Bài giảng chuẩn trong thiết kế và thi công các công trình điện chương 3 g mạng chiếu sáng

 Bao gồm nguồn điện, mạng điện chiếu sáng và tải là các đènđiện..  Nguồn cấp cho mạch chiếu sáng phụ thuộc vào tổng công suất của các đèn, tương quan giữa tải chiếu sáng và tải động lự

 1 Hệ thống điện chiếu sáng

 Bao gồm nguồn điện, mạng điện chiếu sáng và tải là các đèn

điện.

 Nguồn cấp cho mạch chiếu sáng phụ thuộc vào tổng công

suất của các đèn, tương quan giữa tải chiếu sáng và tải động

lực, tình trạng mạng phân phối …

 Khi công suất chiếu sáng lớn, có thể dùng 1 trạm BA riêng để

cấp điện.

 Với hệ thống điện sinh hoạt, tải chiếu sáng được cấp chung

với các tải khác.

 Với hệ thống điện cho xưởng sản xuất, mạng chiếu sáng

thường được tách khỏi mạng động lực

2 Một số loại đèn, đặc điểm

 Tải chiếu sáng chiếm khoảng 15% lượng điện tiêu thụ trong công

nghiệp và 40% trong dân dụng.

 Chất lượng chiếu sáng, hiệu suất phát quang, tuổi thọ đèn phụ

thuộc nhiều vào chất lượng nguồn điện

 Các loại đèn hoạt động chủ yếu dựa trên 3 nguyên lý:

 Nguyên lý sợi đốt: Đèn sợt đốt, đèn Halogen sợi đốt.

 Nguyên lý phóng điện trực tiếp: Đèn Natri thấp áp, Natri cao áp,

Halogen kim loại (Metal halide)

 Nguyên lý phóng điện trực tiếp kết hợp với huỳnh quang: Đèn

ống huỳnh quang, đèn thủy ngân cao áp, đèn compact

Ngoài ra còn sử dụng các nguồn sáng khác như đèn LED, đèn

sulfur, đèn cảm ứng không điện cực, nguồn sáng laser …

 Điện trở đèn rất khác nhau tùy thuộc đèn bật hay tắt

Bật đèn khi dây tóc nguội, điện trở thấp  xuất hiện

thế hoặc bộ biến đổi điện tử) Hiện tượng từ hóa +

vài ms Nếu dùng bộ biến đổi điện tử  giá thành

cao

2.2 Đèn huỳnh quang:

 a Đèn huỳnh quang với ballast sắt từ:

 Bộ khởi động (starter, tắc te) có

chức năng nung nóng các điện cực

của đèn, đồng thời ngắt mạch tạo

quá điện áp để mồi đèn.

 Khi starter làm việc (khoảng 1s) I ≈

2.In

 Hệ số công suất thấp (khoảng

0,4-0,5)  cần bù cosφ khi lắp số

lượng lớn bóng.

 Với hệ thống chiếu sáng lớn, có thể

bù tập trung Nhưng thường người

ta tiến hành bù tại mỗi đèn.

 Công suất tiêu thụ của ballast điện

từ có thể lên tới 25% công suất đèn.

Ballast sắt từ

Ballast điện tử

Các cách bố trí bù khác nhau

a Song song; b Nối tiếp; c bù kép (duo)

Bố trí bù Ứng dụng Ghi chú

Không bù Gia đình Kết nối đơn

Song song

Văn phòng, phân xưởng, cửa hiệu lớn

Gây nguy hiểm do quá dòng đối với thiết bị điều khiển

Nối tiếp Chọn tụ có điện áp

làm việc cao (450-480)V Kép Tránh nhấp nháy

 b Đèn huỳnh quang với ballast điện tử

tần số cao 20-60 kHz  loại bỏ hoàn toàn hiện tượng

nhấp nháy

 Hệ số công suất cao cosφ > 0,9

% công suất đèn

 3.1 Chiếu sáng nội thất

 Mạng chiếu sáng nội thất nhà ở và công sở lấy điện từ mạng

sinh hoạt chung với các tải dân dụng

 Phải tính đến chiếu sáng hành lang và chiếu sáng sự cố trong

đó có ít nhất một đường dây trục chính cấp điện cho chiếu sáng

sự cố

 Ở mỗi phân xưởng có tủ điện chiếu sáng, lấy điện từ tủ phân

phối của phân xưởng Tủ chiếu sáng cũng bao gồm các thiết bị

bảo vệ như áp tô mát tổng và nhánh.

 Tủ, bảng điện chiếu sáng nên bố trí gần cửa ra vào,

phòng làm việc phân xưởng

phải thiết kế chiếu sáng sự cố

dòng điện phát nóng cho phép đồng thời phải kiểm

tra phù hợp với thiết bị bảo vệ, độ bền cơ và độ sụt

áp

trường, bãi đỗ xe, chiếu sáng đường …

biến áp của khu dân cư lân cận Nếu công suất chiếu

sáng trên 30kW, thì nên thiết kế và xây dựng trạm

biến áp riêng, lấy điện trung áp qua MBA trung / hạ

trên tuyến đường, MBA đặt gần tâm hình học của

đoạn đường, để tổn thất điện áp từ trạm BA đến đèn

cuối đường dây nhỏ, hoặc giảm tiết diện dây dẫn

các bộ đèn Cần lưu ý đến khả năng mở rộng của

mạng điện, và dòng khởi động đèn bằng 1,5-2 dòng

định mức

 Đối với những khu vực chiếu sáng công cộng đặc

biệt quan trọng, nên sử dụng sơ đồ 2 MBA lấy điện từ

2 đường trung áp khác nhau, hoặc có máy phát điện

dự phòng

 Tìm hiểu về các biện pháp nối đất