Chương 21 Cơ cấu tổ chức vận doanh và định biên 21.1 Nguyên tắc xây dựng - áp dụng phương pháp quản lý tiên tiến, thiết lập mô hình quản lý vận doanh và cơ chế quản lý doanh nghiệp hiệ
Trang 1Chương 21
Cơ cấu tổ chức vận doanh và định biên
21.1 Nguyên tắc xây dựng
- áp dụng phương pháp quản lý tiên tiến, thiết lập mô hình quản lý vận doanh và cơ chế quản lý doanh nghiệp hiện đại;
- Mục đích là hoàn thành nhiệm vụ của doanh nghiệp, cơ cấu nhỏ gọn nhưng vẫn
đảm bảo chất lượng công việc ở mức cao nhất;
- Chú trọng tới việc chuyên nghiệp hóa nhưng vẫn phải đảm bảo sự phối hợp hiệu quả giữa các lĩnh vực;
- Thời gian làm việc bình quân của nhân viên là 40 giờ/tuần;
- Tận dụng tối đa nguồn nhân lực tại chỗ để giám giá thành trong vận doanh;
- áp dụng chế độ trực ban vào ban ngày cho các nhân viên công tác ở trụ sở và nhân viên ở đơn vị kiểm tu và áp dụng chế độ thay ca cho các nhân viên công tác tại các vị trí sản xuất khác;
21.2 quản lý xây dựng
21.2.1 Cơ cấu tổ chức
Để quản lý việc xây dựng tuyến đường, dự kiến sẽ thành lập một đơn vị quản lý xây dựng Đơn vị này sẽ do Cục Đường sắt Việt Nam chỉ định ra và sẽ đại diện cho Cục trong việc quản lý thiết kế, chuẩn bị xây dựng, quản lý kế hoạch xây dựng, phân
bổ nguồn vốn, mời thầu, ký kết các văn bản hợp đồng và giám sát chất lượng xây dựng công trình Đơn vị quản lý xây dựng có tư cách pháp nhân độc lập Tổng giám đốc của
đơn vị này do Cục đường sắt Việt Nam chỉ định, chịu trách nhiệm lập toàn bộ kế hoạch cho đơn vị
Hình 21.1: Sơ đồ đơn vị quản lý xây dựng tuyến đường sắt
Tổng giám đốc
Kỹ sư trưởng Phó Tổng giám đốc
Phòng
hành
chính
Phòng
điều
độ sản
xuất
Phòng tài chính
kế toán
Phòng nhân
sự
Phòng
dự toán
- hợp
đồng
Phòng quản lý công trình
Phòng thiết
bị
Phòng vật tư
Phòng giải phóng mặt bằng
Trang 221.2.2 Chức năng của các bộ phận
- Bộ phận quản lý công trình: Chịu trách nhiệm về quy hoạch thiết kế, thiết kế công trình, khối lượng công trình, quản lý kế hoạch xây dựng công trình, phân
bổ vốn công trình, giám sát chất lượng, v.v cho toàn tuyến;
- Phòng dự toán, hợp đồng: chịu trách nhiệm về mời thầu cho công trình, kiểm soát dự toán và ký kết văn bản hợp đồng, v.v ;
- Phòng giải phóng mặt bằng: chịu trách nhiệm về giải phóng mặt bằng, đền bù;
- Phòng kỹ thuật: chịu trách nhiệm về toa xe, mời thầu, mua sắm, giám sát chế tạo và nghiệm thu của các thiết bị cơ điện, v.v ;
- Phòng cung ứng vật tư; chịu trách nhiệm về mua sắm, nghiệm thu, phân bổ vật tư cho công trình, v.v ;
- Phòng nhân sự: chịu trách nhiệm về tổ chức nhân sự, tuyển dụng, hồ sơ nhân sự, tiền lương, phúc lợi, v.v ;
- Phòng kế hoạch và tài chính: chịu trách nhiệm về lập kế hoạch nguồn vốn cho công trình, phân phối vốn, giám sát theo dõi, kế hoạch huy động vốn đầu tư, v.v ;
- Phòng điều độ: chịu trách nhiệm về quản lý kế hoạch tiến độ công trình, điều phối chung cho công trình xây dựng, điều phối về nguồn nhân lực và thiết bị, vv, ;
- Phòng hành chính: chịu trách nhiệm về các công việc hành chính, quan hệ đối ngoại, quản lý hồ sơ, v.v
21.3 Cơ cấu tổ chức của công ty vận doanh
21.3.1 Phương án cơ cấu tổ chức
Có hai phương án tổ chức công ty vận doanh cho tuyến đường:
- Phương án 1: sau khi hoàn thành công tác xây dựng, chuyển đơn vị quản lý xây dựng thành công ty vận doanh;
- Phương án 2: thành lập một công ty vận doanh mới;
Nhìn từ góc độ qui hoạch và phát triển mạng lưới đường sắt đô thị, nên lựa chọn xây dựng công ty vận doanh của tuyến đường theo phương án 1, tức là chuyển đơn vị quản lý xây dựng thành đơn vị vận doanh Phương án này có ưu điểm hơn phương án 2 vì đơn vị quản lý xây dựng có kinh nghiệm đối với loại hình vận tải mới mẻ này ở Việt Nam Mặt khác, khi xây dựng các tuyến đường sắt đô thị khác nữa, công ty này sẽ có thể tiếp tục đảm đương vai trò quản lý xây dựng
Công ty vận doanh có tư cách pháp nhân độc lập Tổng giám đốc công ty được chỉ định bởi Cục đường sắt Việt Nam và chịu trách nhiệm toàn diện về các mặt công
tác của công ty vận doanh
Trang 3Hình 21.2: Sơ đồ đơn vị quản lý xây dựng tuyến đường sắt
Công ty vận doanh
Tổng Giám đốc
đố
Trang 421.3.2 Chức trách của các bộ phận
- Bộ phận dịch vụ xe: chịu trách nhiệm về quản lý kỹ thuật vận doanh, quản lý dịch vụ vé và quản lý công tác vận tải hành khách tại ga cho giao thông đường sắt đô thị;
- Bộ phận toa xe: chịu trách nhiệm về quản lý vận dụng toa xe trên giao thông
đường sắt đô thị, duy tu, bảo dưỡng, nâng cấp và cải tạo;
- Bộ phận công trình duy tu: chịu trách nhiệm về công trình xây dựng cho toàn tuyến và quản lý vận hành, kiểm tra, duy tu, kiểm tu định kỳ, nâng cấp, cải tạo cho các thiết bị cơ điện, v.v ;
- Trung tâm điều hành: chịu trách nhiệm về việc điều độ, chỉ huy thiết bị vận chuyển và vận hành tàu trên toàn tuyến, đảm bảo chạy tàu an toàn;
- Bộ phận kỹ thuật: tức là văn phòng kỹ sư trưởng, chịu trách nhiệm chỉ đạo nghiên cứu về các giải pháp kỹ thuật chính trên giao thông đường sắt đô thị, và công tác đối ngoại, v.v ;
- Bộ phận tổng hợp: chịu trách nhiệm về kỹ thuật bảo vệ môi trường cho toàn tuyến giao thông đường sắt đô thị, các công việc luật pháp của công ty, v.v ;
- Bộ phận kế hoạch và tài chính: chịu trách nhiệm về kế hoạch nguồn vốn của công ty, kế hoạch cải tạo và đổi mới thiết bị, phân phối nguồn vốn, quản lý chi trả trong tài chính;
- Bộ phận nguồn nhân lực: chịu trách nhiệm về tập hợp tổ chức nhân sự, tuyển dụng, hồ sơ nhân sự, tiền lao động, phúc lợi, v.v ;
- Bộ phận cung ứng vật tư: chịu trách nhiệm mua sắm và cung ứng các thiết bị cơ
điện, phụ tùng và vật tư cho toàn tuyến giao thông đường sắt đô thị;
- Bộ phận bảo vệ an toàn: chịu trách nhiệm về giám sát, kiểm tra và bảo vệ bên trong của công ty;
- Văn phòng công ty: chịu trách nhiệm về việc hành chính hàng ngày, quan hệ
đối ngoại, thư phỏng vấn của quần chúng, quản lý hồ sơ, v.v ;
21.4 Tổ chức định biên
Trên nguyên tắc đảm bảo khả năng vận hành tối đa, tham khảo tiêu chuẩn xây dựng công trình giao thông đường sắt đô tại Trung Quốc và thực tế quản lý giao thông
đường sắt đô thị ở các nước, định biên của tuyến đường sắt Cát Linh - Hà Đông trung bình vào khoảng 100 người/Km
Phương pháp tính toán định biên chỉ xét đến các nhân viên quản lý và nhân viên làm việc trực tiếp và lâu dà Những công việc mang tính phụ trợ, thời vụ sẽ do các thành phần khác, nằm ngoài định biện của công ty, thực hiện
Trang 521.5 tính thích ứng của cơ cấu
Mô hình công ty xây dựng và công ty quản lý khai thác hoàn toàn phù hợp với cơ chế quản lý xí nghiệp hiện đại, thích hợp với yêu cầu của kinh tế thị trường; cơ cấu
tổ chức của công ty gọn nhẹ, nhân viên có trình độ nên hiệu quả quản lý và khai thác của công ty được nâng cao
Một trong những đặc điểm của phương án cơ cấu tổ chức là thực hiện mô hình quản lý tổng hợp, vừa có tác dụng giảm bớt nhân viên quản lý, vừa nâng cao hiệu quả công tác Tuy nhiên, phương án cơ cấu tổ chức đề xuất vẫn không làm mất đi tính chuyên nghiệp hoá cao
21.6 Đào tạo nhân viên
21.6.1 Phân loại cho nhân viên công tác
Giao thông đường sắt đô thị là loại hình xí nghiệp vận tải có hàm lượng khoa học kỹ thuật tương đối cao Các nhân viên hoạt động trong xí nghiệp này được phân thành 2 nhóm:
- Nhóm 1: là các nhân viên kỹ thuật trình độ cao, đảm nhận các chức danh kỹ thuật chuyên nghiệp, làm việc ở các bộ phận quản lý kỹ thuật, bộ phận nghiệp
vụ và bộ phận sản xuất Các nhân viên này có nhiệm vụ quản lý, xây dựng và
đưa ra các giải pháp về quản lý, kỹ thuật, tài chính, bảo mật, an toàn có tác dụng quan trọng đến hiệu quả kinh doanh của tuyến đường;
- Nhóm 2: là các công nhân kỹ thuật, có kỹ năng sản xuất trực tiếp, lái tàu, vận hành thiết bị, xây dựng, sửa chữa toa xe và thiết bị cơ điện, v.v tại cơ sở
21.6.2 Kế hoạch đào tạo nhân viên
Để đảm bảo dự án được triển khai và đưa vận hành theo đúng kế hoạch, cần phải khẩn trương có kế hoạch đào tạo nhân viên ngay trong thời kỳ xây dựng công trình Những kỹ thuật bình thường có thể tiến hành đào tạo tại chỗ, những kỹ thuật do các công ty chế tạo thiết bị và những kỹ thuật về thao tác chạy tàu thì phải tiến hành đào tạo và thực tập trong môi trường thực
Các nhân viên tham gia vận hành khai thác tuyến đường sắt Cát Linh - Hà Đông bắt buộc phải có chứng chỉ đã hoàn thành tốt khóa huấn luyện và chỉ được giao nhiệm
vụ theo đúng lĩnh vực, kỹ thuật mình được đào tạo Đây là điều kiện tiên quyết đảm bảo an toàn vận hành, khai thác tuyến đường một cách an toàn và hiệu quả
