Đối với bất phương trình chứa mẫu số, hướng xử lý thường gặp là xét mẫu số và khử mẫu.. Nghĩa là mẫu dương thì bỏ mẫu làm cho bất phương trình không đổi dấu, còn nếu mẫu âm thì bất phươn
Trang 1Bài 1 Giải bất phương trình
3
2 1 1
x x
Lời giải
Điều kiện: x 0 Suy ra 3
Bất phương trình tương đương 3
2
2
2
Đối chiếu điều kiện, bất phương trình có nghiệm duy nhất 5 1
2
Nhận xét Đối với bất phương trình chứa mẫu số, hướng xử lý thường gặp là xét mẫu số và khử mẫu Nghĩa là mẫu dương thì bỏ mẫu làm cho bất phương trình không đổi dấu, còn nếu mẫu âm thì bất phương trình đổi dấu Còn nếu thật sự chưa biết dấu của nó thì không thể bỏ ngay được mà cần phải chia ra hai trường hợp âm, dương và bỏ mẫu hoặc đưa về bất phương trình dạng tích – thương và xét dấu
Bài tập tương tự Giải bất phương trình 2
2 3
1
1 1
Hướng dẫn
Điều kiện: 0 x 1
x x x x x x x x x x x
Bất phương trình tương đương 2 2 3
Đáp số: 5 1
2
Bài 2 Giải bất phương trình
1
Lời giải
Điều kiện: 0 x 1
Trang 2 Trường hợp 1 Nếu x 0;1 thì 2 2 2
1 0
x
Do đó bất phương trình luôn đúng Suy ra x 0;1 là một tập nghiệm
Trường hợp 2 Nếu x 1 thì 2 2 2
1 0
x
Do đó bất phương trình tương đương 2
x x x x
x x
Đặt t x 1
x
, suy ra 2 1
2
x
Bất phương trình trở thành
2
1 0
t
Với t 1, ta được 1 1 1 0 1 5 3 5
x
Vậy tập nghiệm của bất phương trình là 0;1 3 5
2
Nhận xét Đây thuộc dạng bất phương trình chứa mẫu nhưng thật sự không biết dấu của nó thì không thể bỏ ngay được mà cần phải chia ra hai trường hợp âm, dương và bỏ mẫu hoặc đưa về bất phương trình dạng tích – thương và xét dấu Ở lời giải trên, ta đã xác định lượng 2
2 x x 1 x 0, còn x 1 thì chưa xác định được nên chia ra 2 trường hợp x 1 0 và x 1 0 để giải
Bài tập tương tự Giải bất phương trình
1
x
x
Hướng dẫn
Điều kiện: x 1 Ta có 4 2 2 1 3 3
x x x
Bất phương trình tương đương 4 2
2
1
x
x
Trường hợp 1 Nếu x 1 thì bpt 4 2
2
2 2
2
Trường hợp 2 Nếu x 1 thì bpt 4 2
Đáp số: ;1 1 5
2
S
Trang 3Bài 3 Giải bất phương trình
Lời giải
Điều kiện: x 0
Ta có 2 1 2 3 3
x x x
1 2 x x 1 0 Bất phương trình tương đương 2
Do x 0 không là nghiệm của bất phương trình nên chia hai vế cho x 0, ta được
x x
Đặt t x 1
x
, suy ra 2 1
2
x
Bất phương trình trở thành
1
1 0
t t
x
Đối chiếu điều kiện, bất phương trình có nghiệm duy nhất 3 5
2
Nhận xét Đây là bất phương trình chứa ẩn ở mẫu và nhìn thấy có chứa x với x thì quá ngon ăn rồi
Bài tập tương tự Giải bất phương trình
4
1
Hướng dẫn
Điều kiện: x 0 Suy ra 2
2 x 6x 1 1 2 1 0 Bất phương trình tương đương 2
4 x x 2x 12x 2 1 Đáp số: S0;338 17 1;