Xuất phát từ vai trò của công chức cấp xã - Vai trò của CC cấp xã đối với chính quyền cấp xã Đội ngũ CC cấp xã là người giữ vai trò quyết định trong việcquán triệt, tổ chức thực hiện mọi
Trang 1LỜI CẢM ƠN
Trong suốt 4 năm học tập và rèn luyện dưới mái trường Học việnhành chính quốc gia thành phố Hồ Chí Minh đã trang bị cho emnhững kiến thức, bài học quý giá làm hành trang vững chắc trêncon đường sự nghiệp sau này với tấm lòng biết ơn sâu sắc
Em xin được trân trọng cảm ơn đến Ban Giám đốc Học viện hànhchính quốc gia thành phố Hồ Chí Minh cùng các thầy cô giáo trongsuốt 4 năm học vừa qua đã tận tình, quan tâm, dạy bảo, truyềnđạt những kiến thức, kỹ năng hữu ích cho chúng em; em xin cảm
ơn các thầy cô trong Bộ môn Quản lý tổ chức và nhân sự đã hướngdẫn chu đáo cho em trong suốt quá trình làm khóa luận tốtnghiệp
Em xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến thầy Trần Trí Trinh đã quantâm, giúp đỡ nhiệt tình cũng như tạo điều kiện để em hoàn thànhkhóa luận tốt nghiệp
Dưới đây là bài khóa luận tốt nghiệp Do còn nhiều hạn chế nênkhông tránh khỏi sự thiếu sót Kính mong nhận được sự đóng gópcủa thầy, cô và các bạn
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 2MỤC LỤC
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 1
PHẦN MỞ ĐẦU 2
1 Lý do chọn đề tài 2
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 3
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 4
4 Phương pháp nghiên cứu 4
5 Kết cấu của khoá luận 4
CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ 5
1.1 Công chức cấp xã 5
1.1.1 Khái niệm công chức cấp xã 5
1.1.2 Vị trí, vai trò của công chức cấp xã 5
1.1.3 Đặc điểm đội ngũ công chức cấp cấp xã 7
1.2 Chất lượng công chức cấp xã 7
1.2.1 Khái niệm chất lượng 7
1.2.2 Chất lượng công chức cấp xã 8
1.2.3 Một số hình thức biểu hiện chất lượng của công chức cấp xã 8
1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng công chức cấp xã 15
1.3.1 Cơ chế hình thành đội ngũ công chức cấp xã 15
1.3.2 Chính sách về đào tạo bồi dưỡng cán bộ công chức cấp xã 15
1.3.3 Yếu tố văn hoá địa phương 16
1.3.4 Chế độ chính sách đối với công chức cấp xã 17
1.3.5 Yếu tố nhận thức của công chức cấp xã 18
Tiểu kết Chương 1 19
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ HUYỆN BÌNH SƠN TỈNH QUẢNG NGÃI 19
Trang 32.1 Thực trạng đội ngũ công chức cấp xã trên địa bàn
huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi 19
2.1.1 Khái quát chung về huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi 19
2.1.2 Đội ngũ công chức cấp xã 20
2.2 Phân tích thực trạng chất lượng công chức cấp xã huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi 28
2.2.1 Hiệu quả thực thi công vụ 28
2.2.2 Phương pháp và kỹ năng giải quyết công việc 33
2.2.3 Đạo đức công vụ của công chức cấp xã 34
2.3 Đánh giá 36
2.3.1 Những mặt đạt được 36
2.3.2 Những mặt hạn chế 37
2.3.3 Nguyên nhân 38
Tiểu kết Chương II 40
CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC CẤP CẤP XÃ HUYỆN BÌNH SƠN 41
3.1 Cấp xã để đưa ra giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công chức cấp xã huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi 41
3.1.1 Định hướng xây dựng công chức cấp xã của Huyện ủy, UBND huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi 41
3.1.2 Trên cấp xã mục tiêu, yêu cầu và tiêu chuẩn đê xây dựng đội ngũ công chức cấp xã 42
3.2 Một số giải pháp góp phần nâng cao chất lượng công chức cấp xã huyện Bình Sơn 42
3.2.1 Tiếp tục hoàn thiện quy định tiêu chuẩn chức danh đối với công chức cấp xã 42
3.2.2 Nâng cao chất lượng công tác quy hoạch, chủ động tạo nguồn công chức cấp xã 43
3.2.3 Nâng cao chất lượng tuyển dụng công chức cấp xã 45
3.2.4 Đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng công chức cấp xã .46
Trang 43.2.6 Hoàn thiện chính sách đối với công chức cấp xã 49
3.2.7 Tăng cường công tác đánh giá và khen thưởng công chức cấp xã 50
3.2.8 Thu hút công chức về công tác tại cấp xã 51
3.2.9 Tạo môi trường làm việc cho công chức cấp xã 51
Tiểu kết Chương III 52
KẾT LUẬN 53
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 54
PHỤ LỤC 55
Trang 5DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
HĐND: Hội đồng nhân dân
UBND: Uỷ ban nhân dân
THCS : Trung học cấp xã
THPT : Trung học phổ thông
Tr cấp: Trung cấp
CĐ:Cao đẳng
ĐH, Trên ĐH: Đại học, Trên Đại học
UBMTTQ: Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc
BD: Bồi dưỡng
ĐT: Đào tạo
CC: Công chức
Trang 6PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
1.1 Xuất phát từ vai trò của công chức cấp xã
- Vai trò của CC cấp xã đối với chính quyền cấp xã
Đội ngũ CC cấp xã là người giữ vai trò quyết định trong việcquán triệt, tổ chức thực hiện mọi quyết định của cấp ủy cấp trên,cấp ủy cùng cấp và mọi chủ trương, kế hoạch, sự chỉ đạo củachính quyền cấp trên, cũng như mọi chương trình, kế hoạch củachính quyền cấp xã
CC cấp xã là cầu nối quan trọng nhất giữ Đảng, Nhà nước vớinhân dân Và giữ vai trò quyết định trong việc xây dựng và thúcđẩy phong trào cách mạng của quần chúng ở cấp xã
- Vai trò của CC cấp xã trong sự ổn định xã hội và phát triển của chính quyền địa phương
CC cấp xã là những người làm việc trực tiếp và hiểu đượcmong muốn của nhân dân, sẽ góp phần ổn định tình hình xã hộitại địa phương thông qua các chính sách cụ thể và hợp lý Đặcbiệt, ở các xã có đồng bào dân tộc sinh sống vai trò này càng đượcphát huy Bởi vì sự hiểu biết của đồng bào dân tộc còn hạn chế, dễ
bị lợi dụng và lôi kéo, trên các địa bàn đó có nhiều vấn đề nhạycảm diễn ra Nếu chính quyền không gần dân, không kheo léo vàgây mất lòng tin trong nhân dân thì sự bất ổn định xã hội rất dễxảy ra
Chính quyền cấp cấp xã và CC cấp xã là những người nắm rõcác điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội tại địa phương Từ đó đưa racác chính sách hợp lý, giúp phát huy tốt nhất các thế mạnh củađịa phương, góp phần phát triển kinh tế - xã hội ổn định và bềnvững
1.2 Xuất phát từ thực trạng chất lượng CC cấp xã hiện nay
Trang 7CC cấp xã hiện nay vẫn còn nhiều bất cập, hạn chế về trình độchuyên môn và chất lượng thực thi công việc, mà hiện nay với tìnhhình đất nước ngày càng phát triển hội nhập do đó cần đòi hỏi mộtlượng CC quản lý hành chính chất lượng cao Và việc nâng caochất lượng là điều rất cần thiết.
Hiện nay trên địa bàn xã việc áp dụng công nghệ thông tintrong giải quyết công việc của CC còn gặp nhiều khó khăn, nhiều
CC vẫn chưa thể sử dụng máy tính và làm việc trên máy tính, cấp
xã vật chất còn hạn chế nên kết quả mang lại chưa cao
1.3 Xuất phát từ yêu cầu quản lý ngày càng cao
Sự nghiệp đổi mới đất nước trong thời kỳ đẩy mạnh côngnghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đang đặt ra những yêu cầu cấpbách về cải cách BMNN, cải cách nền hành chính quốc gia Chínhnăng lực, trình độ và phẩm chất của đội ngũ CC Nhà nước là mộtnhân tố quan trọng, có vai trò quyết định thắng lợi trong sựnghiệp to lớn này
Việc xây dựng đội ngũ CC cấp cấp xã trong sạch, vững mạnh,
có số lượng hợp lý, chuyên nghiệp, hiện đại, đủ phẩm chất vànăng lực thi hành công vụ; thực hiện có hiệu lực, hiệu quả quản lýNhà nước tận tụy phục vụ sự nghiệp cách mạng và nhân dân trongthời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước là mộtyêu cầu quan trọng, là mục tiêu tổng quát của xây dựng đội ngũ
CC Hành chính Nhà nước nói chung và CC cấp cấp xã nói riêng củanước ta
Nhận thấy tầm quan trọng của đội ngũ CC cấp xã và tính cấpthiết cần phải nâng cao chất lượng CC cấp xã nên em đã chọn đềtài “Nâng cao chất lượng đội ngũ công chức tại UBND huyện BìnhSơn, tỉnh Quảng Ngãi”
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
2.1 Mục đích nghiên cứu
Trang 8Đề tài tập trung vào việc phân tích thực trạng và đánh giá vềchất lượng đội ngũ công chức cấp cấp xã tại huyện Bình Sơn, tỉnhQuảng Ngãi từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chấtlượng công chức cấp cấp xã tại huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãigóp phần vào việc nâng cao hiệu quả thực thi công vụ của đội ngũnày cũng như chất lượng hoạt động của chính quyền cấp cấp xãcủa huyện.
2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu cấp xã lý luận về vấn đề nâng cao chất lượng củađội ngũ công chức cấp cấp xã tại huyện Bình Sơn, tỉnh QuảngNgãi;
- Tìm hiểu trực trạng chất lượng của đội ngũ cán bộ công chứchuyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi
- Đưa ra một số kiến nghị, giải pháp góp phần nâng cao chấtlượng đội ngũ công chức cấp cấp xã huyện Bình Sơn, tỉnh QuảngNgãi
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Trong khuôn khổ của một khoá luận tốt nghiệp, đề tài tậptrung vào nghiên cứu về trình độ; hiệu quả thực thi công vụ; đạođức công vụ và một số vấn đề khác của đội ngũ công chức cấpcấp xã Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi
Nghiên cứu được tiến hành trên địa bàn 25 xã, thị trấn huyệnBình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi theo số liệu thống kê về công chức cấpcấp xã của huyện năm 2015
4 Phương pháp nghiên cứu
Khoá luận sử dụng một số phương pháp nghiên cứu sau đây:
- Phương pháp duy vật biện chứng;
- Phương pháp tổng hợp, thống kê, phân tích;
- Phương pháp so sánh, đánh giá;
Trang 9- Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Ngoài ra khoá luận còn sử dụng các phương pháp bổ trợ như:phương pháp
phỏng vấn, phương pháp điều tra, khảo sát thực tế,…
5 Kết cấu của khoá luận
Ngoài phần mở đầu và phần kết luận, khoá luận gồm 3chương:
Chương 1: Khái quát về công chức cấp cấp xã
Chương 2: Thực trạng chất lượng công chức cấp cấp xã huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi.
Chương 3: Một số đề xuất và kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng công chức cấp cấp xã huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi.
Trang 10CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG
CÔNG CHỨC CẤP XÃ
1.1 Công chức cấp xã
1.1.1 Khái niệm công chức cấp xã
Khái niệm công chức cấp xã được quy định tại Điều 4, Luậtcông chức năm 2008:
Công chức cấp xã là công dân Việt Nam được tuyển dụng giữ
một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhân dâncấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước.Các chức danh của CC được quy định tại Khoản 2, Điều 3 Nghịđịnh 92/2009 quy định về chức danh, số lượng, một số chế độ,chính sách đối với công chức ở xã, phường, thị trấn và nhữngngười hoạt động không chuyên trách ở cấp xã
Công chức cấp xã có các chức danh sau đây:
a) Trưởng Công an;
b) Chỉ huy trưởng Quân sự;
c) Văn phòng – thống kê;
d) Địa chính – xây dựng – đô thị và môi trường (đối vớiphường, thị trấn) hoặc địa chính – nông nghiệp – xây dựng và môitrường (đối với xã);
đ) Tài chính – kế toán;
e) Tư pháp – hộ tịch;
g) Văn hóa – xã hội
Với quy định mới này địa vị pháp lý của đội ngũ công chứcchính quyền cấp xã có sự thay đổi lớn Quyền hạn và trách nhiệmcủa họ được quy định chặt chẽ hơn, đồng thời yêu cầu đối với họcũng cao hơn để đảm nhận trách nhiệm do Đảng, Nhà nước vànhân dân giao phó
Trang 111.1.2 Vị trí, vai trò của công chức cấp xã
Đội ngũ công chức cấp xã có vai trò hết sức quan trọng trongxây dựng và hoàn thiện bộ máy chính quyền cấp xã, trong hoạtđộng thi hành nhiệm vụ, công vụ Hiệu lực, hiệu quả của bộ máychính quyền cấp xã nói riêng và hệ thống chính trị nói chung, xétđến cùng được quyết định bởi phẩm chất, năng lực và hiệu quảcông tác của đội ngũ công chức cở sở Có thể nói, đây là vấn đềđặc biệt quan trọng đã được Đảng và Nhà nước quan tâm trongsuốt quá trình từ khi xây dựng Nhà nước dân chủ nhân dân đếnnay Xã, phường, thị trấn mạnh hay yếu một phần quan trọng phụthuộc vào chất lượng đội ngũ công chức xã, phường, thị trấn
Công chức cấp xã góp phần quyết định sự thành bại của chủtrương, đường lối và nhiệm vụ chính trị của Đảng và Nhà nước.Không có đội ngũ công chức cấp xã vững mạnh thì dù đường lối,chủ trương chính trị có đúng đắn cũng khó biến thành hiện thực.Công chức cấp xã vừa là người trực tiếp đem các chủ trương,chính sách của Đảng và pháp luật Nhà nước giải thích cho nhândân hiểu rõ và thi hành, vừa là người phản ánh nguyện vọng củaquần chúng nhân dân đến với Đảng và Nhà nước để có sự điềuchỉnh, sửa đổi, bổ sung cho đúng và phù hợp với thực tiễn Ở khíacạnh này, họ có vai trò là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với quầnchúng nhân dân
Công chức cấp xã có vai trò quan trọng trong thực thi côngviệc của chính quyền cấp xã Nhiệm vụ của họ là thực thi công vụmang tính tự quản theo pháp luật và bảo toàn tính thống nhất củathực thi quyền lực nhà nước ở cấp xã thông qua việc giải quyếtcác công việc hành ngày có tính chất quản lý, tự quản mọi mặt ởđịa phương Họ còn có vai trò trực tiếp bảo đảm kỷ cương phépnước tại cấp xã, bảo vệ các quyền tự do dân chủ, quyền conngười, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân Thông qua hoạtđộng của đội ngũ công chức cấp xã, nhân dân thể hiện đượcquyền làm chủ và trực tiếp thực hiện quyền tự quản của mình
Trang 12Chính vì đội ngũ công chức cấp xã có vai trò quan trọng trong
bộ máy chính quyền cấp xã nên việc xây dựng đội ngũ công chứccấp xã vững vàng về chính trị, có đạo đức trong sạch về lối sống,
có trí tuệ, kiến thức và trình độ năng lực để thực hiện các nhiệm
vụ được giao luôn là mối quan tâm hàng đầu của Đảng và Nhànước ta Đây cũng là một nội dung rất quan trọng của công táccán bộ Đảng ta cũng đã nhấn mạnh vai trò quan trọng của hệthống chính trị và đội ngũ công chức cấp xã đối với sự nghiệpcông nghiệp hóa, hiện đại hóa phát triển đất nước Đầu tư xâydựng đội ngũ công chức có phẩm chất, đạo đức và năng lực ngangtầm sự nghiệp đổi mới mang ý nghĩa như sự đầu tư cho hạ tầngcấp xã trong công tác cán bộ
Xây dựng đội ngũ công chức cấp xã có đủ trình độ chuyênmôn, nghiệp vụ, có năng lực tổ chức, điều hành, công tâm, thạoviệc, tận tụy với dân, biết phát huy sức mạnh tổng hợp của nhândân, thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cấp xã, nâng cao tráchnhiệm công tác, có bản lĩnh chính trị vững vàng, có ý thức tổ chức
kỷ luật và đạo đức trong thực thi nhiệm vụ, công vụ nhằm nângcao chất lượng và hiệu quả công việc, góp phần vào sự nghiệpphát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh, chính trị và quốcphòng trên địa bàn xã
1.1.3 Đặc điểm đội ngũ công chức cấp cấp xã
Chính quyền cấp xã là cấp gần dân nhất, trực tiếp quan hệvới nhân dân, phạm vi công tác quản lý rộng bao quát nhiều lĩnhvực hoạt động như hành chính, kinh tế, an ninh, văn hoá, xã hội ởcấp xã
Qua đó cho thấy đội ngũ công chức cấp xã có những đặc điểmsau:
- Công chức cấp xã theo quy định tại Quyết định số04/2004/QĐ-BNV ngày 16/1/2004 của Bộ Nội vụ phải có trình độchuyên môn phù hợp từ trung cấp trở lên Chính từ quy định này
Trang 13nên công chức xã có sự đồng nhất và tương đối đạt chuẩn về trình
độ chuyên môn nghiệp vụ
- Công chức xã phải thông qua tuyển dụng và phụ trách nhữnglĩnh vực công tác cụ thể nên nhìn chung có sự đảm bảo về tiêuchuẩn và tính ổn định trong công tác Tính ổn định của công chứccấp xã cao hơn so với cán bộ cấp xã
- Công chức xã trực tiếp tham mưu cho lãnh đạo UBND cấp xãtrong việc điều hành, chỉ đạo công tác Chất lượng của công chứccấp xã sẽ góp phần quyết định đến hiệu lực, hiệu quả quản lýhành chính nhà nước ở cấp xã Đội ngũ công chức cấp xã đặc biệtquan trọng trong việc thực hiện các chủ trương, chính sách củaĐảng, Nhà nước và là lực lượng chiếm số lượng hết sức đông đảotrong tổng số biên chế hiện nay Chính vì vậy, việc xác định rõ đặcđiểm, vị trí, vai trò của công chức cấp xã là vấn đề cần thiết để cóchủ trương, chính sách phù hợp
1.2 Chất lượng công chức cấp xã
1.2.1 Khái niệm chất lượng
Chất lượng là một thuật ngữ đã tồn tại từ lâu trong lịch sử.Trong từng giai đoạn phát triển của sản xuất đã xuất hiện nhiềuđịnh nghĩa về chất lượng
Sau đây là một số khái niệm điển hình:
Theo Tổ chức Quốc tế về Tiêu chuẩn hóa, trong tiêu chuẩn ISO
8402: 2000 (Quality Management and Quality Assurance): “Chất
lượng là toàn bộ các đặc tính của một thực thể, tạo cho thực thể
đó khả năng thỏa mãn các nhu cầu đã được công bố hay còn tiềm ẩn”.
Theo Tổ chức kiểm tra chất lượng Châu Á (European Quality
Control Organization): “Chất lượng là mức độ phù hợp với yêu cầu
người tiêu dùng”.
Theo tiêu chuẩn Pháp: “Chất lượng là tiềm năng của một sản
Trang 14phẩm hay dịch vụ nhằm thỏa mãn nhu cầu người sử dụng”.
Nhưng dù tiếp cận theo cách nào cũng phải đảm bảo: phù hợpvới tiểu chuẩn đã được công bố, phù hợp với những đòi hỏi củangười sử dụng, sự kết hợp cả tiêu chuẩn và đòi hỏi của người tiêudùng Đó là yêu cầu không thể thiếu được để đánh giá chất lượngcủa một loại hàng hoá, dịch vụ nào đó
1.2.2 Chất lượng công chức cấp xã
Chất lượng công chức không hoàn toàn giống với chất lượngcủa các loại hàng hoá, dịch vụ, bởi con người là một thực thể phứctạp
Theo chủ tịch Hồ Chí Minh, Người cho rằng người công chức cóchất lượng thì phải hội đủ các tiêu chuẩn đức và tài, phẩm chất vànăng lực, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, phong cách, phươngpháp công tác tốt trong đó phẩm chất, đạo đức là yếu tố hàngđầu Đối với Người, phải luôn rèn luyện người đảng viên có đủ đức
và đủ tài, vừa hồng và vừa chuyên Người luôn quan tâm, độngviên và dìu dắt đội ngũ đảng viên để họ thấm nhuần đạo đức cáchmạng, thật sự cần, kiệm, liêm, chính, chí, công, vô tư
Đặt chữ “đức” lên hàng đầu, nhưng Bác Hồ vẫn luôn coi trọngcái “tài” Người nhìn nhận “đức” và “tài” trong mối quan hệ biệnchứng, như hai mặt không thể tách rời trong một nhân cách hoànthiện: “Có tài mà không có đức là người vô dụng”, nhưng “có đức
mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”
Theo đó, chất lượng công chức ở đây được xem xét một cáchtoàn diện từ trình độ, năng lực; kỹ năng, phương pháp làm việc;hiệu quả thực thi công vụ; phẩm chất, đạo đức công chức; văn hoáứng xử cho đến sức khoẻ (thể chất, tâm lý) của họ Trong đó, yếu
tố trình độ; yếu tố hiệu quả thực thi công vụ và yếu tố phẩm chất,đạo đức công chức được xem là quan trọng nhất để xem xét chấtlượng công chức
Trang 151.2.3 Một số hình thức biểu hiện chất lượng của công chức cấp xã
Ta có thể hiểu rõ hơn khái niệm về chất lượng công chức quaviệc tìm hiểu các hình thức biểu hiện chất lượng cán bộ công chứccấp cấp xã dưới đây
- Trình độ của công chức cấp cấp xã
Trình độ của đội ngũ công chức cấp cấp xã là mức độ đạt được
về bằng cấp và mức thành thạo ở lĩnh vực quản lý nhà nước ở địaphương cấp cấp xã
Căn cứ vào đặc thù hoạt động và phạm vi lĩnh vực công táccông chức cấp cấp xã cần có các loại trình độ sau:
Trang 16triển khai, kiểm tra, đôn đốc, vận động quần chúng…
Trình độ chuyên môn là mức độ đạt được về một chuyên môn,
một ngành nghề nào đó Đây là những kiến thức trực tiếp phục vụcho công việc chuyên môn của người công chức, đặc biệt là côngchức, những người thực hiện một công vụ thường xuyên trong cơquan hành chính nhà nước
Trình độ lý luận chính trị là mức độ đạt được trong hệ thống
những kiến thức lý luận về lĩnh vực chính trị, lĩnh vực giành và giữchính quyền, bao gồm các kiến thức về quyền lực chính trị, đảngphái chính trị, đấu tranh chính trị… Hệ thống kiến thức này trang
bị và củng cố lập trường giai cấp, lập trường quan điểm của Đảnglãnh đạo là Đảng Cộng sản Việt Nam Nó giúp cho mỗi công chứccấp cơ sở có quan điểm và lập trường đúng đắn trong quá trìnhthực hiện nhiệm vụ của mình
Trình độ quản lý nhà nước là mức độ đạt được trong hệ thống
tri thức về lĩnh vực quản lý nhà nước, bao gồm các kiến thức về hệthống bộ máy nhà nước, pháp luật, nguyên tắc, công cụ… quản lýnhà nước Hệ thống kiến thức này giúp người công chức hiểu rõquyền hạn, nghĩa vụ của mình là gì và thực hiện như thế nào, cụthể là họ được làm những gì và không được làm những gì; công cụquản lý, kỹ năng và phương pháp điều hành ra sao, hiểu được sựvận hành của hệ thống tổ chức bộ máy nhà nước nói chung và ởcấp xã nói riêng, từ đó thực thi công việc đúng pháp luật và cóhiệu quả
Trình độ tin học là mức độ đạt được về những kiến thức,
những kỹ năng trong lĩnh vực tin học Hiện nay, trong thời đạicông nghệ thông tin, trong xu thế hội nhập, toàn cầu hoá nền kinh
tế quốc tế, việc trang bị kiến thức về tin học đối với công chức nóichung và công chức cấp cấp xã nói riêng lại càng trở nên cấpthiết Bởi mọi công việc từ việc quản lý hồ sơ, văn bản đến việcgiải quyết công việc đều thông qua hệ thống máy tính và mạng
Trang 17internet Máy tính và kỹ thuật tin học là những công cụ có vai tròrất quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả công việc, nó giúpcho công việc được tiến hành nhanh chóng và chính xác, làm tăngnăng suất lao động và giảm bớt công việc cho người công chứccấp cấp xã Những kiến thức tin học mà công chức cấp xã cầnnhất hiện nay đó là tin học cơ bản, tin học văn phòng (Word,Excel); những kiến thức về kế toán máy, kế toán tổng hợp…
Trình độ ngoại ngữ là mức độ đạt được về những kiến thức,
những kỹ năng trong lĩnh vực ngoại ngữ Hiện nay đa số công chứccấp xã có trình độ ngoại ngữ rất hạn chế, thậm chí chỉ mang tínhhình thức, bằng cấp nhưng chưa ứng dụng được trong thực tiễn.Trong quá trình hội nhập như hện nay việc sử dụng trình độ ngoạingữ là rất cần thiết, cần phải nâng cao hơn nữa trình độ của độingũ công chức trong toàn huyện
Tóm lại, đây là những kiến thức cơ bản mà một người côngchức nói chung hoạt động trong lĩnh vực quản lý nhà nước trong
hệ thống cơ quan nhà nước cần phải có để có thể thực hiện tốtchức năng, nhiệm vụ của mình theo yêu cầu của vị trí công tác
- Hiệu quả thực thi công vụ của cán bộ công chức
Kết quả thực hiện nhiệm vụ là tiêu chí đánh giá đầu ra củaquá trình thực thi hoạt động quản lý nhà nước, là tiêu chí cơ bảnphản ánh năng lực thực thi hoạt động quản lý nhà nước của côngchức Kết quả thực hiện nhiệm vụ bao gồm kết quả thực hiệnnhiệm vụ riêng của cá nhân, kết quả thực hiện nhiệm vụ chungcủa tập thể Kết quả thực hiện nhiệm vụ còn được xem xét trênnhiều khía cạnh khác nhau ví dụ như kết quả thực hiện một vụviệc; kết quả thực hiện nhiệm vụ trong ngày, kết quả thực hiệnnhiệm vụ trong tháng, trong năm, trong nhiệm kỳ
Hoạt động quản lý nhà nước bao gồm nhiều lĩnh vực của đờisống xã hội vốn rất phong phú và đa dạng Chính vì vậy, đánh giákết quả thực thi hoạt động quản lý nhà nước cũng hết sức đa
Trang 18dạng Có sản phẩm làm ra được kết quả ngay, ví dụ như các quyếtđịnh xử phạt hành chính, nhưng cũng có những sản phẩm phảiđến một thời gian dài mới có thể đánh giá được kết quả ví dụ nhưkết quả thực hiện Nghị quyết của HĐND về kinh tế – xã hội, anninh, quốc phòng hàng năm hay như cho vay xoá đói giảm nghèo,đầu tư cấp xã hạ tầng.
Thông thường, việc đánh giá kết quả thực thi nhiệm vụ củamột cơ quan hoặc đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ của mộtcông chức được tổ chức đánh giá trong thời gian một năm
UBND xã thực thi hoạt động quản lý hành chính nhà nướcthông qua hai hình thức cơ bản:
- Ban hành các quyết định quản lý hành chính nhà nước
mà UBND xã được phép ban hành
- Triển khai các hoạt động quản lý hành chính cũng nhưcung cấp dịch vụ công cho xã hội, công dân hay cho kháchhàng có nhu cầu (hoạt động hành chính)
Chất lượng hoạt động của hệ thống các cơ quan hành chínhNhà nước nói chung và của UBND xã nói riêng trong hình thức thứnhất được quyết định bởi chất lượng của các văn bản quản lý hànhchính Nhà nước mà UBND xã ban hành Như vậy, hiệu quả thực thicông vụ của công chức xã chính là chất lượng của các loại văn bảnquy phạm pháp luật thuộc thẩm quyền ban hành của UBND xã vàcác quyết định hành chính của Chủ tịch UBND xã
Trong hình thức thứ hai, hiệu quả thực thi công vụ của côngchức xã được thể hiện thông qua chất lượng của các dịch vụ công
mà UBND xã phải cung cấp theo quy định của pháp luật như:chứng thực, hộ tịch, đất đai,…Chất lượng của những dịch vụ côngnày được đánh giá dựa trên những tiêu chí cụ thể như: Việc thựchiện các hoạt động cung cấp dịch vụ công của công chức có tuânthủ theo những quy trình bắt buộc theo quy định của pháp luậthay không; cách làm của họ đã hợp lý, hiệu quả hay chưa; người
Trang 19dân (người sử dụng các loại dịch vụ này) có nhận xét và đánh giá
gì, mức độ hài lòng và thoả mãn của họ,…
Hiệu quả thực thi công vụ của công chức cũng phụ thuộc vàonhiều yếu tố, đó là:
Năng lực của công chức (trong đó có trình độ, kỹ nănglàm việc, phương pháp làm việc, tác phong);
Kiến thức thực tế;
Sức khoẻ (thể chất, tâm lý);
Năng khiếu bẩm sinh;
Các điều kiện khách quan như: cơ chế, chính sách, phápluật; cấp xã vật chất kỹ thuật; chế độ đãi ngộ;…
Như vậy hiệu quả thực thi công vụ của công chức thể hiện mộtcách trực tiếp nhất việc nhận thức, khả năng giải quyết công việc,phương pháp và kỹ năng làm việc cũng như kết quả giải quyếtcông việc của công chức
- Đạo đức công vụ
Đạo đức là những tiêu chuẩn, nguyên tắc xử lý các mối quan
hệ trong gia đình, cộng đồng hay xã hội, được thừa nhận rộng rãi.Đạo đức quy định hành vi, quan hệ của con người đối với nhau vàđối với xã hội nói chung; Là những nguyên lý (nguyên tắc) phảituân theo trong quan hệ giữa người với người, giữa cá nhân với xãhội, phù hợp yêu cầu của mỗi chế độ chính trị và kinh tế xã hộinhất định
Theo đó, đạo đức công vụ là đạo đức của công chức trong khithực thi nhiệm vụ của mình theo quy định của pháp luật, nhữngchuẩn mực quy định nghĩa vụ của những người thừa hành Ngườicông chức có đạo đức công vụ là thể hiện lương tâm và tráchnhiệm của mình vì lợi ích chung và lợi ích của người khác, ý thức
rõ về cái cần phải làm và mong muốn được làm vì những lợi ích
Trang 20Ở nước ta, khái niệm này vẫn còn mơ hồ và chưa được luậthoá cụ thể Đây là vấn đề luôn được quan tâm, xem xét và nhìnnhận từ nhiều góc độ khác nhau Tuy nhiên, đạo đức công vụ làbiểu hiện rất quan trọng của chất lượng công chức nói riêng vàtính hiệu quả của nền hành chính nói chung Bởi nếu có đạo đứccông vụ và có ý thức cao về đạo đức công vụ thì công chức sẽthực hiện nhiệm vụ một cách trung thực và không vụ lợi cá nhân,bằng hết khả năng với tinh thần tận tụy, nhiệt tình phải luôn đúnggiờ và tận dụng tối đa thời gian cho công việc; bảo vệ và sử dụng
an toàn, tiết kiệm tài sản công; có thái độ cư xử đúng mực và phảiluôn hoàn thiện; lấy hiệu quả công việc làm niềm vui, lẽ sống và làđộng cơ để phấn đấu Với những công chức như vậy sẽ góp phầnxây dựng đội ngũ công chức vững mạnh, nền hành chính hiệu lực,hiệu quả và trong sạch
Tuy nhiên, một bộ phận công chức quan liêu, hách dịch, thamnhũng; tha hóa về đạo đức, lối sống sẽ làm suy giảm uy tín củaĐảng và niềm tin của nhân dân đối với Nhà nước, làm suy yếu độingũ cán bộ công chức cũng như làm giảm hiệu quả, hiệu lực củanền hành chính
- Phương pháp và kỹ năng làm việc của công chức
Phương pháp giải quyết công việc là cách thức tổ chức thựchiện nhiệm vụ hay một chủ trương, chính sách, một công việc cụthể Nếu nhiệm vụ là việc phải làm tức là trả lời cho câu hỏi “làmgì?” thì phương pháp là cách thức phải làm tức là trả lời cho câuhỏi “làm như thế nào?” để đạt hiệu quả cao nhất
Phương pháp để hoàn thành nhiệm vụ là tiêu chí đánh giá quátrình “xử lý” để đạt được kết quả đầu ra của thực thi hoạt độngquản lý nhà nước Sẽ thật thiếu sót nếu như đánh giá năng lực làmviệc của công chức chỉ xem xét kết quả mà không xem xétphương pháp làm việc Nếu như trình độ kiến thức là nền tảng
Trang 21giúp công chức quản lý, điều hành đạt “lý” thì phương pháp giúpcán bộ quản lý điều hành thấu “tình” Người công chức có trình độkiến thức, có phương pháp hoạt động tốt sẽ thực thi hoạt độngquản lý nhà nước “thấu tình đạt lý”, hợp lòng dân, có khả năngkhơi dậy sự đồng tình, ủng hộ của nhân dân, được nhân dân tinyêu
Ngược lại, nếu có trình độ kiến thức mà không có phươngpháp hoạt động tốt, phù hợp thì công việc khó hoàn thành, hoặc
có hoàn thành nhưng khả năng phát sinh các vấn đề khiếu nại,mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân sẽ gây ra những hậu quả đángtiếc hoặc mất lòng dân
Phương pháp giải quyết công việc thể hiện phong cách, thái
độ ứng xử và sự sáng tạo của công chức trong thực thi nhiệm vụ.Với mỗi việc phát sinh, người cán bộ công chức có nhận định, đưa
ra cách giải quyết hiệu quả nhất hoặc với mỗi đối tượng có cáchứng xử phù hợp Với kết quả giải quyết công việc như nhau nhưngngười có phương pháp tốt sẽ cho kết quả trong thời gian ngắnnhất, kết quả đạt được sẽ có sức thuyết phục cao, được nhân dânhài lòng hơn, tin tưởng hơn
Kỹ năng trong thực thi hoạt động quản lý nhà nước của côngchức là khả năng vận dụng khéo léo, thành thạo những kiến thức
và kinh nghiệm thu được trên một lĩnh vực nào đó vào thực tế.Trong thực thi hoạt động quản lý nhà nước đòi hỏi rất nhiều kỹnăng như: kỹ năng quản lý (thu thập và xử lý thông tin, phân tích,hoạch định, ra quyết định, tổ chức, kiểm tra, đánh giá); kỹ năng lễtân giao tiếp; kỹ năng vận động quần chúng; kỹ năng sử dụng cácthiết bị văn phòng; kỹ năng sử dụng các thiết bị nghiệp vụ; kỹnăng tác nghiệp Mỗi công việc, mỗi chức trách đòi hỏi có những
kỹ năng khác nhau, ở những mức độ khác nhau
Như vậy, phương pháp và kỹ năng của công chức thể hiệnchất lượng thực tế của công chức đó trong hoạt động công vụ của
Trang 22- Một số hình thức biểu hiện khác
Chất lượng của công chức còn được thể hiện thông qua một sốtiêu chí thuộc về thể lực, thể chất của mỗi công chức như: Sứckhoẻ (thể chất, tâm lý), độ tuổi, thâm niên công tác,…
Sức khoẻ của mỗi con người được đánh giá qua nhiều tiêu chí,song tiêu chí cơ bản là thể lực và trí lực Thể lực được đánh giáthông qua sức mạnh cơ bắp, còn trí lực được đánh giá thông qua
sự minh mẫn, linh hoạt trong phản ứng, trong giải quyết côngviệc Nếu chỉ có trình độ năng lực chuyên môn mà không có mộtsức khỏe dẻo dai, bền bỉ thì cũng không thể biến năng lực chuyênmôn ấy thành hoạt động thực tiễn được Một người có kiến thức,
có năng lực được đào tạo cơ bản, có nhiệt tình tâm huyết với côngviệc, có sự tín nhiệm của mọi người nhưng quanh năm đau ốm,như vậy thì không thể đảm đương được công việc được giao Hơnnữa, cấp xã, phường là cấp trực tiếp giải quyết các công việc màkhông qua một cấp trung gian nào khác, mọi công việc phải tựmình đảm nhiệm Bởi thế sự phát triển bình thường về thể chất vàtâm lý trong một cơ thể khoẻ mạnh cũng là một yếu tố quan trọngảnh hưởng đến năng lực hoạt động của người cán bộ ở cấp xã.Mặt khác, độ tuổi hay thâm niên công tác cũng biểu hiện phầnnào năng lực của người công chức Thông thường tuổi càng cao,thâm niên công tác càng lâu thì kinh nghiệm của công chức càngnhiều, dày dạn, họ đã tích luỹ được nhiều kiến thức, nhiều kỹnăng, phương pháp để giải quyết công việc nhanh chóng, hiệuquả Tuy nhiên, độ tuổi cũng chỉ là một tiêu chí phản ánh chấtlượng cán bộ công chức một cách tương đối Một số những ngườitrẻ tuổi họ cũng rất ham hiểu biết, trình độ, năng lực của họ khácao mặc dù họ chưa có nhiều kinh nghiệm thực tế Vì vậy cần phảinắm được những đặc điểm này để sử dụng công chức cho phù hợpvới từng vị trí và năng lực, trình độ của từng người trong mỗi cơ
Trang 23độ, năng lực và ngược lại Theo quy định của pháp luật, đội ngũcông chức cấp cấp xã được hình thành từ cơ chế tuyển dụng.
Nghị định 92/2009/NĐ-CP ngày 22/10/2009 của Chính phủ,công chức cấp xã đã được hình thành bằng con đường tuyển dụngnhư công chức các cấp, các ngành Trình độ của đội ngũ côngchức cấp xã phụ thuộc vào chất lượng của quy trình tuyển dụng.Nếu công tác tuyển dụng đúng quy định, lựa chọn được nhữngcông chức đủ tiêu chuẩn chức danh thì sẽ có một đội ngũ côngchức có trình độ chuyện môn, có kỹ năng nghiệp vụ… để hoànthành tốt công vụ được giao
1.3.2 Chính sách về đào tạo bồi dưỡng cán bộ công chức cấp xã
Chính sách đào tạo, bồi dưỡng có ảnh hưởng trực tiếp đến việcnâng cao trình độ của đội ngũ công chức cấp cấp xã
Đào tạo, bồi dưỡng là con đường duy nhất để nâng cao trình
độ kiến thức trong điều kiện đội ngũ cán bộ công chức cấp cấp xã
bị thiếu hụt nhiều về kiến thức như hiện nay Mặc dù trình độ củađội ngũ công chức cấp cấp xã có ở mức thấp nhưng nếu đượcquan tâm đào tạo, bồi dưỡng thường xuyên thì họ sẽ có chuyênmôn vững vàng, trình độ lý luận chính trị và trình độ quản lý nhànước đáp ứng tiêu chuẩn Mặt khác, đào tạo, bồi dưỡng cũng gópphần nâng cao hiệu quả thực thi công vụ của công chức cấp cấp
xã ở những lĩnh vực mà công chức còn yếu và thiếu Và nó giúpcho công chức nâng cao, nhận thức rõ hơn về đạo đức công vụ, về
Trang 24những giá trị, chuẩn mực đạo đức mà họ phải làm.
Tuy nhiên, để đội ngũ công chức cấp cấp xã có thể tham giacác khoá đào tạo, bồi dưỡng kiến thức thì chính sách đào tạo, bồidưỡng của Nhà nước có vai trò tác động rất quan trọng Chấtlượng của công tác đào tạo, bồi dưỡng lại phụ thuộc vào các vấn
đề như: Hệ thống các cấp xã đào tạo, chương trình, giáo trình, độingũ giảng viên; Chế độ cho người đi học như tiền ăn ở, đi lại, tiềnhọc phí, thời gian; Cơ chế đảm bảo sau khi đào tạo, để tránh lãngphí trong đào tạo
1.3.3 Yếu tố văn hoá địa phương
Nền văn hóa của một địa phương được kết tinh từ nhiều yếu
tố Đó là những giá trị, niềm tin, những thói quen, trong đó khôngthể không kể đến những truyền thống tốt đẹp của địa phương đặcbiệt là truyền thống hiếu học của các dòng họ Nền văn hoá địaphương tuy không ảnh hưởng trực tiếp nhưng nó gián tiếp ảnhhưởng đến việc nâng cao trình độ của đội ngũ cán bộ công chứccấp cấp xã
Thực tế là ở đâu có truyền thống hiếu học thì ở đó có mặtbằng dân trí cao, nguồn nhân lực có trình độ cao Ở đâu có sựcạnh tranh giữa các dòng họ trong việc tạo uy danh cho dòng họthì ở đó đặt ra yêu cầu đối với những người thuộc dòng tộc trongviệc hình thành chí hướng phấn đấu, tiến thủ trên con đường sựnghiệp công danh, trong việc đảm trách những chức vụ quantrọng trong chính quyền Tuy nhiên, nếu sự cạnh tranh này là lànhmạnh thì sẽ tạo ra một cơ cấu đội ngũ cán bộ công chức cấp cấp
xã có trình độ, năng lực Còn nếu có sự cạnh tranh thiếu lànhmạnh, thủ cựu thì sẽ tạo ra một cơ cấu chính quyền bè phái, tranhgiành quyền lực với mọi thủ đoạn Ở đâu có nền văn hoá lạc hậu,
an phận thủ thường thì ở đó sẽ chậm đổi mới, không tiếp thu đượcnhững văn minh của xã hội hiện đại, chậm tiến
Nền văn hoá như vậy cũng sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến thói
Trang 25quen, tâm lý ỷ lại, bảo thủ trì trệ… của các nhà lãnh đạo, nó làmcản trở tiến trình phấn đấu nâng cao trình độ của đội ngũ côngchức cấp cấp xã Có thể thấy các làng văn hoá, xã văn hoá lànhững nơi có các gia đình văn hoá, nhân dân ở các địa phương đó
có trình độ dân trí cao, cùng đoàn kết nhất trí xây dựng đời sốngvăn hoá mới; có niềm tin vào sự phát triển của làng, xã; có lốisống văn minh, tiến bộ Những điều đó là kết quả của việc lãnhđạo sâu sát của cấp chính quyền cấp xã; sự chỉ đạo sáng suốt,nhiệt tình, và sự năng động của đội ngũ công chức cấp cấp xãcũng như nhận thức tiến bộ của người dân Chính những giá trịvăn hoá tốt đẹp đó đã hình thành nên một đội ngũ công chức cấpcấp xã vừa hồng vừa chuyên, vừa có trình độ cao vừa có phẩmchất đạo đức tốt
Còn ở những nơi nhân dân không nhất trí, đồng lòng; khônghợp tác, giúp đỡ nhau; không có niềm tin vào sự lãnh đạo củaĐảng và chính quyền cấp xã chứng tỏ nội bộ chính quyền xã lụcđục, chia rẽ, mất đoàn kết hay năng lực cán bộ lãnh đạo yếu kém,nhiều hiện tượng tiêu cực xảy ra, hoạt động công vụ của côngchức không hiệu quả Và những giá trị văn hoá không tích cực đó
đã sản sinh ra những con người, những công chức quan liêu, háchdịch, cửa quyền, cá nhân chủ nghĩa, sách nhiễu nhân dân; trởthành những “quan tham cách mạng”
Như vậy, nền văn hoá địa phương có thể ảnh hưởng tốt hoặckhông tốt đến khuynh hướng phấn đấu của mọi người dân địaphương nói chung và với đội ngũ công chức cấp cấp xã nói riêng
1.3.4 Chế độ chính sách đối với công chức cấp xã
Chế độ chính sách đối với công chức cấp xã bao gồm các chế
độ, chính sách như: tiền lương, phụ cấp, tiền thưởng, bảo hiểm y
tế, bảo hiểm xã hội… Đây chính là một trong những yếu tố thúcđẩy sự tận tâm, tận lực phục vụ nhân dân cũng như là động lực, làđiều kiện đảm bảo để họ phấn đấu nâng cao trình độ, năng lực
Trang 26trong việc hoàn thành tốt công việc được giao.
Khi các chế độ, chính sách đảm bảo lợi ích vật chất đối với độingũ công chức cấp cấp xã được đảm bảo sẽ tạo nên những tiền đề
và động lực sau: Thứ nhất, đảm bảo thu nhập và các điều kiệnsống cần thiết cho công chức cấp cấp xã và gia đình họ; Thứ hai,đây là điều kiện để mỗi công chức cấp cấp xã có thể học tập đểnâng cao trình độ; Thứ ba, nó là mục tiêu, động lực phấn đấu,cạnh tranh của nhiều người trong việc nâng cao trình độ, năng lực.Thực tế cho thấy chỉ khi con người được đảm bảo các nhu cầutối thiểu cho cuộc sống hàng ngày thì con người mới nghĩ đếnnhững nhu cầu cao hơn Cũng vậy, chỉ khi người công chức cấpcấp xã được đảm bảo về kinh tế, đảm bảo về các phúc lợi xã hội
họ được hưởng thì họ mới có thể nghĩ đến việc học tập để nângcao trình độ Ngoài ra, khi công chức cấp cấp xã đã có các điềukiện thuận lợi hay đảm bảo; có động lực để phấn đấu thì cũngthúc đẩy được việc học tập nâng cao trình độ của họ
Chính vì vậy, chế độ, chính sách đảm bảo lợi ích vật chất vừa
là điều kiện, vừa là động lực đối với đội ngũ công chức cấp cấp xãtrong việc nâng cao trình độ
1.3.5 Yếu tố nhận thức của công chức cấp xã
Đây chính là yếu tố cơ bản và quyết định nhất chất lượng củamỗi công chức nói riêng và đội ngũ công chức cấp xã nói chungbởi vì nó là yếu tố chủ quan, yếu tố nội tại bên trong của mỗi conngười Nhận thức đúng là tiền đề, là kim chỉ nam cho những hànhđộng, những việc làm đúng đắn, khoa học và ngược lại Nếu ngườicông chức nhận thức được vai trò, tầm quan trọng của việc phảinâng cao trình độ để giải quyết công việc, để tăng chất lượng thựcthi công vụ thì họ sẽ tham gia các khoá đào tạo, bồi dưỡng mộtcách tích cực, ham mê và có hiệu quả Họ sẽ có ý thức trong việc
tự rèn luyện, trau dồi, học hỏi những kiến thức, kỹ năng mới,những phương pháp làm việc có hiệu quả Nếu họ biết được vấn
Trang 27đề nâng cao đạo đức công vụ là hết sức quan trọng, là cái mà nhìnvào đó người ta có thể đánh giá được chất lượng của đội ngũ côngchức, tính hiệu lực, hiệu quả của nền hành chính hiện có thì họ sẽluôn có ý thức để rèn luyện, tu dưỡng đạo đức, phấn đấu để hoànthành nhiệm vụ, giữ vững đạo đức, phẩm chất cách mạng, có ýthức tổ chức kỷ luật và tinh thần trách nhiệm.
Ngược lại, khi công chức còn xem thường những chuẩn mựcđạo đức, nhân cách, nên thiếu nghiêm khắc với bản thân, khôngthường xuyên rèn luyện, tu dưỡng, dùi mài tinh thần trách nhiệm
sẽ dẫn đến việc mắc bệnh quan liêu, mệnh lệnh, chủ quan, tự tư,
tự lợi, tư tưởng cục bộ, địa phương; phai nhạt lý tưởng, mất cảnhgiác, giảm sút ý chí, kém ý thức tổ chức kỷ luật, tha hóa về đạođức, lối sống Từ đó, dẫn đến tình trạng quan liêu, cửa quyền, sáchnhiễu, gây phiền hà đối với nhân dân và lợi dụng chức trách, thẩmquyền được Nhà nước và nhân dân giao phó để nhận hối lộ, thamnhũng, buôn lậu, làm biến dạng những giá trị và tiêu chuẩn đíchthực của người rơi vào chủ nghĩa cá nhân, cơ hội, thực dụng làmsuy giảm uy tín của Đảng và niềm tin của nhân dân đối với Nhànước
Như vậy, nhận thức là vấn đề đầu tiên cần quan tâm trongviệc nâng cao chất lượng cán bộ công chức cấp cấp xã cũng nhưcác cấp khác trong bộ máy nhà nước hiện nay
Tiểu kết Chương 1
Công chức cấp xã có vai trò, vị trí rất quan trọng; là cầu nốigiữa Đảng, Nhà nước và nhân dân; những người gần dân, sát dân,nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng của người dân; là những ngườitrực tiếp vận động nhân dân thực hiện đường lối chủ trương củaĐảng, chính sách pháp luật của Nhà nước; là những người trực tiếpgiải quyết những yêu cầu, thắc mắc của người dân; là người trựctiếp tập hợp khối đại đoàn kết toàn dân, phát huy tính cộng đồngdân cư Trong những năm qua, công chức cấp xã luôn làm tốt vai
Trang 28trò của mình, có những đóng góp tích cực trong quá trình thực thicông vụ của chính quyền cấp xã.
Trước những yêu cầu trong giai đoạn hiện nay, công chức cấp
xã cần nâng cao trình độ của mình hơn nữa để đáp ứng với thời kìcông nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC CẤP
XÃ HUYỆN BÌNH SƠN TỈNH QUẢNG NGÃI 2.1 Thực trạng đội ngũ công chức cấp xã trên địa bàn
huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi
2.1.1 Khái quát chung về huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi
- Điều kiện tự nhiên:
Bình Sơn là một huyện thuộc tỉnh Quảng Ngãi Tổng diện tích
tự nhiên là: 463,86 km2 Địa hình khá phức tạp, nằm ở ven biển có
cả đồng bằng và miền núi Phía bắc giáp huyện Núi Thành, tỉnhQuảng Nam, phía nam giáp huyện Sơn Tịnh, phía tây giáp huyệnTrà Bồng, phía đông giáp biển Đông Huyện có 24 xã: Bình An,Bình Chánh, Bình Châu, Bình Chương, Bình Đông, Bình Dương,Bình Hải, Bình Hiệp, Bình Hòa, Bình Khương, Bình Long, Bình Minh,Bình Mỹ, Bình Nguyên, Bình Phú, Bình Phước, Bình Tân,Bình ThanhĐông, Bình Thanh Tây, Bình Thạnh, Bình Thới, Bình Thuận,Bình Trị,Bình Trung Và huyện lỵ là thị trấn Châu Ổ, huyện đảo Lý Sơn đượctách ra từ huyện này
- Kinh tế - xã hội:
Kinh tế của huyện chủ yếu là thuần nông Kinh tế có tốc độtăng trưởng khá, cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng Tốc độtăng trưởng kinh tế bình quân đạt 15,15% Giá trị sản xuất nông,lâm, ngư nghiệp tăng bình quân 5,41%/năm Giá trị sản xuất côngnghiệp, tiểu thủ công nghiệp đạt 2.569 tỷ đồng Kết cấu hạ tầngkinh tế - xã hội được quan tâm đầu tư
Qua khảo sát các vịnh tại Việt Nam của Đoàn công tác Chínhphủ Việt Nam năm 1992 thì vịnh Dung Quất có ưu thế hơn trong
Trang 29việc xây dựng cảng nước sâu, khả năng tiếp nhận được tàu100.000 tấn Năm 1995 tiến hành xây dựng nhà máy lọc dầuDung Quất – nhà máy lọc dầu đầu tiên của Việt Nam thu hút nhiềunhà đầu tư đã có hơn 100 dự án đầu tư vào khu kinh tế Dung Quấtvới tổng số vốn xấp xỉ 5,1 tỷ USD
Bình Sơn hiện đang xây dựng khu đô thị mới Vạn Tường vớiđầy đủ các tiện ích như: bưu điện, trường dạy nghề, bệnh việnquốc tế, khu chuyên gia, khu du lịch sinh thái Thiên Đàn Đối vớingành công nghiệp tại đây, tỉnh xây dựng hệ thống giao thông,điện, nước đến từng hàng rào nhà máy với chính sách ưuđãi.Tháng 6 năm 2006, tại đây sẽ khởi công xây dựng tuyếnđường nhánh đường Hồ Chí Minh nối khu kinh tế Dung Quất và thịtrấn Bắc Trà My (huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam) Đây làtuyến huyết mạch nối Dung Quất với vùng đông bắc Campuchia
và Lào
2.1.2 Đội ngũ công chức cấp xã
Toàn huyện Bình Sơn có 530 cán bộ công chức cấp cấp xã,trong đó có 250 cán bộ chuyên trách và 280 công chức cấp xã;trung bình mỗi xã có trên 11 công chức là mức đạt chuẩn về sốlượng theo Nghị định số 92/2009/NĐ – CP ngày 22/10/2009 củaChính Phủ về chức danh, số lượng, một số chế độ,chính sách đốivới công chức ở xã, phường, thị trấn và những người hoạt độngkhông chuyên trách ở cấp xã
Trang 30phòng – Thống kê, Tư pháp - Hộ tịch, Tài chính – Kế toán, Văn hoá– Xã hội Những năm gần đây, đã xuất hiện một số công chức nữgiữ các vị trí chủ chốt trong hệ thống chính quyền cấp xã củahuyện Đây chính là dấu hiệu đáng mừng trong xu thế hội nhập,dân chủ hoá đời sống chính trị xã hội của huyện Bình Sơn nói riêng
và của cả nước nói chung
Từ 46 – 60tuổi
Trang 31Về
-thâm niên công tác:
công tác
Số lượng
Biểu đồ cơ cấu CC theo độ tuổi
Dưới 30 tuổi Từ 30 – 45 tuổi Từ 46 – 60 tuổi
Trang 3227.5 36.43
10.71Biểu đồ cơ cấu CC theo thâm niên công tác
Dưới 5 năm Từ 6 – 10 năm Từ 11 – 20 năm Trên 20 năm
Về thâm niên công tác gắn liền với độ tuổi của công chức Độingũ công chức cấp xã của huyện dần dần được trẻ hóa, độ tuổiphổ biến nhất là từ 30 – 45 tuổi, chiếm đến 48,68% số công chứchiện có Độ tuổi từ 46 – 60 vẫn còn số lượng lớn 38,68 % Dưới 30tuổi chiếm tỷ lệ rất ít, chỉ 12,85%
Tương đương với độ tuổi ấy, thâm niên chức vụ của công chứccấp xã của huyện cũng khá cao Chiếm tỷ lệ cao nhất là nhómcông chức có thâm niên từ 11 – 20 năm, chiếm 36,6% Dưới 5năm, chỉ chiếm 25,3% và từ 6 – 10 năm là 27,4% Nếu như ở nhiềunơi khác, thâm niên chức vụ trên 20 năm chiếm tỷ lệ rất thấp thì ởcấp cấp xã của huyện chiếm đến 10,7%, gần bằng một nửa so với
số người có thâm niên dưới 5 năm Chứng tỏ đội ngũ công chứccấp cấp xã của huyện rất dày dạn kinh nghiệm trong công tác.Cần phải tận dụng kinh nghiệm của đội ngũ này đặc biệt trongviệc bố trí sắp xếp công việc để họ có thể truyền bá những kiếnthức, kinh nghiệm hiện có cho lớp công chức trẻ hơn Tuy nhiên,đây là một cơ cấu bất hợp lý cho việc nâng cao chất lượng côngchức cấp cấp xã gắn với việc trẻ hóa đội ngũ này Trong hệ thống
bộ máy chính quyền, đặc biệt là cấp xã, cấp tiếp xúc nhiều với
Trang 33dân nhất nếu không nhanh nhẹn, nhạy bén với những sự thay đổicủa đời sống kinh tế - xã hội, thì rất dễ rơi vào chủ nghĩa bảo thủ,lạc hậu, làm cho bộ máy chây ỳ và hoạt động kém hiệu quả.
- Sức khoẻ
Sức khỏe là yếu tố không thể thiếu đối với bất kỳ người nào vàhoạt động nào Nhìn chung công chức cấp xã của huyện đều cóthể lực, sức khỏe tốt do công tác tuyển chọn và khám sức khỏeđược tiến hành nghiêm túc, đồng thời công tác chăm sóc sức khỏeđược tiến hành thường xuyên trên các xã của địa bàn huyện Đây
là cấp xã cho việc thực thi công việc của công chức được hiệu quả,đạt chất lượng cao Với tỷ lệ nam là 83,5% thường có sức khỏe tốthơn, cường độ làm việc cao hơn nữ nên có thể đảm bảo chất lượnghoạt động công vụ của cấp cấp xã
- Trình độ công chức cấp xã huyện Bình Sơn
*Về trình độ chuyên môn
Chưa qua đào tạo: 13 người (4,7%); Sơ cấp: 5 người (1,8%);Trung cấp: 170 người (60,8%); Cao đẳng: 6 người (2%); Đại học:
Trang 34*Về trình độ lý luận chính trị
Chưa qua đào tạo: 153 người (54,5%); Sơ cấp: 26 người(9,1%); Trung cấp: 102 người (36,4%); Cao cấp: 0 người (0%)
CC cấp xã là những người thực thi công vụ, thực hiện nhiệm
vụ của các cấp lãnh đạo giao phó do vậy việc đào tạo thêm lý luậnchính trị là hết sức cần thiết
Nhưng hiện nay tỷ lệ chưa qua đào tạo chiếm tỷ lệ rất lớn54,5% hơn ½ trong tổng số CC, như vậy nó ảnh hưởng đến quátrình làm việc cũng như chấp hành tốt chủ trương, đường lối củaĐảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước Trình độ sơ cấpchiếm 9,1%, trình độ trung cấp chiếm 36,4% vẫn còn rất thấp.Điều này cho thấy trình độ lý luận chính trị của CC chưa được chútrọng và quan tâm sâu sắc
Trang 3563,6%, cho thấy trình độ quản lý nhà nước của CC vẫn còn rấtthấp CC được đào tạo chiếm số lượng ít với trình độ đại học là9,1%, trung cấp là 27,3%
½ trong tổng số Còn lại rất ít công chức có trình độ đào tạo.Nhưng trên thực tế thì khó áp dụng trong công việc chỉ mang tínhhình thức
vụ Nhưng hiện nay, công chức được trang bị kiến thức về tin học
là rất thấp, số lượng chưa qua đào tạo chiếm tỷ lệ rất lớn 54,5%.Trong quá trình hội nhập hiện nay đòi hỏi người công chức phải cótrình độ tin học để làm tốt công việc cũng như hội nhập vào xu thếchung của thế giới
Tổng hợp theo bảng dưới đây: (đơn vị: %)
Bảng 1: Trình độ của đội ngũ công chức cấp xã huyện BìnhSơn
Trang 36Từ thực trạng trên ta có thể đối chiếu trình độ công chức cấpcấp xã huyện Bình Sơn với Quyết định số 04/2004/QĐ-BNV ngày16/01/2004 về việc quy định tiêu chuẩn cụ thể đối với công chức
xã, phường, thị trấn Đây là văn bản pháp lý đầu tiên của Nhànước quy định một cách cụ thể về tiêu chuẩn chức danh cho độingũ công chức cấp cấp xã ở nước ta
Theo bản Quy định tiêu chuẩn đối với công chức xã, phường,thị trấn (được ban hành kèm theo Quyết định số 04/2004/QĐ-BNV)mỗi chức danh trong bộ máy chính quyền cấp cấp xã có tiêuchuẩn cụ thể về: độ tuổi, trình độ học vấn, trình độ lý luận chínhtrị và trình độ chuyên môn nghiệp vụ Trong phạm vi của đề tàikhoá luận, tôi tập trung đi vào phân tích trình độ học vấn, trình độ
lý luận chính trị, trình độ chuyên môn, trình độ quản lý nhà nước
và trình độ tin học, ngoại ngữ đối chiếu với quyết định này
So với mức tiêu chuẩn đạt được về trình độ quy định cụ thểtheo khoản 2 điều 16 và khoản 2 điều 18 của Quyết định số04/2004/QĐ – BNV đối với Trưởng Công an và Chỉ huy trưởng Quân
sự (là hai chức danh có tiêu chuẩn về trình độ tương đương nhau)như sau:
Trình độ học vấn: 100%
Trang 37Tư pháp – Hộ tịch; Địa chính – Xây dựng; Văn hoá – Xã hội (lànhững chức danh có tiêu chuẩn về trình độ tương đương nhau)như sau:
Trình độ học vấn: 100%
Trình độ lý luận chính trị: 51,8%
Trình độ chuyên môn: 94,1%
Trình độ quản lý nhà nước: 17,6%
Từ những số liệu trên ta thấy:
Trình độ học vấn của đội ngũ công chức cấp xã của huyệnBình Sơn là cao, đặc biệt đối với nhóm công chức Văn phòng –Thống kê; Tài chính - Kế toán; Địa chính – Xây dựng; Văn hoá –Xây dựng; Tư pháp – Hộ tịch Trình độ học vấn như trên về cơ bảnđáp ứng yêu cầu tiêu chuẩn cũng như yêu cầu công việc
Về trình độ lý luận chính trị và trình độ quản lý nhà nước:
Trình độ lý luận chính trị của nhóm công chức chuyên môncấp xã vẫn còn thấp và đang tăng dần lên so với các năm trước.Còn mức độ đạt yêu cầu về trình độ quản lý nhà nước là rất thấp.Đây là một hạn chế lớn trực tiếp ảnh hưởng đến hiệu quả công tácchuyên môn
Về trình độ chuyên môn:
Đây là yếu tố rất quan trọng đối với đội ngũ công chức chuyên