CHƯƠNG 1: TƯ TƯỞNG CỦA V.I.LÊNIN VỀ SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG ĐỐI VỚI KINH TẾXÃ HỘI.1.1. Xác định vai trò và tầm quan trọng của kinh tếxã hội.Quan điểm về kinh tếxã hội, đã được V.I.Lênin chỉ rõ rằng, tất cả chính Đảng vô sản chân chính có trọng trách đối với tương lai, đều có nhiệm vụ: Trước hết là, thuyết phục quần chúng nhân dân về sự đúng đắn của cương lĩnh và sách lược của mình; hai là, giành lấy chính quyền và đập tan sự phản kháng của bọn bóc lột; ba là, tổ chức, xây dựng và quản lý đất nước theo chủ nghĩa xã hội. Đương nhiên, nhiệm vụ thuyết phục quần chúng nhân dân bao giờ cũng sẽ được đặt ra trong số những nhiệm vụ quan trọng của việc quản lý, còn nhiệm vụ đè bẹp sự phản kháng của bọn bóc lột và bọn kẻ cướp thì giai cấp vô sản cũng không một phút nào được cho phép mình lãng quên (Lênin toàn tập, T36, Tr208209). Nhưng dẫu sao nhiệm vụ tổ chức, xây dựng và quản lý đất nước cũng đã trở thành nhiệm vụ chủ yếu trọng tâm, trở thành nhiệm vụ quan trọng bậc nhất. Khẳng định vai trò và tầm quan trọng của kinh tế đối với việc quản lý và xây dựng đất nước. Lênin đã giải thích: Trong nhiệm vụ quản lý nước nhà, cái có ý nghĩa trọng đại hơn cả không phải là chính trị mà là kinh tế (Lênin toàn tập, T36, Tr211)... Nói như vậy để thấy là giờ đây, nhiệm vụ quản lý quốc gia trước hết và trên hết được ghi lại thành một nhiệm vụ thuần tuý là phát triển kinh tế. Sau này, Lênin một lần nữa kết luận rằng, ...chính trị chủ yếu của chúng ta là xây dựng nhà nước về mặt kinh tế... Đối với chúng ta, chủ nghĩa cộng sản không chỉ là một cương lĩnh, một học thuyết, một nhiệm vụ nữa, ngày nay đó là công việc xây dựng cụ thể (Lênin toàn tập, T36, Tr211). Như vậy, theo Lênin thì đây là một giai đoạn mới của cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản chống giai cấp tư sản, giai đoạn tạo những điều kiện để tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa tư bản không cho nó phục hồi hoặc tái sinh. Giai đoạn đấu
Trang 1HỌC VIỆN XÂY DỰNG ĐẢNG
-Lớp: Cao học khoá 21, hệ tập trung Chuyên ngành: Xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
TIỂU LUẬN
Học phần Tác phẩm kinh điển V.I.Lênin sau Cách mạng tháng Mười Nga
Đề tài
TƯ TƯỞNG CỦA V.I.LÊNIN VỀ SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG ĐỐI VỚI KINH TẾ XÃ HỘI, AN NINH VÀ QUỐC PHÒNG CỦA ĐẤT NƯỚC QUA CÁC TÁC PHẨM GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU
Ý NGHĨA CỦA VIỆC NGHIÊN CỨU NHỮNG TƯ TƯỞNG NÀY?
Trang 2MỤC LỤC
Trang
I TƯ TƯỞNG CỦA V.I.LÊNIN VỀ SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG
ĐỐI VỚI KINH TẾ-XÃ HỘI
5
1 Xác định vai trò và tầm quan trọng của kinh tế-xã hội 5
2 Mục tiêu, nhiệm vụ và vai trò lãnh đạo của Đảng đối với
kinh tế-xã hội
6
II TƯ TƯỞNG CỦA V.I.LÊNIN VỀ SỰ LÃNH ĐẠO CỦA
ĐẢNG ĐỐI VỚI AN NINH, QUỐC PHÒNG
10
III Ý NGHĨA VIỆC NGHIÊN CỨU TƯ TƯỞNG CỦA V.I.LÊNIN
VỀ KINH TẾ-XÃ HỘI, AN NINH VÀ QUỐC PHÒNG
11
3 Ý nghĩa thực tiễn đối với cách mạng Việt Nam 13
Trang 3PHẦN A: MỞ ĐẦU
Cách mạng Tháng Mười Nga thành công là mốc son lịch sử sáng ngời
mở đầu một thời đại mới và cung cấp cho cách mạng thế giới sự mẫu mực kiệt xuất về cách mạng xã hội chủ nghĩa
Năm 1918, Nga ký Hoà ước Bơrétlitốp với Đức, nước Nga tạm thời hoà bình, nên phải tranh thủ thời cơ, tập trung sức lực vào khôi phục nền kinh
tế quốc dân đã bị chiến tranh tàn phá Nhiệm vụ trước mắt đặt ra cho chính Đảng Cộng sản lúc này là: phải làm cho toàn Đảng, toàn thể nhân dân nước Cộng hoà Xô Viết trẻ tuổi, thấy rõ những đặc điểm của thời kỳ cách mạng đó là: Chuyển từ giai đoạn giành chính quyền, sang giai đoạn nắm giữ chính quyền, từ nhiệm vụ lật đổ chế độ cũ, sang nhiệm vụ xây dựng chế độ mới và quản lý đất nước Toàn Đảng, toàn dân phải hiểu thấu đáo những nhiệm vụ chủ yếu, trước mắt và những nhiệm vụ cơ bản, lâu dài của cách mạng xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn mới này Tổ chức, xây dựng và quản lý Nhà nước theo một kiểu mới khác về chất và cao hơn hẳn kiểu tổ chức, quản lý của tư bản chủ nghĩa V.I.Lênin đã phân tích những vấn đề quan trọng nhất của thời
kỳ quá độ từ chủ nghĩa tư bản sang chủ nghĩa xã hội, những căn cứ lý luận của đường lối chính sách kinh tế của Nhà nước chuyên chính vô sản, ý nghĩa
và nội dung của nhiệm vụ tổ chức, quản lý chế độ xã hội mới, cũng như việc tiếp tục đấu tranh tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa tư bản, tiến tới giành thắng lợi hoàn toàn cho chủ nghĩa xã hội
Tuy nhiên, trong khi mà Nhà nước Xô Viết non trẻ đang phải tìm mọi cách, để vượt qua những khó khăn tưởng chừng không thể nào khắc phục nổi: nền kinh tế của đất nước sa sút nghiêm trọng, nạn đói, rét diễn ra khắp mọi nơi, mặt khác giai cấp tiểu tư sản chiếm số đông vì thế tính tự phát lên chủ nghĩa tư bản đang hình thành, còn phần lớn đội ngũ trí thức thì lại ngả theo giai cấp tư sản Do đó, giai cấp tư sản và địa chủ trong nước cấu kết với nhau, đồng thời được sự hỗ trợ của bọn đế quốc bên ngoài tìm mọi cách để tiêu diệt
Trang 4Tháng 1 năm 1919, bọn Cônstắc và Đênikin vạch ra kế hoạch hòng bóp chết Nhà nước Xô Viết trẻ tuổi Chúng chiếm được Pêtécbua, bao vây Matxcơva, trước tình hình nguy cấp đó, Ban chấp hành Trung ương Đảng Bônsêvích Nga, đã đề ra cương lĩnh bảo vệ mặt trận phía đông, phải dốc toàn lực đánh bại bọn phản động Khẩu hiệu "Tất cả cho mặt trận, tất cả để chiến thắng!" đã trở thành cuộc vận động chính trị quan trọng, khơi dậy lòng yêu nước của quảng đại quần chúng Hàng loạt đảng viên cộng sản đã xung phong
ra mặt trận đối mặt với quân thù, có rất nhiều tấm gương anh hùng của các chiến sĩ Hồng quân, quyết tâm bảo vệ những thành quả cách mạng xã hội chủ nghĩa
Sau khi nội chiến kết thúc, đã đập tan cuộc can thiệp vũ trang của các nước đế quốc và bọn phản động trong nước Đất nước không còn chiến tranh, nhân dân Xô Viết phấn khởi bước vào thời kỳ xây dựng Chủ nghĩa xã hội trong những điều kiện mới Sau "Chính sách cộng sản thời chiến" (1918-1921), nước Nga Xô Viết chuyển sang thực hiện chính sách kinh tế mới (NEP) Sau một thời gian thực hiện, kinh tế Xô Viết đã có những bước phát triển quan trọng
Chính sách kinh tế mới của Lênin được Đại hội Đảng lần thứ X thông qua sau hơn một năm thực hiện đã đem lại những thành tựu đáng kể trên các mặt kinh tế, chính trị, xã hội: Nền kinh tế quốc dân bị chiến tranh tàn phá nặng nề dần dần được khôi phục lại; khối liên minh công nông đuợc củng cố
và phát triển, chuyên chính vô sản mạnh và vững hơn nhiều; nạn cướp bóc do bọn phú nông hoành hành hầu như được hoàn toàn ngăn chặn và loại trừ; chính quyền Xô Viết từng bước được củng cố; Đảng Cộng sản Nga đã chuyển sang mặt trận trọng tâm mới, đó là mặt trận kinh tế, chính trị, xã hội, vai trò lãnh đạo của Đảng được tăng cường
Bước vào lãnh đạo nhiệm vụ trọng tâm mới của đất nước, nhiệm vụ nặng nề to lớn được đặt ra một cách cấp bách: Công nghiệp hoá nền kinh tế quốc dân, vấn đề giải quyết đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, nhất
Trang 5là công, nông, vấn đề ngăn chặn các hành động phá hoại của các thế lực phản động, thù địch
Với mong muốn tìm hiểu rõ hơn về tư tưởng của Lênin về sự lãnh đạo
của Đảng, em xin chon vấn đề: “Sự vận dụng tư tưởng của V.I.Lênin về sự lãnh đạo của Đảng đối với kinh tế-xã hội, an ninh và quốc phòng của Đảng ta”làm đề tài tiểu luận cho học phần: Quan điểm của C.Mác, Ph.Ăngghen V.I Lê Nin.Lênin về Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước.
Trang 6PHẦN B: NỘI DUNG CHƯƠNG 1: TƯ TƯỞNG CỦA V.I.LÊNIN VỀ SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG ĐỐI VỚI KINH TẾ-XÃ HỘI.
1.1 Xác định vai trò và tầm quan trọng của kinh tế-xã hội.
Quan điểm về kinh tế-xã hội, đã được V.I.Lênin chỉ rõ rằng, tất cả chính Đảng vô sản chân chính có trọng trách đối với tương lai, đều có nhiệm
vụ: Trước hết là, thuyết phục quần chúng nhân dân về sự đúng đắn của
cương lĩnh và sách lược của mình; hai là, giành lấy chính quyền và đập tan
sự phản kháng của bọn bóc lột; ba là, tổ chức, xây dựng và quản lý đất nước theo chủ nghĩa xã hội Đương nhiên, nhiệm vụ thuyết phục quần chúng nhân
dân bao giờ cũng sẽ được đặt ra trong số những nhiệm vụ quan trọng của việc quản lý, còn nhiệm vụ đè bẹp sự phản kháng của bọn bóc lột và bọn kẻ cướp thì giai cấp vô sản cũng không một phút nào được cho phép mình lãng quên (Lênin toàn tập, T36, Tr208-209) Nhưng dẫu sao nhiệm vụ tổ chức, xây dựng
và quản lý đất nước cũng đã trở thành nhiệm vụ chủ yếu trọng tâm, trở thành nhiệm vụ quan trọng bậc nhất
Khẳng định vai trò và tầm quan trọng của kinh tế đối với việc quản lý
và xây dựng đất nước Lênin đã giải thích: Trong nhiệm vụ quản lý nước nhà, cái có ý nghĩa trọng đại hơn cả không phải là chính trị mà là kinh tế (Lênin toàn tập, T36, Tr211) Nói như vậy để thấy là giờ đây, nhiệm vụ quản lý quốc gia trước hết và trên hết được ghi lại thành một nhiệm vụ thuần tuý là phát triển kinh tế
Sau này, Lênin một lần nữa kết luận rằng, chính trị chủ yếu của chúng ta là xây dựng nhà nước về mặt kinh tế Đối với chúng ta, chủ nghĩa cộng sản không chỉ là một cương lĩnh, một học thuyết, một nhiệm vụ nữa,
ngày nay đó là công việc xây dựng cụ thể (Lênin toàn tập, T36, Tr211) Như
vậy, theo Lênin thì đây là một giai đoạn mới của cuộc đấu tranh của giai cấp
vô sản chống giai cấp tư sản, giai đoạn tạo những điều kiện để tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa tư bản không cho nó phục hồi hoặc tái sinh Giai đoạn đấu
Trang 7tranh này, hình thức thì có vẻ hoà bình và phương pháp thì có nội dung mới khác trước Nhưng tất cả đều nhằm phát triển cuộc đấu tranh đó đến thắng lợi hoàn toàn của chủ nghĩa cộng sản nhằm xây dựng lên một Nhà nước chuyên chính vô sản của giai cấp vô sản
1.2 Mục tiêu, nhiệm vụ và vai trò lãnh đạo của Đảng đối với kinh tế-xã hội.
Theo Lênin thì mục tiêu, đồng thời cũng là nội dung cơ bản của nhiệm
vụ tổ chức, xây dựng và quản lý đó là nhằm: Thiết lập một hệ thống quan hệ
tổ chức mới hệ thống cực kỳ phức tạp về kinh tế bao gồm sự sản xuất và phân phối một cách kế hoạch các sản phẩm cần thiết cho đời sống của hàng triệu người; là nhằm thật sự xã hội hoá sản xuất và đảm bảo "nâng cao năng suất lao động trong phạm vi toàn quốc" (Lênin toàn tập, T36, Tr229)
Muốn tổ chức, xây dựng nên cả một hệ thống quan hệ kinh tế xã hội chủ nghĩa, thực hiện xã hội hoá "thật sự" sản xuất và nâng cao năng suất lao động như vậy thì nhiệm vụ trước hết là phải tiến hành cải tạo toàn bộ nền kinh
tế quốc dân, xoá bỏ quyền sở hữu của bọn bóc lột, và điều quan trọng ở vấn
đề này chính là phải chuyển từ nền kinh tế "hàng hoá nhỏ, cá thể" sang nền kinh tế "tập thể, sản xuất hiện đại"; phải xoá bỏ "hệ thống tổ chức kinh tế cũ", xây dựng "hệ thống tổ chức kinh tế mới", phải tổ chức lại lao động xã hội theo
một trình độ cao, thực hiện sản xuất và phân phối một cách có kế hoạch trên
cơ sở sản xuất ngày càng hiện đại hoá vì lợi ích trước mắt và lâu dài của mọi người lao động Giải thích cho nội dung và nhiệm vụ này đó là: Tổ chức lao động theo một trình độ cao là tổ chức lao động trên cơ sở những quan hệ xã hội mới giữa những người lao động đã làm chủ tập thể, liên hiệp một cách tự
do và bình đẳng trong hữu nghị rộng rãi; đó còn là tổ chức lao động xã hội dựa trên cơ sở chế độ công hữu nhằm kết hợp những thành tựu mới nhất của khoa học và kỹ thuật với tập thể những người lao động, có văn hóa, có kỹ thuật, có kỷ luật tự giác, đem lại nhiệt tình cách mạng và nghị lực sáng tạo
Trang 8xây dựng nền sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa (Lênin toàn tập, T36, Tr230-231)
Đó là con đường đúng đắn để nâng cao năng suất lao động lên vượt bậc
Tuy nhiên để làm được việc đó thì cần, Lênin chỉ rõ: Việc nâng cao năng suất lao động trước hết đòi hỏi cơ sở vật chất của nền đại công nghiệp phải được bảo đảm, ngành sản xuất nhiên liệu sắt, máy móc, hoá chất phải phát triển, việc khai thác những của cải tự nhiên ấy bằng phương pháp kỹ thuật hiện đại sẽ mang lại cho lực lượng sản xuất một cơ sở để đạt được đà phát triển mới Một điều kiện khác nữa để thực hiện việc "Nâng cao năng suất lao động" đó là: Trước hết là việc nâng cao trình độ học vấn và văn hoá của quần chúng nhân dân Hai là để đẩy mạnh phát triển kinh tế, chúng ta còn phải nâng cao tinh thần kỷ luật của những người lao động, kỹ năng lao động của họ, tính khéo léo của họ, phải tăng thêm cường độ lao động và tổ chức lao động cho tốt hơn" (Lênin toàn tập, T36, Tr229-230)
Tóm lại phải tiến hành cải tạo xã hội chủ nghĩa, phải tiến hành cách mạng kỹ thuật, xây dựng và phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật của chủ nghĩa
xã hội để nhằm năng suất lao động của xã hội không ngừng tăng lên Đó là những nhiệm vụ tổ chức và quản lý then chốt và cơ bản được đặt ra ngay sau khi giai cấp vô sản đã giành được chính quyền và thiết lập nên chế độ xã hội mới
Về nhiệm vụ và vai trò của Đảng trong việc quản lý đối với vấn đề kinh
tế, trước hết là cần "Tổ chức cho toàn dân kiểm kê và kiểm soát một cách hết
sức chặt chẽ sự sản xuất và phân phối sản xuất" (Lênin toàn tập, T36, Tr213)
làm như vậy là vì:
Kiểm kê, kiểm soát do toàn dân thực hiện từ dưới lên trên là một trong những phương pháp vô sản mới, không làm được việc này trong các xí nghiệp
và cơ sở sản xuất, trong các ngành và các lĩnh vực kinh tế thì "không thể tăng năng suất lao động" xã hội, đảm bảo việc thiết lập chủ nghĩa xã hội được
Kiểm kê, kiểm soát các xí nghiệp vừa giành lại trong tay giai cấp tư sản
để "công nhân nắm được tình hình sản xuất", giữ cho guồng máy hoạt động
Trang 9đều đặn, không bị gián đoạn Qua quá trình kiểm kê, kiểm soát, công nhân sẽ
"học được cách quản lý" và từ đó chuyển sang thực hiện việc "công nhân tham gia điều tiết sản xuất" và "nâng cao năng suất lao động"
Phải kiểm soát chặt chẽ các giai cấp bóc lột, tất cả những kẻ quen thói
"ngồi không ăn bám", những bọn "con ông cháu cha", bọn "ăn cắp, lưu manh" Bắt chúng phải "phục tùng", phải "gánh vác" nghĩa vụ xã hội mà trước hết là "nghĩa vụ lao động"
Thực hiện kiểm kê, kiểm soát việc sản xuất và phân phối sản phẩm còn được coi là phương pháp để nắm sát tình hình tiến hành kế hoạch hoá sự phát
triển kinh tế Lênin cũng đã nêu rõ rằng: chương trình của việc kiểm kê,
kiểm soát ấy rất giản đơn, rõ ràng và dễ hiểu đối với mọi người: phải làm sao cho mọi người đều có bánh ăn, đều có giày dép tốt và quần áo lành, đều có nhà cửa ấm áp, đều làm việc có ý thức; phải làm sao không cho một tên ăn cắp nào và không một tên trốn tránh lao động nào lại có thể đi dạo chơi nhởn nhơ mà không bị bỏ tù hay không bị phạt khổ sai thật nặng ; ai không làm thì không được ăn, đó là điều lệnh thực tiễn của chủ nghĩa xã hội (Lênin toàn
tập, T36, Tr226)
Nhưng Đảng không phải là người trực tiếp thực hiện công việc kiểm
kê, kiểm soát đó mà thông qua tổ chức công đoàn, công nhân Đảng chỉ vạch
ra đường lối để các tổ chức, công nhân thực hiện Do vậy mà sự kiểm kê, kiểm soát phải được thực hiện nghiêm chỉnh, thẳng thắn và phải được chính
giai cấp công nhân thực hiện Lênin kết luận: "Chừng nào sự kiểm soát của
công nhân chưa trở thành sự thật hẳn hoi, chừng nào những công nhân tiên tiến chưa tổ chưc và tiến hành thắng lợi một cuộc đấu tranh không khoan nhượng chống tất cả những kẻ vi phạm sự kiểm soát ấy, hoặc những kẻ tỏ ra thờ ơ về mặt đó; thì chừng đó sẽ không thể nào tiến từ bước thứ nhất (thực hiện việc kiểm soát của công nhân) lên bước thứ hai trên con đường đi tới chủ nghĩa xã hội; tức là chuyển sang việc công nhân điều tiết sản xuất"
(Lênin toàn tập, T36, Tr226)
Trang 10Ngoài ra Đảng của giai cấp công nhân còn phải biết sử dụng hợp lý, có hiệu quả toàn bộ tri thức phong phú về khoa học kỹ thuật mà chủ nghĩa tư bản
đã tích luỹ được Ở đây, trong việc xây dựng nền sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa, trong việc tổ chức lao động của xã hội mới có vấn đề "chuyên gia", người hướng dẫn tổ chức lao động, giúp đỡ quần chúng về mặt "kỹ thuật", về mặt "ứng dụng khoa học" vào quá trình sản xuất Không có sự chỉ đạo của các chuyên gia am hiểu các lĩnh vực khoa học - kỹ thuật và kinh nghiệm thì không có bước chuyển lên chủ nghĩa xã hội được Điều chủ yếu để giải quyết vấn đề này là đi đôi với việc nâng cao trình độ khoa học - kỹ thuật là phải ra sức đào tạo cho được một tầng lớp trí thức mới thật sự của nhân dân, trưởng thành từ trong quần chúng lao động và tuyệt đối trung thành với nhân dân, với
sự nghiệp cách mạng của giai cấp công nhân Phải biết vun trồng, bồi dưỡng, quý trọng từng chuyên gia, có thái độ cư xử đúng đắn với tri thức Cần phải biết "thu phục" chuyên gia tư sản cũ và "thu hút" lương cao cho những chuyên gia xuất sắc, điều đó là cần thiết cho công cuộc xây dựng kinh tế, cần thiết để học tập kinh nghiệm quản lý cho họ, rồi dần dần cải tạo họ đi theo chủ nghĩa xã hội Đó cũng chính là khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng trong vấn đề quản lý và phát triển kinh tế từ đó dần dần đưa nền kinh tế từ yếu kém, đổ nát lên vững mạnh, từ nhỏ lẻ, manh mún lên tập trung
Một vấn đề nữa cũng thật sự quan trọng đó là việc tổ chức thi đua xã hội
chủ nghĩa và áp dụng triệt để nguyên tắc phân phối theo lao động Việc "tổ
chức thi đua" phải được coi và chiếm một "vị trí quan trọng" trong xây dựng
kinh tế của Nhà nước chuyên chính vô sản Vì vậy, trong thời kỳ quá độ lên Chủ nghĩa xã hội phải xây dựng được những cơ sở của việc tổ chức thi đua xã hội chủ nghĩa Vì: Chỉ có trên những cơ sở quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa, quyền làm chủ của người lao động được xác lập thì việc tổ chức thi đua theo nguêynt ắc xã hội chủ nghĩa với nhiều hình thức phong phú của nó mới có tác dụng quan trọng trong việc cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới, và việc tổ chức thi đua giữa các đơn vị sản xuất, giữa các địa phương, giữa các cá nhân