CÁC MỤC TIÊU HỌC TẬPKhi bạn hoàn thành chương này, bạn có thể: 5.Giải thích làm thế nào để đạt được một sự bố trí nhà xưởng tuyệt vời theo cách thức đã định hướng 6.Xác định tổ sản xuất
Trang 2Tài liệu tham khảo
Operations Management – của tác giả Jay Heizer and
Batty Render Tham khảo từ chương 9 từ trang 379 – 418.
Quản trị sản xuất và điều hành – TS Đặng Minh
Trang – NXB Thống kê.
Slide tài liệu cung cấp.
Trang 39 - 3
TỔNG QUAN
♦ Hồ sơ công ty toàn cầu: McDonald’s
♦ Tầm quan trọng chiến lược của những quyết định bố trí mặt
bằng.
♦ Các kiểu bố trí mặt bằng.
♦ Cách bố trí văn phòng
♦ Cách bố trí cửa hàng, siêu thị.
♦ Cách bố trí kho bãi và lưu trữ.
♦ Giao hàng trong kho hàng cắt ngang (giao hàng chéo)
♦ Tồn kho ngẫu nhiên.
♦ Tùy chỉnh
Trang 4♦ Bố trí mặt bằng theo vị trí cố định.
♦ Cách bố trí định hướng quá trình.
♦ Cách bố trí mặt bằng định hướng theo phần mềm máy vi tính.
♦ Tổ sản xuất.
♦ Yêu cầu của tổ sản xuất.
♦ Nhân sự và sự cân bằng tổ sản xuất.
♦ Trung tâm làm việc tập trung và các nhà máy tập trung.
♦ Cách bố trí lặp lại và theo sản phẩm .
♦ Cân bằng dây chuyền lắp ráp.
TỔNG QUAN
Trang 59 - 5
CÁC MỤC TIÊU HỌC TẬP
Khi bạn hoàn thành chương này, bạn có thể:
1.Thảo luận các vấn đề quan trọng trong việc bố trí văn phòng.
Trang 6CÁC MỤC TIÊU HỌC TẬP
Khi bạn hoàn thành chương này, bạn có thể:
5.Giải thích làm thế nào để đạt được một sự bố trí nhà
xưởng tuyệt vời theo cách thức đã định hướng
6.Xác định tổ sản xuất và yêu cầu đối với tổ sản xuất
7.Xác định bố trí định hướng sản phẩm.
8.Giải thích làm thế nào để cân bằng lưu lượng sản xuất trong một cơ sở lặp đi lặp lại hoặc định hướng theo sản phẩm
Trang 79 - 7
© 2011 Pearson Education, Inc publishing as Prentice Hall
♦ Ghế ngồi trong nhà ( thập niên 1950)
♦ Lái xe vào quầy mua hàng (thập niên 1970)
♦ Thêm bữa sáng vào thực đơn (thập niên 1980)
♦ Thêm khu vực giải trí (sau thập niên 1980)
♦ Thiết kế lại khu vực nhà bếp (thập niên 1990)
♦ Đổi thành cửa hàng tự phục vụ ( năm 2004)
♦ Và bây giờ chia thành ba khu vực ăn riêng.
Những sáng tạo của McDonald’s
Trang 8Bố trí mặt bằng mới của McDonald’s
Sáng tạo chính thứ 7
Thiết kế lại tất cả 30,000 cửa hàng trên toàn
thế giới
Có ba khu vực riêng biệt:
Khu vực làm việc với ghế thoải mái và
có kết nối Wifi
Khu vực thức ăn nhanh với quầy đứng
Khu vực linh hoạt cho trẻ em và gia đình
Bố trí mặt bằng thực sự là nguồn lực ưu
điểm cạnh tranh của công ty.
Trang 99 - 9
Bố trí mặt bằng là gì?
Bố trí mặt bằng là việc lựa chọn cách bố trí lắp đặt máy
móc thiết bị, bàn ghế cho các khu vực, đường dây sản xuất và dịch vụ của một doanh nghiệp (Nhà máy, văn phòng, cửa hàng, kho tàng…)
Mặt bằng được bố trí sẽ xác định dòng di chuyển chính
của người và vật liệu, nó có tác động lớn đến hiệu năng các công việc.
Trang 10Tầm quan trọng mang tính
chiến lược của các quyết định
bố trí mặt bằng
Mục tiêu của Chiến lược bố trí
mặt bằng là phát triển hiệu quả việc bố trí mặt bằng nhằm đáp
ứng được các yêu cầu cạnh tranh
của công ty.
Trang 119 - 11
CÁC LƯU Ý KHI THIẾT KẾ MẶT BẰNG
Sử dụng không gian, thiết bị và con
người hiệu quả hơn.
Cải thiện dòng thông tin, nguyên vật liệu
và con người.
Cải thiện tinh thần của nhân viên và điều
kiện làm việc an toàn hơn.
Cải thiện sự tác động đến Khách hàng
Linh hoạt để có thể thay đổi Có tính linh
động cao.
Trang 139 - 13
1 Bố trí văn phòng: thiết lập vị trí nhân viên, thiết bị
và không gian/ văn phòng của họ để chuẩn bị đầy đủ cho sự di chuyển của thông tin.
2 Bố trí bán lẻ (cửa hàng, siêu thị): Phân bổ không gian trưng bày và đáp ứng nhu cầu khách hàng.
3 Bố trí kho bãi: Xử lý chuyển đổi giữa không gian
và vật liệu, giữa phí lưu kho và mức phục vụ
4 Bố trí cố định vị trí: Các dự án lớn, đồ sộ chẳng hạn như tàu thủy và cao ốc.
CÁC LOẠI BỐ TRÍ MẶT BẰNG
Trang 145 Bố trí định hướng quá trình: Giải quyết sản xuất sản lượng thấp, chủng loại nhiều (còn gọi là phân xưởng gia công hoặc sản xuất gián đoạn).
6 Bố trí tổ sản xuất: Sắp xếp máy móc và thiết bị
để tập trung vào sản xuất một sản phẩm duy nhất hoặc một nhóm sản phẩm có liên quan.
7 Bố trí định hướng theo sản phẩm: Tìm cách
sử dụng nhân sự và máy móc tốt nhất trong sản xuất lặp đi lặp lại hoặc liên tục.
CÁC LOẠI BỐ TRÍ MẶT BẰNG
Trang 159 - 15
Liên
Bố trí kho tại Cty Tân Cảng – Long Bình
Trang 16CHIẾN LƯỢC BỐ TRÍ MẶT BẰNG
Văn phòng Bố trí chổ ngồi yêu cầu đảm
bảo liên hệ tốt giữa các nhân viên
Cty Bảo hiểm Allstate Tập đoàn Microsoft Corp.
Cửa cửa hàng,
siêu thị Giới thiệu với khách hàng càng nhiều mặt hàng càng tốt Siêu thị Kroger’s Walgreen’s
Bloomingdale’s
Kho Cân bằng giữa phí lưu kho
với mức phục vụ Kho Federal-Mogul’s Kho Long Bình Tân cảng
Ingall Ship Building Corp.
Trump Plaza Pittsburgh Airport
Table 9.1
Trang 17Sản xuất liên
tục Cân bằng giữa thời gian gia công ở các trạm Sony’s TV assembly line Toyota Scion
Lọc dầu Dung quốc
Table 9.1CHIẾN LƯỢC BỐ TRÍ MẶT BẰNG
Trang 18CÁC YẾU TỐ ĐỂ BỐ TRÍ TỐT
Thiết bị xử lý vật liệu
Yêu cầu năng lực và không gian
Yếu tố môi trường và tính thẩm mỹ
Các luồng thông tin
Chi phí vận chuyển giữa các khu vực khác
nhau
Trang 199 - 19
BỐ TRÍ MẶT BẰNG VĂN PHÒNG
Nhóm nhân viên,
thiết bị và không gian
làm việc để mang lại
sự thoải mái, an toàn,
và thuận tiện thông
Trang 20BIỂU ĐỒ MỐI LIÊN HỆ
Trang 219 - 21
BỐ TRÍ MẶT BẰNG CỬA HÀNG, SIÊU THỊ
• Mục tiêu làm tối đa hóa lợi nhuận
cho từng m2 không gian sàn
• Bán hàng và lợi nhuận khác với việc
tiếp xúc trực tiếp với khách hàng
Trang 225 ý kiến hữu dụng cho việc bố trí siêu thị:
ngoại vi của cửa hàng.
dung để trưng bày các mặt hàng có lợi nhuận cao và có sức mua tùy hứng cao.
“những mặt hàng có quyền lực’ (những mặt hằng mà có thể chi phối 1 chuyến đi mua hàng) cả hai bên lối đi và phân tán chúng để tạo điều kiện giới thiệu những mặt hàng khác.
mức độ trưng bày rất cao.
cẩn thận gian hàng đầu tiên
BỐ TRÍ MẶT BẰNG CỬA HÀNG, SIÊU THỊ
Trang 239 - 23
BỐ TRÍ CỬA HÀNG
Ch
ế b iến
Bánh ngọt
Thức ăn nhanh
Hải sản
Rượu Bia
Sữa/thức uống dinh dưỡng
Photo
lab
Video
Thức ăn ngon
Thức ăn truyền thống
Phô mai- thịt- cá
Quầy tính tiền
Biểu đồ 9.2
BỐ TRÍ MẶT BẰNG CỬA HÀNG, SIÊU THỊ
Trang 24Yếu tố bán lẻ
♦ Nhà sản xuất trả chi phí cho nhà bán lẻ để
trưng bày sản phẩm của họ.
♦ Các nhân tố ảnh hưởng:
♦ Không gian kệ bị hạn chế.
♦ Lượng sản phẩm mới tăng.
♦ Thông tin tốt hơn về doanh số bán hàng
thông qua thu thập dữ liệu POS- máy tính
tiền trong hệ thống bán lẻ
♦ Quản lý chặt chẽ hàng tồn kho.
BỐ TRÍ MẶT BẰNG CỬA HÀNG, SIÊU THỊ
Trang 259 - 25
Không gian kệ cửa hàng bán lẻ Planogram
Kiểm soát không gian
kệ thông qua kiểm
Trang 26 Servicescape là "môi trường mà các dịch vụ được lắp ráp và
trong đó người bán và khách hàng tương tác với nhau, kết hợp với các hàng hóa hữu hình mà tạo điều kiện thực hiện hoặc thông tin liên lạc của dịch vụ".
Các servicescape bao gồm các cơ sở của bên ngoài (cảnh
quan, thiết kế bên ngoài, biển, bãi đậu xe, môi trường xung quanh) và nội thất (thiết kế nội thất và trang trí, thiết bị, bảng chỉ dẫn, bố trí, chất lượng không khí, nhiệt độ và môi).
Xem xét Thiết kế không gian dịch vụ (Servicescapes)
BỐ TRÍ MẶT BẰNG CỬA HÀNG, SIÊU THỊ
Trang 279 - 27
Điều kiện môi trường xung quanh Điều kiện môi trường xung quanh –
những đặc điểm cơ sở như hệ thống
chiếu sáng, âm thanh, mùi vị và nhiệt
độ
Cách Bố trí và chức năng về không Cách Bố trí và chức năng về không
khách hàng với các kế hoạch, lối đi
riêng và sản phẩm nhóm
Những dấu hiệu, biểu tượng và đồ Những dấu hiệu, biểu tượng và đồ
riêng trong xây dựng mang ý nghĩa
xã hội
Xem xét Thiết kế không gian dịch vụ (Servicescapes)
BỐ TRÍ MẶT BẰNG CỬA HÀNG, SIÊU THỊ
Trang 28 Mục tiêu là tối ưu hóa hiệu quả sử
dụng không gian kho với chi phí
lưu kho
Tối đa hóa tổng “khối” của nhà
kho, để tận dụng một cách toàn
diện không gian nhà kho nhưng
vẫn duy trì được việc kiểm soát
chi phí vật liệu.
BỐ TRÍ MẶT BẰNG KHO
Trang 299 - 29
BỐ TRÍ MẶT BẰNG KHO
Các chi phí lưu kho với các giao dịch
Phí chuyển hàng vào kho
Phí lưu kho
Tìm và vận chuyển hàng hóa trong kho
Phí giao hàng
Thiết bị, nhân sự, vật liệu, quản lý, bảo
hiểm và hao mòn vô hình
Tối thiểu hóa hư hỏng và hàng hóa quá
hạn (rủi ro và thiệt hại).
Chi phí xử lý vật liệu
Trang 30♦ Năng suất sử dụng của kho có xu
hướng thay đổi tỷ lệ nghịch với
số lượng hàng hóa được lưu trữ.
♦ Hệ thống Tự động lưu trữ và hệ
thống thu hồi (ASRSs) có thể cải
thiện đáng kể năng suất lưu trữ
của kho vào khoảng 500%.
♦ Vị trí cửa kho (dock) là yếu tố then
chốt trong thiết kế
BỐ TRÍ MẶT BẰNG KHO
Trang 31nơi chuyển hàng rồi ngay
lập tức được xếp lên xe tải
để chở đến nơi quy định và
không được đặt trong kho
lưu trữ.
BỐ TRÍ MẶT BẰNG KHO
Trang 32♦ Yêu cầu lịch trình giao hàng
chặt chẽ và chính xác, nhận
dạng bằng mã vạch hoặc
RFID (nhận dạng bằng sóng
vô tuyến) được sử dụng để
thông báo lô hàng tiên tiến
khi các vật liệu được dỡ
xuống.
Kho có cửa nhận chuyển hàng cắt ngang (Cross-Docking – Giao hàng chéo)
BỐ TRÍ MẶT BẰNG KHO
Trang 339 - 33
RANDOM STOCKING (LƯU TRỮ NGẪU NHIÊN)
♦ Đòi hỏi hệ thống tự động nhận dạng đặc trưng (AISs)
và hệ thống thông tin hiệu quả
♦ Chỉ định ngẫu nhiên khu vực lưu trữ cho phép sử dụng
không gian hiệu quả hơn.
Trang 34TUỲ CHỈNH
♦ Các hoạt động giá trị thêm vào được thực hiện tại kho.
♦ Kích hoạt tính năng chi phí thấp và chiến lược ứng phó
Trang 35Bốc dỡ
Bố trí kho theo dạng thông dụng (truyền thống)
BỐ TRÍ MẶT BẰNG KHO
Trang 36Bố trí kiểu cửa nhận và chuyển hàng cắt ngang kho
Cửa (Dock) nhận và chuyển hàng
Cửa (Dock) nhận và chuyển hàng
BỐ TRÍ MẶT BẰNG KHO
Trang 37♦ Không gian tại chỗ bị giới hạn
♦ Nguyên vật liệu khác nhau đòi
hỏi sự bố trí sắp xếp khác nhau.
♦ Nhu cầu sử dụng nguyên vật liệu
không cố định.
Trang 38CHIẾN LƯỢC THAY THẾ
• Càng nhiều hạn mục của dự
án càng được thực hiện bên
ngoài không gian dự án
(off-site) thì càng thuận lợi cho
quá trình thực hiện dự án
• Điều này cải thiện đáng kể
hiệu quả chỉ khi nhiều phần
(đơn vị ) tương tự của dự án
được được tạo ra.
Trang 399 - 39
Phẩu thuật
X Quang
Phòng phân loại
Nằm viện Phòng Thuốc
Phòng Cấp cứu
Thanh toán/
Xuất viện Phòng Thí nghiệm
Bệnh nhân A – gãy chân
Bệnh nhân B – Bị Suy
tim
Figure 9.3
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 40♦ Máy móc và thiết bị được tập hợp
lại với nhau.
♦ Linh hoạt và có năng lực thực
hiện đồng thời đa dạng các sản
Trang 419 - 41
Phẩu thuật
X Quang
Phòng phân loại
Nằm viện Phòng Thuốc
Phòng Cấp cứu
Thanh toán/
Xuất viện Phòng Thí nghiệm
Bệnh nhân A – gãy chân
Bệnh nhân B – Bị Suy
tim
Figure 9.3
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 42BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Sắp xếp trung tâm làm việc sao cho
giảm chi phí cho việc xử lý vật liệu.
Yếu tố Chi phí cơ bản bao gồm:
Số lượng sản phẩm (hay công nhân)
di chuyển giữa các trung tâm.
Khoảng cách mà hàng hóa (hay công
nhân) di chuyển giữa các trung tâm
Trang 43Trụ sở điều dưỡng
Trang 44C ij = Chi phí để vận chuyển lược hàng hóa giữa bộ phận i
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 459 - 45
VÍ DỤ :
Sắp xếp 6 phòng ban trong một nhà máy để giảm thiểu chi phí vật liệu Mỗi bộ phận có kích thước 20 x 20 m và công trình có kích thước dài 60 m và rộng 40 m.
Trang 479 - 47
VÍ DỤ :
Phương pháp thực hiện: 6 bước
1 Thực hiện “Ma trận từ -đến”
2 Xác định các yêu cầu về không gian
3 Xây dựng biểu đồ sơ lược ban đầu
4 Xác định chi phí theo cách bố trí này
5 Cải tiến cách bố trí
6 Chuẩn bị một mặt bằng chi tiết
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 481 Ma trận từ -đến với định lượng hàng hóa mỗi tuần
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Ví dụ:
Trang 499 - 49
60’
40’
Bộ phận Lắp ráp (1)
Bộ phận Sơn (2)
Bộ phận Gia công (3)
Bộ phận Tiếp nhận (4)
Bộ phận Vận chuyển
(5)
Bộ phận kiểm tra (6)
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Ví dụ:
2.Xác định các yêu cầu về không gian
Trang 50Chuyển (5)
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Ví dụ: 3 Xây dựng biểu đồ sơ lược ban đầu
Chi phí di chuyển:
1$ - hai bộ phận trực tiếp 2$ - hai bộ phận gián tiếp
Trang 519 - 51
Chi phí = $50 + 2$x100 + 2$x20
(1 và 2) (1 và 3) (1 và 6)
+ $30 + $50 + $10 (2 và 3) (2 và 4) (2 và 5) + 2$x20 + $100 + $50 (3 và 4) (3 và 6) (4 và 5)
Trang 52BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Ví dụ:
5 Cải tiến sơ đồ bố trí các bộ phận
* cơ sở
Trang 53Chuyển (5)
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 54Chi phí = $50 + $100 + $20
(1 và 2) (1 và 3) (1 và 6) + 2$x30 + $50 + $10 (2 và 3) (2 và 4) (2 và 5) + 1$x20 + $100 + $50 (3 và 4) (3 và 6) (4 và 5)
Trang 559 - 55
60’
40’
Bộ phận Sơn (1)
Bộ phận Lắp ráp (2)
Bộ phận Gia công (3)
Bộ phận Tiếp nhận (4)
Bộ phận Vận chuyển
(5)
Bộ phận kiểm tra (6)
Figure 9.8
Kết quả thiết kế mặt bằng
Ví dụ:
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 565.Cải tiến sơ đồ bố trí các bộ phận lần 2
30
50
20 50
Trang 579 - 57
Chi phí = $50 + $100 + $20
(1 và 2) (1 và 3) (1 và 6) + $30 + $50 + $10 (2 và 3) (2 và 4) (2 và 5) + $20 + $100 + $50 (3 và 4) (3 và 6) (4 và 5)
Trang 58Bộ phận Sơn (1)
Bộ phận Lắp ráp (2)
Bộ phận Gia công (3)
Bộ phận Tiếp nhận (4)
Bộ phận Vận chuyển
(5)
Bộ phận kiểm tra (6)
Figure 9.8
Kết quả thiết kế mặt bằng
Ví dụ:
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 59♦ ALDEP (Automated Layout Design Program)
♦ CORELAP (Computeriezed Relationship
Layout Planing)
♦ FACTORY FLOW
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 60Lặp đi lặp lại: 3
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 619 - 61
ỨNG DỤNG PHẦN MỀM MÁY VI TÍNH
♦ Phần mềm mô phỏng hóa 3D cho phép các nhà
quản lý có thể xem trước các thiết kế và đánh giá quá trình, kiểm soát nguyên vật liệu, năng suất và các vấn đề an toàn.
BỐ TRÍ ĐỊNH HƯỚNG QUÁ TRÌNH
Trang 62♦ Sắp xếp lại con người và máy móc thành
nhóm để tập trung vào từng sản phẩm cụ
thể hoặc nhóm sản phẩm.
sản phẩm có đặc tính tương tự nhau đối với khu vực làm việc liên quan.
các tổ sản xuất
như thiết kế hoặc khối lượng thay đổi.
BỐ TRÍ THEO TỔ SẢN XUẤT
Trang 639 - 63
* Những thuận lợi của tổ sản xuất
1 Giảm hàng tồn kho bán thành phẩm.
2 Đòi hỏi ít không gian làm việc.
3 Giảm nguyên liệu thô và hàng thành phẩm tồn kho.
4 Giảm chi phí lao động trực tiếp.
5 Nâng cao ý thức đóng góp của nhân viên.
6 Tăng công suất sử dụng máy móc và thiết bị
7 Giảm đầu tư máy móc và thiết bị.
BỐ TRÍ THEO TỔ SẢN XUẤT
Trang 64* Những yêu cầu của tổ sản xuất
1 Xác định dòng sản phẩm
2 Yêu cầu sự đào tạo, sự linh hoạt và bản lĩnh tự tin của
nhân viên ở mức trình độ cao
3 Biết làm việc độc lập với thiết bị và nguồn lực có sẵn
4 Kiểm tra ( poka - yoke ) ở mỗi dây chuyền trong khu vực
làm việc
*Poka Yoke : là một khái niệm quản lý chất lượng do kỹ sư sản xuất
của hãng Matsushita tên là Shigeo Shingo phát triển, để phòng ngừa những lỗi của con người xảy ra trong dây truyền sản xuất Poka Yoke (đọc là “poh-kah yoh-kay”) gồm 2 từ tiếng Nhật ghép lại – “yokeru” có nghĩa là “tránh”, và “poka” có nghĩa là “lỗi vô ý” Vì vậy Poka Yoke có thể tạm dịch là “tránh lỗi vô ý”.
BỐ TRÍ THEO TỔ SẢN XUẤT
Trang 659 - 65
*Cải thiện bố trí bằng sử dụng mô hình chia tổ sản xuất
Sơ đồ làm việc hiện
tại - công nhân làm
việc trong lĩnh vực
thiện, công nhân có thể hỗ trợ nhau Có thể thêm công nhân thứ ba trong sơ đồ khi
cần.
BỐ TRÍ THEO TỔ SẢN XUẤT
Trang 66Sơ đồ làm việc hiện tại - công nhân
làm việc theo đường thẳng, rất khó
cân đối nhiệm vụ vì công việc có
thể không được chia một cách
công bằng.
Sơ đồ làm việc được cải thiện ,
mô hình chữ U, công nhân có thể hỗ trợ nhau tốt hơn
*Cải thiện bố trí bằng sử dụng mô hình chia tổ sản xuất
Mô hình chữ U có thể giảm sự di chuyển của nhân viên và yêu cầu của không gian trong khi giao tiếp, giảm số lượng công nhân và thuận tiện
BỐ TRÍ THEO TỔ SẢN XUẤT