1. Hoàn cảnh ra đời của tác phẩmTác phẩm Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản do C.Mác và Ph.Ăngghen soạn thảo từ cuối năm 1847 đến tháng Giêng năm 1848 thì hoàn thành. Tác phẩm này được xuất bản lần đầu tiên vào tháng 2 năn 1848. C.Mác và Ph.Ăngghen đ• chỉ rõ mục đích của tác phẩm là …những người cộng sản công khai trình bày trước toàn thế giới những quan điểm, mục đích, ý đồ của mình và phải có một Tuyên ngôn của Đảng mình để đập lại câu chuyện hoang đường về bóng ma cộng sản. (2, tr 595)Tỏc ph?m Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản ra đời, trước hết do những điều kiện kinh tế chính trị x• hội chín muồi vào khoảng giữa thế kỷ XIX. 1.1. éi?u ki?n kinh t? xó h?iTác phẩm xuất hiện trong điều kiện Chủ nghĩa tư bản (CNTB) đang trên đà phát triển. Mâu thuẫn cơ bản trong CNTB biểu hiện về mặt kinh tế là mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất mang tính x• hội hoá ngày càng cao với quan hệ sản xuất dựa trên chế độ chiếm hữu tư nhân tư bản đ• phát triển gay gắt; biểu hiện về mặt x• hội là mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản với giai cấp tư sản. Cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân chống lại giai cấp tư sản đ• bước sang một giai đoạn mới.Vào giữa thế kỷ XIX, CNTB ở Anh, Pháp đ• đạt được những bước phát triển quan trọng. Cùng với cách mạng công nghiệp, quá trình phát triển của CNTB ở châu Âu diễn ra khá mạnh mẽ. Tiến trình phát triển của CNTB một mặt khẳng định sự chiến thắng của CNTB đối với chế độ phong kiến; mặt khác đ• làm cho mâu thuẫn vốn có của CNTB ngày càng gay gắt. Mâu thuẫn vốn có của phương thức sản xuất TBCN trở nên không thể điều hoà được. Những biểu hiện mới của mâu thuẫn đó là khủng hoảng sản xuất thừa, nạn thất nghiệp. Tình trạng tương phản giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản ngày càng bộc lộ rõ ràng hơn. Mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản ngày càng gay gắt. Cuộc đấu tranh giữa giai cấp vô sản chống giai cấp tư sản trở thành tâm điểm và đ• diễn ra ở nhiều nước khác nhau trên thế giới. Tiêu biểu nhất là cuộc đấu tranh của công nhân ngành dệt ở Liông (Pháp) tháng 111831. Phong trào Hiến chương của công nhân Anh diễn ra suốt 10 năm (1838 1848). Đây là cuộc đấu tranh chính trị có quy mô toàn quốc đầu tiên của giai cấp công nhân Anh. Tình trạng đối kháng giai cấp ở Đức cũng phát triển đến mức dẫn đến cuộc khởi nghĩa của những người thợ dệt ở Xilêdi vào tháng 61848. Những cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân Pháp, Anh, Đức chứng tỏ rằng, giai cấp vô sản đ• bước lên vũ đài chính trị với tính cách một lực lượng chính trị x• hội độc lập, đồng thời báo hiệu một thời kỳ mới thời kỳ giai cấp vô sản tấn công vào kẻ thù của chính mình.. Học thuyết của các nhà chủ nghĩa xã hội không tưởng đầy tính nhân đạo nhưng thiếu tính khả thi. Tuy vậy, những tư tưởng của họ đã ảnh hưởng quan trọng tới sự ra đời học thuyết về chủ nghĩa xã hội khoa học sau này do C. Mác xây dựng.
Trang 1MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU ……….… …… 01
NỘI DUNG……… ……… 03
Ch ơng 1 : Hoàn cảnh ra đời và nội dung cơ bản của tỏc phẩm Tuyờn ngụn của Đảng cộng sản… ……… …….03
1 Hoàn cảnh ra đời…….……… 03
1.1 Điều kiện kinh tế- xó hội ……….… …… 03
1.2 Điều kiện về mặt tư tưởng, lý luận và tổ chức ……… ……04
2 Nội dung cơ bản 05
Ch ơng 2 : T tởng về cách mạng vô sản và chuyên chính vô sản… 07
1 T tởng cách mạng vô sản ……… 07
1.1 Giai cấp vô sản và sứ mệnh lịch sử của nó 07
1.2 Mục đích, tính chất của cuộc cách mạng vô sản… 09
1.3 Đối tợng, lực lợng và phơng pháp cách mạng vô sản… 10
2 T tởng chuyên chính vô sản 11
2.1 Bản chất nhà nớc vô sản 12
2.2 Phơng pháp và biện pháp thực hiện chuyên chính vô sản……… …13
3 Phê phán những luận điệu xuyên tạc t tởng cách mạng vô sản và chuyên chính vô sản 15
Ch ơng 3 : í nghĩa của t tởng cách mạng vô sản và chuyên chính vô sản đối với cỏch mạng Việt Nam trong giai đoạn hiện nay……….…………17
1 í nghĩa về lý luận ……… ………17
2 Đảng cộng sản Việt Nam vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mỏc- Lờnin vào thực tiễn ở Việt Nam 18
KẾT LUẬN 20
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 21
Trang 2MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Những thắng lợi vẻ vang của cách mạng Việt Nam từ khi có Đảng Cộng sản đến nay là kết quả của sự vận dụng sáng tạo học thuyết Mác - Lênin vào
điều kiện cụ thể của nớc ta Chủ tich Hồ Chớ Minh đó núi “Bõy giờ học thuyết nhiều chủ nghĩa nhiều nhưng chủ nghĩa chõn chớnh nhất, chắc chắn nhất, cỏch mệnh nhất là chủ nghĩa Mỏc – Lờnin” (5, tr 268) và sự thực lịch sử đó chứng
minh cho tớnh đỳng đắn, cỏch mạng, khoa học của chủ nghĩa Mỏc – Lờnin, chủ nghĩa duy vật Mỏc-xớt Ngày nay, Chủ nghĩa xã hội (CNXH) tạm thời lâm vào thoái trào nhng học thuyết Mác- Lờnin vẫn giữ nguyên giá trị khoa học, là vũ khí lý luận soi đờng cho giai cấp vô sản thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình Mặt khác, những thành tựu của cỏc nước Xó hội chủ nghió (XHCN) như Cu Ba, Việt Nam trong thời kỳ quá độ đi lên CNXH là thực tiễn sinh động, là bằng chứng xác thực cho tính khoa học và cách mạng của học thuyết Mác - Lênin
Thực tiễn trong 165 năm qua đã thẩm định giá trị của những nguyên lý mà C.Mác và Ph.Ăngghen đã nêu ra trong "Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản”; vỡ vậy việc nghiên cứu, vận dụng và phỏt triển những nguyờn lý của chủ nghĩa Mỏc-Lờnnin là hết sức cần thiết, có ý nghĩa to lớn và sâu sắc về mặt lý luận cũng nh
về mặt thực tiễn Giai cấp vô sản muốn thực hiện đợc sứ mệnh lịch sử của mình, lật đổ sự thống trị của giai cấp t sản, không có con đờng nào khác ngoài con đ-ờng cách mạng vô sản và con đđ-ờng chuyên chính vô sản
Do đó, học viờn chọn đề tài: "Tư tưởng của C.Mỏc- Ph.Ăngghen về cách mạng vô sản và chuyên chính vô sản trong tỏc phẩm Tuyờn ngụn của Đảng cộng sản và ý nghĩa của nú đối với cỏch mạng Việt Nam hiện nay" để
làm tiểu luận học phần mụn Quan điểm của Mỏc- Ăngghen về xõy dựng Đảng
và chớnh quyền Nhà nước
2 Mục tiờu và nhiệm vụ nghiờn cứu
Mục tiờu nghiờn cứu là làm rừ những nhận định, đỏnh giỏ của C.Mỏc và
Ph.Ănghen về cỏch mạng vụ sản và chuyờn chớnh vụ sản trong tỏc phẩm Tuyờn ngụn của Đảng Cộng sản và vận dụng để chỉ ra ý nghĩa của những tư tưởng lý
1
Trang 3luận đú đối với cỏch mạng Việt Nam hiện nay Để đạt được những mục tiờu đú tiểu luận cần phải thực hiờn cỏc nhiệm vụ sau:
Thứ nhất: Nghiờn cứu bối cảnh ra đời tỏc phẩm Tuyờn ngụn của Đảng
Cộng sản để nhận thức hoàn cảnh C.Mỏc – Ph.Ăngghen đưa ra tư tưởng về cỏch mạng vụ sản và chuyờn chớnh vụ sản.
Thứ hai: Phõn tớch, làm rừ nội dung tư tưởng, lý luận về cỏch mạng vụ
sản và chuyờn chớnh vụ sản trong tỏc phẩm Tuyờn ngụn của Đảng cộng sản.
Thứ ba: Làm rừ ý nghĩa lý luận và thực tiễn đối với cỏch mạng Việt Nam
trong giai đoạn hiện nay.
3 Phương phỏp nghiờn cứu đề tài tiểu luận
Phương phỏp luận: học viờn sử dụng phương phỏp luận duy vật lịch sử và duy vật biện chứng của chủ nghĩa Mỏc - Lờnin
Ngoài ra học viờn sử dụng hương phỏp phõn tớch tổng hợp, logic-lịch sử; trờn cơ sở phương phỏp lược thuật tài liệu, trao đổi thảo luận nhúm, đọc nhanh
4 Kết cấu của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo Tiểu luận
đ-ợc chia ra làm Ba chơng, 7 tiết:
Chơng 1: Hoàn cảnh ra đời và nội dung cơ bản của tác phẩm
Chơng 2: T tởng về cách mạng vô sản và chuyên chính vô sản
Chơng 3: ý nghĩa của t tởng cách mạng vô sản và chuyên chính vô sản đối với cỏch mạng Việt Nam trong giai đoạn hiện nay
Trang 4NỘI DUNG
Ch
ơng 1 : HOÀN CẢNH RA ĐỜI VÀ NỘI DUNG CƠ BẢN
CỦA TÁC PHẨM “TUYấN NGễN CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN”
1 Hoàn cảnh ra đời của tỏc phẩm
Tác phẩm "Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản" do C.Mác và Ph.Ăngghen soạn thảo từ cuối năm 1847 đến tháng Giêng năm 1848 thì hoàn thành Tác phẩm này đợc xuất bản lần đầu tiên vào tháng 2 năn 1848 C.Mác và Ph
Ăngghen đã chỉ rõ mục đích của tác phẩm là "…những ngời cộng sản công khai trình bày trớc toàn thế giới những quan điểm, mục đích, ý đồ của mình và phải
có một Tuyên ngôn của Đảng mình để đập lại câu chuyện hoang đờng về bóng
ma cộng sản" (2, tr 595)
Tỏc phẩm "Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản" ra đời, trớc hết do những
điều kiện kinh tế - chính trị - xã hội chín muồi vào khoảng giữa thế kỷ XIX
1.1 Điều kiện kinh tế- xó hội
Tác phẩm xuất hiện trong điều kiện Chủ nghĩa t bản (CNTB) đang trên đà phát triển Mâu thuẫn cơ bản trong CNTB biểu hiện về mặt kinh tế là mâu thuẫn giữa lực lợng sản xuất mang tính xã hội hoá ngày càng cao với quan hệ sản xuất dựa trên chế độ chiếm hữu t nhân t bản đã phát triển gay gắt; biểu hiện về mặt xã hội là mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản với giai cấp t sản Cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân chống lại giai cấp t sản đã bớc sang một giai đoạn mới
Vào giữa thế kỷ XIX, CNTB ở Anh, Pháp đã đạt đợc những bớc phát triển quan trọng Cùng với cách mạng công nghiệp, quá trình phát triển của CNTB ở châu Âu diễn ra khá mạnh mẽ Tiến trình phát triển của CNTB một mặt khẳng
định sự chiến thắng của CNTB đối với chế độ phong kiến; mặt khác đã làm cho mâu thuẫn vốn có của CNTB ngày càng gay gắt Mâu thuẫn vốn có của phơng thức sản xuất TBCN trở nên không thể điều hoà đợc Những biểu hiện mới của mâu thuẫn đó là khủng hoảng sản xuất thừa, nạn thất nghiệp Tình trạng tơng phản giữa giai cấp vô sản và giai cấp t sản ngày càng bộc lộ rõ ràng hơn Mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và giai cấp t sản ngày càng gay gắt
Cuộc đấu tranh giữa giai cấp vô sản chống giai cấp t sản trở thành tâm
điểm và đã diễn ra ở nhiều nớc khác nhau trên thế giới Tiêu biểu nhất là cuộc
đấu tranh của công nhân ngành dệt ở Liông (Pháp) tháng 11/1831 Phong trào Hiến chơng của công nhân Anh diễn ra suốt 10 năm (1838 - 1848) Đây là cuộc
đấu tranh chính trị có quy mô toàn quốc đầu tiên của giai cấp công nhân Anh
3
Trang 5Tình trạng đối kháng giai cấp ở Đức cũng phát triển đến mức dẫn đến cuộc khởi nghĩa của những ngời thợ dệt ở Xi-lê-di vào tháng 6/1848
Những cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân Pháp, Anh, Đức chứng tỏ rằng, giai cấp vô sản đã bớc lên vũ đài chính trị với tính cách một lực lợng chính trị - xã hội độc lập, đồng thời báo hiệu một thời kỳ mới - thời kỳ giai cấp vô sản tấn công vào kẻ thù của chính mình
1.2 Điều kiện về mặt tư tưởng, lý luận và tổ chức
Về mặt lý luận, thế kỷ XIX đỏnh dấu sự ra đời của nhiều học thuyết về quyền tự do Cỏc nhà tư tưởng chủ nghĩa xó hội đó thấy sự tất yếu của một xó hội cụng nghiệp Từ đú họ nảy sinh tư tưởng xõy dựng một hạn chế búc lột, hạn chế sự cỏch biệt giàu nghốo, khắc phục những mặt tiờu cực của xó hội tư bản Tiờu biểu cho cỏc nhà xó hội chủ nghĩa khụng tưởng của thế kỷ XIX là Xanh Ximụng, Phuriờ và Rụbớt ễwen Học thuyết của cỏc nhà chủ nghĩa xó hội khụng tưởng đầy tớnh nhõn đạo nhưng thiếu tớnh khả thi Tuy vậy, những tư tưởng của họ đó ảnh hưởng quan trọng tới sự ra đời học thuyết về chủ nghĩa xó hội khoa học sau này do C Mỏc xõy dựng
Về mặt tổ chức chớnh trị, từ năm 1836 tổ chức đầu tiờn của phong trào cụng nhõn đó ra đời đú là tổ chức “Đồng minh những người chớnh nghĩa” (Tổ chức do những người lưu vong ở Phỏp thành lập) Tuy nhiờn tổ chức này vẫn mang tư tưởng tiểu tư sản, hoạt động khụng cú chủ đớch, kế hoạch, lập trường quan điểm
Đầu năm 1847, nhận lời mời của Giụ-dộp-mụn một trong những người lónh đạo của tổ chức Đồng minh những người chớnh nghĩa, C.Mỏc- Ph.Ăngghen
đó chấp nhận tham gia tổ chức Đồng minh những người chớnh nghĩa Tuy nhiờn cỏc ụng chỉ tham gia tổ chức này với hai điều kiện sau: Một là phải cải tổ tổ chức Đồng minh những người chớnh nghĩa thành một tổ chức cú khả năng tuyờn truyền đưa những quan điểm vụ sản, cỏch mạng đến với giai cấp cụng nhõn và quần chỳng lao động Hai là tổ chức ấy phải chấp nhận những quan điểm của chủ nghĩa Mỏc
Mựa hố năm 1847, tổ chức Đồng minh những người chớnh nghĩa đó tổ chức Đại hội lần thứ nhất ở Luõn Đụn, tại Đại hội tổ chức đó thống nhất đổi tờn
Trang 6tổ chức thành “Đồng minh những người cộng sản” Việc đổi tờn tổ chức đó làm thay đổi mục đớch hoạt động từ những khẩu hiệu trước đõy cú tớnh chất tiểu tư sản, siờu giai cấp thành những khẩu hiệu mang tớnh chất chiến đấu của giai cấp
cụng nhõn, như: "Tất cả mọi ngời đều là anh em" bằng khẩu hiệu "Vô sản tất cả các nớc đoàn kết lại" Tại Đại hội, đường lối cỏch mạng của C.Mỏc cũng đó
được trỡnh bày
Đến cuối thỏng 11, đầu thỏng 12 năm 1947 Đồng minh những người cộng sản tiến hành Đại hội lần thứ hai với sự tham gia của C.Mỏc và Ph.Ăngghen Đại hội đó thảo luận và thụng qua những điều lệ của Hội liờn hiệp cụng nhõn quốc tế do C.Mỏc soạn thảo và trỡnh bày Đại hội cũng đó giao cho C.Mỏc và Ph.Ăngghen viết bản tuyờn ngụn chớnh thức của Đảng cộng
Đầu năm 1848 C.Mỏc đó cựng với Ph.Ăngghen viết thành cụng một tỏc
phẩm lý luận nổi tiếng và đó đi vào lịch sử- “Tuyờn ngụn của Đảng Cộng sản”
Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản không chỉ là một tác phẩm lý luận mà còn là một bản Cơng lĩnh cách mạng đầu tiên của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế; là cỏi mốc quan trọng chỉ rừ sự ra đời của Chủ nghĩa Mỏc C.Mác
và Ph.Ăngghen đã chỉ rõ: Tuyên ngôn là "Một cơng lĩnh của Đảng có đầy đủ chi tiết, vừa về mặt lý luận vừa về mặt thực tiễn để đa ra công bố" Hoàn cảnh và những điều kiện ra đời của tác phẩm Tuyên ngôn cho thấy đây là sự kết hợp giữa chủ nghĩa Mác và phong trào công nhân
2 Nội dung cơ bản của tỏc phẩm
"Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản" đã chỉ ra sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là xoá bỏ chế độ xã hội t bản chủ nghĩa, lật đổ giai cấp t sản, thiết lập quyền lãnh đạo của giai cấp vô sản
Các tác giả của Tuyên ngôn đã sử dụng quan điểm duy vật lịch sử để làm sáng tỏ tính tất yếu bị diệt vong của chủ nghĩa t bản và giai cấp t sản, chỉ ra tính tất yếu của cách mạng vô sản
Tuyên ngôn cũng nêu lên sự cần thiết phải thành lập Đảng Cộng sản - đội tiên phong của giai cấp vô sản, xây dựng chế độ xã hội mới Mác và Ăngghen nêu ra phơng pháp cách mạng vô sản, sách lợc đấu tranh của những ngời cộng sản, mục tiêu cuối cùng của cách mạng vô sản
5
Trang 7Mác và Ăngghen đã đánh giá và phê bình các trào lu văn hoá xã hội chủ nghĩa trớc đó; phân biệt rõ sự khác nhau giữa văn hoá CNXH không tởng với văn hoá xã hội chủ nghĩa của giai cấp vô sản
Tuyên ngôn cũng đề cập đến thái độ của những ngời cộng sản với các
đảng đối lập Sách lợc của ngời cộng sản là đấu tranh phân hoá giai cấp để đi tới mục tiêu cuối cùng là chủ nghĩa cộng sản và chủ nghĩa quốc tế vô sản
Tỏc phẩm Tuyờn ngụn của Đảng Cộng sản cú ý nghĩa lịch sử vụ cựng to
lớn Đú là một văn kiện cú tớnh chất cương lĩnh (cả về lý luận và thực tiễn) đầu tiờn của Đảng cộng sản, soi sỏng cho giai cấp cụng nhõn ở tất cả cỏc nước con đường đấu tranh thoỏt khỏi ỏch nụ lệ Tư bản chủ nghĩa, tiến tới một xó hội Cộng sản chủ nghĩa văn minh và tốt đẹp hơn
Trong thời đại ngày nay, cỏc thế lực phản động đang dựng mọi thủ đoạn
để tấn cụng vào chủ nghĩa Mỏc Lợi dụng giai đoạn khủng hoảng của CNXH thế giới hiện nay, chỳng ra sức phủ nhận tớnh đỳng đắn và khoa học của cỏc nguyờn lý mỏc-xớt mà phần lớn đó được trỡnh bày ở trong bản Tuyờn ngụn này Chớnh vỡ vậy việc bảo vệ và phỏt triển những tư tưởng đỳng đắn của tỏc phẩm
cú ý nghĩa sõu sắc hơn bao giờ hết
Ch ơng 2 : TƯ TƯỞNG VỀ CÁCH MẠNG Vễ SẢN
VÀ CHUYấN CHÍNH Vễ SẢN
1 Tư tưởng về cỏch mạng vụ sản
1.1 Giai cấp vô sản và sứ mệnh lịch sử của nó
Khi nghiên cứu lịch sử xã hội loài ngời, với thế giới quan duy vật và
ph-ơng pháp luận biện chứng, C.Mác và Ph.Ăngghen đã phát hiện ra quy luật đấu
tranh giai cấp trong xã hội có giai cấp "Lịch sử tất cả các xã hội từ trớc tới nay chỉ là lịch sử đấu tranh giai cấp" (2, tr 596) C.Mác và Ph.Ăngghen đề cập đến
"lịch sử tất cả các xã hội từ trớc tới nay" là lịch sử thành văn, lịch sử phát triển của xã hội loài ngời từ khi chế độ công xã nguyên thuỷ tan rã Kể từ khi xã hội
Trang 8có phân chia giai cấp thì có đấu tranh giai cấp Cuộc đấu tranh giai cấp diễn ra không ngừng, kế tiếp nhau trong lịch sử Theo C.Mác và Ph.Ăngghen, cuộc đấu tranh giữa giai cấp bị áp bức, bóc lột với giai cấp đi áp bức bóc lột bao giờ cũng kết thúc bằng một cuộc cải tạo xã hội hoặc bằng sự diệt vong của cả hai giai cấp
đấu tranh với nhau Xã hội t sản cũng không nằm ngoài quy luật đó
Theo C.Mác và Ph.Ăngghen: "Xã hội t sản hiện đại, sinh ra từ lòng xã hội phong kiến đã bị diệt vong, không xoá bỏ đợc đối kháng giai cấp" (2, tr
597) CNTB ra đời là sự phát triển tất yếu của lịch sử Trong xã hội t bản, mâu thuẫn giữa giai cấp bị áp bức, bóc lột và giai cấp đi áp bức, bóc lột không hề mất
đi mà còn phát triển ở trình độ cao hơn Mâu thuẫn đó phát triển đến mức không thể điều hoà đợc nữa Giai cấp vô sản nhất loạt đứng lên chống giai cấp t sản Vì vậy, cách mạng vô sản nổ ra là tất yếu
C.Mác và Ph.Ăngghen đã chỉ rõ địa vị kinh tế - xã hội của giai cấp vô sản quy định một cách khách quan sứ mệnh lịch sử của họ Giai cấp vô sản là những ngời công nhân làm thuê hiện đại, vì mất t liệu sản xuất của bản thân nên buộc phải bán sức lao động của mình để sống Giai cấp vô sản là sản phẩm của nền
đại công nghiệp, là một bộ phận của lực lợng sản xuất TBCN, đại diện cho
ph-ơng thức sản xuất tiên tiến Do vậy, chỉ có giai cấp vô sản mới là giai cấp cách mạng triệt để nhất trong tiến trình giải phóng nền sản xuất khỏi sự kìm hãm của quan hệ sản xuất t bản t nhân Cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản phải trải qua nhiều giai đoạn
Trong giai đoạn đầu, giai cấp vô sản còn là một khối quần chúng sống tản mạn, riêng lẻ Cuộc đấu tranh của họ cha có một tổ chức, cha có mục đích chính trị rõ ràng Trong giai đoạn này, giai cấp vô sản cha tấn công vào kẻ thù của chính mình, mọi thắng lợi đạt đợc đều thuộc về tay giai cấp t sản
Cùng với sự phát triển của đại công nghiệp, giai cấp công nhân ngày càng phát triển nhanh chóng về số lợng và chất lợng Khi mở rộng quy mô sản xuất, các nhà t bản cần một số lợng lớn công nhân Công cụ sản xuất hiện đại đã nâng cao trình độ của ngời công nhân Sản xuất ngày càng mang tính chuyên môn hoá cao thì ý thức tổ chức, kỷ luật của công nhân ngày càng cao Giai cấp công nhân ngày càng ý thức đợc sức mạnh của giai cấp mình Mặt khác, sự phát triển của công nghiệp cũng làm cho đời sống công nhân bấp bênh hơn Số công nhân mất việc ngày càng nhiều, đời sống của họ ngày càng trở nên cùng cực hơn Do đó, giai cấp công nhân ngày càng mâu thuẫn gay gắt với giai cấp t sản
Trong cuộc cách mạng t sản, giai cấp vô sản đã đi theo giai cấp t sản chống lại giai cấp phong kiến Giai cấp t sản đã cung cấp những tri thức chính trị
và tri thức phổ thông về cách mạng Mặt khác, trong quá trình phát triển của CNTB, một bộ phận giai cấp t sản đã bị đẩy vào hàng ngũ những ngời vô sản Bộ
7
Trang 9phận này đã cung cấp cho giai cấp vô sản nhiều tri thức đấu tranh chống giai cấp
t sản
C.Mác và Ph.Ăngghen đã chỉ ra: "Trong tất cả các giai cấp hiện đang đối lập với giai cấp t sản thì chỉ có giai cấp vô sản là giai cấp thực sự cách mạng Tất cả các giai cấp khác đều suy tàn và tiêu vong cùng với sự phát triển của đại công nghiệp, còn giai cấp vô sản lại là sản phẩm của bản thân nền đại công nghiệp" (2, tr 610)
Hai ễng chỉ ra: phong trào đấu tranh của giai cấp vô sản phát triển từ thấp lên cao; từ tự phát lên tự giác, từ đấu tranh kinh tế lên đấu tranh chính trị là một tất yếu Do sự phát triển của nền sản xuất TBCN đã làm cho giai cấp vô sản từ chỗ là những nhóm ngời, những tổ chức ở một nhà máy, xí nghiệp liên hiệp lại thành một khối đoàn kết ở phạm vi quốc gia và ở phạm vi quốc tế Xuất phát từ
đòi hỏi, yêu cầu của phong trào cách mạng, giai cấp vô sản đã tổ chức ra chính
đảng của mình nhằm lãnh đạo cuộc cách mạng chống chủ nghĩa t bản Từ đó,
Mác và Ăngghen khẳng định: "Sự sụp đổ của giai cấp t sản và sự thắng lợi của giai cấp vô sản đều là tất yếu nh nhau" (2, tr 613).
1.2 Mục đích, tính chất của cuộc cách mạng vô sản
Cuộc cách mạng vô sản do giai cấp công nhân và nhân dân lao động thực hiện nhằm thủ tiêu sự áp bức, bóc lột, lật đổ chế độ t bản, giải phóng giai cấp, giải phóng dân tộc, giải phóng nhân loại; thực hiện mục tiêu cao cả của ngời cộng sản là xây dựng một xã hội văn minh hiện đại trong đó mọi ngời dân đều
đợc bình đẳng, đợc hởng những thành quả lao động do chính mình làm ra
Cuộc cách mạng vô sản là cuộc cách mạng toàn diện nhất, triệt để nhất và sâu sắc nhất và mang tính quốc tế nhất trong lịch sử Cuộc cách mạng vô sản không bó hẹp trong phạm vi một quốc gia mà nó mở rộng ra toàn thế giới Toàn thể giai cấp vô sản chống lại ách thống trị của giai cấp t sản trên phạm vi toàn thế giới Trớc hết, giai cấp vô sản phải đánh đổ giai cấp t sản ở nớc mình giải phóng công nhân và nhân dân lao động ở nớc mình
C.Mác và Ph.Ăngghen đã khẳng định: "Cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản chống lại giai cấp t sản, dù về mặt nội dung, không phải là một cuộc đấu tranh dân tộc, nhng lúc đầu lại mang hình thức đấu tranh dân tộc Đơng nhiên
là trớc hết giai cấp vô sản ở mỗi nớc phải thanh toán xong giai cấp t sản ở nớc mình trớc đã" (2, tr 611).
Cuộc cách mạng vô sản nhằm giành chính quyền về tay giai cấp vô sản, xoá bỏ chế độ t hữu t bản Theo quan điểm Mác - Ăngghen, chế độ t bản là biểu hiện cuối cùng và hoàn bị nhất của phơng thức sản xuất chiếm hữu t nhân về t liệu sản xuất, dựa trên cơ sở ngời bóc lột ngời Những cuộc cách mạng đã diễn
Trang 10ra trong lịch sử chỉ là những nấc thang Cách mạng nổ ra và giành thắng lợi, giai cấp thống trị lại lặp lại việc áp bức bóc lột giai cấp bị trị ở một trình độ cao hơn, tinh vi hơn, xảo quyệt hơn
Cách mạng vô sản xoá bỏ chế độ t hữu đồng thời xoá bỏ luôn các giai cấp trong xã hội, xoá bỏ đối kháng giữa các giai cấp Một khi nền tảng, cơ sở kinh tế của chế độ TBCN bị xoá bỏ thì hệ t tởng của nó cũng bị thủ tiêu theo Cách mạng vô sản xoá bỏ những tàn d của chế độ xã hội cũ, thực hiện chế độ xã hội mới dân chủ, văn minh Đó là xã hội XHCN, đời sống vật chất và tinh thần đều
đợc đảm bảo, con ngời có điều kiện để phát triển toàn diện và sống trong xã hội nhân văn Cách mạng vô sản không phải do một bộ phận nhỏ ngời tiến hành để
mu cầu lợi ích cho bộ phận ấy mà trái lại, nó là "phong trào độc lập của đại đa
số, mu cầu lợi ích cho tuyệt đại đa số" (2, tr 611).
Ngoài tính triệt để, toàn diện, sâu sắc, cuộc cách mạng vô sản còn có tính không ngừng Cuộc cách mạng vô sản phải đợc tiến hành qua hai gia đoạn liên tục Đó là giai đoạn giai cấp vô sản tự xây dựng lấy quyền thống trị, giành lấy dân chủ và giai đoạn giành quyền thống trị để xây dựng xã hội
- Giai đoạn thứ nhất: giai cấp vô sản lãnh đạo cách mạng lật đổ quyền thống trị của giai cấp t sản, giải phóng giai cấp, giải phóng nhân dân lao động, xây dựng quyền thống trị của mình Quyền thống trị mà giai cấp vô sản xác lập nhằm bảo đảm chính quyền không rơi vào tay giai cấp phản động, là điều kiện tiên quyết để giai cấp vô sản từng bớc xoá bỏ triệt để sở hữu t sản, thực hiện và giải quyết những vấn đề về lợi ích cho giai cấp mình, cho dân tộc và cho quảng
đại quần chúng nhân dân
- Giai đoạn thứ hai: giai cấp vô sản dùng sự thống trị về chính trị của mình
để từng bớc xây dựng chế độ xã hội mới, xã hội cộng sản chủ nghĩa Đó là xã
hội: "Sự phát triển tự do của mỗi ngời là điều kiện cho sự phát triển tự do của tất cả mọi ngời" (2, tr 642) Mô hình xã hội tơng lai mà cuộc cách mạng vô sản
hớng đến là xây dựng chủ nghĩa cộng sản, đặc trng là xoá bỏ chế độ t hữu, chủ yếu là chế độ t hữu t bản
1.3 Đối tợng, lực lợng và phơng pháp cách mạng vô sản
- Đối tợng của cuộc cách mạng vô sản là giai cấp t sản, sự thống trị của giai cấp t sản mà trực tiếp là chế độ chiếm hữu t bản t nhân
- Lực lợng của cuộc cách mạng là giai cấp vô sản, toàn thể nhân dân lao
động Trong đó, giai cấp vô sản là ngời lãnh đạo, tổ chức ra đội tiên phong của giai cấp mình là đảng cộng sản Trong Tuyên ngôn, Mác và Ăngghen đã phân biệt rõ sự khác nhau giữa những ngời vô sản và những ngời cộng sản về cả mặt thực tiễn và cả mặt lý luận
9