Bài giảng Bể sàn sọ trước dò dịch não tủy ở mũi sau chấn thương Phùng Văn Đức

Trong chấn thương sọ não hở có bể sàn sọ trước, rách màng cứng và dò dịch não tủy ở mũi, luôn luôn có nguy cơ nhiễm trùng trong hộp sọ. Xuất phát từ thực tế trên mà Bài giảng Bể sàn sọ trước dò dịch não tủy ở mũi sau chấn thương đã được thực hiện để có được những biện pháp phòng tránh và điều trị.

NHẬP ĐỀ

Trong chấn thương sọ não hở có bể sàn sọ trước, rách màng cứng và dò dịch não tủy ở mũi, luôn luôn có nguy

cơ nhiễm trùng trong hộp sọ

Viêm màng não mũ có thể được trì hoãn nhiều tháng

hoặc nhiều năm.

Khi dịch não tủy tự ngưng dò, không có gì bảo đảm màng cứng đã lành, nhiều bệnh nhân bị dò tái phát.

Viêm màng não không phải ít gặp ở các trường hợp

dò tạm thời

LÂM SÀNG

Nhức đầu, thay đổi theo tư thế

Dò dịch não tủy ở mũi

Viêm màng não mũ, viêm màng não mũ tái phát

RISA 99 m Tc serum albumin Cộng hưởng từ (MRI)

ĐIỀU TRỊ

1 Áp lực nội sọ bình thường:

- Bít lỗ dò trực tiếp :

+ Thấy được lỗ dò + Không thấy lỗ dò: tấn Gelfoam hoặc cân + cơ vào vùng xương sàng xoang xương bướm.

ĐIỀU TRỊ

2 Áp lực nội sọ tăng:

- Dò dịch ít : Não nước (Hydrocephalus)

+ Thông (L.P.Shunt) + Không thông (V.P.Shunt)

- Dò dịch nhiều : bít lỗ dò trực tiếp

} Bít lỗ dò trực tiếp

một tuần sau

Tràn dịch não thất cần được quan tâm khi dò dịch não tủy xuất hiện một thời gian sau chấn thương hoặc dò dịch não tủy tái

phát

Chúng tôi có một trường hợp mổ bít lỗ dò ở nơi rách màng

cứng và dẫn lưu não thất - ổ bụng

Một trường hợp hợp khác đã điều trị lành bệnh bằng cách dẫn lưu dịch não tủy vùng thắt lưng vào ổ bụng

BỆNH ÁN 1

Trần - H - TH - , nam, 25 tuổi

Tai nạn giao thông 25/12/2003:

Bể lõm xoang trán (P)  Mổ cấp cứu nâng sọ

Ngày 02/02/2004:

Mổ lần 2 vì dò dịch não tủy ở mũi, tụ khí trong não trán (P) + Bít sàn sọ bể với mỡ bụng

Sau mỗ: lành bệnh

BỆNH ÁN 2

Lê - C - T - , nam, 17 tuổi

Tai nạn giao thông hai tuần trước:

Vào viện: + Nhức đầu

+ Dò dịch não tủy ở mũi (P)CT: bể sọ trán (P) và sàn sọ trước (P) + tụ khí trong sọ

Mổ (08/01/2004):

Mở nấp sọ trán (P), (T) nạo sạch + đấp mỡ bụng ở lỗ bể sàn sọ

Sau mỗ: lành bệnh

KẾT LUẬN

Trong trường hợp viêm màng não mũ tái phát do

hay không do “Meningococci” gây ra, cần hỏi kỹ bệnh

sử tìm một chấn thương sọ não cũ gây dò dịch não tủy

Gãy xương mặt cần được điều trị sớm Nhiều trường hợp dò dịch não tủy tự ngưng sau khi xương mặt được nắn

Biến chứng trong sọ thường gặp là tụ khí ở khoang dưới nhện, trong não Tụ khí trong não là nguồn gốc của áp-xe não Tụ mũ dưới màng cứng làbiến đổi xấu vì phù não nặng

Dị dịch não tủy kéo dài, tái phát hoặc quá nhiều sau chấn thương sọ não, là nhũng chỉ định mổ bít lỗ dị

Ngoại trừ hai tử vong, các trường hợp khác (31/37) đều lành bệnh bằng đường mổ ở trán, mở nắp xương sọ, khâu hoặc ghép vết rách màng cứng