Nghiên cứu sự nhận thức của sinh viên đại học kinh tế đà nẵng về sự tiện ích của sách điện tử

Nghiên cứu sự nhận thức của sinh viên đại học kinh tế đà nẵng về sự tiện ích của sách điện tử

ĐỀ TÀI:

NGHIÊN CỨU SỰ NHẬN THỨC CỦA SINH VIÊN ĐẠI HỌC KINH TẾ ĐÀ NẴNG VỀ SỰ TIỆN ÍCH CỦA SÁCH

ĐIỆN TỬ



LỜI MỞ ĐẦU

Ngày nay, sự phát triển của công nghệ thông tin và việc ứng dụng công nghệ này vào các lĩnh vực sản xuất, đời sống, các lĩnh vực xã hội đã làm xuất hiện nhiều khái niệm mới trong việc ứng dụng công nghệ thông tin Thị trường internet bùng nổ đã tạo ra một công cụ làm giàu cho rất nhiều người trong thế giới ảo tuy nhiên cơ hội giàu có chỉ thường đến với những người biết nắm bắt cơ hội và hiểu

rõ bí quyết kinh doanh thương mại điện tử Với sự ra đời và phát triển của sách điện tử đã tạo ra một làng sóng trong thế giới người tiêu dùng, Với số lượng thiết

bị di động hỗ trợ đọc sách ngày một tăng, sách điện tử đang trở thành xu thế tất yếu nhưng vẫn còn hạn chế về tính tương tác và thể hiện Văn hóa đọc đang dần bị ảnh hưởng bởi văn hóa nghe nhìn

Chính vì sự ra đời của sách điện tử mà nhu cầu và nhận thức của người tiêu dùng đối với sách đọc cũng dần dần thay đổi theo Nhóm HIGH KICK chúng tôi

đã tiến hành một cuộc khảo soát nho nhỏ về nhận thức của người tiêu dùng đối với tiện ích của sách điện tử tại trường Đại học kinh tế Đà Nẵng( mà các đáp viên chủ yếu là sinh viên ) thông qua điều tra thực tế, thu thập các dữ liệu sơ cấp

I.Giới thiệu vấn đề:

1 Khái quát về sách điện tử( e-book):

-Tiếng Anh: electronic book; viết tắt: eBook là một phương tiện số

tương ứng của các loại sách in thông thường Loại sách này ngày càng phổ biến do việc dễ dàng phân phát, chia sẻ trên Internet

-Với dung lượng nhỏ gọn nhưng chứa đựng một lượng tri thức lớn sách điện tử là một sự lựa chọn tuyệt vời cho nhu cầu lưu trữ và đọc sách mọi lúc, mọi nơi trên những thiết bị điện toán cá nhân như máy vi tính, máy tính bỏ túi (pocket PC), máy điện thoại,

-Ngày này nhiều nhà xuất bản bên cạnh việc phát hành các bản sách giấy còn phát hành thêm loại hình sách điện tử vời giá cả phải chăng hơn cho một

bộ phận người đọc Chi phí phát hành và in ấn của sách điện tử rất thấp nên mang lại nhiều thuận lợi về kinh tế cho cả nhà xuất bản và bạn đọc

-Sự bùng nổ của Internet giúp cho sách điện tử ngày càng được nhiều người quan tâm Hầu hết các cuốn sách giấy nổi tiếng đã được chuyển thành sách điện tử để chia sẻ trên mạng thông tin toàn cầu này Nhiều trang web đã được lập

ra để bán hoặc chia sẻ sách điện tử

2 Khái quát nhận thức của người tiêu dùng:

-Hành vi mua của người tiêu dùng là một tiến trình năng động, liên quan đến nhiều quyết định, nhiều nguời và chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố: MAO( động cơ, khả năng và cơ hội), nhận thức( tiếp xúc, chú ý và hiểu), nhân tố bên ngoài và cá nhân Cách người tiêu dùng ghi nhớ và đánh giá về sản phẩm hay còn goi là nhận thức là một trong những yếu tố ảnh hưởng tới việc mua

-Cùng với sự phát triển của mạng internet, công nghệ thông tin, người tiêu dùng dần dần quen với khái niệm sách điện tử, nơi mà mọi người được chia sẽ những thông tin, kinh nghiệm…

-Văn hóa nghe nhìn đang phát triển ngày càng nhanh Sách điện tử có nhiều ưu điểm vượt bậc so với sách in, nhưng nó cũng có nhiều hạn chế cần phải khắc phục

-Việt Nam cũng là một nước có sự phát triển mạnh về khoa học, kỹ thuật nên sách điện tử đã có thể xâm nhập vào thị trường đang phát triển này

-Đối với sinh viên đại học kinh tế Đà Nẵng, sách điện tử đóng một vai trò quan trọng trong việc học

II Thiết kế nghiên cứu:

1.Phương pháp nghiên cứu:

-Nghiên cứu các tài liệu: sách, báo, tạp chí, mạng Internet,

- Điều tra: thực hiện gửi bảng điều tra thông qua gặp mặt trực tiếp và phát một văn bản yêu cầu NTD trả lời 09 câu hỏi bằng cách đánh dấu  vào câu trả lời thích hợp nhất(trừ câu 9- câu hỏi mở…) Chúng tôi đã sử dụng dạng câu hỏi lựa chọn phương án và để người tiêu dùng có thể chọn một hay một số các phương án

đã được nêu ra sẵn Và ngoài ra, chúng tôi cũng sử dụng các câu hỏi dạng mở để sinh viên có thể tự do điền vào theo những gì đã nghĩ

Lí do lựa chọn phương pháp nghiên cứu:

-Phương pháp điều tra là phát bảng các câu hỏi quen thuộc, người tiêu dùng chỉ cần đánh dấu  vào phương án mà theo họ là đúng nên rất nhanh chóng, tiện lợi và dễ dàng

-Phương pháp này tốn ít thời gian và chi phí nên rất hợp với người điều tra- cụ thể là sinh viên chúng tôi

-Rõ ràng, chính xác, dễ phân tích và đánh giá dữ liệu

2 Kĩ thuật thu thập dữ liệu: Định tính(do mẫu điều tra nhỏ (n=40) nên

khó áp dụng cho phương pháp định lượng

3 Chọn mẫu:

+ Số lượng: 40 mẫu

+ Đặc điểm mẫu: mẫu điều tra gồm 09 câu hỏi và câu trả lời để NTD đánh

dấu vào những ô trống (trừ câu 9 NTD trả lời câu hỏi mở)

Để cung cấp thông tin toàn diện về Sự nhận thức của người tiêu dùng về tiện ích của sách điện tử hiện nay, chúng tôi đã tiến hành nghiên cứu trên 40 sinh viên thuộc trường Đại Học Kinh Tế Đà Nẵng Vì mẫu tập trung chủ yếu vào đối tượng là sinh viên nên dễ dàng điều tra, thu thập thông tin Mẫu chúng tôi nghiên cứu gồm 33 nữ và 7 nam

4.Tổ chức thu thập dữ liệu tại hiện trường:

+ Tiến hành trực tiếp người tiêu dùng bằng cách đến trực tiếp các lớp học phát phiếu điều tra cho sinh viên Sinh viên điền các thông tin vào và trả lại phiếu điều tra trực tiếp cho nhóm Các câu hỏi trong phiếu điều tra được sắp xếp một cách hợp lí và ngắn gọn nên không gây nhàm chán cho sinh viên khi trả lời các câu hỏi

+ Thời gian phát bảng điều tra: Thứ 2 và thứ 3 ngày 9, 10/4/2012

5.Phương pháp phân tích dữ liệu (chú trọng đến phân tích định tính):

Sử dụng excel để tổng hợp và thống kê

(phần này vẫn chưa xong, chờ thằng tuấn đưa kết quả phân tich mẫu nửa.)

III Xác định mục tiêu nghiên cứu:

1 Lí thuyết biến nhận thức:

a Sơ lược về nhận thức:

Nhận thức là một tiến trình qua đó cá nhân ý thức về thế giới xung quanh thông qua các giác quan và cung cấp ý nghĩa cho thế giới đó

Cụ thể hơn, nhận thức là một tiến trình qua đó con người chuyển tải những ấn tượng cảm giác thành quan điểm chặt chẽ và thống nhất về thế giới

xung quanh Nhận thức bao gồm hai hoạt động chính: cảm giác (tiếp xúc, chú ý)

và hiểu Hai hoạt động này có thể diễn ra theo thứ tự hoặc đan xen, củng cố lẫn

nhau

Người tiêu dùng nhận thức qua 5 giác quan: thị giác, thính giác, vị giác, khứu giác và xúc giác

b Tiến trình nhận thức:

Tiếp xúc:

Sự tiếp xúc phản ánh tiến trình qua đó người tiêu dùng tiếp xúc vât

lý với tác nhân, có nghĩa tác nhân nằm trong vùng cảm thụ giác quan của người tiêu dùng

Chú ý:

Sự chú ý là tiến trình qua đó cá nhân phân bổ một phần hoạt động trí

óc của mình cho một tác nhân Tiến trình này xảy ra khi các tác nhân kích hoạt một hay một số các giác quan của người tiêu dùng và cảm giác tiếp nhận được đưa vào trí óc để xử lý

Hiểu:

Là việc gắn ý nghĩa cá nhân theo suy nghĩ và tình cảm cá nhân Hiểu gồm 2 loại: hiểu lý trí và hiểu cảm xúc

 Hiểu lý trí:

Là một tiến trình sắp xếp các tác nhân vào các chủng loại ý nghĩa hiện tại Đó là một tiến trình tương tác Việc bổ sung thông tin mới vào các chủng loại đã có sẽ làm thay đổi các chủng loại này và thay đổi mối quan hệ của chúng với các chủng loại khác

 Hiểu cảm xúc:

Là phản ứng cảm xúc hay tình cảm được khơi mào bởi các tác nhân

 Tiến trình hiểu:

 Phân loại:

Sự phân loại xảy ra khi người tiêu dùng gắn nhãn, nhận diện

và phận loại một cái gì mới Cách thức người tiêu dùng phân loại một hàng hóa có nhiều ứng dụng cho Marketing, vì nó ảnh hưởng đến mức độ đánh giá một hàng hóa, sự kì vọng, lựa chọn và hài lòng đối với hàng hóa

-Hiểu biết: Là một tiến trình rút ra ý nghĩa ở cấp độ cao hơn

từ phân loại Gồm:

Hiểu biết khách quan: Mức độ mà một người nhận hiểu chính xác thông điệp mà một người gửi muốn truyền thông

Hiểu biết chủ quan: Phản ánh những gì người tiêu dùng nghĩ

là biết, bất kể có đúng với thông điệp của người gửi hay không

-Hiểu nhầm: Hiểu nhầm xảy ra khi người tiêu dùng tiếp nhận

ý nghĩa thông điệp không chính xác Việc hiểu nhầm còn bị ảnh hưởng bởi MAO

của người tiêu dùng khi xử lý thông điệp Khi động cơ xử lý thấp họ rất dễ bị hiểu nhầm Và ngay cả khi động cơ cao, việc hiểu không chính xác

2 Sản phẩm và lí do lựa chọn:

a Sản phẩm: Sách điện tử

b Lí do lựa chọn sản phẩm sách điện tử: Với chi phí thấp và đặc

điểm dễ chia sẻ với mọi người, sách điện tử thực sự đã mở ra một chân trời mới đối với những ai đam mê nguồn tri thức vô tận của nhân loại, đặc biệt là các bạn sinh viên Tuy nhiên, biết là một chuyện, số lượng các bạn sinh viên thực sự quan tâm và có nhận thức đúng đắn về tiện ích của loại hình này hiện nay là không nhiều Nhằm mục đích giúp các bạn hiểu hơn về tiện ích của sách điện tử cũng như đưa khái niệm này đến gần với sinh viên kinh tế, nhóm HIGH KICK đã quyết định lựa chọn sách điện tử là sản phẩm nghiên cứu

3 Mục tiêu nghiên cứu:

-Cung cấp một cách tương đối toàn diện mức độ tiếp xúc của một bộ phận sinh viên đại học kinh tế Đà Nẵng đối với sách điện tử bao gồm sự chú ý, các trang web sách điện tử hay truy cập cũng như các tác nhân ảnh hưởng đến sự tiếp xúc

-Xác định được nhận thức của một bộ phận sinh viên kinh tế đối với các tiện ích của sách điện tử cũng như những mặt còn tồn tại của nó

-Xác định được tầm quan trọng của sách điện tử đối với bản thân mỗi đáp viên

-Dựa trên cơ sở của những nghiên cứu, đề xuất một số các ứng dụng marketing cho các nhà quản trị

4 Đối tượng nghiên cứu: Sinh viên ĐH Kinh tế Đà Nẵng

5 Giả thiết nghiên cứu và các câu hỏi liên quan:

a Đối với sinh viên ĐH Kinh tế Đà Nẵng, sách điện tử có thể có những lợi ích nào

Các giả thiết:

-Sách điện tử tiện lợi, dễ sử dụng.

-Thông tin trong sách điện tử phong phú, số lượng đầu sách nhiều

hơn hẳn so với sách in

-Sách điện tử bảo quản dễ dàng hơn sách in

-Sách điện tử giúp các bạn sinh viên tiết kiệm chi phí và thời gian của mình

-Có thể dễ dàng chia sẻ tài nguyên(sách) với mọi người(bạn bè, người thân)

-Liên kết với những mạng nối (links) để đọc thêm những tài liệu liên quan

b Đối với sinh viên ĐH Kinh tế Đà Nẵng, sách điện tử có thể có những hạn chế nào:

Các giả thiết:

-Sách điện tử phụ thuộc hầu như hoàn toàn vào các yếu tố công nghệ (mạng, điện năng…)

-Có quá nhiều thông tin trên cùng một thiết bị đọc(ngoài sách điện tử), khó có thể phân loại và tiếp thu một cách hiệu quả

-Độ an toàn của sách điện tử không cao (bản quyền, thông tin cá nhân,….), có thể bị trang web sở hữu xóa bất cứ lúc nào

-Nhân dạng của bản thân không được bảo mật khi sử dụng sách điện tử

-Không tạo được cảm xúc cho người đọc như sách in

IV.Kết quả nghiên cứu-Phân tích:

Sau khi tìm hiểu xong cơ sở lý thuyết, thiết lập nên mô hình nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, tiến hành thực hiện nghiên cứu theo các kế hoạch đã cho

ra các kết quả

Kết quả nghiên cứu bao gồm một số thông tin về mẫu và quá trình tiến hành xử lý và phân tích các thông tin thu được

a Một số thông tin về mẫu nghiên cứu:

Các mẫu sau khi thu về được tiến hành xử lý mã hóa và làm sạch số liệu, tổng số mẫu thu thập được là 40, tiến hành xử lý và phân tích số liệu thu thập được Đây là một số thông tin về mẫu của đề tài nghiên cứu

 Cơ cấu giới tính:

 Độ tuổi: Bao gồm các bạn sinh viên có tuổi đời 20 và 21 tuổi

b.Phân tích thông tin thu thập được:

 Những lợi ích mà sách điện tử mang lại cho sinh viên:

-Sau khi nghiên cứu, chúng tôi đã thu được kết quả về mức

độ đồng ý của các bạn sinh viên trường ĐH Kinh tế ĐN đối với các giả thiết nghiên cứu về lợi ích của sách điện tử như sau:

BÌNH

Thông tin phong phú, số lượng đầu sách nhiều hơn hẳn so

Liên kết với những mạng nối (links) để đọc thêm những tài

Bằng việc sử dụng thang đo Likert từ 1-5 điểm, với mức độ tăng dần về sự tán đồng về các lợi ích mà chúng tôi đưa ra, bảng trên cho ta thấy các điểm số dao động từ 3.5 đến 4.15 và không có sự chênh lệch nhiều Điều này chứng tỏ rằng đây chính là những lợi ích chủ yếu đối với sinh viên khi sử dụng sử dụng sách điện tử

Và thứ tự các lợi ích được sắp xếp theo chiều hướng giảm dần về sự tán đồng như sau:

 Dễ dàng chia sẻ tài nguyên với mọi người

-Với điểm số cao nhất(4.15), đây là lợi ích nhận được sự tán đồng cao nhất của các bạn sinh viên Cũng dễ hiểu bởi với tinh thần tương thân tương ái, luôn giúp đỡ lẫn nhau của các bạn sinh viên nói chung và các bạn sinh viên kinh tế Đà Nẵng nói riêng, việc chia sẻ nguồn tài nguyên quí giá này là điều gần như hiển nhiên nhằm giúp bản thân và bạn bè tiếp cận được với những kiến thức mới nhất và hữu ích nhất phục vụ cho việc học tập và những mục đích khác

Mức độ đồng ý Tỉ lệ(%)

Hoàn toàn không đồng ý 0

Hoàn toàn đồng ý 12.5

 Liên kết với những mạng nối (links) để đọc thêm những tài liệu liên quan

-Đứng ở vị trí thứ hai(4.025), đây là một bất ngờ thú vị trong quá trình thu thập dữ liệu của nhóm bởi đây là một lợi ích khá mới mẽ so với các lợi ích còn lại Với đặc trưng là sử dụng mạng trong quá trình đọc, người đọc sách điện tử có thể liên kết với những tài liệu liên quan, những đường link khác để có thể hiểu sâu hơn về cuốn sách mình đang đọc đồng thời thay đổi góc nhìn của mình một cách nhanh chóng về nội dung của sách Điều này cũng phản ánh một tư duy nhận thức mới trong việc đọc của các sinh viên trong thời đại công nghệ hiện nay

Mức độ đồng ý Tỉ lệ(%)

Hoàn toàn không đồng ý 0

 Thông tin phong phú, số lượng đầu sách nhiều hơn hẳn

so với sách in

-Tiệm cận với 2 lợi ích trên về mức độ đồng ý của các đáp viên(3.825), đây là lợi ích mà theo nhóm nghiên cứu nhận thấy là quan trọng nhất đối với các bạn sinh viên “Dĩ nhiên tôi thích cảm giác cầm một quyển sách trên tay, nhưng với e-reader thì việc mang theo mình cả thư viện sách 1.000-2.000 quyển sẽ thuận tiện hơn rất nhiều ” – Một “fan” của eBook cho biết Với dung lượng nhỏ hơn rất nhiều so với sách in, cả trăm, thậm chí cả ngàn cuốn sách điện

tử có thể cùng được lưu trữ trên một thiết bị đọc Điển hình nhất là bạn có thể đọc

10.000 cuốn sách với phần mềm Mobipocket Reader!!!Với lợi ích này, tri thức

của nhân loại như đang song hành cùng bạn vậy

Mức độ đồng ý Tỉ lệ(%)

Hoàn toàn không đồng ý 2.5

 Tiện lợi, dễ sử dụng

-sách điện tử được đọc trên các thiết bị đọc (e-reader) sử dụng

hệ thống cảm ứng hoặc nút bấm các thiết bị này không yêu cầu cao về trình độ kĩ thuật của người sử dụng cộng thêm việc gần đây các thiết bị đọc được bổ sung công nghệ mới giúp người đọc có cảm giác giống như đang “lật từng trang” như với sách in Quả là rất tiện lợi!!!Mức độ đồng ý đối với lợi ích này là 3.775

Mức độ đồng ý Tỉ lệ(%)

Hoàn toàn không đồng ý 0

 Tiết kiệm chi phí, thời gian

Mặc dù đây là lợi ích được xem là thiết thực nhất đối với các bạn sinh viên(giá một cuốn sách điện tử trung bình khoảng bằng 1/3 giá sách in tương ứng) tuy nhiên mức độ đồng ý đối với nó lại không cao(mức độ đồng ý đối với lợi ích này là 3.775) Theo ý kiến chủ quan của nhóm, điều này có thể được lí giải bởi chi phí in ấn dù thấp hơn so với sách in nhưng đối với các bạn sinh viên thì nó vẫn tương đối cao, hơn nữa đối với các bạn không có e-reader hay laptop thì việc ra quán net đọc sách cũng mất khá niều tới gian

Mức độ đồng ý Tỉ lệ(%)

Hoàn toàn không đồng ý 0

 Bảo quản dễ dàng hơn

-mức độ đồng ý cho lợi ích này là thấp nhất(3.5) bởi dữ liệu được lưu trữ trong máy tính ngoài những hỏng hóc về phần cứng, những sự cố về phần mềm như virus, hay chỉ cần một lần format đã có thể sai thiếu hoặc biến mất hoàn toàn Còn chưa kể đến "tuổi đời" của sách điện tử còn tùy thuộc vào độ bền của những thiết bị dễ hư hỏng như đĩa mềm, đĩa CD, ổ cứng… Mặt khác, sách in

có thể "nằm im" không động đến trên kệ hàng thế kỷ mà vẫn giữ được các thông tin quý giá

 Những hạn chế của sách điện tử:

-Sau khi nghiên cứu, chúng tôi đã thu được kết quả về mức độ đồng ý của các bạn sinh viên trường ĐH Kinh tế ĐN đối với các giả thiết nghiên cứu về hạn chế của sách điện tử như sau:

BÌNH

Phụ thuộc vào các yếu tố công nghệ (mạng, điện năng…) 3.775

Có quá nhiều thông tin, khó có thể phân loại và tiếp thu một

Độ an toàn của sách điện tử không cao (bản quyền, thông tin cá 3.6

Nhân dạng của bản thân không được bảo mật 3.325

Không tạo được cảm xúc cho người đọc như sách in 3.5

-Bằng việc sử dụng thang đo Likert từ 1-5 điểm, với mức độ tăng dần về

sự tán đồng về các hạn chế mà chúng tôi đưa ra, bảng trên cho ta thấy các điểm số dao động từ 3.5 đến 3.825 và không có sự chênh lệch nhiều Điều này chứng tỏ rằng đây chính là những hạn chế chủ yếu của sách điện tử đối với sinh viên khi sử dụng Và thứ tự các hạn chế được sắp xếp theo chiều hướng giảm dần về sự tán đồng như sau:

 Có quá nhiều thông tin, khó có thể phân loại và tiếp thu một cách hiệu quả.

Khi “search” thông tin hay tìm kiếm thể loại sách nào thì thường cho ra nhiều kết quả Làm cho người sử dụng không biết được đâu

là thông tin có ích cho mình, hoặc có quá nhiều thông tin trùng lặp làm cho

họ khó tiếp thụ hiệu quả.

Mức độ đồng ý Tỉ lệ(%)

Hoàn toàn không đồng ý 0

 Phụ thuộc vào các yếu tố công nghệ (mạng, điện năng…).

Sinh viên đến từ nhiều nơi,họ đa số là ở trọ vì vậy các yếu tố về công nghệ như mạng, điện năng…phụ thuộc nhiều vào nơi họ sinh sống, không phải nơi nào cũng đáp ứng được

Mức độ đồng ý Tỉ lệ(%)

Hoàn toàn không đồng ý 2.5

Hoàn toàn đồng ý 12.5