I. ĐẶT VẤN ĐỀ Thời báo Tài chính Việt Nam, trong chức năng nhiệm vụ được giao là cơ quan ngôn luận của ngành Tài chính, diễn đàn về lĩnh vực tài chính của các doanh nghiệp, các thành phần kinh tế và của toàn xã hội, là cầu nối trong viện tuyên truyền đối với các chính sách của Đảng, Nhà nước về lĩnh vực Tài chính tới mọi tầng lớp xã hội, đồng thời cũng là kênh phản biện quan trọng trong việc giúp hoàn thiện các chính sách của Đảng, Nhà nước trong lĩnh vực tài chính. 18 năm qua kể từ ngày thành lập, với vai trò cơ quan ngôn luận của ngành TBTCVN đã cơ bản hoàn thành nhiệm vụ của mình là. Tuy nhiên trước yêu cầu đổi mới mạnh mẽ của nền kinh tế và đặc biệt của lĩnh vực tài chính, với sự phát triển mạnh mẽ của các lĩnh vực tài chính cụ thể như ngân sách, chứng khoán, tiền tệ, bảo hiểm, đầu tư, quản lý tài sản công… kéo theo đó là những nhu cầu thông tin trong lĩnh vực này, đang đặt ra cho TBTCVN những yêu cầu mới. Mặt khác, đặt trong bối cảnh chung của sự phát triển mạnh mẽ của báo chí nói chung và của báo chí kinh tế nói riêng, TBTCVN cũng đang đứng trước những thách thức lớn. Có thể nói trong gần 10 năm trở lại đây hệ thống báo chí kinh tế nói chung và thông tin tài chính nói riêng đã bùng nổ mạnh mẽ. Từ chỗ chỉ có vài ba tờ báo chuyên ngành về kinh tế đến nay đã hình thành hệ thống báo chí kinh tế với hơn 20 đầu báo chính thống (Công thương, Đầu tư, Ngân hàng, Doanh nghiệp…). Hệ thống các tờ báo in không phải là báo kinh tế như Tiền phong, Thanh niên, Tuổi trẻ, Lao động… cũng đều đã cho ra đời các chuyên trang kinh tế; Hệ thống các đài truyền hình, phát thanh, báo mạng… cũng nở rộ. Các chương trình chuyên sâu về kinh tế (mà cốt lõi là thông tin về tài chính như: Chứng khoán, Đầu tư, Ngân sách…) như bản tin Tài chính, Việt Nam và các chỉ số (VTV1), Info TV (VTC)… Tóm lại hệ thống thông tin về kinh tế, đặc biệt là thông tin về lĩnh vực tài chính, đã bùng nổ cả về quy mô, chiều rộng và chiều sâu với hình thức ngày càng đa dạng, phong phú. Trong khi đó TBTCVN với nhiều lý do khác nhau, đang ngày càng trở nên « tụt hậu ». Những tiêu chí để đánh giá về giá trị cho một tờ báo đều ở mức rất kém: Nội dung còn nghèo nàn, hình thức đơn điệu, số lượng phát hành nhỏ lẻ, quảng cáo thưa thớt, nhuật bút thấp, thu nhập của cán bộ, phóng viên… hết sức khiêm nhường. Từ thực trạng và yêu cầu trên đang đặt ra cho TBTCVN phải có những bứt phá mạnh mẽ cả về quy mô, cơ cấu, mô hình tổ chức… thì mới có thể xứng tầm vai trò là người phát ngôn của ngành Tài chính – một ngành đóng vai trò huyết mạch trong nền kinh tế của đất nước.
Trang 1ĐỀ ÁN
PHÁT TRIỂN THỜI BÁO TÀI CHÍNH VIỆT NAM
GIAI ĐOẠN 2010-2015 VÀ TẦM NHÌN 2020
Họ và tên: Nguyễn Thị Thu Hương
Lớp: Báo in 30B
Hà Nội 11/2010
Trang 2KẾT CẤU NỘI DUNG
Đề án gồm 6 phần chính:
Phần I Đặt vấn đề
Vị trí, vai trò của TBTCVN trong việc hoàn thành nhiệm vụ của ngành, cùng với bối cảnh phát triển mạnh mẽ của báo chí nói chung và báo chí kinh tế nói riêng đang đặt ra yêu cầu cho TBTCVN phải có những bứt phá mạnh mẽ vươn lên xứng tầm với vai trò cơ quan ngôn luận của ngành Tài chính, một ngành kinh tế huyết mạch của đất nước
Phần II Đánh giá thực trạng của TBTCVN hiện nay
Tình hình chung và các mặt công tác cụ thể như: Tổ chức bộ máy, thu nhập; Cơ sở vật chất, trang thiết bị; Nội dung, hình thức; Tài chính; Phát hành; Quảng cáo, nhuận bút
Phần III Lộ trình củng cố và phát triển TBTCVN (2011 – 2015)
Lộ trình của từng năm từ 2011 đến 2015 và tầm nhìn 2020 với các mục tiêu cụ thể cho từng mặt công tác như: tổ chức, bộ máy, nội dung, tài chính (thu nhập, phát hành, quảng cáo)
Phần IV Các giải pháp thực hiện
Trình bày các giải pháp tổ chức để thực hiện cho các mục tiêu trên
Trang 3I ĐẶT VẤN ĐỀ
Thời báo Tài chính Việt Nam, trong chức năng nhiệm vụ được giao là
cơ quan ngôn luận của ngành Tài chính, diễn đàn về lĩnh vực tài chính của các doanh nghiệp, các thành phần kinh tế và của toàn xã hội, là cầu nối trong viện tuyên truyền đối với các chính sách của Đảng, Nhà nước về lĩnh vực Tài chính tới mọi tầng lớp xã hội, đồng thời cũng là kênh phản biện quan trọng trong việc giúp hoàn thiện các chính sách của Đảng, Nhà nước trong lĩnh vực tài chính
18 năm qua kể từ ngày thành lập, với vai trò cơ quan ngôn luận của ngành TBTCVN đã cơ bản hoàn thành nhiệm vụ của mình là Tuy nhiên trước yêu cầu đổi mới mạnh mẽ của nền kinh tế và đặc biệt của lĩnh vực tài chính, với sự phát triển mạnh mẽ của các lĩnh vực tài chính cụ thể như ngân sách, chứng khoán, tiền tệ, bảo hiểm, đầu tư, quản lý tài sản công… kéo theo
đó là những nhu cầu thông tin trong lĩnh vực này, đang đặt ra cho TBTCVN những yêu cầu mới
Mặt khác, đặt trong bối cảnh chung của sự phát triển mạnh mẽ của báo chí nói chung và của báo chí kinh tế nói riêng, TBTCVN cũng đang đứng trước những thách thức lớn Có thể nói trong gần 10 năm trở lại đây hệ thống báo chí kinh tế nói chung và thông tin tài chính nói riêng đã bùng nổ mạnh mẽ Từ chỗ chỉ có vài ba tờ báo chuyên ngành về kinh tế đến nay đã hình thành hệ thống báo chí kinh tế với hơn 20 đầu báo chính thống (Công thương, Đầu tư, Ngân hàng, Doanh nghiệp…) Hệ thống các tờ báo in không phải là báo kinh tế như Tiền phong, Thanh niên, Tuổi trẻ, Lao động… cũng đều đã cho ra đời các chuyên trang kinh tế; Hệ thống các đài truyền hình, phát thanh, báo mạng… cũng nở rộ Các chương trình chuyên sâu về kinh tế (mà cốt lõi là thông tin về tài chính như: Chứng khoán, Đầu tư, Ngân
Trang 4sách…) như bản tin Tài chính, Việt Nam và các chỉ số (VTV1), Info TV (VTC)… Tóm lại hệ thống thông tin về kinh tế, đặc biệt là thông tin về lĩnh vực tài chính, đã bùng nổ cả về quy mô, chiều rộng và chiều sâu với hình thức ngày càng đa dạng, phong phú
Trong khi đó TBTCVN với nhiều lý do khác nhau, đang ngày càng trở nên « tụt hậu » Những tiêu chí để đánh giá về giá trị cho một tờ báo đều
ở mức rất kém: Nội dung còn nghèo nàn, hình thức đơn điệu, số lượng phát hành nhỏ lẻ, quảng cáo thưa thớt, nhuật bút thấp, thu nhập của cán bộ, phóng viên… hết sức khiêm nhường
Từ thực trạng và yêu cầu trên đang đặt ra cho TBTCVN phải
có những bứt phá mạnh mẽ cả về quy mô, cơ cấu, mô hình tổ chức… thì mới
có thể xứng tầm vai trò là người phát ngôn của ngành Tài chính – một ngành đóng vai trò huyết mạch trong nền kinh tế của đất nước
II ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CỦA THỜI BÁO TÀI CHÍNH VIỆT NAM
1 KHÓ KHĂN
Bên cạnh những kết quả đã đạt được, TBTCVN đang đứng trước những khó khăn, thách thức không nhỏ
Trước hết về tổ chức bộ máy: Do nhiều nguyên nhân tồn tại từ
trước, tổ chức bộ máy của TBTCVN cồng kềnh, đông nhưng không mạnh Bên cạnh đó là việc thiếu những cơ chế quản lý phù hợp, dẫn tới chồng chéo, kém hiệu lực
Về khả năng tài chính: Có thể nói là tình hình tài chính của
TBTCVN luôn trong tình trạng căng thẳng Nguồn lực tài chính của báo
Trang 5ngày càng khó khăn do nhiều nguyên nhân, nhưng trước hết do nguồn thu của báo ngày càng hạn hẹp Doanh thu quảng cáo bị sụt giảm từ 8 tỷ/năm (2006) nay chỉ còn hơn 5 tỷ/năm Số lượng phát hành cũng bị sụt giảm nghiêm trọng (từ 12.00 bản/số năm 2006 – nay chỉ còn hơn 7000 bản/số) Các nguồn tài trợ các tổ chức… cũng bị mất dần do khó khăn chung của nền kinh tế, các doanh nghiệp, các tổ chức… phải cắt giảm chi tiêu Tình trạng thu không đủ chỉ, dẫn tới các khoản nợ tiền in, nợ nhuận bút, nợ bảo hiểm xã hội… gia tăng, trở thành gánh nặng lớn cho tòa soạn
Từ thực trạng tài chính nêu trên dẫn tới đời sống của cán bộ phóng viên gặp nhiều khó khăn: Tiền lương, thu nhập ở mức rất thấp (trung bình chưa được 2 triệu đồng/người/tháng) Tiền nhuận bút thuộc hàng thấp nhất trong hệ thống báo chí Cũng do tài chính khó khăn nên các Quý phúc lợi, khen thưởng… không có gì để hoạt động
Về cơ sở vật chất, trang thiết bị, phương tiện làm việc: Nhiều năm
không được quan tâm nên nhiều trang thiết bị đã xuống cấp trầm trọng Phần lớn các trang thiết bị này đều đã lạc hậu, không phù hợp với yêu cầu hoạt động của một tòa soạn hiện đại
Về ấn phẩm báo tuần: Cũng do tồn tại lịch sử để lại, đội ngũ phóng
viên còn yếu, hệ thống CTV chắp vá, đội ngũ lãnh đạo phòng không đồng đều… dẫn tới việc tổ chức nội dung khó khăn Từ các nguyên nhân trên dẫn tới nội dung còn nhạt nhòa, thiếu tính thời sự, hình thức nghèo nàn, đơn điệu
2 THUẬN LỢI
Tuy nhiên, bên cạnh những khó khăn tồn tại do lịch sử để lại vừa nêu trên, Thời báo Tài chính Việt Nam đang đứng trước những thời cơ hết sức thuận lợi để phát triển, tạo bước bứt phá lên một vị thế mới, đó là:
Trang 6- Sự quan tâm đặc biệt của lãnh đạo Bộ, sự ủng hộ của các đơn
vị trong Bộ cả về tinh thần lẫn vật chất
- Về phía Thời báo, sau khi được Bộ củng cố tổ chức, bổ sung lãnh đạo mới, đã tạo ra một sức sống mới, khí thế mới, quyết tâm mới trong toàn thể cán bộ, phóng viên, CNV của Tòa soạn Anh em đoàn kết, lãnh đạo quyết tâm cùng nhau chia sẻ khó khăn, toàn tâm toàn ý hướng tới mục tiêu đưa Thời báo ra khỏi khó khăn
- Về tiềm lực của báo: Đa số anh em phóng viên và đội ngũ cán bộ chuyên trách được đào tạo cơ bản về chuyên môn, chuyên ngành, có năng lực và tâm huyết với nghề
- Tuy mới chỉ thực hiện đổi mới chưa đầy 4 tháng, kể từ khi có lãnh đạo mới, nhưng Thời báo đã có một bộ mặt mới, cả về nội dung lẫn hình thức, bước đầu được dư luận đánh giá cao, mở ra một triển vọng hứa hẹn trong việc đưa Thời báo vào giai đoạn phát triển mới
- Một thuận lợi tiềm năng khác đó là: Thương hiệu TBTCVN là một thương hiệu có tiềm năng lớn, thu hút được sự quan tâm của các doanh nghiệp, các nhà quản lý kinh tế và của nhiều tầng lớp xã hội
III LỘ TRÌNH CỦNG CỐ VÀ PHÁT TRIỂN GIAI ĐOẠN 2011 – 2015
Trên cơ sở xác định rõ thuận lợi và khó khăn, và những yêu cầu nhiệm vụ được giao, TBTCVN đề ra Chiến lược phát triển từ nay đến năm
2015 và nhãng năm tiếp theo với những mục tiêu và nhiệm vụ cụ thể như sau:
Trong giai đoạn từ nay đến năm 2020 được xác định làm 2 giai đoạn chính:
Trang 7- Giai đoạn I: từ 2010 – 2015: Giai đoạn củng cố và ổn định tổ chức.
- Giai đoạn II: từ 2015 – 2020: Giai đoạn bứt phá và phát triển
Lộ trình củng cố và phát triển giai đoạn 2010 – 2015: TBTCVN xác định đây là giai đoạn củng cố tổ chức đưa tờ báo từng bước thoát ra khỏi khó khăn về tài chính và đặt nền móng, tạo thế và lực ban đầu để phấn đấu đến 2015 đưa TBTCVN trở thành một tờ báo kinh tế mạnh nằm trong Top 3 những tờ báo kinh tế hàng đầu Việt Nam, đóng vãi trò là một Trung tâm báo chí tài chính của đất nước, một tiếng nói có uy lực trong lĩnh vực tài chính quốc gia, một cơ quan ngôn luận mạnh của ngành Tài chính
Từ nay đến 2015, Thời báo xác định rõ lộ trình như sau:
I GIAI ĐOẠN 2011 – 2012:
Thời báo xác định đây là một năm bản lề rất quan trọng với mục tiêu
chính là sắp xếp lại bộ máy, củng cố và ổn định tổ chức để tạo đà bứt ra
khỏi khó khăn và đặt nền tảng quan trọng cho các bước phát triển tiếp theo.
Cụ thể với các mặt công tác sau:
1 Mục tiêu giai đoạn 2011 – 2012:
1.1 Về tổ chức bộ máy: Trên cơ sở Đề án Tổ chức bộ máy của
TBTCVN đã được Bộ phê duyệt, sẽ rà soát, nghiên cứu, sắp xếp lại bộ máy
tổ chức theo hướng gọn nhẹ, hiệu quả, đúng người, đúng việc
1.2 Về Tài chính:
- Về doanh thu của báo: Phấn đấu đạt 22 tỷ đồng/năm (năm 2010 là
gần 15 tỷ đồng)
Trang 8- Về số lượng phát hành: Phấn đấu đạt con số 10.000 bản/kỳ đối với
báo tuần (hiện nay là 7.000 bản/kỳ)
- Về doanh thu quảng cáo: Đạt 6 tỷ đồng/năm (hiện đang là 4 tỷ
đồng/năm)
- Về đời sống cán bộ công nhân viên: Phấn đấu nâng thu nhập trung
bình lên 1,2 lần so với hiện nay
- Về nhuận bút: Nâng nhuận bút lên mức 2 (hiện nay đang ở mức 1).
1.3 Về phát triển các ấn phẩm: Hiện Thời báo đang có 3 ấn phẩm
chính là Tuần báo (ra Thứ 2, 4, 6); Số Đặc san hàng tháng và Tờ Tiếng Anh (Vietnam Financial Reviews) xuất bản tháng 1 số
- Đối với tờ báo tuần: Thực hiện đổi mới về nội dung và hình thức
Về nội dung: Thay đổi cơ cấu, trang mục
- Xem xét tiếp tục phát triển ấn phẩm Tiếng Anh
- Xem xét thực hiện nhóm ấn phẩm Đặc san cho chi nhánh phía Nam
- Nghiên cứu xuất bản Tài chính cuối tuần, nâng kỳ trong tuần lên 4 số/tuần Nội dung Tài chính cuối tuần sẽ thiên về giải trí, lắng đọng các sự
kiện trong tuần với nhiều hơn các bình luận, nhận định…
Để hoàn thành các mục tiêu trên, Thời báo sẽ thực hiện triển khai đồng bộ các giải pháp sau:
2.1 Về tổ chức bộ máy:
- Đổi mới lề lối làm việc, xây dựng phương thức quản lý mới theo hướng: Khuyến khích tinh thần lao động sáng tạo của anh em, đổi mới công
Trang 9tác phóng viên theo mô hình lấy chất lượng bài vở làm thước đo hiệu quả công việc, đi đôi với các biện pháp thưởng phạt nghiêm minh
- Tổ chức, sắp xếp lại các phòng, ban theo hướng đúng người, đúng việc;
- Luân chuyển, bố trí lại đội ngũ cán bộ, biên tập viên, phóng viên theo hướng phát huy năng lực, sở trường của từng người
- Thành lập một số bộ phận chuyên trách phục vụ cho một số công tác đặc thù của Tòa soạn hiện nay
2.2 Về công tác chuyên môn – nghiệp vụ:
Thực hiện đổi mới về nội dung và hình thức:
- Về nội dung: Việc đổi mới nội dung sẽ được thực hiện theo hướng loại bỏ các trang mục không còn phù hợp, kết cấu lại đưa vào các trang mục theo nguyên tắc lấy trục thông tin kinh tế tài chính làm cốt lõi, làm tăng bản sắc của TBTCVN làm cho tờ báo « chính trị hơn, tài chính hơn, dân sinh hơn », phục vụ mục tiêu đưa tầm ảnh hưởng của tờ báo tới mọi tầng lớp xã hội
- Về hình thức: Thay đổi măng-xét, đổi mới cách trình bày, cải tiến font chữ… theo hướng hấp dẫn, hiện đại, thể hiện được bản sắc tài chính (thịnh vượng, sôi động…)
- Xây dựng lại Hệ thống Cộng tác viên theo nguyên tắc chất lượng, tinh nhuệ, hiệu quả, tập hợp các cây bút trí tuệ trong giới khoa học về kinh tế
và báo chí
2.3 Về công tác tài chính:
Trang 10- Rà soát tổng thể các khoản chi, thực hiện tiết kiệm triệt để, cắt giảm tất cả mọi chi phí không cần thiết theo tinh thần « thắt lưng buộc bụng », vượt qua khó khăn, phấn đấu tiết kiệm 10 phần trăm so với chi phí hiện nay đối với tất cả các khoản chi
- Thực hiện khoán tất cả các khoản chi tiêu có thể (văn phòng phẩm, điện thoại, vật tư…)
- Thực hiện triển khai mạnh mẽ cơ chế mới về tài trợ, phát hành, quảng cáo để thu hút các nguồn lực, tăng doanh thu cho báo
- Khai thác mọi nguồn thu trong khả năng cho phép (từ phát hành báo, tài trợ, quảng cáo, dịch vụ, tổ chức sự kiện…)
- Bắt đầu triển khai, thí điểm khai thác nguồn thu từ dịch vụ tổ chức
sự kiện để mở ra một kênh thu hút nguồn thu mới và quảng bá thương hiệu TBTCVN
- Xem xét tiếp tục huy động tranh thủ sự hỗ trợ từ các nguồn lực tài chính của các đơn vị trực thuộc Bộ như: Tổng cục Thuế, Tổng cục Hải quan, Kho bạc Nhà nước, Ủy ban Chứng khoán, Công ty mua bán nợ, Tổng Công ty bảo hiểm…
2.4 Về công tác Phát hành:
Đây được coi là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của TBTCVN năm 2011
Thời báo xác định Công tác phát hành không những mang ý nghĩa tăng doanh thu cho báo mà còn là một hình thức để nâng tầm ảnh hưởng của TBTCVN trong xã hội, để TBTCVN không những chỉ nhận được sự quan tâm của nhà quản lý, giới doanh nghiệp… mà bước đầu sẽ có mặt trong các
Trang 11cuộc hội thảo, trên bàn nghị sự của Đại biểu Quốc hội… Để đạt mục tiêu 1 vạn bản vào tháng 6/2011 Thời báo xác định: Song song với việc đẩy mạnh công tác phát hành trong các đơn vị trong ngành, đặc biệt chú ý tìm địa chỉ phát hành mới ngoài ngành, đặc biệt là các « mặt trận » còn bỏ trống là hệ thống các tổ chức kinh tế, các hiệp hội doanh nghiệp, các trường kinh tế…
2.5 Về công tác Quảng cáo:
Song song với công tác phát hành, công tác quảng cáo cũng được coi
là công tác trọng tâm cần được ưu tiên, bởi Thời báo xác định quảng cáo là nguồn thu chủ yếu của báo TBTCVN là một thương hiệu lớn, tiềm năng thu hút quảng cáo là lớn, có nhiều ưu thế so với các tờ báo kinh tế khác, tuy nhiên trong nhiều năm qua công tác tổ chức thu hút quảng cáo còn hết sức chắp vá, thiếu chuyên nghiệp…, nguồn thu từ quảng cáo chưa tương xứng với tiềm năng của Báo
Để đưa công tác thu hút quảng cáo theo hướng chuyên sâu, chuyên nghiệp, khai thác được tiềm năng của thương hiệu TBTCVN, Thời báo xác định đây là công việc lâu dài, trước mắt sẽ nghiên cứu để tổ chức lại bộ máy,
ưu tiên đầu tư, tăng cường lực lượng cho công tác này (Thời báo sẽ tiến hành xây dựng, trình Bộ đề án riêng về mô hình tổ chức bộ máy mới cho công tác quảng cáo)
2.6 Về công tác Tổ chức sự kiện:
Đối với các báo thì công tác Tổ chức sự kiện cũng là một hoạt động quan trọng không chỉ mang ý nghĩa quảng bá thương hiệu của báo mà còn
Trang 12mang lại những nguồn thu lớn, ví dụ: Báo Nhân dân có Giải Bóng bàn, Báo Tiền phong có cuộc thi Hoa hậu, Báo Đầu tư có giải Golf quốc tế, Thời báo Kinh tế Việt Nam có Giải Rồng vàng… Mỗi sự kiện như vậy đều mang về cho các báo hàng tỷ đồng Tuy nhiên đây là chức năng hoàn toàn mới đối với TBTCVN Năm 2011 Thời báo dự kiến sẽ thí điểm công tác này bằng việc bắt đầu tổ chức những sự kiện như: Kết hợp với Hiệp hội Bảo hiểm tổ
chức bình chọn Cúp Vàng Bảo Hiểm hoặc với Hiệp hội kế toán, kiểm toán bình chọn Báo cáo tài chính tốt nhất trong năm.
2.7 Về nâng cao đời sống của cán bộ phóng viên:
- Thời báo xác định 2011 mới chỉ là giai đoạn thoát khỏi khó khăn, vẫn là giai đoạn cần « thắt lưng buộc bụng », chưa thể có tăng thu nhập lớn
Do đó, nếu có các nguồn thu tăng cũng phải giải quyết hết nợ nần và tính đến tích lũy trước đầu, giải pháp tăng thu nhập cho cán bộ phóng viên sẽ được chú trọng tới
- Tăng các nguồn thu cho tòa soạn
- Tăng từ nhuận bút đối với phóng viên
- Tăng từ việc thực hiện cơ chế mới về quảng cáo, phát hành
II GIAI ĐOẠN 2012 – 2013:
Mục tiêu của giai đoạn này là tạo bước bứt phá ban đầu với việc mở
rộng tầm hoạt động và lọt vào Top 4 những tờ báo kinh tế hàng đầu Việt Nam Giai đoạn này Thời báo sẽ triển khai thực hiện các mục tiêu chủ yếu sau: