Để hiểu hết 1 cuốn sách toán ta cần hiểu từng trang, để hiểu hết 1 trang ta chỉ cần hiểu từng dòng và để hiểu mỗi dòng có lẽ là không khó lắm. Thật ra học toán là chúng ta học tại sao có dấu bằng ? Tại sao có dấu lớn hơn ? Tại sao có dấu nhỏ hơn? Tại sao có dấu suy ra và tại sao có dấu tương đương ? Để hiểu một bài toán ta cần phải nhớ các kiến thức căn bản chứa đựng trong định nghĩa và định lý. (Để nhớ các định nghĩa và định lý ta cần làm nhiều bài tập).
Trang 1Chuyên đề 3 Phương pháp thế hạng tử tự do
Ví dụ 1 Giải hệ phương trình
Giải: Thế phương trình (2) vào phương trình (1) ta được:
Nhận thấy x=0 không là nghiệm của hệ phương trình
Khi x0, chia cả 2 vế của phương trình (3) cho x3 0 ta được:
:
Đặt y t
x , thì phương trình (4) có dạng:
8t 2t t 1 0
2
1
2 2
Thế vào phương trình (2) ta được 2
y
BÍ KÍP GIẢI HỆ PHƯƠNG TRÌNH CHỈ TRONG 10 PHÚT
Chú ý:
Ở phương pháp này ta cần làm những bước sau để giải được bài toán:
Đưa các số hạng cùng bậc về cùng một nhóm
So sánh bậc của hai phương trình để tìm cách thế hợp lí
Trang 2Vậy hệ phương trình đã cho có nghiệm 1 1 1 1
Ví dụ 2 Giải hệ phương trình
(2)
Giải: Thế phương trình (1) vào (2) ta được
2 2
0
0 0
x y x y
x y x y x
y
Nếu x0 thì từ (1) suy ra y1
Nếu y0 thì từ (1) suy ra x1
Nếu x y thì từ (1) suy ra 01, dẫn tới phương trình vô nghiệm Vậy hệ phương trình có nghiệm là (x;y) = (0;1), (1;0)
Ví dụ 3 Giải hệ phương trình
-8x = y +2y
x -3 = 3(y +1)
x
Giải:
Thế phương trình (2) vào phương trình (1) ta đươc
Trang 33 3 2 2
0
x
Nếu x=0 thì từ (2) suy ra phương trình vô nghiệm
Nếu x0, thì chia cả 2 vế của phương trình (3) cho x2 0 ta được:
2
Đặt y t
x , ta có phương trình sau 2
1
3 3
4 1
4
t
t
y
Với x=-4y, thay vào phương trình (2) ta được
2
4
4
y
Ví dụ 4: Giải hệ phương trình (ĐHKA-2011)
Trang 4Giải:
Ta có: (2)(xy1)(x2y22) 0 xy1 hoặc x2 y2 2
Nếu xy1 thì từ (1) suy ra: 4 2
Suy ra: (x;y)=(1;1) hoặc (x;y)=(-1;-1)
Nếu 2 2
2
x y thì từ (1) suy ra:
1
2
xy
Với x=2y, từ x2y2 2 suy ra:
2 10 10
(Còn tiếp)
Bài tập tự luyện
Giải các hệ phương trình sau:
Bài 1
2
3 6 0
3
x xy
Bài 2
8
5
x y
Bài 3
Trang 5Download các chuyên đề trước:
- Giải hệ phương trình bằng phương pháp miền giá trị: Tại đây
- Giải hệ phương trình bằng phương pháp nhân chia: Tại đây
Để theo dõi các tài liệu khác, truy cập fanpage : Thầy Duy Thành – Tiến sĩ Toán
Để học online, truy cập kênh Youtube: Thầy Duy Thành – Tiến sĩ Toán