Tư tưởng hồ chí minh về nhà nước của dân, do dân, vì dân và vận dụng tư tưởng đó vào việc xây dựng nhà nước ta hiện nay
Trang 1PHẦN I: LỜI MỞ ĐẦU
Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế Việt Nam ta đang ngày một tiến lên sánh vaicùng các cường quốc năm châu, đang dần khẳng định vị thế của mình với thế giới về mộtnền độc lập, tự do, dân chủ.Để đạt được thành quả này là cả một quá trình đấu tranh giankhổ với những hy sinh mất mát không thể bù đắp được của bao thế hệ cha ông ta Và để
có được nền độc lập dân chủ của nước nhà thì ngoài sự cống hiến, hy sinh của cả một dântộc, còn có những người con kiệt xuất với phẩm chất anh dũng, kiên cường, không sợkhó, sợ khổ, sẵn sàng hy sinh cho tổ quốc Người thanh niên mang tên Nguyễn Tất Thành
đã một mình bôn ba khắp năm châu bốn bể để tìm ra con đường mang lại độc lập tự docho tổ quốc mình Nhắc tới người là nhắc tới một vị anh hùng dân tộc, một danh nhânvăn hoá của nhân loại, một vị lãnh tụ tài ba và đặc biệt là người cha già kình yêu của dântộc Cả cuộc đời Người đã cống hiến cho nền độc lập của dân tộc cho sự tự do của đấtnước Tư tưởng của Người đã đưa sự nghiệp cách mạng của dân tộc vượt qua muôn trùngkhó khăn để đi đến những thắng lợi to lớn, có ý nghĩa lịch sử vĩ đại, là kim chỉ nam chomọi hành động của Đảng và của nhân dân ta
Một trong những tư tưởng lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh là xây dựng một nhànước kiểu mới – nhà nước pháp quyền của dân, do dân và vì dân Đây là tư tưởng xuyênsuốt trong quá trình lãnh đạo cách mạng của Đảng và Bác Hồ, đã được minh chứng vàkiểm nghiệm trong lịch sử đấu tranh giành chính quyền và xây dựng chính quyền nhànước dân chủ nhân dân Theo Hồ Chủ tịch, nhà nước kiểu mới – nhà nước pháp quyềnphải là nhà nước của dân, do dân và vì dân, đó là tư tưởng, ý chí nhất quán của Chủ tịch
Trang 2đề tài “Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước của dân, do dân, vì dân và vận dụng tư tưởng
đó vào việc xây dựng nhà nước ta hiện nay.”
1 TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ NHÀ NƯỚC CỦA DÂN, DO DÂN, VÌ DÂN
Trong quá trình đi tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh nghiên cứu lựa chọn ra mộtkiểu nhà nước mới cho Việt Nam để xây dựng sau khi cách mạng giải phóng dân tộc theocon đường cách mạng vô sản thành công Nhà nước đó phải đại biểu quyền lợi "cho sốđông người" và Hồ Chí Minh đã chủ trương xây dựng một Nhà nước công nông binh thểhiện trong Chánh cương vắn tắt của Đảng khi thành lập Đảng đầu năm 1930
Trải qua thực tế các cao trào cách mạng ở Việt Nam, về sau, Hồ Chí Minh chủ trươngxây dựng ở Việt Nam một nhà nước Dân chủ Cộng hòa, một nhà nước do nhân dân laođộng làm chủ, nhà nước của dân, do dân, vì dân Trong bài báo Dân vận (năm 1949), HồChí Minh khẳng định: Nước ta là nước dân chủ Bao nhiêu lợi ích đều vì dân Bao nhiêuquyền hạn đều của dân Công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân Sự nghiệpkháng chiến, kiến quốc là công việc của dân Chính quyền từ xã đến Chính phủ Trungương do dân cử ra Đoàn thể từ Trung ương đến xã do dân tổ chức nên Nói tóm lại,quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân
Quan điểm về nhà nước của dân, do dân, vì dân, chúng ta thấy trong di sản tư tưởng
Hồ Chí Minh thể hiện ở những nội dung cơ bản sau đây:
a Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước của dân
Theo quan điểm của Hồ Chí Minh là xác lập tất cả mọi quyền lực trong nhà nước
và trong xã hội đều thuộc về nhân dân Trong 24 năm làm Chủ tịch nước, Hồ Chí Minh
đã lãnh đạo soạn thảo hai bản Hiến pháp, đó là Hiến pháp năm 1946 và Hiến pháp năm
1959 Quan điểm trên của Người được thể hiện trong các bản Hiến pháp đó Hồ ChíMinh khẳng định rõ ràng và ngay từ đầu là: “Nước Việt Nam là một nước dân chủ cộnghòa Tất cả quyền bính trong nước là của toàn thể nhân dân Việt Nam, không phân biệtnòi giống, gái trai, giàu nghèo, giai cấp, tôn giáo” (Điều thứ 1, Hiến pháp năm 1946)
Trang 3Quyền lực trong nước là của toàn thể nhân dân, theo Hồ Chí Minh phải được thểhiện ở những điểm sau đây:
“Dân làm chủ và dân là chủ” Dân có quyền làm bất cứ việc gì mà pháp luật không cấm, đồng thời có nghĩa vụ tuân theo pháp luật Dân là chủ cónghĩa là xác định vị thế của dân, còn dân làm chủ có nghĩa là xác địnhquyền, nghĩa vụ của dân Trong nhà nước của dân, với ý nghĩa đó, ngườidân được hưởng mọi quyền dân chủ Bằng thiết chế dân chủ, nhà nước phải
có trách nhiệm bảo đảm quyền làm chủ của dân, để cho nhân dân thực thiquyền làm chủ của mình trong hệ thống quyền lực của xã hội Quyền lựccủa nhân dân được đặt ở vị trí tối thượng Điều này có ý nghĩa thực tế nhắcnhở những người lãnh đạo, những đại biểu của nhân dân làm đúng chứctrách và vị thế của mình, không phải là đứng trên nhân dân, coi khinh nhândân, "cậy thế" với dân, "quên rằng dân bầu mình ra là để làm việc cho dân".Một nhà nước như thế là một nhà nước tiến bộ trong bước đường phát triểncủa nhân loại Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa do Hồ Chí Minh khaisinh ngày 2-9-1945 chính là Nhà nước tiến bộ chưa từng có trong lịch sửhàng nghìn năm của dân tộc Việt Nam bởi vì Nhà nước đó là nhà nước củadân, nhân dân có vai trò quyết định mọi công việc của đất nước
“ Những việc lien quan đến vận mệnh quốc gia sẽ đưa ra nhân dân phúc quyết” (Điều 32- Hiến pháp năm 1946).
Sau khi giành được chính quyền, dân ủy quyền cho các đại diện của mình bầu ra Đồng thời, dân có quyền bãi miễn đại biểu quốc hội, đại biểu hội đồng nhân dân nếu những đại biểu ấy tỏ ra không xứng đáng với sự tín nhiệm của nhân dân
b Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước do dân
Tư tưởng về nhà nước do dân được thể hiện ở những điểm chính sau:
Nhà nước do dân lựa chọn, bầu ra những đại biểu của mình
Nhà nước đó do dân ủng hộ, giúp đỡ, đóng thuế để Nhà nước chi tiêu, hoạt động
Trang 4 Nhà nước do dân phê bình, xây dựng, giúp đỡ Hồ Chí Minh yêu cầu: Tất cả các
cơ quan nhà nước là phải dựa vào nhân dân, liên hệ chặt chẽ với nhân dân, lắngnghe ý kiến và sự kiểm soát của nhân dân
c Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước vì dân
Tư tưởng về nhà nước vì dân được thể hiện ở những điểm chính sau:
Hồ Chí Minh khẳng định: chỉ có Nhà nước thực sự của dân, do dân tổ chức, xâydựng và kiểm soát mới có thể là nhà nước vì dân
Nhà nước vì dân là nhà nước phục vụ lợi ích và nguyện vọng của nhân dân, không
có đặc quyền lợi, thật sự trong sạch, cần kiệm liêm chính Hồ Chí Minh yêu cầu:
“Việc gì lợi cho dân, ta phải hết sức làm
Việc gì hại cho dân, ta phải hết sức tránh ”
Cán bộ Nhà nước phải là đầy tớ của dân, đồng thời là người lãnh đạo hướng dẫnnhân dân Đầy tớ thì phải trung thành, tận tụy, cần kiệm liêm chính, chí công vô
tư, lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ Người lãnh đạo phải trí tuệ hơn người, minhmẫn, sáng suốt, nhìn xa, trông rộng, gần gũi nhân dân, trọng dụng hiền tài Nhưvậy, “Người thay mặt dân phải đủ cả đức và tài, vừa hiền lại vừa minh”
2 VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH TRONG VIỆC XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC TA HIỆN NAY.
a Nhà nước đảm bảo quyền dân chủ thực sự của nhân dân
Đặc trưng thuộc về bản chất của Nhà nước ta là Nhà nước của nhân dân, do nhândân, vì nhân dân
Nhà nước do nhân dân bầu ra thông qua cơ chế phổ thông đầu phiếu
Tự nó, mọi cơ quan quyền lực nhà nước không có quyền, mà chỉ thừa hànhquyền lực do nhân dân ủy quyền
Mọi hoạt động của Nhà nước phải vì lợi ích của nhân dân, tuân thủ nguyêntắc Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu ra: “Việc gì có lợi cho dân phải hết sứclàm; việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh”
Mọi hoạt động của Nhà nước phải được đặt dưới sự kiểm tra, giám sát củanhân dân
Trang 5 Nhân dân có quyền tỏ tín nhiệm hay bất tín nhiệm đối với Chính phủ Đểhiện thực hóa tinh thần đó, Đại hội XI của Đảng đã khẳng định: Tiếp tụcxây dựng và hoàn thiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo đảm tất cả quyềnlực nhà nước thuộc về nhân dân; mọi đường lối, chủ trương của Đảng,chính sách, pháp luật của Nhà nước đều vì lợi ích của nhân dân; cán bộ,công chức thật sự là công bộc của nhân dân
Liên quan tới vấn đề thứ nhất, Đại hội XI của Đảng nhấn mạnh sự cần thiết phải
“Hoàn thiện cơ chế bầu cử đại biểu Quốc hội để cử tri lựa chọn và bầu những người thực
sự là đại biểu của mình vào Quốc hội ; có cơ chế để đại biểu Quốc hội gắn bó chặt chẽ
và có trách nhiệm với cử tri” Có hai điểm cần đặc biệt quan tâm:
Một là, giải quyết thỏa đáng mối quan hệ giữa cơ cấu vùng miền, giới tính, lứa
tuổi, nghề nghiệp, dân tộc, tôn giáo với chất lượng của đại biểu Quốc hội
Hai là, trong số đại biểu Quốc hội, có một phần - tuy không lớn, đại biểu công tác
ở trung ương nhưng được giới thiệu về các địa phương để ứng cử nhằm bảo đảm côngdân ở mọi vùng của đất nước đều được thực hiện quyền bầu cử Quốc hội, song cũng do
đó mà sự gắn bó chặt chẽ, sự hiểu biết thấu đáo lẫn nhau giữa đại biểu được bầu với cử tri
ở nơi đã bầu ra mình cũng có khó khăn Khi đó, việc thực hiện yêu cầu “đại biểu Quốchội gắn bó chặt chẽ và có trách nhiệm với cử tri” đã trực tiếp bầu ra mình là một việckhông đơn giản Tìm ra phương thức giải quyết vấn đề này trở thành một chủ đề mà Banchỉ đạo bầu cử Quốc hội khóa XIII cần hết sức quan tâm
Để sự ủy quyền của nhân dân cho Nhà nước không dẫn tới tình trạng mình mấtquyền - một biểu hiện rõ nhất, nổi bật nhất của sự tha hóa quyền lực nhà nước, nguyênnhân trực tiếp và sâu xa nhất của bệnh quan liêu, tham nhũng trong bộ máy nhà nước -không chỉ cần hoàn thiện cơ chế ủy quyền, mà còn phải hoàn thiện cơ chế chống lạmquyền Một giải pháp quan trọng nhất được Đại hội XI nêu ra là phải phát huy vai trò củacác cơ quan dân cử, của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể nhân dân, các phương tiện thôngtin đại chúng và của nhân dân trong việc giám sát không chỉ cán bộ, công chức nhà nước,
mà cả các cơ quan nhà nước ngay từ khâu hoạch định chiến lược phát triển đến việc triểnkhai thực hiện các chiến lược đó, bảo đảm tất cả các chiến lược mà Nhà nước đưa ra đều
Trang 6xuất phát từ nhu cầu, lợi ích của nhân dân, thực sự vì lợi ích của nhân dân Việc thực hiệnQuy chế dân chủ ở cơ sở, Pháp lệnh dân chủ ở cơ sở trong những năm gần đây đã manglại những bằng chứng khẳng định tính hữu hiệu của giải pháp này Song để nhân dân thựchiện được quyền giám sát hoạt động của Nhà nước, cần dân chủ hóa, công khai hóa, minhbạch hóa mọi hoạt động của Nhà nước - trừ một số vấn đề đặc biệt thuộc bí mật quốc gia.
Do vậy, Đại hội XI đã đặt vấn đề phải thực hiện chế độ công khai, minh bạch về kinh tế,tài chính trong các cơ quan hành chính, đơn vị cung ứng dịch vụ công, doanh nghiệp nhànước; công khai, minh bạch về cơ chế, chính sách, các dự án đầu tư, xây dựng cơ bản,mua sắm từ ngân sách nhà nước, huy động đóng góp của nhân dân, quản lý và sử dụngđất đai, tài sản công, công tác tiếp nhận, bổ nhiệm cán bộ; thực hiện có hiệu quả việc kêkhai và công khai tài sản, thu nhập của cán bộ, công chức theo quy định
Tôn trọng quyền của nhân dân và việc nhân dân có thực hiện được quyền đó haykhông là hai chuyện khác nhau Lưu ý tới vấn đề này, Đại hội XI cũng nhấn mạnh sự cầnthiết phải nâng cao năng lực của nhân dân trong việc thực hiện quyền lực của mình.Liên quan tới vấn đề thứ năm, cần lưu ý rằng, ngay từ khi chỉ đạo xây dựng Hiến phápnăm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đưa vào bản hiến pháp đó vấn đề trưng cầu dân ý
Từ đó đến nay, do nhiều lý do khách quan và chủ quan, cơ chế đó chưa được thực hiện.Giờ đây, việc trở lại vấn đề này đã chín muồi Việc lấy phiếu tín nhiệm của nhân dân đốivới Chính phủ nói chung, đối với những cương vị chủ chốt trong bộ máy nhà nước nóiriêng cần được xem là một việc làm hết sức cần thiết Có thể và cần phải thực hiện dầntừng bước - từ mức độ lấy phiếu tín nhiệm một số cương vị trong Quốc hội, hội đồngnhân dân cấp tỉnh, thành phố đến lấy ý kiến nhân dân về sự tín nhiệm đối với một số bộphận của bộ máy quyền lực nhà nước
Bảo đảm nguyên tắc “tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân” là nội dung cơ bảnnhất của dân chủ xã hội chủ nghĩa, thừa nhận quyền tự do, bình đẳng của công dân, thừanhận nhân dân là chủ thể của quyền lực và được thể chế hóa thành các quy định mangtính pháp lý, thành nguyên tắc tổ chức và vận hành của nhà nước Những năm qua, Đảng
và Nhà nước ta đã ban hành nhiều chính sách đổi mới về kinh tế, chính trị, xã hội, từngbước phát huy quyền làm chủ của nhân dân, nhờ đó đã đạt được những thành tựu to lớn
Trang 7trong sự nghiệp xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc
Tuy nhiên, nhìn chung trong thực tiễn quyền làm chủ của nhân dân chưa được coitrọng đúng mức, còn bị vi phạm ở nhiều nơi, trên nhiều lĩnh vực; tệ quan liêu, cửa quyền,tham nhũng, sách nhiễu, gây phiền hà cho dân chưa được đẩy lùi; không ít hiện tượngmất dân chủ, dân chủ hình thức, dân chủ không đi liền với kỷ luật và pháp luật; cơ chế vàpháp luật đảm bảo quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân chưa được cụ thể hóa đầy đủ.Mặt khác, hiện nay nhiều vấn đề công khai minh bạch cũng còn đang hạn chế
Thí dụ: công khai minh bạch tài sản của cán bộ, công chức nhưng chỉ công khai
trong phạm vi hẹp; nhiều chính sách đãi ngộ, chính sách cán bộ từng cấp khác nhau chưađược phổ biến rộng rãi Vì vậy vấn đề “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra” thựchiện khó đầy đủ, vì họ không biết làm sao mà bàn, làm sao mà kiểm tra
Thực tiễn chứng minh, những năm gần đây có một số cán bộ lãnh đạo, kể cả cán bộcấp Ủy viên Trung ương bị kỷ luật vẫn đưa lên thông tin đại chúng Những việc làm ấycủa Trung ương lúc đầu cũng có nhiều luồng tư tưởng khác nhau: “có nên”, “không nên”,nhưng đại đa số cho rằng Trung ương làm như vậy là hợp lý, chính làm như vậy vừa bảo
vệ, vừa nâng cao uy tín của cán bộ, còn che đậy thì dư luận sẽ bàn tán theo cảm giác củamình và sẽ bất lợi cho Đảng, cho danh dự, uy tín của cán bộ Việc làm ấy của Trungương đã hợp với lòng dân Kỳ họp thứ 32 của Ủy ban Kiểm tra Trung ương công khai 45
vụ việc cũng đã thể hiện ý Đảng lòng dân
Chúng ta vừa tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIII và đạibiểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2011- 2016, vấn đề quan trọng là làm sao phải đảm bảoquyền lực thực sự thuộc về nhân dân, làm sao phải công khai minh bạch, nói thẳng nóithật, dọn đường cho đất nước thẳng tiến trên đường đổi mới, đẩy nhanh sự nghiệp CNH,HĐH
Trước hết, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức đủ năng lực, phẩm chất, thực sự làcông bộc của dân Hiện nay, trong điều kiện mới, Đảng và Nhà nước cần đào tạo đội ngũcán bộ, công chức có đạo đức cách mạng, phẩm chất năng lực và phong cách công tácgần dân, hiểu dân, học dân; là người am hiểu chính sách, pháp luật, có liên hệ mật thiếtvới nhân dân, có tinh thần, trách nhiệm, bao dung, thực sự tôn trọng quyền làm chủ của
Trang 8nhân dân, làm cho dân biết hưởng quyền dân chủ, biết dùng quyền dân chủ của mình,dám nói, dám làm Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật đầy đủ, rõ ràng,minh bạch, thể hiện đúng ý chí, lợi ích, nguyện vọng và quyền lực của dân, thực sự bảo
vệ được các quyền của công dân Đó là điều kiện quan trọng để nhân dân kiểm soátquyền lực và đội ngũ công bộc của mình, tạo điều kiện thuận lợi cho những cán bộ, côngchức thực sự của dân, phát huy được vai trò, trách nhiệm trong phục vụ nhân dân và đểđào thải những cán bộ đi ngược lại quyền lợi của nhân dân, bảo đảm trật tự kỷ cương xãhội, cuộc sống bình yên, quyền và lợi ích hợp pháp của nhân dân Đồng thời, phải nâng cao vai trò giám sát của nhân dân đối với quyền lực nhà nước Vìtrong thực tế, sự giám sát của nhân dân đối với quyền lực nhà nước chưa đạt kết quả nhưmong muốn, chưa phát huy hết vai trò to lớn của nhân dân Vẫn còn nhiều bất cập, bứcxúc trong nhận thức, tính chủ động, sáng tạo, tính chính trị của nhân dân, phương thứcnhân dân thực hiện quyền giám sát còn nhiều lúng túng Để khắc phục tình trạng này, cầnphải xây dựng cơ chế đồng bộ thực hiện quyền lực của dân; cơ chế minh bạch, công khai
về quyền lực nhà nước phục vụ nhân dân tốt hơn Giải quyết tốt vấn đề quyền và nghĩa
vụ công dân Chỉ khi nào người dân tự ý thức được quyền cũng như nghĩa vụ công dâncủa mình lúc đó dân chủ hóa mới được thực thi trong xã hội và xã hội mới thực sự trởthành xã hội dân sự Vì vậy, Nhà nước có trách nhiệm trong việc nâng cao sự hiểu biết, ýthức tôn trọng và tuân thủ pháp luật của người dân, giúp và tạo điều kiện cho họ rènluyện thói quen sống, làm việc theo Hiến pháp và pháp luật Vấn đề cốt lõi hiện nay làmuốn thực hiện quyền làm chủ của nhân dân thì phải nâng cao dân trí Nâng cao dân trí
để giúp cho nhân dân hiểu đúng về chính sách, pháp luật, để thực hiện quyền làm chủ,bảo vệ quyền lợi chính đáng, hợp pháp của mình, đồng thời hiểu rõ trách nhiệm, nghĩa vụ
và tham gia kiểm tra, giám sát việc thực hiện của cán bộ, đảng viên Dân trí được nânglên thì nhân dân mới có khả năng, sáng kiến tham gia xây dựng Nhà nước, đóng góp ýkiến bổ sung chính sách, pháp luật của Đảng, Nhà nước Muốn nâng cao dân trí, Nhànước cần có chiến lược phát triển giáo dục một cách toàn diện, vừa bảo đảm trang bịnhững kiến thức cơ bản cần thiết cho con người, vừa chú trọng phát triển giáo dục ở vùngsâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, chấm dứt tình trạng thất học, mù chữ
Trang 9Giáo dục ý thức, quan điểm tư tưởng, lập trường vững vàng cho nhân dân Tránh tìnhtrạng dễ bị lôi kéo, mua chuộc dẫn đến tự do vô chắnh phủ Từng bước xây dựng văn hóapháp luật cho các tầng lớp nhân dân và cả người thực thi quyền lực nhà nước nhằm tạotiền đề tốt cho việc thực hành, bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân
Cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân Là người chủ xãhội, cho nên nhân dân không chỉ có quyền mà còn có trách nhiệm tham gia hoạch định,thi hành các chủ trương, chắnh sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước Quyền làm chủcủa dân ngày càng được phát huy, sẽ tạo động lực trong phát triển kinh tế - xã hội, gópphần xây dựng, củng cố hệ thống chắnh trị
b Kiện toàn bộ máy hành chắnh nhà nước
Trong thời gian qua, mặc dù Đảng ta có nhiều nghị quyết về xây dựng, hoàn thiệnnhà nước, về cải cách hành chắnh, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của nhà nước, songnăng lực quản lý điều hành của Nhà nước ta chưa ngang tầm với đòi hỏi của thời kỳ mới
Để Nhà nước giữ được vai trò trụ cột của hệ thống chắnh trị, công cụ đắc lực thựchiện quyền làm chủ của nhân dân, chỗ dựa cho kinh tế xã hội phát triển, cần thiết phải đổimới tổ chức bộ máy để nó đáp ứng đựợc đầy đủ các yêu cầu, nhiệm vụ mới đặt ra
Đổi mới kiện toàn bộ máy Nhà nước theo tinh thần các Nghị quyết của Đảng
Đổi mới, kiện toàn bộ máy nhà nước hiện nay phải theo 4 quan điểm chỉ đạo việcđổi mới, kiện toàn bộ máy của hệ thống chắnh trị:
Một là, việc đổi mới, kiện toàn tổ chức bộ máy phải phù hợp với đặc điểm của hệ
thống chắnh trị nước ta vận hành theo cơ chế Đảng lãnh đạo, nhà nước quản lý, nhân dânlàm chủ do một đảng duy nhất lãnh đạo; phù hợp với đặc điểm của nền kinh tế thị trườngđịnh hướng xã hội chủ nghĩa, hội nhập kinh tế quốc tế và xây dựng Nhà nýớc pháp quyền
xã hội chủ nghĩa, giữ vững và tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng
Hai là, kiện toàn tổ chức bộ máy phải nhằm bảo đảm các cơ quan trong hệ thống
chắnh trị hoạt động có hiệu lực, hiệu quả, tinh gọn, khắc phục tình trạng quan liêu, trùng
Trang 10lặp, chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ hoặc tổ chức không phù hợp với chức năng,nhiệm vụ Phân định rõ chức nãng, nhiệm vụ, trách nhiệm của mỗi tổ chức, bảo đảm hiệulực, hiệu quả hoạt động của cả hệ thống chính trị.
Ba là, kiện toàn tổ chức bộ máy cơ quan Ðảng và cơ quan Nhà nước phải bảo đảm
tính đồng bộ, hệ thống, bảo đảm sự lãnh đạo của Ðảng trong hệ thống chính trị nước ta.Vừa xây dựng các cơ quan của Ðảng vững mạnh, đủ sức thực hiện chức năng, nhiệm vụ,vừa phát huy vai trò, trách nhiệm của tổ chức đảng và đảng viên trong các cơ quan nhànước, Mặt trận Tổ quốc, đoàn thể chính trị xã hội làm tham mưu cho Ðảng
Bốn là, đổi mới, kiện toàn tổ chức bộ máy phải vừa kế thừa những thành quả, kinh
nghiệm đã đạt được, vừa đáp ứng yêu cầu của tiến trình đổi mới đất nước, hội nhập kinh
sự bắt nguồn từ nhân dân, của nhân dân và phục vụ nhân dân Mọi mặt tổ chức và hoạtđộng của Nhà nước đều đặt trên cơ sở pháp luật, chịu sự quản lý thống nhất của phápluật Pháp luật là tối thừợng, Nhà nước không thể đứng trên hay đứng ngoài pháp luật,Nhà nước quản lý xã hội bằng pháp luật, Nhà nước và công dân bình đẳng trước phápluật Trong nền kinh tế thị trường hiện đại, Nhà nước với tư cách là cơ quan quyền lựcchính trị tối cao của một quốc gia, tác động vào thị trường như một chủ thể quản lý, mặtkhác là một chủ thể hoạt động kinh tế Có thể nói, Nhà nước hiện đại có chức năng ngàycàng quan trọng trong nền kinh tế thị trường, đó là các chức năng quản lý nhà nước vềkinh tế; điều tiết nền kinh tế, khắc phục những hạn chế của nền kinh tế thị trường Nhànước với các nhiệm vụ: tạo lập môi trường pháp lý lành mạnh cho hoạt động của nềnkinh tế thị trường; hoạch định các chính sách kinh tế, điều tiết kinh tế, bảo đảm các dịch
vụ công cộng; bảo đảm xã hội, bảo vệ những người dễ bị tổn thương; phối hợp với các