Bài giảng xác suất thống kê ứng dụng trong kinh tế xã hội chương 9 kiểm định giả thuyết

Ch÷ìng IX Kiºm ành gi£ thuy¸t... Theo óng qui ành th¼ trång l÷ñng tành cõa méi hëpngô cèc l 368gram... Mët nh buæn mua bâng ±n theo tøng læ lîn v s³ khæng muènnhªn mët læ bâng ±n trø khi

Trang 1

Ch÷ìng IX Kiºm ành gi£ thuy¸t

Trang 2

Ch÷ìng IX

31 Giîi thi»u chung v· kiºm ành gi£ thuy¸t

Kh¡i ni»m v· gi£ thuy¸t

Sai l¦m lo¤i I v lo¤i II

C¡c lo¤i gi£ thuy¸t

32 Kiºm ành gi£ thuy¸t mët têng thº

Kiºm ành gi£ thuy¸t v· trung b¼nh têng thº

Sû döng p-gi¡ trà trong b i to¡n kiºm ành

Kiºm ành gi£ thuy¸t v· t¿ l» têng thº

Kiºm ành ph÷ìng sai têng thº

33 Kiºm ành gi£ thuy¸t hai têng thº

Kiºm ành gi£ thuy¸t v· sü kh¡c bi»t cõa trung b¼nh hai têng thº

Kiºm ành t¿ l» hai têng thº

Kiºm ành gi£ thuy¸t cho ph÷ìng sai cõa hai têng thº

Trang 3

Ch÷ìng IX

Trang 4

Ch÷ìng IX

Trang 5

Nëi dung tr¼nh b y

Trang 6

Gi£ thuy¸t

Kh¡i ni»m

Gi£ thuy¸t l mët k¸t luªn t¤m ÷a ra º gi£i th½ch mët hi»n t÷ñng n o â trong

tü nhi¶n ho°c x¢ hëi

Ð ¥y ta s³ x²t hai lo¤i gi£ thuy¸t:

gi£ thuy¸t nghi¶n cùu;

gi£ thuy¸t thèng k¶;

Trang 7

Gi£ thuy¸t

Kh¡i ni»m

Gi£ thuy¸t l mët k¸t luªn t¤m ÷a ra º gi£i th½ch mët hi»n t÷ñng n o â trong

tü nhi¶n ho°c x¢ hëi

Ð ¥y ta s³ x²t hai lo¤i gi£ thuy¸t:

gi£ thuy¸t nghi¶n cùu;

gi£ thuy¸t thèng k¶;

Trang 8

Gi£ thuy¸t nghi¶n cùu

Kh¡i ni»m

Gi£ thuy¸t nghi¶n cùu l mët ph¡t biºu m nh nghi¶n cùu tin t÷ðng s³ l k¸t qu£cõa mët cuëc th½ nghi»m ho°c mët nghi¶n cùu n o â

Mët v i gi£ thuy¸t nghi¶n cùu trong kinh t¸:

Nhúng cæng nh¥n l¥u n«m th÷íng trung th nh vîi cæng ty hìn;

Nhúng cæng ty câ têng t i s£n lîn th÷íng ¦u t÷ cho qu£ng c¡o nhi·u hìnnhúng cæng ty câ têng t i s£n nhä;

Gi¡ cê phi¸u cõa cæng ty h ng khæng th÷íng t«ng còng chi·u vîi khèi l÷ñngkhai th¡c d¦u cõa OPEC

Trang 9

Kh¡i ni»m

Trang 10

Kh¡i ni»m

Trang 11

Kh¡i ni»m

Trang 12

ang nghi¶n cùu nhu c¦u thà tr÷íng v· mët lo¤i h ng hâa ta câ thº ÷a ra c¡cc°p gi£ thuy¸t thèng k¶ sau:

H0: Nhu c¦u cõa thà tr÷íng tu¥n theo ph¥n phèi chu©n; H1: Nhu c¦u cõa thàtr÷íng khæng tu¥n theo ph¥n phèi chu©n;

H0: Nhu c¦u trung b¼nh v· lo¤i h ng hâa n y l µ 1000 ìn và/th¡ng; H1:Nhu c¦u trung b¼nh v· lo¤i h ng hâa n y l µ 1000 ìn và/th¡ng;

H0: Nhu c¦u thà tr÷íng v· h ng hâa n y l ëc lªp vîi thu nhªp cõa ng÷íiti¶u dòng; H1: Nhu c¦u thà tr÷íng v· h ng hâa n y phö thuëc v o thu nhªp

Trang 13

Trang 14

Trang 15

Trang 16

Trang 17

Mët sè nguy¶n tc khi °t gi£ thuy¸t

Gi£ thuy¸t H0th÷íng mæ t£ hi»n t÷ñng lóc b¼nh th÷íng, tùc l khæng câ g¼mîi x£y ra, l½ thuy¸t cô v¨n óng, ti¶u chu©n cô v¨n óng v h» thèng v¨n

ang kiºm so¡t ÷ñc, Trong c§u tróc cõa H0luæn câ mët d§u b¬ng , ¤, ¥

Gi£ thuy¸t H1mæ t£ t¼nh tr¤ng ng÷ñc vîi H0, nâ thº hi»n c¡c ph¡t biºu, c¡cnghi ngí, c¡c nhªn ành v· hi»n t÷ñng m ta ang muèn chùng minh Khi x¥ydüng H1, trong c§u tróc cõa nâ khæng câ d§u b¬ng , , ¡

N¸u b¡c bä H0 tùc l b¤n câ b¬ng chùng thèng k¶ º cho r¬ng H1 óng.N¸u b¤n khæng b¡c bä H0th¼ b¤n khæng chùng minh thèng k¶ ÷ñc H1óng

Trang 18

ang kiºm so¡t ÷ñc, Trong c§u tróc cõa H0luæn câ mët d§u b¬ng , ¤, ¥.Gi£ thuy¸t H1mæ t£ t¼nh tr¤ng ng÷ñc vîi H0, nâ thº hi»n c¡c ph¡t biºu, c¡cnghi ngí, c¡c nhªn ành v· hi»n t÷ñng m ta ang muèn chùng minh Khi x¥ydüng H1, trong c§u tróc cõa nâ khæng câ d§u b¬ng , , ¡

N¸u b¡c bä H0 tùc l b¤n câ b¬ng chùng thèng k¶ º cho r¬ng H1 óng

N¸u b¤n khæng b¡c bä H0th¼ b¤n khæng chùng minh thèng k¶ ÷ñc H1óng

Trang 19

ang kiºm so¡t ÷ñc, Trong c§u tróc cõa H0luæn câ mët d§u b¬ng , ¤, ¥.Gi£ thuy¸t H1mæ t£ t¼nh tr¤ng ng÷ñc vîi H0, nâ thº hi»n c¡c ph¡t biºu, c¡cnghi ngí, c¡c nhªn ành v· hi»n t÷ñng m ta ang muèn chùng minh Khi x¥ydüng H1, trong c§u tróc cõa nâ khæng câ d§u b¬ng , , ¡

N¸u b¡c bä H0 tùc l b¤n câ b¬ng chùng thèng k¶ º cho r¬ng H1 óng.N¸u b¤n khæng b¡c bä H0th¼ b¤n khæng chùng minh thèng k¶ ÷ñc H1óng

Trang 20

Trang 21

X¡c su§t sai l¦m lo¤i I v sai l¦m lo¤i II

Sai l¦m lo¤i I: B¡c bä gi£ thuy¸t H0 nh÷ng thüc ra H0óng X¡c su§t º x£y

ra sai l¦m lo¤i I k½ hi»u l α v ÷ñc gåi l mùc þ ngh¾a cõa ph²p kiºm ành

Sai l¦m lo¤i II: Ch§p nhªn gi£ thuy¸t H0 nh÷ng thüc ra H0 sai X¡c su§t ºx£y ra sai l¦m lo¤i II k½ hi»u l β v khi â 1 β l x¡c su§t b¡c bä gi£ thuy¸t

H0 khi nâ sai v ÷ñc gåi l n«ng lüc cõa ph²p kiºm ành

Trang 22

X¡c su§t sai l¦m lo¤i I v sai l¦m lo¤i II

Sai l¦m lo¤i I: B¡c bä gi£ thuy¸t H0 nh÷ng thüc ra H0óng X¡c su§t º x£y

ra sai l¦m lo¤i I k½ hi»u l α v ÷ñc gåi l mùc þ ngh¾a cõa ph²p kiºm ành.Sai l¦m lo¤i II: Ch§p nhªn gi£ thuy¸t H0 nh÷ng thüc ra H0 sai X¡c su§t ºx£y ra sai l¦m lo¤i II k½ hi»u l β v khi â 1 β l x¡c su§t b¡c bä gi£ thuy¸t

H0 khi nâ sai v ÷ñc gåi l n«ng lüc cõa ph²p kiºm ành

Trang 23

Mèi quan h» giúa hai lo¤i sai l¦m

Trong khi kiºm ành n¸u ta b¡c bä H0th¼ ta ang ùng tr÷îc nguy cì ph¤msai l¦m lo¤i I, cán ta khæng b¡c bä H0th¼ ta èi m°t vîi sai l¦m lo¤i II

Khi cï m¨u nghi¶n cùu khæng thay êi x¡c su§t º x£y ra sai l¦m lo¤i I v II

l α, β bi¸n thi¶n ng÷ñc chi·u nhau Tùc l n¸u ta gi£m kh£ n«ng x£y ra sail¦m lo¤i I th¼ l m cho kh£ n«ng x£y ra sai l¦m lo¤i II t«ng l¶n v ng÷ñc l¤i.C¡ch duy nh§t º còng l m gi£m x¡c su§t cõa hai lo¤i sai l¦m α, β l t«ng cïm¨u nghi¶n cùu

Trang 24

Trong khi kiºm ành n¸u ta b¡c bä H0th¼ ta ang ùng tr÷îc nguy cì ph¤msai l¦m lo¤i I, cán ta khæng b¡c bä H0th¼ ta èi m°t vîi sai l¦m lo¤i II.Khi cï m¨u nghi¶n cùu khæng thay êi x¡c su§t º x£y ra sai l¦m lo¤i I v II

l α, β bi¸n thi¶n ng÷ñc chi·u nhau Tùc l n¸u ta gi£m kh£ n«ng x£y ra sail¦m lo¤i I th¼ l m cho kh£ n«ng x£y ra sai l¦m lo¤i II t«ng l¶n v ng÷ñc l¤i

C¡ch duy nh§t º còng l m gi£m x¡c su§t cõa hai lo¤i sai l¦m α, β l t«ng cïm¨u nghi¶n cùu

Trang 25

Trong khi kiºm ành n¸u ta b¡c bä H0th¼ ta ang ùng tr÷îc nguy cì ph¤msai l¦m lo¤i I, cán ta khæng b¡c bä H0th¼ ta èi m°t vîi sai l¦m lo¤i II.Khi cï m¨u nghi¶n cùu khæng thay êi x¡c su§t º x£y ra sai l¦m lo¤i I v II

l α, β bi¸n thi¶n ng÷ñc chi·u nhau Tùc l n¸u ta gi£m kh£ n«ng x£y ra sail¦m lo¤i I th¼ l m cho kh£ n«ng x£y ra sai l¦m lo¤i II t«ng l¶n v ng÷ñc l¤i.C¡ch duy nh§t º còng l m gi£m x¡c su§t cõa hai lo¤i sai l¦m α, β l t«ng cïm¨u nghi¶n cùu

Trang 26

Gi¡ trà tîi h¤n

Khi x¡c ành ÷ñc α th¼ ta ¢ x¡c ành ÷ñc vòng b¡c bä v vòng ch§p nhªn

H0 Khi â ta công x¡c ành bi¶n giîi chia æi hai vòng ch§p nhªn v b¡c bä

H0 tr¶n ph¥n phèi cõa gi¡ trà kiºm ành, gi¡ trà bi¶n giîi n y ÷ñc gåi l gi¡trà tîi h¤n

N¸u gi¡ trà thèng k¶ kiºm ành rìi v o vòng b¡c bä H0 th¼ chóng ta b¡c bä

H0 v ng÷ñc l¤i, n¸u nâ rìi v o vòng ch§p nhªn H0th¼ ta khæng b¡c bä H0

Trang 27

Gi¡ trà tîi h¤n

Khi x¡c ành ÷ñc α th¼ ta ¢ x¡c ành ÷ñc vòng b¡c bä v vòng ch§p nhªn

H0 Khi â ta công x¡c ành bi¶n giîi chia æi hai vòng ch§p nhªn v b¡c bä

H0 tr¶n ph¥n phèi cõa gi¡ trà kiºm ành, gi¡ trà bi¶n giîi n y ÷ñc gåi l gi¡trà tîi h¤n

N¸u gi¡ trà thèng k¶ kiºm ành rìi v o vòng b¡c bä H0 th¼ chóng ta b¡c bä

H0 v ng÷ñc l¤i, n¸u nâ rìi v o vòng ch§p nhªn H0th¼ ta khæng b¡c bä H0

Trang 28

Trang 29

Gi£ thuy¸t ìn, k²p, mët b¶n, hai b¶n

Gi£ thuy¸t H0hay H1÷ñc gåi l ìn n¸u nâ ch¿ li¶n quan ¸n mët gi¡ trà duynh§t Ch¯ng h¤n, H0: µ µ0

Gi£ thuy¸t H0 hay H1÷ñc gåi l k²p n¸u nâ ch¿ li¶n quan ¸n mët ph¤m vigi¡ trà Ch¯ng h¤n, H1: µ¡ µ0, H1: µ µ0hay H1: µ µ0

C¡c gi£ thuy¸t H0: µ¡ µ0, H0: µ µ0, H0: µ¤ µ0 hay H0: µ¥ µ0 ÷ñcgåi l gi£ thuy¸t mët b¶n

Gi£ thuy¸t H0: µ µ0÷ñc gåi l gi£ thuy¸t hai b¶n

Trang 30

Trang 31

Trang 32

Trang 33

V½ dö

B i to¡n

Gi¡m èc i·u h nh s£n xu§t cõa mët nh m¡y ch¸ bi¸n c¡c lo¤i thüc ph©m «nli·n ang quan t¥m °c bi»t ¸n d¥y chuy·n tü ëng âng hëp ngô cèc dinhd÷ïng cho ng÷íi «n ki¶ng Theo óng qui ành th¼ trång l÷ñng tành cõa méi hëpngô cèc l 368gram Nh÷ng æng ta nghi ngí r¬ng d¥y chuy·n câ thº g°p tröc tr°cg¼ â khi¸n qui ành tr¶n khæng ÷ñc £m b£o Æng ta chån mët mü ngü nhi¶nc¡c hëp ngô cèc trong kho, dòng thæng tin t¼m ÷ñc tr¶n mü n y º ti¸n h nh

b i to¡n kiºm ành cõa m¼nh

Trang 34

V½ dö

°t gi£ thuy¸t cho kiºm ành:

H0 ÷ñc °t tr¶n cì sð cho r¬ng d¥y chuy·n s£n xu§t v¨n ho¤t ëng b¼nhth÷íng, tùc l H0: µ 368

Trang 35

Æn luy»n c¡ch °t gi£ thuy¸t

B i to¡n

Mët k¾ s÷ c¦u ÷íng quy¸t ành kiºm ành kh£ n«ng chàu lüc cõa c¥y c¦u 20 tuêi

Dú li»u câ s®n tø c¡c ph²p kiºm ành t÷ìng tü cho còng mët lo¤i c¦u Ph²p kiºm

ành mët b¶n hay hai b¶n l th½ch hñp? N¸u kh£ n«ng chàu lüc tèi thiºu cõa c¦u

n y l 10 t§n th¼ c¡c gi£ thuy¸t H0 v H1 l g¼?

Trang 36

b Mët nh buæn mua bâng ±n theo tøng læ lîn v s³ khæng muènnhªn mët læ bâng ±n trø khi thíi gian dòng trung b¼nh l 1000gií Khi c¡c læ bâng ±n ÷ñc chð tîi, nh buæn s³ kiºm ành mëtm¨u º quy¸t ành xem câ n¶n nhªn læ §y khæng Theo b¤n nh buæn s³ chån c°p gi£ thuy¸t n o?

Trang 37

B i to¡n

B¡c s¾ Xu¥n cho r¬ng ch§t nicotin trong thuèc l¡ l m cho sè nhàp tim trung b¼nh cõanhúng ng÷íi nghi»n thuèc l¡ cao hìn trung b¼nh cõa nhúng ng÷íi khæng hót thuèc Æng

ta công tin r¬ng nhúng ng÷íi hót thuèc l¡ th±m nicotin hìn l ch¿ hót º thäa m¢n h nh

ëng hót, do â ng÷íi hót trung b¼nh s³ hót nhi·u hìn méi ng y n¸u ng÷íi §y chuyºn tømët lo¤i thuèc chùa nhi·u nicotin sang mët lo¤i thuèc chùa ½t nicotin

a Gi£ sû r¬ng b¡c s¾ Xu¥n bi¸t r¬ng nhàp tim trung b¼nh cõa nhúng ng÷íikhæng hót thuèc l 78 l¦n/phót T¼m gi£ thuy¸t H0 v H1th½ch hñp chovi»c kiºm ành ni·m tin thù nh§t cõa b¡c s¾ Xu¥n

b Trong ba th¡ng vøa qua, b¡c s¾ Xu¥n ¢ theo dãi mët m¨u gçm 48 ng÷íihót trung b¼nh 15 i¸u thuèc chùa nhi·u nicotin méi ng y Æng ta vøamîi chuyºn hå qua mët lo¤i thuèc chùa ½t nicotin hìn H¢y n¶u c¡c gi£thuy¸t H0v H1cho vi»c kiºm ành ni·m tin thù hai cõa b¡c s¾ Xu¥n

Trang 38

B i to¡n

Gi£ thuy¸t khæng cõa b¤n l vi¶n pin cõa mët m¡y trñ tim câ thíi gian dòngtrung b¼nh l 300 ng y, vîi gi£ thuy¸t èi lªp l thíi gian dòng nhä hìn 300 ng y.N¸u b¤n l mët chuy¶n vi¶n kiºm tra ch§t l÷ñng cõa m¡y trñ tim th¼:

a B¤n s³ ÷u ti¶n cho sai l¦m lo¤i 1 hay lo¤i 2?

b Düa v o c¥u tr£ líi cõa b¤n ð ph¦n a th¼ b¤n s³ dòng mët mùc þngh¾a cao hay th§p?

Trang 39

Qui tr¼nh kiºm ành gi£ thuy¸t

C¡c b÷îc thüc hi»n b i to¡n kiºm ành gi£ thuy¸t

B÷îc 4: Thi¸t lªp qui tc quy¸t ành;

B÷îc 5: Thu thªp dú li»u m¨u;

B÷îc 6: Ph¥n t½ch dú li»u

Thõ töc 3: K¸t luªn thèng k¶

B÷îc 7: ÷a ra c¡c k¸t luªn thèng k¶

Thõ töc 4: Ùng döng trong kinh t¸ - x¢ hëi

B÷îc 8: ÷a ra c¡c quy¸t ành trong kinh t¸ v x¢ hëi

Trang 40

Qui tr¼nh kiºm ành gi£ thuy¸t

C¡c b÷îc thüc hi»n b i to¡n kiºm ành gi£ thuy¸t

B÷îc 4: Thi¸t lªp qui tc quy¸t ành;

B÷îc 5: Thu thªp dú li»u m¨u;

B÷îc 6: Ph¥n t½ch dú li»u

Thõ töc 3: K¸t luªn thèng k¶

B÷îc 7: ÷a ra c¡c k¸t luªn thèng k¶

Thõ töc 4: Ùng döng trong kinh t¸ - x¢ hëi

B÷îc 8: ÷a ra c¡c quy¸t ành trong kinh t¸ v x¢ hëi

Định dạng
Số trang	166
Dung lượng	0,91 MB