Trong những năm học vừa qua hoạt động thư viện tại trường TH Y Ngông đã từng bước đi vào nề nếp và hoạt động có nhiều tiến bộ hơn, thư viện đạt chuẩn từ năm 2013 và năm học 2015 - 2016 p
Trang 1PHÒNG GD&ĐT HUYỆN KRÔNG ANA
TRƯỜNG TIỂU HỌC Y NGÔNG
ĐỀ TÀI:
MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC THƯ VIỆN TẠI TRƯỜNG TH Y NGÔNG
Họ và tên tác giả: Vũ Văn Tuyển Đơn vị công tác: Trường TH Y Ngông Trình độ đào tạo: Đại học Sư phạm
Ngành đào tạo: Giáo dục tiểu học
Krông Ana, tháng 02 năm 2016
Trang 2MỤC LỤC
Trang I PHẦN MỞ ĐẦU …….……… ……… …………1
1 Lý do chọn đề tài ……… ……….1
2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài ……… …… ……3
3 Đối tượng nghiên cứu ………… ………… ……… …… ……3
4 Phạm vi nghiên cứu ……… ……….4
5 Phương pháp nghiên cứu ……… ………… ………….4
II PHẦN NỘI DUNG …… ……… …………4
1 Cơ sở lý luận ……… ……… 4
2 Thực trạng … …… ……….……… …….5
2.1 Thuận lợi, khó khăn ……… …… ….5
2.2 Thành công, hạn chế ………… ……… … …5
2.3 Mặt mạnh, mặt yếu …….……… … ………6
2.4 Các nguyên nhân, các yếu tố tác động ……… ….6
2.5 Phân tích, đánh giá các vấn đề thực trạng mà đề tài đặt ra ………6
3 Giải pháp, biện pháp ……….……… 7
3.1 Mục tiêu của giải pháp, biện pháp ………….……… … 7
3.2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp .……….……7
3.3 Điều kiện để thực hiện giải pháp, biện pháp …….……… 10
3.4 Mối quan hệ giữa các giải pháp, biện pháp … …….………… 10
3.5 Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu … …11
4 Kết quả thu được qua khảo nghiệm .……….……….11
III KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ …….……….……12
1 Kết luận ……… ……….………12
Trang 32 Kiến nghị ……….………….12
I PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Trong Luật Giáo dục có nói: Mục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện có đạo đức, tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực của công dân đáp ứng với yêu cầu sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc thời kỳ mới
Thư viện trường học có một vai trò rất quan trọng, là bộ phận cơ sở vật chất trọng yếu, trung tâm sinh hoạt văn hóa và khoa học của nhà trường Thư viện góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học, xây dựng thói quen tự học, tự nghiên cứu của giáo viên, đọc sách của học sinh và xây dựng nếp sống văn hóa mới cho các thành viên trong nhà trường
Trong những năm học vừa qua hoạt động thư viện tại trường TH Y Ngông đã từng bước đi vào nề nếp và hoạt động có nhiều tiến bộ hơn, thư viện đạt chuẩn từ năm 2013 và năm học 2015 - 2016 phấn đấu giữ vững danh hiệu thư viện tiên tiến, Lãnh đạo nhà trường đã quan tâm chỉ đạo sát sao đến công tác thư viện, việc đọc, học của giáo viên và học sinh trong thư viện nhà trường Thư viện trường Tiểu học Y Ngông là thư viện hoạt động trong trường đóng chân trên địa bàn có vùng kinh tế đặc biệt khó khăn chính vì vậy mà thư viện đã được sự quan tâm đầu tư, giúp đỡ của các tổ chức trang bị sách vở, báo, trang thiết bị dạy và học từ đó tạo ra nguồn sách báo, dụng cụ học tập đa dạng hơn, đảm bảo cho công tác dạy,học Từ những nguồn lực này nhà trường đã chỉ đạo, hướng dẫn giáo viên, học sinh sử dụng có hiệu quả trong công tác đọc, học
Trang 4tại thư viện cũng như tại các lớp Tuy nhiên tại trường đa số học sinh là người dân tộc thiểu số, nhận thức của các em về việc đọc, học qua sách báo chưa cao,
cơ sở vật chất chưa đảm bảo, một số giáo viên vẫn còn xem nhẹ công tác thư viện, chưa có sự quan tâm đúng mức về các hoạt động của thư viện nhà trường, cán bộ thư viện chưa thực sự phát huy hết khả năng, vai trò của mình
Nhằm đạt được kết quả như mong muốn của công tác thư viện
tại trường TH Y Ngông có nhiều học sinh dân tộc, việc chỉ đạo, đưa ra phương hướng hoạt động là vấn đề quan trọng vì vậy tôi chọn đề tài
“Một số biện pháp nâng cao chất lượng công tác thư viện tại trường tiểu học Y
Ngông” làm đề tài nghiên cứu.
2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
Trên cơ sở đánh giá thực trạng công tác thư viện tại trường TH Y Ngông
là trường có nhiều học sinh dân tộc thiểu số, những vấn đề đặt ra trước mắt là:
đề ra những giải pháp nhằm chỉ đạo, quản lý công tác thư viện
Khảo sát tình hình thực tế tại trường TH Y Ngông , đánh giá thực trạng công tác thư viện, từ đó đưa ra các biện pháp chỉ đạo nhân viên thư viện qua các việc làm cụ thể như: Hồ sơ sổ sách thư viện, tuyên truyền giới thiệu sách, trưng bày giá kệ sách, kế hoạch năm, tháng, tuần, công tác bạn đọc… đưa vào đánh giá thi đua của nhà trường
Nâng cao công tác nghiệp vụ của thư viện, đầu tư cơ sở vật chất cho thư viện, tạo ra nhiều mô hình đọc và học tại thư viện nhằm thu hút học sinh tham gia vào các hoạt động đọc và học tại thư viện
3 Đối tượng nghiên cứu
Thực trạng hoạt động đọc sách báo của học sinh tại thư viện trường Tiểu học Y Ngông và đề xuất một số giải pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng hoạt động đọc sách báo cho học sinh
4 Phạm vi nghiên cứu
Trang 5Học sinh trường Tiểu học Y Ngông, xã Dur Kmăn, huyện Krông Ana, tỉnh Đắk Lắk, năm học 2015 - 2016
Một số văn bản chỉ đạo hoạt động thư viện trong trường phổ thông
5 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp khảo sát thực tế
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu, các văn bản pháp quy về thư viện trường học
- Phương pháp phỏng vấn
- Phương pháp điều tra biểu mẫu, số liệu
- Phương pháp tổng hợp, so sánh, đối chiếu
II PHẦN NỘI DUNG
1 Cơ sở lí luận
Trong trường phổ thông học sinh ngoài việc lĩnh hôi những kiến thức
do thầy cô giảng dạy qua các tiết học tại lớp thì việc đọc và học qua sách báo tại thư viện là việc làm hết sức cần thiết vì tham gia vào các hoạt động đọc và học tại thư viện các em học mang tính chủ động hơn, nhớ lâu hơn, tự tìm tòi nghiên cứu, áp dụng được nhiều hơn cho bản thân Từ các hoạt động đọc và học tại thư viện các em tham gia mang tính cá nhân nói trên sẽ tạo ra chất lượng học tập của toàn trường
Có nhiều câu nói như:
“Phải đọc sách báo để thu thập từ trong đó kiến thức loài người đã tích lũy được” (M.GOR-KI)
“Sách cung cấp cho ta mọi sự hiểu biết, mà hiểu biết là sức mạnh lớn lao” (N.CRUP-KAI-A)
“Đọc sách là cách học tốt nhất Đó là khoa học thú vị nhất” (A.PUSKIN)
Trang 6Hiểu rõ việc đọc sách báo trong thư viện quan trọng như thế nào vì vậy Đảng và Nhà nước, các cấp, các ngành, đặc biệt là ngành giáo dục đã quan tâm đến công tác thư viện, có rất nhiều công văn chỉ đạo về hoạt động thư viện, hoạt động học và đọc sách báo:
Quyết định số 61/1998/QĐ-GD&ĐT, ngày 6/11/1998 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Ban hành “Quy chế về tổ chức và hoạt động thư viện trường phổ thông
Quyết định số 01/2003/QĐ-GD&ĐT ngày 02/01/2003 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Ban hành “Quy định tiêu chuẩn thư viện trường phổ thông”
Công văn số 11185/GDTH, ngày 17/12/2004 hướng dẫn thực hiện Tiêu chuẩn thư viện trường phổ thông
Căn cứ phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm của năm học cũng như thực hiện các kế hoạch hoạt động thư viện của Phòng GD&ĐT huyện Krông Ana,
Sở GD&ĐT Đăk Lăk, trên cơ sở đó tôi đã xây dựng kế hoạch hoạt động của thư viện để trường TH Y Ngông thực hiện
2 Thực trạng
2.1 Thuận lợi, khó khăn
* Thuận lợi
Được sự quan tâm chỉ đạo của lãnh đạo Phòng Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức nhiều hoạt động để cán bộ thư viện có nhiều cơ hội giao lưu trao đổi kinh nghiệm như: Hội thi cán bộ thư viện giỏi cấp huyện (năm 2014), tổ chức chấm sáng kiến kinh nghiệm, bên cạnh đó công tác kiểm tra hoạt động thư viện tại các trường học đã giúp đơn vị kịp thời rút kinh nghiệm những hạn chế và phát huy những ưu điểm trong hoạt động thư viện
Nhà trường hàng năm đã quan tâm đầu tư một phần kinh phí trang bị cơ
sở vật chất, mua sắm sách báo, trang thiết bị phục vụ cho thư viện, nhằm nâng
Trang 7cao chất lượng hoạt động, tạo mọi điều kiện để các em tới thư viện tham gia đọc và học
* Khó khăn
Cơ sở vật chất đầu tư cho thư viện còn có những hạn chế do kinh phí còn hạn hẹp
Phòng thư viện, phòng đọc còn thiếu dẫn đến việc bố trí chưa được hợp lí, chưa đảm bảo quy định của phòng đọc
Đa số học sinh là người đồng bào dân tộc thiểu số Nhà trường có nhiều điểm trường
2.2 Thành công, hạn chế
* Thành công
Trong những năm học trước hoạt động đọc đã được đa số giáo viên và học sinh quan tâm Số học sinh tham gia đọc sách báo được tăng lên qua từng năm học
Số lượt giáo viên tham gia đọc tại thư viện nhằm bổ sung kiến thức, nâng cao trình độ chuyên môn ngày một nhiều hơn
Cán bộ thư viện năng động nhiệt tình, sáng tạo trong công việc, biết phối hợp với Giáo viên chủ nhiệm và đội ngũ cộng tác viên thư viện để sắp xếp, đầu
tư cho thư viện nên phong trào đọc sách ngày càng tăng cao
* Hạn chế
Vẫn còn một số học sinh chưa thực sự quan tam đến việc đọc sách báo tại thư viện
Cơ sở vật chất, trang thiết bị phòng thư viện và phòng đọc chưa được tách riêng Hoạt động thư viện chưa cao, chưa có phòng đọc riêng nên không thể phục vụ bạn đọc đến với thư viện vì vậy phong trào đọc sách tại thư viện chưa được chú trọng
Trang 8Kinh nghiệm tổ chức, quản lý, triển khai phong trào đọc sách báo của nhân viên thư viện chưa cao Việc tổ chức đọc tại các điểm trường còn nhiều hạn chế
2.3 Mặt mạnh, mặt yếu
* Mặt mạnh
Cán bộ thư viện nhiệt tình trong công việc, yêu nghề và có trách nhiệm cao đối với nghề Đã có tính chủ động trong công việc, đặc biệt là tổ chức đọc sách báo, khắc phục những khó khăn, đặc thù của thư viện nhà trường để phục
vụ bạn đọc
* Mặt yếu
- Một số học sinh chưa thực sự chủ động tham gia vào các hoạt động đọc sách báo tại thư viện
- Kinh phí đầu tư cho thư viện chưa đáp ứng đủ với nhu cầu thực tế
- Cán bộ thư viện chưa phát huy hết vai trò cùa mình, đôi lúc vẫn còn thụ động trong công việc, chưa có sự sáng tạo để hoạt động đọc và học tại thư viện tốt hơn
2.4 Các nguyên nhân, các yếu tố tác động
- Cơ sở vật chất còn hạn chế, chưa có sự đầu tư về phòng đọc theo yêu cầu, kinh phí mua sắm tài liệu còn hạn chế, tài liệu chưa được phong phú đa dạng
- Học sinh là người dân tộc thiểu số nên các em chưa có nhận thức cao việc học cũng như việc đọc sách
- Các hình thức tổ chức, thu hút bạn đọc đến thư viện chưa phong phú
2.5.Phân tích, đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đã đặt ra.
Trường Tiểu học Y Ngông là trường vùng sâu, vùng xa, có nhiều điểm trường, cơ sở vật chất của thư viện còn thiếu thốn, đa số học sinh là người dân
Trang 9tộc thiểu số do vậy việc tổ chức các hoạt động thư viện cũng như đọc sách báo tại thư viện gặp nhiều khó khăn, hạn chế
Đã có sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Phòng Giáo dục và Đào tạo về công tác thư viện, cũng như sự chỉ đạo thường xuyên của lãnh đạo nhà trường đối với bộ phận thư viện do vậy đã tạo ra những thuận lợi nhất định trong việc triển khai các hoạt động theo kế hoạch và thực tiễn của đơn vị, phù hợp với đối tượng học sinh
Do có nhiều điểm trường việc triển khai các hoạt động thư viện gặp nhiều khó khăn, cơ sở vật chất khó có thể đáp ứng yêu cầu tại mỗi điểm trường, nhân viên thư viện mất nhiều thời gian cho công tác tổ chức, luân chuyển sách báo, học sinh không có điều kiện tiếp xúc với nhiều tư liệu
Với những thực trạng trên nhà trường đã quan tâm chỉ đạo triển khai, thực hiện tốt công tác thư viện nhất là việc tổ chức đọc sách báo tại các điểm trường
có nhiều học sinh là người dân tộc thiểu số
Từng bước nâng cao chất lượng phục vụ của thư viện, đầu tư kinh phí, cở
sở vật chất, trang thiết bị đầy đủ cho thư viện
Lồng ghép, tổ chức tuyên truyền bằng nhiều hình thức thông qua các hoạt động để thu hút giáo viên, học sinh tham gia đọc, học qua sách báo trong thư viện nhiều hơn, tạo thói quen đến thư viện tham gia học tập, nghiên cứu
3 Các giải pháp, biện pháp
3.1 Mục tiêu của giải pháp, biện pháp
Giúp nhân viên thư viện vận dụng hiệu quả một số giải pháp, biện pháp nhằm thu hút học sinh tham gia đọc sách, tạo mọi điều kiện để học sinh được đọc và vận dụng có hiệu quả góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của trường
3.2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
3.2.1 Nắm bắt thực trạng hoạt động của thư viện
Trang 10Đối với Phòng Giáo dục và Đào tạo: Trong nhiều năm qua, ngành Giáo dục và Đào tạo huyện nhà đã có nhiều biện pháp, chính sách cụ thể nhằm động viên, khuyến khích học sinh dân tộc đến trường học tập, thực hiện tốt công tác phổ cập giáo dục Tiểu học đúng độ tuổi, đào tạo nguồn cán bộ công chức tại chỗ cho địa phương Đồng thời thường xuyên chỉ đạo các trường thực hiện tốt
kế hoạch năm học, trong đó có hoạt động thư viện Thường xuyên kiểm tra đánh giá việc thực hiện chế độ chính sách, đảm bảo tính khả thi, hiệu quả, không lãng phí, không thiếu sót, bất cập
Đối với Ban giám hiệu nhà trường: quan tâm chỉ đạo sát sao hơn nữa trong việc dạy và học cũng như hoạt động thư viện của nhà trường Đặt biệt quan tâm đến các em học sinh dân tộc thiểu số, thường xuyên động viên khuyết khích các em đến trường, thực hiện các chính sách hỗ trợ về kinh tế cho các em như: cấp phát sách giáo, vở viết, dụng cụ học tập đầy đủ, kịp thời vào đầu năm học mới, các em học sinh dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo được hỗ trợ chi phí học tập theo từng năm học
3.2.2 Đầu tư cơ sở vật chất, vốn tài liệu phong phú, đa dạng hơn:
Cơ sở vật chất, vốn tài liệu là điều kiện tiên quyết để tổ chức tốt các hoạt động thư viện, các hoạt động đọc đạt kết quả và chất lượng cao do vậy:
Nhà trường đã đầu tư: kho sách bao gồm các giá, kệ đựng sách để bảo quản sách báo tốt hơn, phòng đọc từ 30 đến 50 chỗ ngồi đáp ứng nhu cầu đọc sách của cán bộ giáo viên và học sinh trong nhà trường
Để cơ sở vật chất, vốn tài liệu của thư viện khang trang hơn, đầy đủ hơn ngoài việc dùng kinh phí của nhà nước cấp nhà trường động viên các tổ chức,
cá nhân, giáo viên, học sinh trong và ngoài nhà trường hỗ trợ, tài trợ làm cho vốn tài liệu phong phú hơn
Bổ sung vào thư viện nhà trường các loại tài liệu phù hợp với cấp học, phong phú về nội dung để bạn đọc tham khảo và đa dạng về hình thức để thuận tiện khi tra cứu tài liệu Cán bộ thư viện thường xuyên điều tra về nhu cầu của
Trang 11giáo viên và học sinh trường mình, để biết được giáo viên hay dùng nội dung sách gì nhất, học sinh thích đọc truyện nào nhất, sách tham khảo nào các em cần cho việc bổ sung kiến thức của mình Nắm bắt được nhu cầu này tham mưu với lãnh đạo tiến hành bổ sung kịp thời, đầy đủ Tuy nhiên ở một số trường do điều kiện tài chính của nhà trường bước đầu chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu của một thư viện hoàn chỉnh, cán bộ thư viện cần tranh thủ sự hỗ trợ của các thư viện bạn thông qua việc trao đổi sách, báo với nhau, sự ủng hộ của các cá nhân hay tập thể về tài chính để đầu tư cho thư viện của mình, thường xuyên tổ chức quyên góp sách báo của cán bộ, giáo viên và học sinh trong nhà trường cũng như người dân và chính quyền địa phương Bằng những hình thức trên, thư viện sẽ ngày càng phong phú vốn tài liệu đáp ứng nhu cầu giảng dạy
và học tập của nhà trường
Đầu năm học 2015 – 2016 nhà trường đã đầu tư mua sắm cho thư viện:
30 đầu sách báo, truyện với 90 cuốn, trị giá 7.000.000 đồng
3.2.3 Tổ chức nhiều hình thức thu hút học sinh đến thư viện
Vệc tổ chức nhiều hình thức hoạt động phong phú nhằm thu hút học sinh đến đọc và học tại thư viện là việc làm rất cần thiết của mỗi thư viện cũng như nhân viên thư viện
Hiện nay, thư viện trường Tiểu học Y Ngông thuộc vùng sâu, vùng xa, vùng có nhiều học sinh dân tộc thiểu số cán bộ thư viện vẫn còn thụ động trong công việc của mình Ngoài giờ hành chính đến trường và có thể làm một số công việc khác do lãnh đạo nhà trường phân công còn chưa chú tâm đến làm thế nào để thu hút học sinh đến với thư viện, có thể do nhiều điều kiện khách quan và chủ quan đưa đến Nhưng nếu cán bộ thư viện biết nắm bắt và tận dụng vốn có sẵn của nhà trường thì có thể đưa thư viện dần dần đi vào hoạt động tốt hơn