Thực hành giảng dạy nội dung các bài toán trong tam giác ở trung học phổ thông tiếp cận chuẩn quốc tế

Thực hành giảng dạy nội dung các bài toán trong tam giác ở trung học phổ thông tiếp cận chuẩn quốc tế Đỗ Ngọc Anh Trường Đại học Giáo dục Luận văn ThS Chuyên ngành: Lý luận và phương

Thực hành giảng dạy nội dung các bài toán trong tam giác ở trung học phổ thông tiếp cận

chuẩn quốc tế

Đỗ Ngọc Anh

Trường Đại học Giáo dục Luận văn ThS Chuyên ngành: Lý luận và phương pháp dạy học (Bộ môn Toán

học)

Mã số 60 14 10 Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Vũ Lương

Năm bảo vệ: 2010

Abstract Nghiên cứu cơ sở lý luận về một số phương pháp dạy học tích cực đạt hiệu

quả cao như phương pháp dạy học giải quyết vấn đề, phương pháp dạy học theo dự án, phương pháp hướng dẫn học sinh tự nghiên cứu Xây dựng nội dung và kế hoạch các bài giảng trong thực hành giảng dạy các bài Toán lượng giác trong tam giác ở Trung học phổ thông tiếp cận chuẩn quốc tế Tiến hành thực nghiệm sư phạm để đành giá

mức độ khả thi của đề tài

Keywords Phương pháp giảng dạy; Toán học; Phổ thông trung học; Chuẩn quốc tế

Content

MỞ ĐẦU 1.Lý do chọn đề tài

1.1 Xu thế hội nhập của thời đại về giáo dục

Trong công cuộc đổi mới để hoà nhập cùng giáo dục quốc tế Nhà trường phổ thông chúng ta đang tiến hành đổi mới phương pháp dạy học Các nước có nền giáo dục tiên tiến trên thế giới đã nghiên cứu và đề xuất chuẩn trong dạy học THPT, chuẩn kỹ năng nghề nghiệp của giáo viên dạy học môn Toán THPT Bộ giáo dục và đào tạo Việt Nam cũng dựa trên kinh nghiệm xây dựng Chuẩn nghề nghiệp của GV THPT các nước đang dự thảo đưa ra bộ chuẩn “ Chuẩn ghề nghiệp giáo viên trung học” Chuẩn giúp các giáo viên trung học tự đánh giá mình

về phẩm chất, năng lực nghề nghiệp, tự xây dựng cho mình kế hoạch rèn luyện nâng cao trình

độ chuyên môn, nghiệp vụ, không ngừng phát triển nghề nghiệp Ngoài ra chuẩn cũng giúp các cơ quan quản lý giáo dục các cấp và hiệu trưởng trường trung học đánh giá, xếp loại GV, trên cơ sở đó xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng đội ngũ Chuẩn kỹ năng nghề nghiệp của giáo viên THPT là căn cứ để xây dựng, phát triển chương trình đào tạo, bồi dưỡng

GV trung học ở các trường đại học sư phạm, cao đẳng sư phạm và là cơ sở đào tạo giáo viên khác đồng thời cũng là căn cứ để xây dựng chính sách, chế độ đãi ngộ GV trung học; cung cấp

tư liệu cho các hoạt động quản lý khác

Trường đại học hàng đầu thế giới là Đại học Cambrigde đã đề xuất một bộ chuẩn về kỹ năng nghề nghiệp cho GV THPT Đây là bộ chuẩn có tính hiệu quả cao, hơn 150 nước trên thế giới đã sử dụng bộ chuẩn này để đưa ra những yêu cầu tối thiểu đối với trình độ chuyên môn , nghiệp vụ của người giáo viên đồng thời quy định đánh giá, xếp loại GV THPT theo Chuẩn

Vì thế người ta còn gọi bộ chuẩn này là “Chuẩn quốc tế về giáo viên trung học phổ thông” Chuẩn này được áp dụng rộng rãi trên thế giới, tuy nhiên có những nơi áp dụng kém, có nơi áp dụng tốt và có những nơi áp dụng đến mức sáng tạo và đạt hiệu quả cao

Dạy học theo hướng tiếp cận chuẩn quốc tế là phương pháp dạy học mới đã được áp dụng ở nhiều nước có nền giáo dục hiện đại, mô hình dạy học rất hiệu quả và có chiều sâu vì trong các bước dạy học thì dạy học theo hướng tiếp cận chuẩn quốc tế đề cao bước chuẩn bị kế hoạch dạy học ở nhà của người giáo viên phụ trách môn học (nhiệm vụ của người đạo diễn) nét đặc thù cơ bản của chuẩn quốc tế, đây là công đoạn thể hiện một bước đột phá trong quy trình dạy học, chuẩn bị kế hoạch càng công phu, cẩn thận thì việc thực hành giảng dạy nói riêng và quá trình dạy nói chung đạt hiệu quả cao

Ở Việt Nam ban đầu đã hướng dẫn các thầy cô giáo ở một số trường chuyên trong các thành phố lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Huế …phương pháp dạy theo hướng tếp cận chuẩn quốc tế này, tuy nhiên dạy cụ thể cho giáo viên, học sinh THPT trong toàn quốc chưa được thực hiện Xét thấy trong xu thế mới của thời đại, cần phải có biện pháp chỉnh sửa, nhân rộng phương pháp dạy học theo hướng tiếp cận chuẩn quốc tế để nâng cao hiệu quả giáo dục trong các trường THPT trong toàn quốc

1.2 Yêu cầu của người lao động trong thời đại mới

Sự nghiệp công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước, sự thách thức của quá trình hội nhập kinh tế toàn cầu đòi hỏi phải có nguồn nhân lực,người lao động có đủ phẩm chất và năng lực đáp ứng yêu cầu của xã hội trong giai đoạn mới Người lao động cần thiết phải có khả năng thích ứng với môi trường làm việc năng động sáng tạo không ngừng, biết vận dụng những tri thức của nhân loại vào hoàn cảnh thực tiễn của cuộc sống tạo ra những sản phẩm đáp ứng yêu

cầu của xã hội Việc người lao động phải đạt chuẩn đưa ra tối thiểu của các nghành nghề trong nướccũng như quốc tế điều đó là tất yếu trong hoàn cảnh Việt Nam đã gia nhập WTO chính là thước đo giá trị của sản phẩm

Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, công nghệ số đang đưa con người đến nền văn minh mới Một nền công nghệ sinh thái bao gồm công nghệ vi điện tử - tin học, tự động học, vật liệu mới, sinh học …, xã hội thông tin đòi hỏi nhiều năng lực, phẩm chất trí tuệ của người lao động Thời đại công nghiệp và hiện đại đòi hỏi có con người nhân văn và con người của công nghệ trên nền thể lực tốt có khả năng thích ứng cao với môi trường năng động

Toàn cầu hoá không chỉ diễn ra ở khu vực kinh tế và thương mại mà còn diễn ra ở cả lĩnh vực giáo dục mang lại nhiều hiệu quả kinh tế xã hội lớn Xã hội đang ngày càng phát triển đòi hỏi mọi người đều phải học tập mọi lúc mọi nơi điều này nền tảng cho một xã hội phát triển trên cơ sở giáo dục Giáo dục dân trí ngày càng đóng vai trò quyết định trong sự phát triển và tạo ra quyền lực trí tuệ Con người là trung tâm của sự phát triển , giáo dục được nhận thức như một đòn bẩy cho sự phát triển kinh tế xã hội Trong hội nhập quốc tế việc hợp tác trí tuệ rất quan trọng, là đặc trưng trên thế giới hiện nay trong thời kỳ hội nhập quốc tế

Xu thế mới các quốc gia không có cách biệt nhau mà ngày càng liên kết trong một cộng đồng toàn cầu, nhiều sự hợp tác trên nhiều lĩnh vực kinh tế giáo dục, văn hoá , công nghệ…Sự hợp tác đa phương song phương ngày càng được mở rộng, sự cạnh tranh, sàng lọc ngày càng quyết liệt Các nước trên thế giới đều coi trọng vai trò hàng đầu của giáo dục, nhất

là đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao Đó là con đường cơ bản để công nghiệp hoá hiện đại háo đất nước Năm 1956 Bác Hồ đã nói “Không có giáo dục không có cán bộ thì không nói

gì đến kinh tế văn hoá Giáo dục Việt Nam trong xu thế hội nhập với thế giới cần thiết phải có

sự thay đổi đáp ứng mục tiêu đào tạo con người trong thời đại mới Việc đổi mới phương pháp dạy học là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất của nghành giáo dục là một trong những biện pháp chủ yếu để nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường Việt Nam trong giai đoạn hiện nay là tương lai của giáo dục nước nhà

1.3 Yêu cầu người giáo viên trong thời đại mới

- Trong thời đại ngày nay người giáo viên không còn chỉ đóng vai trò là người truyền đạt tri thức mà phải là người tổ chức, chỉ đạo, hướng dẫn, cố vấn, hướng dẫn cho các hoạt động học tập tìm tòi, khám phá, giúp học sinh tự học chiếm lĩnh tri thức mới Giáo viên phải có năng lực đổi mới phương pháp dạy học, chuyển từ kiểu dạy tập trung vào vai trò giáo viên và hoạt động dạy sang kiểu dạy tập trung vào vai trò của học sinh và hoạt động học, từ cách dạy thông báo - giải thích – minh hoạ sang cách dạy hoạt động tìm tòi khám phá

- Sự phát triển mạnh mẽ của kỹ thuật và công nghệ tạo ra sự chuyển dịch định hướng giá trị Giáo viên trước hết phải là nhà giáo dục có năng lực phát triển ở học sinh về cảm xúc thái độ, hành vi, bảo đảm người học làm chủ được và biết ứng dụng hợp lí tri thức học được vào cuộc sống bản thân, gia đình, cộng đồng Bằng chính nhân cách của mình giáo viên tác động tích cực đến chính nhân cách của học sinh, giáo viên phải là người công dân gương mẫu, có ý thức trách nhiệm xã hội, hăng hái tham gia sự phát triển cộng đồng, là nhân vật chủ yếu góp phần hình thành bầu không khí dân chủ trong lớp học, trong nhà trường, có lòng yêu thương học sinh và có khả năng tương tác với học sinh

- Xã hội luôn phát triển và thay đổi không ngừng người giáo viên phải có tinh thần, có nhu cầu, có tiềm năng không ngừng tự hoàn thiện nhân cách, đạo đức lối sống, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ phát huy tính chủ động độc lập sáng tạo trong việc thực hiện các mục tiêu giáo dục Giáo viên phải có khả năng giải quyết những vấn đề nảy sinh trong thực tiễn dạy học giáo dục bằng con đường tổng kết kinh nghiệm, phát huy sáng kiến thực nghiệm sư phạm

- Người giáo viên trung học phải đạt yêu cầu cao về phẩm chất, năng lực chuyên môn nghiệp vụ, phải có trình độ về tin học, ngoại ngữ để đáp ứng yêu cầu phát triển nội dung, đổi mới phương pháp dạy học, nhu cầu trình độ nhận thức của học sinh THPT

1.4 Định hướng đổi mới phương pháp dạy học

Định hướng đổi mới phương pháp dạy và học đã được xác định trong Nghị Quyết Trung ương 4 khoá VII ( 1- 1993), Nghị Quyết Trung ương 2 khoá VIII ( 12 -1996) và được thể chế hoá trong Luật Giáo dục sửa đổi ban hành ngày 27/06/2005, điều 2.4 đã ghi “ Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh, phù hợp với từng đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, rèn luyện

kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh”

Nghị Quyết hội nghị lần thứ II Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng Sản Việt Nam (Khoá VIII, 1997) khẳng định: “ Phải đổi mới phương pháp giáo dục đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học, từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy học, đảm bảo điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh …” Phương pháp dạy học hiện đại ( PPDH Tích cực ) xuất hiện ở các nước phương Tây từ đầu thế kỷ thứ XX và được phát triển mạnh từ nửa sau của thế kỷ, có ảnh hưởng sâu rộng tới các nước trên thế giới, trong đó có Việt Nam Đó là cách thức dạy học theo lối phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh, ở đó giáo viên giữ

vai trò hướng dẫn, tổ chức, gợi ý, giúp người học tự tìm kiếm, khám phá những tri thức mới theo kiểu tranh luận, hội thảo theo nhóm Người thầy có vai trò cố vấn điều kiển tiến trình giờ dạy, phương pháp dạy học này chú ý đến đối tượng học sinh, coi trọng việc nâng cao quyền năng cho người học Giáo viên là người nêu tình huống có vấn đề kích thích hứng thú của học sinh, suy nghĩ và giải quyết các ý kiến đối lập của học sinh, từ đó hệ thống hoá các vấn đề, tổng kết bài giảng, khắc sâu tri thức cần nắm trong bài học

Sự bùng nổ thông tin, tri thức, khoa học công nghệ, người giáo viên không thể truyền thụ một khối lượng tri thức lớn cho học sinh ở khoảng thời gian ngắn trên ghế nhà trường Vì thế người giáo viên trong thời đại mới phải quan tâm dạy cho học sinh cách học mà cốt lõi là phương pháp tự học tự nghiên cứu giúp người học biết cách khai thác, lựa chọn tìm kiếm thông tin bằng cách hình thành thói quen tự học, tự nghiên cứu Khi người học đã có thói quen

tự học, tự nghiên cứu là điều kiện để khơi dậy nội lực khả năng vốn có của mỗi cá nhân, hiệu quả của việc dạy và học sẽ được nâng cao

1.5 Hình thức tổ chức dạy học phải đổi mới để phù hợp với phương pháp dạy học hiện nay

Đổi mới phương pháp dạy học không thể không đổi mới hình thức tổ chức dạy học Hình thức tỏ chức dạy học phong phú hấp dẫn sẽ cuốn hút và lôi cuốn học sinh tham gia vào bài học, tạo điều kiện tốt nhất để học sinh phát huy tính tích cực, chủ động trong tiếp thu bài giảng, huy động được mọi học sinh làm việc, đánh giá được khả năng hoạt động tham gia hoạt động trên lớp cũng như kết quả học tập của từng học sinh Học sinh được tự do đối thoại tranh luận với giáo viên và bạn học để tìm ra vấn đề của bài học

Có rất nhiều hình thức tổ chức dạy học, nhưng người dạy cần lựa chọn hình thức dạy học thực sự hiệu quả, phù hợp và đồng bộ với phương pháp dạy học theo hướng đổi mới Với môn Toán THPT để học sinh chủ động trong việc học tập của mình thì giáo viên cần định hướng cho học sinh kiến thức, kỹ năng cần đạt được, các dạng bài tập liên quan đến thực tế học tập, để học sinh tham gia lựa chọn xác định mục đích, tự lập kế hoạch học tập sao cho có hiệu quả Trên thế giới đã xuất hiện nhiều hình thức tổ chức dạy học phù hợp với phương pháp dạy học đổi mới hiện nay như dạy học theo dự án, dạy học hợp tác, dạy học theo nhóm, e- learning ( trên mạng), … Dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề là một trong những phương pháp dạy học phát huy được tính tích cực, chủ động sáng tạo của học sinh, dạy và học theo phương pháp này học sinh được khám phá tri thức của nhân loại một cách chủ động theo sự định hướng của giáo viên

Dạy học dựa trên dự án tạo môi trường học tập mà ở đó người giáo viên chỉ dẫn hướng dẫn những ghi vấn, thúc đẩy sự hiểu biết sâu của học sinh, đặt học sinh vào vị trí điều tra giải quyết ấn đề, cho học sinh tự xây dựng kiến thức của họ và hoàn thành những sản phảm cụ thể, học tập dựa trên dự án sẽ tạo cho học sinh nhiều phẩm chất năng lực, tư duy sáng tạo đáp ứng nhiều thách thức của thời đại mới Hình thức tổ chức dạy học này rất phù hợp với thực tế giáo dục hiện nay và có hiệu quả cao Dạy học kết hợp các phương pháp tiên tiến sẽ giúp học sinh tiếp thu bài học tốt nhất, hiệu quả môn học đạt hiệu quả cao

1.6 Vị trí môn Toán trong Giáo dục THPT

Trong chương trình giáo dục THPT môn Toán có vai trò quan trọng, cốt lõi của việc đổi mới phương pháp dạy và học môn Toán ở trường THPT là: Làm cho học sinh học tập tích cực, chủ động, chống lại thói quen học tập thụ động, cần phải tổ chức cho học được học tập trong hoạt động và bằng hoạt động tự giác, tích cực sáng tạo Để làm được điều đó đòi hỏi phải có

sự cố gắng đổi mới từ các thầy, cô giáo trực tiếp giảng dạy bộ môn Môn Toán là bộ môn khoa học cơ bản đòi hỏi nhiều tư duy, là môn học liên quan hỗ trợ các môn học khác như Vật

lý, Hoá học, Sinh học, Địa lý …Việc đổi mới phương pháp dạy và học bộ môn Toán góp phần rất quan trọng trong quá trình thực hiện các mục tiêu giáo dục nói chung

Trong chương trình môn Toán THPT, phần Lượng giác – chương II, Hình học 10 và chương VI Đại số và giải tích 10.Đối với giáo viên và học sinh việc dạy và học phần Lương giác không bao giờ là dễ dàng và cũng có những khó khăn nhất định Đây là nội dung dạy học mang tính thực tiễn cao về mặt thực tế đời sống cũng như phát triển tư duy trí tuệ cho người học Bài tập phần lượng giác rất phong phú và đa dạng và luôn được chọn trong các kỳ thi đại học, cao đẳng, các kỳ thi học sinh giỏi cấp thành phố, cấp quốc gia quốc tế, các kỳ thi olimpic Toán …và luôn là những bài Toán mang lại khó khăn cho học sinh Với thời lượng hạn chế (… ) người giáo viên không thể truyền đạt hết tất cả các dạng bài tập phong phú của phần Lượng giác đến học sinh nếu không có phương pháp dạy học mang tính tích cực theo hình thức tổ chức dạy học phù hợp

1.7 Nhiệm vụ quan trọng của Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc Gia Hà Nội

Trường Đại học Giáo dục – ĐHQG Hà Nội được trao nhiệm vụ nghiên cứu bộ chuẩn do trường Đại học Cambrigde đã đề xuất , đó là bộ chuẩn về kĩ năng nghề nghiệp cho giáo viên THPT, chỉnh sửa phù hợp với thực tiễn Việt Nam, tuyên truyền rộng rãi trên các trường THPT

ở Việt Nam Trường đang thực hiện một dự án mang tính quốc gia: “ Xây dựng quy trình phát triển kỹ năng nghề nghiệp cho giáo viên trường THPT chuyên tiếp cận chuẩn quốc tế” Trong

năm học vừa qua trường đã tập huấn kỹ năng nghề nghiệp cho giáo viên THPT chuyên tiếp cận chuẩn quốc tế tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Huế

Là một học viên cao học của trường, mình có trách nhiệm trước nhiệm vụ quan trọng của trưòng, góp phần thực hiện dự án của Trường Đại học Giáo Dục – ĐHQG Hà Nội

Với những lí do trên tôi đã chọn đề tài nghiên cứu “ Thực hành giảng dạy nội dung các bài Toán trong tam giác ở trung học phổ thông tiếp cận chuẩn quốc tế”

2 Lịch sử nghiên cứu

Như chúng ta đã biết hệ thống những bài toán lượng giác trong tam giác ở chương trình Toán THPT chỉ là phần nhỏ trong chương trình lượng giác nói chung Lượng giác luôn là phần kiến thức không thể thiếu trong chương trình toán phổ thông, những bài toán trong tam giác góp phần quan trọng vào việc phát triển phần Lượng giác Trong những năm 80 Lượng giác là một môn học riêng tương đương với các môn học như Đại số, Hình học Từ năm 90 trở lại đây qua ba lần cải cách chương trình, phần Lượng giác vẫn chiếm hai chương trong chương trình với thời lượng gần tương đương với một học kì trong ba năm ở THPT , trong các bài toán trong tam giác cũng chiếm tỉ lệ rất lớn

“Sử dụng phần mềm cabri II plus trong dạy học lượng giác ở THPT theo hưóng tích cực hoá hoạt động học tập của học sinh” - Luận văn thạc sĩ sư phạm Toán học năm 2008 – Khoa sư phạm – ĐHQG Hà Nội – Lê Thị Xuân

“Giải bài tập Lượng giác theo hướng phát huy tính tích cực sáng tạo của học sinhTHPT” - Tạp chí Nghiên cứu giáo dục số 7, năm 1998 - Nguyễn Thị Hương Trang

Tất cả các công trình nghiên trên chủ yếu đi sâu vào việc giải bài toán như thế nào hoặc sáng tạo các bài toán nhưng chưa đi sâu Các bài toán Lượng giác trong tam giác luôn chiếm vị trí quan trọng trong việc giảng dạy Lượng giác nhằm phát huy năng lực của học sinh

Đã có nhiều bài báo, nhiều cuốn sách, nhiều công trình nghiên cứu về vấn đề này Năm 2009 thầy Lê tuấn Tú Trường chuyên Lý tự Trọng - Cần Thơ có giới thiệu một cuốn sách là tập hợp các công trình gnhiên cứu về Bất đẳng thức lượng giác mang tên “The inequalitles Trigonometry” Trong các bài viết này tác giả có đề cập đến các phương pháp chứng minh Bất đẳn thức Luợng giác đặc biệt là những Bất đẳng thức Lượng giác trong tam giác, việc sử dụng các BĐT thức đại số để chứng minh các Bất đẳng thức Lượng giác trong tam giác và các bài Toán liên quan như nhận dạng tam giác một loại bài rất thông dụng trong chương trình Lượng giác Ở đây tác giả cũng giới thiệu một số con đường dẫn đến hay sáng tạo những bài Toán

Lượng giác hay các bất đẳng thức mới thông qua các bất đẳng thức quên thuộc Mục đích của tác giả muốn tạo cho học sinh tư duy tốt về Lượng giác cũng như các bài toán Bất đẳng thức lượn giác trong tam giác cộng với phương pháp tự học tự nghiên cứu cho học sinh

“Xây dựng một số bài toán trong tam giác” – PGS.TS Nguyễn Vũ Lương - Khối chuyên Toán Tin – ĐHKHTN –ĐHQG Hà Nội 2008 Trong bài viết này tác giả có đề cập đến các kĩ năng sáng tạo ( như: kĩ năng sử dụng một kết quả trung gian, kỹ năng xây dựng được từ những kỹ năng giải đặc biệt, kỹ năng tổng quát ) và xây dựng những kĩ năng giải để học sinh

dễ hiểu và giải những bài toán khó một cách dễ dàng, tiết kiệm thời gian giảng dạy Trong bài viết này tác giả cũng cho thấy được những phương pháp giảng dạy hiệu quả tiếp cận chuẩn quốc tế như: phương pháp tích cực, phương pháp dạy học theo dự án ( tổ hợp các bài toán logic có cùng hướng tư duy), phương pháp tự nghiên cứu (học sinh có hứng thú tự tạo tự giải các bài toán từ đơn giản đến phức tạp )

Trong các bài giảng về phương pháp dạy học môn Toán của PGS.TS Bùi Văn Nghị cũng thường xuyên đề cập đến việc vận dụng quan điểm hoạt động, thuyết kiến tạo, phương pháp dạy học tích cực để dạy học phần Lượng giác hay hướng nghiên cứu một cách đầy đủ phưong pháp cũng như việc gảng dạy cá bài Toán trong tam giác như thế nào

Việc thực hành giảng dạy tiếp cận chuẩn quốc tế với một số phương pháp dạy học được áp dụng như: phương pháp tích cực, phương pháp dạy học bằng dự án, phương pháp nghiên cứu đang ngày càng được phổ biến ở các trường phổ thông mà đi đầu là các Trường phổ thông chuyên

Năm 2009 ĐHQG Hà Nội đã tổ chức tập huấn cho giáo viên các trường THPT chuyên về phương pháp đánh giá và phương pháp dạy học tiếp cận chuẩn quốc tế

Tiếp theo một số học viên cao học của ĐHGD – ĐHQG Hà Nội có luận văn liên quan như: “Xây dựng quy trình gảng dạy phần tổ hợp THPT theo hướng tiếp cận chuẩn quốc tế” – Cao Thị Mai Len, “Xây dựng quy trình giảng dạy phần phương trình mũ và logarit lớp 12 THPT theo hướng tiếp cận chuẩn quốc tế” – Bùi Thế Anh do PGS.TS Nguyễn Vũ Lương Hướng dẫn khoa học

Những khó khăn trong việc thực hành giảng dạy các bài toán trong tam giác cũng như việc chưa nhất quán các phương pháp tối ưu , cùng với lịch sử nghiên cứu như trên là lí do chúng tôi chọn đề tài “Thực hành giảng dạy các bài toán trong tam giác ở trung học phổ thông tiếp cận chuẩn quốc tế”.Đây là đề tài rất mới trong nước và quốc tế

3 Mục tiêu nghiên cứu

Trong luận văn này tôi đưa ra các mục tiêu sau:

Một là: Nêu tóm tắt các nội dung chính của chuẩn quốc tế về giáo viên THPT môn Toán

Hai là: Nghiên cứu cơ sở lý luận về một số phương pháp dạy học tích cực đạt hiệu quả cao như phương pháp dạy học giải quyết vấn đề, phương pháp dạy học theo dự án, phương pháp hướng dẫn học sinh tự nghiên cứu

Ba là: Xây dựng nội dung và kế hoạch các bài giảng trong thực hành giảng dạy các bài Toán lượng giác trong tam giác ở THPT tiếp cận chuẩn quốc tế

4 Câu hỏi nghiên cứu

Thực tế giảng dạy các bài Toán trong tam giác ở THPT đang gặp những khó khăn gì? Thực hành giảng dạy các bài toán trong tam giác ở THPT tiếp cận chuẩn quốc tế như thế nào?

5 Khách thể nghiên cứu và đối tượng khảo sát

5.1 Khách thể nghiên cứu

Quá trình giảng dạy các bài toán trong tam giác ở THPT

5.2 Đối tượng khảo sát

Học sinh lớp 10 và lớp 12 THPT

5.3 Mẫu khảo sát

Học sinh lớp 10C1, 10C2, 10C3, 10C4 và 12A1 trường THPT Cộng Hiền, Hải Phòng

6 Phạm vi nghiên cứu

Do thời gian có hạn nên chúng tôi thu hẹp phạm vi nghiên cứu thực hành giảng dạy các bài toán trong tam giác trong chương trình THPT

7 Giả thuyết khoa học

Nếu tổ chức thực hành giảng dạy các bài toán trong tam giác ở THPT tiếp cận chuẩn quốc tế theo hướng đã nêu ra trong luận văn thì sẽ phát huy hết năng lực của học sinh và đạt hiệu quả cao trong học tập đồng thời tiết kiệm thời gian cho giáo viên

Giả thuyết này sẽ được chúng tôi triển khai cụ thể trong luận văn

8 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu dựa trên tài liệu: nghiên cứu các tài liệu liên quan đến môn học,

chương trình sách giáo khoa, sách tham khảo, kế hoạch giảng dạy, mục tiêu dạy học môn Toán

ở THPT

- Phương pháp nghiên cứu lý luận: Nghiên cứu phân tích các tài liệu về phương pháp dạy học tích cực, phương pháp dạy học bằng dự án, phương pháp dạy học nghiên cứu

- Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn một số thầy cô giáo dạy giỏi ở Hải Phòng để tìm ra những khó khăn trong giảng dạy các bài toán trong tam giácở THPT hiện nay

- Phương pháp chuyên gia: tham khảo ý kiến một số chuyên gia về giáo dục hoặc đã giảng dạy

ở nước ngoài

- Phương pháp thực nghiệm giáo dục: Thực nghiệm đối chứng hai quá trình giảng dạy các bài toán ở THPT giữa một bên là theo hướng tiếp cận chuẩn quốc tế và một bên là theo phương pháp truyền thống

- Phương pháp phân tích thống kê: Sử dụng thống kê để kiểm định các giả thiết của thực nghiệm, phân tích kết quả thực nghiệm

9 Những đóng góp của luận văn

- Hệ thống lại lí thuyết để chứng tỏ và phân tích định hướng đổi mới phương pháp dạy học tiếp cận chuẩn quốc tế hiện nay

- Tìm ra những khó khăn của học sinh khi học các bài toán trong tam giác cũng như việc học tập môn toán hiện nay, đề xuất các giả thuyết về thực hành giảng dạy các bài toán trong tam giác tiếp cận chuẩn quốc tế

- Thiết kế các tiết dạy và các ví dụ minh hoạ cho các phương pháp sử dụng trong đề tài

- Có thể là tài liệu tham khảo cho giáo viên khi giảng dạy các bài toán trong tam giác

10 Cấu trúc của luận văn