NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CHO DỊCH VỤ NỘI DUNG SỐ TRÊN ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG TẠI CÔNG TY VTC CÔNG NGHỆ VÀ NỘI DUNG SỐ - VTC INTECOM

HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG --- Đinh Trung Dũng NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CHO DỊCH VỤ NỘI DUNG SỐ TRÊN ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG TẠI CÔNG TY VTC CÔNG NGHỆ VÀ NỘI DUNG SỐ - VTC I

HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG -

Đinh Trung Dũng

NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CHO DỊCH VỤ NỘI DUNG SỐ TRÊN ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG TẠI CÔNG TY VTC CÔNG NGHỆ VÀ NỘI DUNG SỐ - VTC INTECOM

Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh

Mã số: 60.34.01.02 TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ

HÀ NỘI - 2013

Luận văn được hoàn thành tại:

HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG

Người hướng dẫn khoa học: Tiến sĩ Phan Thảo Nguyên

Phản biện 1: TS Nguyễn Văn Tấn

Phản biện 2: TS Đàm Quang Vinh

Luận văn sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận văn thạc

sĩ tại Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông

Vào lúc: giờ ngày tháng năm

Có thể tìm hiểu luận văn tại:

‐ Thư viện của Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông

MỞ ĐẦU

1 Lý do lựa chọn đề tài nghiên cứu

Với nhu cầu sử dụng di động ngày càng lớn và đòi hỏi từ sự trăng trưởng ồ ạt của Internet thời gian gần đây, việc phát triển nội dung trên các thiết bị này đang được cơ quản lý, doanh nghiệp cũng như cộng đồng quan tâm Các chuyên gia nhận định, di động là hướng đi quan trọng dù là bán hàng hay quảng cáo, qua đó chung quan điểm việc mua bán nội dung trên di động là thế mạnh và khả thi nhất trong tương lai

Công ty VTC Công nghệ và Nội dung số là một trong những đơn vị đi đầu và đặt nền tảng cho sự hình thành và phát triển nền công nghiệp nội dung số Việt Nam Tuy nhiên, đặc tính của dịch vụ này là luôn bị bắt chước

và thậm chí phiên bản sau còn hay hơn phiên bản trước nên đòi hỏi các nhà cung cấp luôn đổi mới và cung cấp cho thị trường nhiều sản phẩm có chất lượng để ổn định thị phần và phát triển Muốn vậy, các doanh nghiệp phải luôn nâng cao năng lực cạnh tranh cho những sản phẩm then chốt của mình,

vì đó là điều kiện quyết định đến sự thành bại của doanh nghiệp

Xuất phát từ thực tiễn nêu trên, dưới sự hướng dẫn của Tiến sĩ Phan

Thảo Nguyên, học viên đã lựa chọn đề tài “Nâng cao năng lực cạnh tranh

cho dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động tại Công ty VTC Công nghệ và Nội dung số - VTC Intecom ” làm luận văn tốt nghiệp của mình

2 Tổng quan về đề tài nghiên cứu

Nâng cao năng lực cạnh tranh luôn là mục tiêu phát triển thường trực

và lâu dài của mỗi doanh nghiệp Bằng sự thúc đẩy lợi nhuận, doanh nghiệp muốn đi đầu về chất lượng, giá cả, mẫu mã, các dịch vụ cung ứng Dưới áp lực cạnh tranh buộc các doanh nghiệp không ngừng cải tiến phương thức sản xuất, nâng cao trình độ công nghệ, đổi mới quản lý doanh nghiệp một cách hiệu quả Tuy nhiên, tại công ty VTC Intecom chưa có một đề tài cũng

như công trình nghiên cứu nào về việc nâng cao năng lực cạnh tranh dịch

vụ, vì thế học viên mong muốn đề tài của mình sẽ có ý nghĩa thực tiễn góp phần giúp cho việc nâng cao năng lực cạnh tranh dịch vụ tại công ty

3 Mục tiêu nghiên cứu

Xuất phát từ những quan điểm trên, luận văn này mong muốn góp phần phân tích, đánh giá một cách cụ thể về năng lực cạnh tranh và công tác thực hiện chiến lược cho dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động tại Công ty VTC Intecom Qua đó tìm ra những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh cho nội dung số trên điện thoại di động tại doanh nghiệp này

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động qua hình thức nhắn tin ngắn SMS do một số nhà cung cấp dịch vụ như: Bluesea, Vivas, SVM, VTC

Phạm vi nghiên cứu: các chiến lược kinh doanh của các nhà cung cấp dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động tại Việt Nam và xu thế phát triển ngành Luận văn tập trung nhấn mạnh vào các chiến lược mang tính cạnh tranh và phát triển thương hiệu cho dịch vụ nội dung số trên điện thoại

di động của Công ty VTC Intecom

5 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu trong luận văn này chủ yếu là sử dụng phương pháp thống kê phân tích, luận văn đã căn cứ vào số liệu của phòng kinh doanh của Công ty VTC Intecom, các số liệu thu thập từ các đối thủ cạnh tranh, các tài liệu có nội dung về chiến lược, cạnh tranh, marketing, quản trị cũng như ý kiến của các chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực nội dung số trên

điện thoại di động

6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn

- Hệ thống hóa và luận giải những vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến các giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh

- Đánh giá, phân tích năng lực cạnh tranh của dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động tại Công ty VTC Intecom, trong đó có những phân tích sâu về các mặt còn hạn chế và nguyên nhân của các hạn chế đó

- Trên cơ sở các vấn đề còn hạn chế , cần đưa ra m ột số giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh cho dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động, định hướng và đưa ra các chiến lược cạnh tranh dịch vụ này tại Công

ty VTC Công nghệ và Nội dung số - VTC Intecom

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu , kết luận, mục lục và tài liệu tham khảo , nội dung của luận văn sẽ được trình bày trong 3 chương:

Chương 1: Một số vấn đề cơ bản về năng lực cạnh tranh dịch vụ của doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động

Chương 2: Thực trạng năng lực cạnh tranh dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động của Công ty VTC Intecom

Chương 3: Một số giải pháp nh ằm nâng cao năng lực cạnh tranh

cho dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động tại công ty VTC Intecom

Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH DỊCH VỤ CỦA DOANH NGHIỆP KINH DOANH DỊCH VỤ NỘI DUNG SỐ TRÊN ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG

1.1 Một số vấn đề chung về cạnh tranh và năng lực cạnh tranh

1.1.1 Khái niệm cạnh tranh, năng lực cạnh tranh

Cạnh tranh

Cạnh tranh là một hiện tượng xã hội phức tạp, theo K.Marx: “Cạnh tranh là sự ganh đua, đấu tranh gay gắt giữa các nhà tư bản nhằm giành giật những điều kiện thuận lợi trong sản xuất và tiêu dùng hàng hóa để thu được lợi nhuận siêu ngạch”

Năng lực cạnh tranh

Năng lực cạnh tranh là khả năng dành được thị phần lớn trước các đối thủ cạnh tranh trên thị trường, kể cả khả năng dành lại một phần hay toàn bộ của thị của đối thủ (theo từ điển thuật ngữ kinh tế học, 2001, Nhà xuất bản từ điển Bách khoa Hà Nội, trang 349)

1.1.2 Các loại hình cạnh tranh, năng lực cạnh tranh

Thực tế có rất nhiều tiêu thức được sử dụng làm căn cứ để phân loại cạnh tranh Căn cứ phổ biến thường dựa vào chủ thể tham gia thị trường, mức độ, tính chất cạnh tranh trên thị trường và phạm vi ngành kinh

tế

Căn cứ vào chủ thể tham gia thị trường Người ta chia thanh ba loại:

Cạnh tranh giữa người bán và người mua

Cạnh tranh giữa người mua

Cạnh tranh giữa những người bán

Căn cứ theo phạm vi ngành kinh tế Người ta chia cạnh tranh thành hai loại:

Cạnh tranh trong nội bộ ngành

Cạnh tranh giữa các ngành

Căn cứ vào mức độ, tính chất của cạnh tranh trên thị trường Người

ta chia cạnh tranh thành ba loại:

Cạnh tranh hoàn hảo

Cạnh tranh không hoàn hảo

Canh tranh độc quyền

1.1.3 Sự cần thiết phải nâng cao năng lực cạnh tranh

Trong nền kinh tế thị trường cạnh tranh là một qui luật khách quan của nền sản xuất hàng hóa, là một nội dung trong cơ chế vận động của thị trường Sản xuất hàng hóa càng phát triển, hàng hóa bán ra càng nhiều, số lượng người cung cấp càng đông thì cạnh tranh càng gay gắt Kết quả cạnh tranh sẽ là một số doanh nghiệp bị thua cuộc và bị gạt ra khỏi thị trường, trong khi một số doanh nghiệp khác vẫn tồn tại và phát triển hơn nữa

1.2 Năng lực cạnh tranh sản phẩm

1.2.1 Khái niệm

Năng lực cạnh tranh sản phẩm được hiểu là năng lực mà doanh nghiệp có khả năng thực hiện tốt hơn so với các đối thủ cạnh tranh để có thể giành được thị trường về một loại hàng hóa hoặc dịch vụ, những sản phẩm

đó các đối thủ cạnh tranh không dễ dàng sao chép và bắt chước được với công ty

1.2.2 Các yếu tố cơ bản cấu thành năng lực cạnh tranh sản phẩm

Thứ nhất, chất lượng sản phẩm: trên thương trường nếu nhiều sản phẩm có công dụng như nhau, giá cả bằng nhau thì người tiêu dùng sẽ sẵn sàng mua sản phẩm nào có chất lượng cao hơn

Thứ hai, giá cả sản phẩm: hai sản phẩm có cùng công dụng, chất lượng như nhau thì người tiêu dùng sẽ mua sản phẩm nào có giá thành rẻ hơn

Thứ ba, áp dụng khoa học kỹ thuật và quản lý hiện đại: sức cạnh tranh sản phẩm của doanh nghiệp sẽ tăng lên khi giá cả sản phẩm cá biệt của họ thấp hơn giá trung bình trên thị trường

Thứ tư, là thông tin: một công cụ cạnh tranh sản phẩm lợi hại của doanh nghiệp Thông tin về thị trường mua bán, thông tin về tâm lý thị hiếu khách hàng, về giá cả, đối thủ cạnh tranh có ý nghĩa quyết định kinh doanh của doanh nghiệp

Thứ năm, phương thức phục vụ và thanh toán: là công cụ cạnh tranh khá quan trọng Ai nắm bắt được công cụ này sẽ thắng trong cạnh tranh bởi vì công cụ này tạo ra nhiều tiện lợi cho khách hàng

Thứ sáu, tính độc đáo của sản phẩm: mọi sản phẩm khi xuất hiện trên thương trường đều mang một chu kỳ sống nhất định, đặc biệt dòng đời của nó rút ngắn khi xuất hiện cạnh tranh

1.2.3 Các tiêu chí đánh giá năng lực cạnh tranh sản phẩm

Sản phẩm

Đây cũng là một chỉ tiêu phản ánh sức cạnh tranh của hàng hoá doanh nghiệp Một doanh nghiệp khi thâm nhập vào một thị trường có thể với một sản phẩm hoặc nhiều sản phẩm Nếu sản phẩm và cơ cấu sản phẩm

của doanh nghiệp phù hợp với nhu cầu thị trường thì sẽ làm tăng sức cạnh tranh các mặt hàng của doanh nghiệp

Giá thành và giá cả

Giá thành của sản phẩm là giá trị của tất cả các yếu tố đầu vào hình thành nên sản phẩm như: nguyên vật liệu, nhân công, công nghệ sản xuất Từ giá thành của sản phẩm sẽ xác định được giá bán trên thị trường

Chất lượng sản phẩm

Ngày nay, do đời sống nhân dân ngày càng được nâng cao nên người tiêu dùng yêu cầu rất cao về chất lượng sản phẩm Họ sẵn sàng trả giá cao hơn cho những sản phẩm cùng loại có chất lượng tốt hơn hẳn

Dịch vụ

Dịch vụ cũng là một chỉ tiêu đánh giá khả năng cạnh tranh của sản phẩm này so với sản phẩm khác Dịch vụ là một công cụ cạnh tranh hết sức phổ biến trên thị trường quốc tế, đó có thể là dịch vụ trước khi bán, dịch vụ bán hàng tận nơi cho khách hàng, dịch vụ sau bán hàng

Uy tín của doanh nghiệp

Uy tín của doanh nghiệp được hình thành dựa trên chất lượng, giá trị sử dụng của sản phẩm các dịch vụ sau bán hàng, thời gian giao hàng, quy

mô của doanh nghiệp Một doanh nghiệp có uy tín với khách hàng thì đồng nghĩa với việc có được lợi thế trong cạnh tranh

1.2.4 Các nhân tố cơ bản ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh sản phẩm

Các nhân tố bên ngoài

Các đối thủ cạnh tranh hiện tại

Các đối thủ cạnh tranh tiềm ẩn

Khách hàng (Người mua)

1.3 Năng lực cạnh tranh dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ

1.3.1 Khái quát về dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ

Dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ là các phần mềm được viết ra

bằng các ngôn ngữ lập trình và chạy trên các thiết bị số (điện thoại di động, điện thoại di động thông minh )

Các dịch vụ nội dung được cung cấp cho mạng di động bao gồm phát triển

và cung cấp các tiện ích (tải nhạc chuông, logo, hình nền…); trò chơi trên điện thoại di động; tin nhắn trúng thưởng; tin nhắn tra cứu thông tin kinh tế

xã hội; tin nhắn tư vấn chuyên sâu…

1.3.2 Các chỉ tiêu đo lường năng lực cạnh tranh dịch vụ của doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ

Các chỉ tiêu đo lường năng lực cạnh tranh dịch vụ ĐTDĐ cũng tương tự như các chỉ tiêu đo lường năng lực cạnh tranh sản phẩm/dịch vụ nói chung, bao gồm: sản lượng, doanh thu, lợi nhuận và thị phần

1.3.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh dịch vụ của doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ

Các yếu tố bên ngoài

- Môi trường quốc tế

- Môi trường cạnh tranh

Các yếu tố bên trong

Với những lý luận tổng quan về năng lực cạnh tranh dịch vụ, các doanh nghiệp sẽ nhận biết được đâu là cơ hội, đâu là thách thức để nắm lấy thời cơ cũng như đón đầu các thử thách mà qua đó, doanh nghiệp sẽ có những định hướng sản xuất kinh doanh hiệu quả Nền tảng lý luận của chương này là cơ sở vững chắc để công ty VTC Intecom đặt ra các mục tiêu

cụ thể cùng với những giải pháp hữu hiệu trong hoạt động kinh doanh dịch

vụ nội dung số trên ĐTDĐ

Chương 2: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH DỊCH VỤ NỘI DUNG SỐ TRÊN ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG CỦA CÔNG TY VTC INTECOM

2.1 Giới thiệu chung về công ty VTC Intecom

2.1.1 Khái quát về VTC Intecom

Công ty VTC Công nghệ và Nội dung số (VTC Intecom) là thành viên của Tổng công ty Truyền thông đa phương tiện VTC chính thức đi vào hoạt động từ tháng 1 năm 2006, với đội ngũ nhân sự trẻ, giàu tri thức, nhiệt huyết và sáng tạo

2.1.2 Dịch vụ nội dung số trên điện thoại di động do VTC Intecom cung cấp

Dịch vụ di động – Game online trên mobile

Ngân hàng điện tử e-Bank (nay đổi tên thành VTCid

Cổng thanh toán VTC Paygate(nay đổi tên thành Thanh toán cước

365

Dịch vụ nhạc chuông cho người gọi là dịch vụ cho phép khách hàng có thể lựa chọn đoạn nhạc hay những hiệu ứng âm thanh ưa thích cho hôi chuông chờ thông thoại thông thường

Dịch vụ tải hình ảnh hình nền

Dịch vụ tra cứu thông tin thị trường chứng khoán qua SMSDịch vụ thông tin: dịch vụ này cung cấp các thông tin về kết quả sổ

xố, dự báo thời tiết, tỷ giá

Dịch vụ thể thao: cung cấp những tin tức thể thao, các dự đoán trúng thưởng, kết quả

Dịch vụ VTC shop: VTC shop cho thuê kiot kinh doanh trên mạng

và phát triển mạnh dịch vụ thanh toán điện tử

Tổng đài nhân đạo 1400 và chương trình trái tim online hướng tới cộng đồng

Dịch vụ SMS banking: nạp Vcoin thông qua Techcombank, DongAbank, các nhà cung cấp dịc vụ viễn thông thông qua 2 phương thức: Internet Banking và SMS Banking

Đánh giá về tăng trưởng doanh thu

( Nguồn: Báo cáo tổng kết hàng năm của VTC Intecom )

2.2 Phân tích môi trường kinh doanh của Công ty VTC Intecom 2.2.1 Tổng quan thị trường dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ Việt Nam

Số lượng các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ nội dung cho mạng di động có tới trên dưới 100 doanh nghiệp tham gia Những tên tuổi điển hình cho dịch vụ đầy tiềm năng này như VASC, FPT, VTC… Ngay cả các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông di động như MobiFone, VinaFone, Viettel…

cũng không bỏ qua cơ hội thu lợi nhuận từ dịch vụ này

2.2.2 Tình hình cạnh tranh dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ

Thời gian gần đây, các nhà khai thác dịch vụ viễn thông di động đã đồng loạt tung ra các dịch vụ nội dung trên mạng di động Trong đó, có thể

nói đến sự ganh đua của hai mạng lớn và Viettel và MobiFone Hai nhà khai thác này tập trung chủ yếu vào dịch vụ tra cứu tin tức kinh tế xã hội và dịch

vụ tiềm kiếm Sở dĩ các nhà triển khai dịch vụ nội dung tại thời điểm này vì tốc độ đường truyền của mạng di động đã được tăng đáng kể, nhu cầu của người dùng tăng cao Nhưng lý do chính là để kéo doanh thu trung bình trên một thuê bao (ARPU) lên sau một thời gian sụt giảm mạnh

2.3 Thực trạng năng lực cạnh tranh dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ tại Công ty VTC Intecom

2.3.1 Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ tại Công ty VTC Intecom

Từ 2010 trở lại đây, các doanh nghiệp nội dung số Việt Nam như VNG, VTC đã bắt tay vào thiết kế và sản xuất các sản phẩm nội dung số để phát hành trong nước và xuất khẩu Các doanh nghiệp này vừa chập chững bước chân vào lĩnh vực sản xuất game trên PC với đầy rẫy khó khăn Nhưng khó khăn này chưa qua đi thì làn sóng Mobile, Smartphone và Smart

TV đã ập tới rất nhanh Tất cả các doanh nghiệp trong ngành nội dung số đã phải nhanh chóng giảm bớt các hoạt động phát triển dịch vụ trên PC, đi tắt thật nhanh để chuyển sang dịch vụ cho Mobile và Smart TV

2.3.2 Phân tích năng lực cạnh tranh của dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ so với các đối thủ chính của VTC Intecom

Thị trường dịch vụ nội dung số trên ĐTDĐ đang diễn ra hết sức sôi động Hiện có khoảng trên 100 nhà cung cấp dịch vụ này, tuy nhiên chỉ có rất ít nhà cung cấp chứng tỏ thực lực của mình trên thương trường Dịch vụ nội dung số trên di động đem lại doanh thu lớn nhất với 383,3 triệu đô-la năm 2009