuộc chiến tranh Irắc.Anh là thành viên quan trọng của NATO và EU Quốc gia này đã có quan hệvới 165 quốc gia trên thế giới Vai trò của Anh là cường quốc thương mại vànằm giữa hệ thống các liên minh như EU, NATO, Liên hợp quốc, khối thịnhvượng chung và G8 Đồng thời Anh chủ trương hợp tác chặt chẽ với hai bờĐại Tây Dương nhằm xây dựng một châu Âu ổn định và an toàn Do đó trongmột trật tự thế giới mới đa cực nhiều trung tâm thì việc nghiên cứu chính sáchđối ngoại của một nước lớn như Anh mang nhiều ý nghĩa

Thứ ba là Liên hệp Vương quốc Anh và Bắc Ailen cũng đang đẩymạnh quan hệ hợp tác với ASEAN và châu Á nhằm củng cố vai trò vị trí củamình, khi nơi đây còn nhiều Quốc gia còn chịu nhiều ảnh hưởng về chính trị,kinh tế, văn hóa của Anh Việc nghiên cứu chính sách đối ngoại của Anh với

EU và Mĩ là cần thiết để hiểu rõ hơn về chính sách của Anh đối với các quốcgia khác đặc biệt đối với Việt Nam

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

Trong chính sách đối ngoại của Anh, ngoài việc coi trọng và ưu tiêncho quan hệ với EU mà Anh là một thành viên thì quan hệ xuyên Đại TâyDương là một chiến lược cho sự ổn định và phát triển không chỉ với Anh màcòn cho cả EU

Quan hệ xuyên Đại Tây Dương giữa Anh và Mỹ đã trở nên khăng khít,thể hiện qua sự phụ thuộc lẫn nhau về kinh tế, các giá trị dân chủ và những lợiích an ninh chung Mỹ và châu Âu tạo ra hơn 50% xuất khẩu toàn cầu vàchiếm 60% tổng chi phí quân sự của thế giới Anh chủ trương thúc đẩy châu

Âu trở thành một đối tác đáng tin cậy của Mỹ trong việc giải quyết các thách

thức an ninh Liên minh Anh- Mỹ luôn được các Chính phủ Anh coi là “Liênminh của các giá trị”.

Với tiêu chí là lấy phát triển kinh tế làm trọng tâm, Anh đang ngày càng

mở rộng chính sách đối ngoại của mình với cả các nước châu Á và ASEAN

Chính vì vậy mà bài tiểu luận này xoay quanh chính sách đối ngoại củaAnh trong thời kì đổi mới Và mối quan hệ Anh- Việt từ 1990 đến nay

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu.

Thủ tướng Anh T.Blair coi “cả hai liên minh với Hoa Kì và EU đềuđược thiết lập từ trong lịch sử và ở thời điểm hiện nay vẫn hoàn toàn thíchhợp, là nguồn sống đối với ảnh hưởng và sức mạnh của Anh trong cộng đồngtoàn cầu”

Có thể nói, nền tảng trong chính sách đối ngoại của Anh là liên minhchặt chẽ với Hoa Kỳ, củng cố và phát triển liên minh châu Âu để bảo vệ lợiích trước mắt cũng như lâu dài cho Anh Vì vậy để khai thác để tài này, tiểuluận xoay quanh việc phân tích riêng chính sách đối ngoại của Anh với Mỹ vàLiên minh châu Âu

Các phương pháp nghiên cứu đề tài “Chính sách đối ngoại của Anh trong thời kì đổi mới và mối quan hệ Anh- EU từ 1945 đến nay” bao gồm:

- Phương pháp thu thập,xử lý thông tin

- Phương pháp đọc và nghiên cứu tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CHÍNH SÁCH ĐỐI NGOẠI CỦA ANH

TRONG THỜI KỲ ĐỔI MỚI

1 TỔNG QUAN VỀ CHÍNH SÁCH ĐỐI NGOẠI CỦA ANH

Là một quốc đảo nằm ở tây Bắc châu Âu, gồm 4 vùng lịch sử dân tộc:Anh, Scotland, Bắc Ireland và Wales Lịch sử ngoại giao Anh là những cuộcxâm chiếm thuộc địa mà đã có thời họ ngẩng cao đầu với thế giới và tự hàorằng: “Mặt trời không bao giờ lặn trên đất nước Anh” (The sun never set upon

on Empire)

Bước vào thập niên cuối cùng của thế kỉ của thế kỉ XX, trước nhữngbiến đổi mạnh mẽ và sâu sắc của tình hình thế giới nói chung, của CNTB nóiriêng và những động thái mới trong một đảng xã hội- dân chủ châu Âu, mộtkhái niệm được nhiều nhà nghiên cứu trên thế giới thường xuyên nói đến từcuối thập niên 90 trở lại đây.như là một phát kiến mới của CNXH dân chủhiện đại, đó là một khái niệm “Con đường thứ ba” Theo nhiều nhà nghiêncứu, đây thực chất là sự tìm kiếm một mô hình chính trị được nhiều người tánthành để các đảng Dân chủ- xã hội chèo lái đất nước vượt qua thế kỉ XXI

Một trong những người nhiệt thành nhất cổ suý cho tư tưởng Conđường thứ ba là thủ tương Anh Tonny Blair cùng các cộng sự trong Côngđảng Anh Con đường thứ ba theo cách hiểu của Tonny Blair hoàn toàn khácvới khái niệm Con đường thứ bao dùng để gọi “con đường trung gian giữaCNXH và CNTB” mà các đảng xã hội- dân chủ đưa ra tại Đại hội thành lậpQuốc tế xã hội năm 1951 Tonny Blair giải thích: “Con đường thứ ba là conđường xã hội- dân chủ được khôi phục và đã thành công Nó hoàn toàn khôngphải là con đường thoả hiệp giữa cách tả và cánh hữu Cái mà nó tìm kiếm làquan niệm giá trị giữa phía giữa và phái trung tả Nó phù hợp với những cảicách kinh tế và xã hội cơ bản trên toàn thế giới và không chịu sự chi phối quámức của ý thức hệ tư tưởng” Từ cách nói của Tonny Blair có thể dễ dàngnhận ra, thực chất sự điều chỉnh chiến lược, chính sách của Công đảng Anh từ

khi Tonny Blair lên cầm quyền là tư tưởng về con đường thứ ba “đưa dân chủ hiện đại tới đổi mới và thành công”.

CNXH-Nước Anh dưới sự lãnh đạo của T Blair đã có một không khí mớitrong quan hệ với các đối tác thuộc liên minh châu Âu (EU) vốn rất tồi tệ vàocuối thời kì cầm quyền của Đảng Bảo thủ Mặc dù T Blair vẫn giữ thái độmập mờ đối với những vấn đề cơ bản (đồng tiền chung Euro, các thể chế, sự

mở rộng EU…), nhưng ông đã từng bước thực hiện sự hoà nhập của nướcAnh vào châu Âu

Trong bối cảnh 13 nước thuộc Liên minh Châu Âu trong tổng số 25nước là do các đảng xã hội- dân chủ cầm quyền hoặc liên hiệp nắm quyền, T.Blair đã đưa ra một khái niệm, đó là, “mô hình xã hội thống nhất của châuÂu”, nhằm mục đích tạo ra hình ảnh của một CNTB dựa trên nhiều nguyêntắc bình đẳng và tiến bộ hơn so với CNTB mang tính phân cực và không đángtin cậy của Bắc Mỹ Một trong những nội dung chủ yếu của quan điểm này là

tư tưởng “khả năng cạnh tranh có tính tiến bộ của Châu Âu”, hay còn gọi là

“chủ nghĩa cục bộ mang tính cạnh tranh” Chủ nghĩa này xuất hiện nhằm đểthích ứng với quá trình liên kết châu Âu Nó là biện pháp đặc biệt để thúc đẩysản xuất, bảo đảm sự thích ứng nhanh hoặc phân phối lại thu nhập một cách

có lợi cho các nhà tư bản nhờ lao động Nó mang những nét đặc thù về chínhsáh xã hội và sự phân phối kinh tế quốc tế trên cơ sở Cộng đồng châu Âu

Công đảng Anh ủng hộ một châu Âu mở rộng về phía Đông, một châu

Âu được phân quyền mạnh mẽ để có thể nâng cao hiệu quả trong tất cả cácvấn đề xuyên biên giới, nhưng sự hoà nhập chỉ được tiến hành trong lĩnh vựccần thiết T Blair phản đối việc nhất thể hoá hoàn toàn châu Âu về mặt chínhtrị Ông đã từng nói: “Tôi thích một siêu thị châu Âu hơn là một nhà nướcchâu Âu”

Trên bình diện quốc tế, Công đảng nhấn mạnh, mối đe doạ của chiếntranh lạnh đã xoá bỏ và các nguy cơ mới như tội phạm có tổ chức, chủ nghĩakhủng bố, ma tuý và ô nhiễm môi trường đã chuyển sang hướng khó lường

Điều đó đòi hỏi một khuôn khổ hợp tác quốc tế mới, linh hoạt đẻ có thể đốiphó được với nguy cơ này.

Dựa trên quan điểm của “Chủ nghĩa can thiệp mới”, T Blair chủtrương đẩy mạnh “chính sách ngoại giao toàn cầu” nhằm bảo vệ an ninh, phồnvinh và môi trường của tất cả các nước T Blair yêu cầu chính sách đối ngoạicủa Anh cần phải được quán triệt trong một “bộ khung lý luận”, trong đó

“Luân lí và quan niệm giá trị” giữ một vai trò quan trọng Đây thực sự là mộtbước tiến mới, vì trong suốt mấy thập niên trước đó, chưa bao giờ trongđường lối đối ngoại của Anh lại có một khái niệm có mục đích rõ ràng đếnnhư vậy Tuy nhiên, những lí luận đó còn mang nhiều mầu sắc lí tưởng và tựbiện

Không dừng lại ở đó, trong quan điểm đối với tình hình quốc tế, đặcbiệt là sau sự kiện Kosovo, T Blair lại tiếp tục nhấn mạnh lý luận “sứ mệnhngoại giao” của Anh Ngày 26/4/1999, tại cuộc gặp cấp cao của các nhà lãnhđạo NATO ở Whington, T Blair đã có bài phát biểu khá nổi tiếng với đầu đề

“Chủ nghĩa cộng đồng quốc tế” (Doctrine of International Community) Nộidung quan điểm mà T Blair nêu ra trong bài phát biểu này tựu trung là: Xuthế toàn cầu hoá đã làm thay đổi cơ bản tình hình thế giới, dẫn tới một sự phụthuộc lẫn nhau, dựa vào nhau sâu sắc cả về chính trị, kinh tế và anh ninh giữacác quốc gia

Công việc của một nước có ảnh hưởng đến quốc tế vì nó gắn chặt đến

cơ chế thị trường Do vậy toàn cầu hoá dẫn tới quốc tế hoá công việc nội bộcủa một nước là lẽ tất nhiên Điều này có nghĩa là, lợi ích quốc gia chỉ đượcthực hiện bằng cách thông qua hợp tác quốc tế và do biên giới giữa các quốcgia có xu hướng lỏng lẻo nên công việc nội bộ của một nước hay một khu vựctất nhiên sẽ có “hiệu ứng rò rỉ” lan toả sang các nước khu vực và lân cận Vì

lẽ đó, Anh và các nước phương Tây cần phải hành động để đối phó với nhữngthách thức của toàn cầu hoá T Blair cho rằng, nguyên tắc “không can thiệpvào công việc nội bộ’ là một thứchủ nghĩa biệt lập đã lỗi thời, cần phải thayđổi bằng việc duy trì một sự can thiệp quốc tế trong những tiêu chí phổ biến

nào đó, phải cải cách những cơ chế, những tổ chức quốc tế không còn phùhơp, trên cơ sở xây dựng lại một trật tự anh ninh- chính trị toàn cầu mới Theoquan điểm đó thì hành động quân sự của NATO ở Kosovo được T Blair biệnminh là một sự cần thiết.

Vậy “Con đường thứ ba” có thành công hay không? T Blair đã cónhững chính sách đối ngoại như thế nào và quan điểm của Anh ra sao đối vớicác tổ chức liên quân quốc tế? Có thể thấy, xét về thực chất, chính sách đốingoại của T Blair là tìm kiếm một sự “hợp tác quốc tế” với Mỹ để chi phốiđời sống chính trị quốc tế T Blair kỳ vọng vào một trật tự quốc tế mới, trong

đó những quan niệm và kinh nghiệm của phương Tây được tuyên truyền rộngrãi nhằm xây dựng một xã hội thị dân toàn cầu nằm trong quỹ đạo của CNTB.Điều này lí giải vì sao, nước Anh tích cực ủng hộ Mỹ trong cuộc chiến chốngkhủng bố ở Afghanistan và cuộc chiến ở Iraq

2 QUAN HỆ ĐỐI NGOẠI CHUNG CỦA ANH VỚI MỸ VÀ EU.

Chính phủ Anh đã nhận định mình sẽ không có triển vọng phát triểntrên thế giới như hiện nay, nếu cứ theo đuổi lợi ích quốc gia của mình màkhông có sự phối hợp chặt chẽ với những nước khác, trước hết là với Hoa Kỳ

và EU Đó là lý do tại sao dù có khó khăn đến đâu, trong những năm qua ( kể

từ sau sự kiện 11-9-2001), liên minh chặt chẽ với Hoa Kỳ và trong phạm vichâu Âu đã trở thành “hòn đá tảng” trong chính sách đối ngoại của Anh

Quan hệ đặc biệt giữa Anh với Hoa Kỳ kéo dài nhiều thập niên qua Nókhở nguồn từ quan hệ đồng minh chống phát xít trong thời kỳ Chiến tranh thếgiới lần thứ II và tiếp tục được củng cố trong thời kỳ Chiến tranh lạnh Chínhphủ Anh nhận thức sâu sắc rằng quan hệ chặt chẽ với Hoa Kì là công cụ tốtnhất để duy trì vai trò cường quốc trong hệ thống quốc tế Thực tế cho thấyvới việc kết thúc Chiến tranh Lạnh và Washington tăng cường sự chú ý vàomột nước Đức thống nhất, Luân Đôn lo ngại về khả năng để mất “xung độtđòn bẩy” từ Hoa Kỳ trong các vấn đề quốc tế Cụ thể là vào đầu thập niên 90,Anh đã rơi vào một cuộc “khủng hoảng vị thế quốc tế” khi gặp phải nhữngkhó khăn về tình hình chính trị trong nước Đảng Bảo thủ đánh mất “ảnh

hưởng” thông qua đồng minh bên kia bờ Đại dương, và đó là lý do giải thíchtại sao ông Blair giành được quyền lực.

Bên cạnh đó, Chính phủ Anh không chỉ dựa vào việc cải thiên quan hệvới Hoa Kỳ mà còn đóng vai trò là cầu nối giữa Hoa Kỳ và châu Âu Chủtrương này được xem là cách thức tốt nhất nhằm đề cao những lợi ích riêngcủa Anh trong EU

Nhìn chung, Chính phủ Anh luôn coi quan hệ đối tác với Mỹ và EU làrất phù hợp với tình hình đất nước và thế giới Chính sách đối ngoại của Anh

và quan hệ thân thiết của nước này với Mỹ vẫn không thay đổi ngay cả khiThủ tướng mới ông G.Brown lên nắm quyền Quan hệ đồng minh Anh – Mỹ

là công cụ của chính quyền Anh để duy trì ảnh hưởng trong hệ thống quốc tế.Chính sách này là nền tảng trong chính sách đối ngoại của Anh từ sau Chiếntranh thế giới lần thứ II

CHƯƠNG 2 CHÍNH SÁCH ĐỐI NGOẠI CỦA ANH VỚI CÁC

ĐỐI TÁC QUAN TRỌNG

1 Quan hệ đối ngoại Anh - Mỹ

Mối quan hệ về chính trị: Từ trong lịch sử Anh và Mỹ đã có những

mối quan hệ đặc biệt, đó là mối quan hệ giữa chính quốc và thuộc địa Saunày, khi những khái niệm về thuộc địa đã dần bị lãng quên thì người Mỹ vẫnluôn tự hào về nguồn gốc của mình và công lao to lớn mà họ đã là nên ở Tânthế giới Trong cuộc chiến thế giới thứ hai, Mỹ và An luôn đứng trên mộtchiến tuyến Mỹ trên danh nghĩa chỉ là một nước có chức năng buôn bán vũkhí cho các nước nhưng trên thực tế Mỹ luôn có những chính sách và hoạtđộng bí mật cung cấp vũ khí cho Anh chống lại trục Fatxit

Ngày nay, chúng ta không thể phủ nhận mối quan hệ ngày một vữngchắc hơn giữa Anh và Mỹ, đặc biệt là từ khi ông Tonny Blair lên cầm quyền.Anh đã ủng hộ và theo sau tất cả những kế hoạch quân sự của Anh, và càngngày Anh càng tỏ rõ là một cánh tay phải đắc lực của chính quyền Bush

Chiến sự Iraq bùng nổ, cả thế giới đứng lên đấu tranh cho hoà bình và cuộcsống của những người dân vô tôi Iraq, nhưng Anh không những không phảnđối mà còn gửi 4000 quân lính trợ giúp Mỹ trong công cuộc tái thiết Tráingược rất nhiều với các thành viên trong EU, Anh Quốc đang vấp phải tìnhtrạng tiến thoái lưỡng nan, lựa chọn EU hay là Mỹ.

Trở lại cuộc chiến Vụng Vịnh năm 1991, Anh đã tích cực hành động đểcung cấp vũ khí, nguyên liệu phục vụ cho cuộc chiến của Mỹ hơn là những gìAnh đã làm cho EU

Đối với hầu hết công chúng, đây vẫn là một mối quan hệ mập mờ Ởbình diện này thì những hoạt động trên chính là cách Anh đang tái khẳng địnhmối quan hệ ngoại giao mật thiết với một cường quốc mạnh nhất thế giới vàđiều này khiến mọi người hiểu hơn về tình anh em với nước Mỹ ruột thịt Thếnhưng, kể từ khi Anh gia nhập EU, Anh đã phải đối mặt với nhiều thách thứclớn, một sự suy giảm rõ rệt đang xảy ra trong mối quan hệ này Trong cáccuộc đàm phán thương mại thế giới đầu thập niên của những năm 90, không

có sự khác biệt nào giữa Anh và Mỹ Và đây cũng chính là một phần trong kếhoạch của khối thương mại EU Đến 1994, các cuộc họp được mở ra càngnhấn mạnh hơn nữa mối liên kết chính của Anh đều la EU

Đến năm 2001, khủng bố đã diễn ra trên đất Mỹ buộc Mỹ phải lôi kéođồng minh cùng các nước trên thế giới hỗ trợ về mọi mặt để khôi phục đấtnước sau thảm hoạ kinh hoàng này Và Anh là quốc gia đứng bên Mỹ mạnhnhất, là trợ thủ đắc lực nhất giúp Mỹ thoát khỏi khủng hoảng này Có thể nóimối quan hệ Anh- Mỹ đang được hâm nóng trở lại sau khi thủ tướng AnhTonny Blair lên cầm quyền

Mối quan hệ về kinh tế: Thị trường xuất khẩu lớn nhất của Anh trên

thế giới là Mỹ; chiếm 15,7% trong tổng số mặt hàng xuất khẩu của sang cácnước Tiếp theo đó là Đức 10,5%, Pháp 9,5%, Hà Lan 6,9%, Ireland 6,5%, Bỉ5,6%, Tây Ban Nha 4,4% và Italia cũng là 4.4% (năm 2003) Anh cũng nhậpkhẩu từ Mỹ với số lượng lớn chỉ sau Đức với 10,2%

Ngược lại Mỹ cũng coi Anh là thị trường xuất khẩu lớn của mình Haibên đã dành cho nhau những chế độ ưu đãi, thu hút đầu tư để thúc đẩy hơn nữakhông những là những mối quan hệ về chính trị mà còn về kinh tế và văn hoá.

Mối quan hệ về văn hoá: Vào thế kỉ XV, Christoph Colombo đã đặt

bước chân đầu tiên lên miền đất nằm ở phía bên kia Thái Bình Dương, đánhdấu một bước ngoặt lịch sử về những phát kiến địa lí Cũng trong thời điểmnày mâu thuẫn giữa những tầng lớp nhân dân với chế độ phong kiến đã lên tớiđỉnh điểm và Châu Mĩ là mảnh đất dừng chân của những người chống lạichính quyền Anh và họ đã tạo nên một vùng kinh tế mới Khi họ sang đây, họ

đã mang theo cả bản sắc văn hoá và phog tục tập quan, rất nhiều người Mỹsau này đã quay trở về An để thăm lại cội nguồn của mình Điều này đackhẳng định hơn nữa mối quan hệ đặc biệt và lâu đời đã tồn tại từ trong lịch sửcho tới ngày nay

2 Quan hệ đối ngoại Anh - Canada

Cũng tương tự như Mỹ, Anh cũng ó mối quan hệ bền chật với Canada

từ trong lịch sử Mối quan hệ này không chỉ đơn thuần ở trong lĩnh vực chínhtrị mà còn cả ở kinh tê và trên mặt trận an ninh

Về mặt chính trị: Từ những ngày đầu của năm 1497, khi Jonh Cabot

đặt chân lên vùng đất Newfoundland thì giữa Anh và Canada đã có nhữngmối quan hệ như mẫu quốc với thuộc địa Tới năm 1867, người Anh đã thiếtlập ở Bắc Mỹ một vùng đất có tên Canada và coi đây là liên bang đầu tiêncủa đế chế Anh

Cho tới ngày nay cả hai nước vẫn đang thúc đẩy mối quan hệ ngàycàng vững mạnh hơn và họ đã đạt được những tiến triển tích cực Anh vàCanada cũng tiếp tục chia sẻ chủ quyền và những truyền thống trong dân chủnghị viện Anh đã thiết lập ở Canada chế độ toàn quyền Vậy toàn quyền củaAnh ở Canada là gì?

Toàn quyền của Anh ở Canada là người đại diện cho nữ hoàng Anh tạCanada Toàn quyền Anh do thủ tướng Canada lựa chọn và được bổ nhiệmlàm Nữ hoàng Tuy nhiên, vai trò chỉ mang tính chất nghi thức

- Toàn quyền là người đại diện cho triều đình Anh ở Canada

- Toàn quyền là người thúc đẩy chủ quyền Anh ở Canada

Đối với vấn đề quân sự và an ninh quốc gia, Anh gửi rất nhiêù quânsang Canada học tập và rèn luyện Trong đó có đội bay từ RAF đang tiếnhành một cuộc tập rượt nhỏ ở Goose Bay, Labrador và trung tâm đào tạo quânđội Anh ở Canada (BATIC) Những bài tập này là vô cùng cần thiết và cấpbách nhằm duy trì thế trận của quân đội Anh

Vào tháng 6 năm 1997, thủ tướng Canada- Chretien và Blair đã kí bảntuyên bố Joint nhằm tái khẳng định lại sức mạnh của mối quan hệ songphương và hướng tới một tương lai tốt đẹp, hợp tác trên mọi lĩnh vực Đặcbiệt hơn nữa, mối dàng buộc giữa hai quốc gia càng được thắt chặt hơn nữakhi tham gia vào các tổ chức quốc tế cũng như khu vực: Khối thịnh vượngchung (Common Wealth), G-8, Liên hợp quốc, NATO…

Về kinh tế: Anh và Canada giống như hai thành viên trong một gia

đình hoà thuận với những điểm tương đồng về văn hoá và sự chia sẻ về quyềnlực chính trị dân chủ là một điều vô cùng quan trọng trong quan hệ giữa hainước nhằm phát triển thương mại và đầu tư Canada là đối tác quan trọngđứng thứ hai trên thế giới chỉ sau Mỹ Anh là điểm đến an toàn của các nhàđầu tư Canada Anh cũng là thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 thế giới củaCanada chỉ sau Mỹ và Nhật Bản Anh và Canada- những thành viên củaNAFTA và EU ngày càng hợp tác và phát triển mạnh mẽ hơn

Năm 2003, hàng hoá Canada xuất khẩu sang Anh đạt 5,7 tỉ USD, tăng 30%

so với cùng kì năm 2002 Xuất khẩu Canada đang tăng dần trên đất nước này

Hiện nay có khoảng 650 công ty lớn nhỏ của Anh đang hoạt động tạiCanada Năm 2003, Anh đầu tư vào Canada đứng thứ 3 thế giới sau Mỹ vàPháp Còn đầu tư trực tiếp của Canada vào Anh ước tính đạt 40,7 tỉ $ Canada,tăng 1,2% so với cùng kì năm 2002, và có hơn 500 công ty Canada đang hoạtđộng tại đây

Về văn hoá: Hợp tác văn hoá là một phương tiện hữu ích để thắt chặt

thêm tình hữu nghị và hiểu biết lẫn nhau Anh Quốc là thị trường xuất khẩu