Sáng kiến kinh nghiệm nghiên cứu và xây dựng các bước để rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn

Để rèn luyện cho học sinh kĩ năng viết đoạn văn, giáo viên phải h ớng dẫn cho các em cách thức viết đoạn văn, cách sử dụng vốn từ ngữ, diễn đạt câu trong đoạn văn, bố cục đoạn văn trong

đang học bậc học THCS và tr ởng thành sau này Qua việc rèn luyện kĩ năng viết

đoạn văn, ta rèn cho học sinh ý thức tự tu d ỡng, biết yêu th ơng, quí trọng gia đình, bạn bè, có lòng yêu n ớc, yêu chủ nghĩa xã hội, biết h ớng tới những tình cảm cao đẹp nh

lòng nhân ái, tinh thần tôn trọng lẽ phải, sự công bằng, lòng căm ghét cái xấu, cái

ác và cũng từ đó rèn cho các em tính tự lập, có t duy sáng tạo, b ớc đầu có năng lực cảm thụ các giá trị chân, thiện, mĩ trong nghệ thuật Tr ớc hết là trong văn học có năng lực thực hành và năng lực sử dụng Tiếng Việt nh một công cụ để t duy và giao tiếp

Để rèn luyện cho học sinh kĩ năng viết đoạn văn, giáo viên phải h ớng dẫn cho các em cách thức viết đoạn văn, cách sử dụng vốn từ ngữ, diễn đạt câu trong đoạn văn, bố cục đoạn văn trong một văn bản, cách sử dụng các ph ơng tiện liên kết trong

đoạn văn Tuỳ theo từng ph ơng thức diễn đạt khác nhau mà viết theo lối qui nạp, diễn dịch, song hành hay móc xích

Để viết đ ợc đoạn văn phải có nhiều câu kết hợp tạo thành, cũng nh vậy để tạo thành văn bản yêu cầu phải có các đoạn văn liên kết với nhau mà thành (khi đã dùng các ph ơng tiện liên kết trong văn bản)

Tuy vậy, trong giai đoạn hiện nay, có rất nhiều những ph ơng tiện hiện đại, thông tin đại chúng cập nhật liên tục khiến cho học sinh lao vào con đ ờng say mê

“nghiện” sách vở bị lãng quên, ham bạo lực điện tử, sách kiếm hiệp Vì vậy, các em không còn ham đọc sách, ham nghiên cứu Cho nên, việc viết một đoạn văn lại càng là vấn đề đáng quan tâm khi chúng ta rèn luyện cho các em.Hơn thế nữa, tập làm văn là môn học thực hành tổng hợp ở trình độ cao của môn Văn – Tiếng Việt, môn Tập làm văn đ ợc xem nh vị trí cốt lõi trong mối t ơng quan

chặt chẽ với Văn và Tiếng Việt Nh vậy, chúng ta dạy Tập làm văn cho học sinh là dạy cho các em nắm vững văn bản, biết xây dựng các đoạn văn thông th ờng Rèn luyện cho học sinh là rèn luyện cho các em các thao tác, những cách thức, những b ớc

đi trong quá trình tạo lập văn bản Vì thế, cách xây dựng đoạn văn trong phân môn tập làm văn đ ợc coi nh vị trí hàng đầu Việc rèn cách viết đoạn văn cho học sinh THCS theo trục tăng dần qua các thể loại văn học: tự sự, miêu tả, biểu cảm, nghị luận thuyết minh, điều hành ( hành chính công vụ) Từ đó giúp các em biết vận dụng các thể loại văn bản để phục vụ cho học tập và trong đời sống Qua việc tiếp thu những kiến thức của môn Văn – Tiếng Việt, học sinh vận dụng sáng tạo, tổng hợp để có thể nói hoặc viết theo những yêu cầu, những đề tài khác nhau, những kiểu văn bản khác nhau mà cuộc sống đặt ra cho các em

Thông qua môn Tập làm văn, qua bài làm văn của mình, các em b ộc lộ những tri thức, vốn sống t t ởng, tình cảm của cá nhân Vì thế ng ời giáo viên phải biết nắm lấy

u thế này để phát huy những khả năng của các em, đồng thời qua việc rèn luyện

kĩ năng viết đoạn văn giáo viên có dịp uốn nắn điều chỉnh những lệch trong vốn sống, nhận thức, t t ởng tình cảm - đặc biệt qua các thể loại văn học mà các em sẽ học trong ch ơng trình

Trên đây là những lí do, vị trí, vai trò của việc xây dựng đoạn văn cho học sinh THCS Từ những mặt tích cực, hạn chế trên chúng tôi chọn đề tài này để nghiên cứu

và xây dựng các b ớc để rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn đ ợc tốt hơn

2/ Lịch sử vấn đề

Nh

chúng ta đã biết, vấn đề nghiên cứu, rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn cho học sinh đã đặt ra từ lâu nh ng ch a đ ợc quan tâm nhiều do phân môn Tập làm văn ch a đ ợc xem là phân môn chính và có nhiều quan niệm khác nhau:

Tr

ớc cải cách giáp dục (Từ những năm 1980 trở về tr ớc), phân môn Tập làm văn thuộc về môn Văn, là bộ phận của môn Văn, quan niệm Tập làm văn giúp cho học sinh tạo lập đ ợc những văn bản văn học

Đến cải cách giáo dục (1980 – 2001), Tập làm văn là một phần của môn TiếngViệt, quan niệm dạy môn này và Tiếng Việt có tính chất nh là công cụ để học tốt các môn học khác Làm văn là quá trình giúp học sinh xây dựng văn bản

Giai đoạn hiện nay: phân môn Tập làm văn có tính độc lập nh ng có mối quan hệ trực tiếp đến phần Văn và phần Tiếng Việt.

Lần thay sách giáo khoa này, phân môn Tập làm văn đ ợc tích hợp cùng phân môn Văn và Tiếng Việt trong ch ơng trình Ngữ Văn mới Các kiểu văn bản của Tập làm văn chính là trục để xây dựng nội dung, ch ơng trình Ngữ Văn THCS từ năm học

ba phần: Mở bài, Thân bài, Kết luận

Mỗi đoạn văn đều bao hàm một ý chính của nó ý chính đó, có thể đứng ở đầu

đoạn văn theo cách diễn dịch hoặc đứng cuối đoạn văn theo cách qui nạp hoặc ý chính của các câu bình đẳng nhau, ngang hàng nhau theo cách song hành

Qua đó, rèn luyện cho học sinh kĩ năng diễn đạt đúng và hay bằng các hình thức nói hoặc viết, tập vận dụng một cách sáng tạo, tổng hợp những kiến thức đã tiếp thu

đ ợc qua các môn Văn – Tiếng Việt và những kiến thức văn hoá xã hội để có thể nói

và viết theo yêu cầu, đề tài khác nhau, những kiểu văn bản khác nhau mà cuộc sống

đặt ra cho các em

Viết đoạn văn (trong phân môn Tập làm văn còn trực tiếp rèn luyện cho học sinh một số đức tính nh lòng nhân ái, tính trung thực, sự kiên trì Bởi vì môn này góp… phần phát triển trí t ởng t ợng óc sáng tạo, biết phân biệt: đúng, sai, tốt, xấu, phải, trái Từ đó, nuôi d… ỡng tâm hồn học sinh h ớng tới cái chân, thiện, mĩ

chỉnh, hạn chế những lệch lạc trong nhận thức, vốn sống, t t ởng, tình cảm của các em.

Củng cố kiến thức Tiếng Việt và Văn học góp phần bồi d ỡng tâm hồn, trí tuệ để học sinh biết rung động tr ớc cái hay, cái đẹp, h ớng các em tới nhu cầu thẩm mĩ, sáng tạo và biết tôn trọng những giá trị thẩm mĩ khi xây dựng đoạn văn

Là bộ môn khó, đặc biệt yêu cầu kĩ năng càng khó hơn, đòi hỏi chúng ta phải dày công, kiên trì dạy các em Qua đó, hình thành thói quen, kĩ năng phân tích đề, lập dàn ý, dùng từ, đặt câu, dựng đoạn, trình bày, diễn đạt Trong đó, cách viết đoạn, dựng đoạn càng quan trọng trong b ớc đầu tạo lập viết đoạn, dựng đoạn càng quan trọng trong b ớc đầu lập văn bản Cũng từ dựng đoạn, nhiệm vụ của giáo viên Ngữ Văn là phát huy năng lực t duy, năng lực sử dụng ngôn ngữ, giúp các em biết tích luỹ vốn kiên thức, biết huy động vốn kiến thức, biết đặt ra các vấn đề và giải quyết các vấn đề ấy Qua đó, biết trình bày kết quả t duy của mình một cách rõ ràng, chặt chẽ,

có sức thuyết phục tr ớc từng vấn đề, từng kiểu văn bản khi viết đoạn và trong giao tiếp Là phân môn có tính thực hành cao, nên giáo viên cần cho học sinh đọc nhiều

đoạn văn mẫu, viết nhiều đoạn văn để tạo lập văn bản đ ợc dễ dàng hơn Đó là những mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu của giáo viên Ngữ văn trong b ớc rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn cho học sinh THCS

4/ Đối t ợng, phạm vi nghiên cứu

Điều tra các đối t ợng học sinh, phạm vi nghiên cứu ở tr ờng THCS

Đối t ợng phần lớn là học sinh khối lớp 7 - bậc THCS

a.Ph ơng pháp lí thuyết

B ớc đầu dạy cho học sinh những khái niệm về từng thể loại văn, làm quen với những đề văn mẫu, những bài văn mẫu và tìm hiểu cụ thể từng bài qua các tiết học:

Lí thuyết về đoạn văn Qua đó, giúp học sinh học, tìm hiểu cách xây dựng đoạn văn,

bố cục đoạn văn, các câu chốt (câu chủ đề) trong đoạn văn, viết theo các cách diễn dịch, qui nạp, song hành, móc xích Từ đó, cho học sinh tập viết đoạn văn, có vận…dụng lí thuyết về thể loại văn ấy Tuy nhiên, ph ơng pháp lí thuyết không quá nặng

b.Ph ơng pháp nghiên cứu, tìm hiểu.

Học sinh là chủ thể trong quá trình dạy học để phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của các em trong quá trình tiếp nhận Trong quá trình nghiên cứu, tìm hiểu cho học sinh tự thân vận động là chính, giáo viên im lặng đến mức tối đa để khuyến khích học sinh sáng tạo trong giờ Tập làm văn Vậy, trong tiết học Tập làm văn mà

đặc biệt là tiết rèn luyện viết đoạn văn, h ớng dẫn các kĩ năng nghiên cứu, tìm hiểu để vận dụng các kiến thức đã học để dựng đoạn theo đặc điểm thể loại để tạo lập văn bản

c

Ph ơng pháp kiểm tra, khảo sát

Với ph ơng pháp này, đòi hỏi học sinh phải thực hành liên tục, chắc chắn các thao tác từ lí thuyết về thể loại sau đó đến nghiên cứu, tìm hiểu Từ đó, ta mới đi vào kiểm tra, khảo sát để thấy đ ợc sự vận dụng tổng hợp, để sáng tạo văn bản qua nhiều

b ớc trong quá trình rèn luyện các kĩ năng Đó là điều kiện để đánh giá học sinh thông qua bài kiểm tra, bài viết ở lớp (hoặc ở nhà) đòi hỏi phải đánh giá đúng năng lực của học sinh và đòi hỏi một sự nhạy cảm của thầy tr ớc yêu cầu thực hành của học sinh

d Ph ơng pháp cố vấn, chuyên gia

Đây là những ph ơng pháp khó đối với học sinh Học sinh th ờng không chú ý đến những cái khó khăn này và cũng không cần hỏi ai những vấn đề cần tháo gỡ, cần đến chuyên gia cố vấn

Mặc dù, mức độ lí thuyết mang tính trừu t ợng, việc kiểm tra, đánh giá, cố vấn, chuyên gia, giáo viên giúp học sinh vận dụng kiến thức vào viết văn rõ ràng hơn

Nh vậy, việc rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn giáo viên phải định h ớng cho các

em biết đối chiếu giữa thực hành và lí thuyết, đối chiếu kết quả thực hành của mình

với yêu cầu chung Nh ng, ph ơng pháp cố vấn, chuyên gia phải đ ợc liên hệ một cách chặt chẽ giữa giáo viên với học sinh

Trên đây là một số các ph ơng pháp nghiên cứu đối với việc rèn luyện các kĩ năng viết đoạn văn cho học sinh l ớ p 7

II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ Ph

ầ n I: Lí thuyết về đoạn văn và thực trạng viết đoạn văn của học sinh lớp 7 I/ Lí thuyết về đoạn văn

Để rèn luyện đ ợc kĩ năng viết đoạn văn, đòi hỏi học sinh phải suy nghĩ yêu cầu diễn đạt thành lời, thành đoạn, phải sử dụng các ph ơng tiện ngôn ngữ sao cho phù hợp với ý của đoạn để hiệu qủa biểu đạt cao hơn, đoạn văn có sức cuốn hút hơn với ng

ời đọc Kĩ năng dựng đoạn văn gắn với kĩ năng luyện nói trên lớp Có triển khai ý thành đoạn cũng mới tiến hành đ ợc Đây là những thao tác, những kĩ năng có khi thực hiện và rèn luyện đồng thời cùng một lúc

Qua đó, ta có thể hiểu đ ợc: Đoạn văn là đơn vị trực tiếp tạo nên văn bản, bắt

đầu từ chỗ viết hoa lùi đầu dòng, kết thúc bằng dấu chấm x ống dòng và th ờng biểu

đạt một ý t ơng đối hoàn chỉnh Đoạn văn th ờng do nhiều câu tạo thành Đoạn văn th - ờng có từ ngữ chủ đề và câu chủ đề Từ ngữ chủ đề là các từ ngữ đ ợc dùng làm đề mục hoặc các từ ngữ đ ợc lặp lại nhiều lần (th ờng là chỉ từ, đại từ, các từ đồng nghĩa) nhằm duy trì đối t ợng đ ợc biểu đạt Câu chủ đề mang nội dung khái quát, lời lẽ ngắn gọn, th ờng đủ hai thành phần chính và đứng ở đầu hoặc cuối đoạn văn (hay còn gọi

là câu chốt) Các câu trong đoạn văn có nhiệm vụ triển khai và làm rõ chủ đề của

đoạn bằng các phép diễn dịch, qui nạp, song hành…

Khi chuyển từ đoạn này sang đoạn khác, cần sử dụng các ph ơng tiện liên kết để thể hiện quan hệ ý nghĩa của chúng Có nhiều ph ơng tiện liên kết trong đoạn văn: dùng từ ngữ có tác dụng liên kết, quan hệ từ, đại từ, chỉ từ, các cụm từ thể hiện ý liệt

kê, so sánh, đối lập, tổng kết, khái quát ,và dùng câu nối trong đoạn văn Đoạn văn…liên kết nhằm mục đích tạo sự liền mạch một cách hợp lí, tạo tính chỉnh thể cho văn bản

Nh

vậy, các ph ơng tiện liên kết vốn mang ý nghĩa, nh ng đồng thời chúng cũng

là hình thức làm rõ tính liên kết của nội dung đoạn văn Mặt khác, lại có những ph -

ơng tiện liên kết đồng nghĩa, gần nghĩa với nhau, nên cần lựa chọn các ph ơng tiện liên kết cho phù hợp với ý đồ chủ quan của ng ời viết, với sự việc đ ợc phản ánh và tình huống giao tiếp cụ thể

Vì vậy, chúng ta cần tận dụng những hiểu biết và khả năng trên của học sinh để phát huy tính tích cực, tính chủ động và sáng tạo của học sinh trong việc rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn đợc tốt và làm nền tảng cho chơng trình THPT Mặc dù vậy, học sinh ở các trờng THCS, phần lớn có khuynh hớng không thích học văn mà đặc biệt là phân môn tập làm văn Và vì thế nó đã ảnh hởng rất nhiều đến việc tiếp thu, vận dụng sáng tạo các kĩ năng viết đoạn văn của các em

II/ Thực trạng viết đoạn văn của học sinh

Cũng bộ môn Ngữ văn, nh ng theo khảo sát, phần lớn các em học phân môn Tập làm văn còn yếu mà đặc biệt là cách dựng đoạn văn khiến cho giáo viên và học sinh còn rất lúng túng Th ờng thì thời l ợng quá ngắn mà kiến thức nhiều, nên học sinh không thể tìm hiểu kĩ các đoạn văn mẫu Phần lớn học sinh hiểu sơ sài về mặt Lí thuyết, vì thế xác định đề bài, chủ đề và bố cục đoạn văn càng bối rối: việc rèn kĩ năng viết đ ợc tiến hành trong các tiết phân tích đề, dàn ý và dựng đoạn, liên kết đoạn

từ thấp đến cao, từ một tiêu đề, một ý, một đoạn văn đến nhiều đoạn, cuối cùng là một văn bản hoàn chỉnh Khi viết còn ch a hiểu kĩ đề bài nên hay bị sai lệch Việc phân phối thời gian, số l ợng câu cho các đoạn, các ý lớn, ý nhỏ ch a rõ ràng, cụ thể Cho nên, có nhiều tr ờng hợp viết thừa hoặc thiếu ch a xác định cụ thể đề tài, chủ đề của đoạn văn Quá trình lập luận, trình bày ch a chặt chẽ, lô gíc và sinh động Ch a biết vận dụng nhiều ph ơng pháp liên kết trong một đoạn văn hoặc nhiều đoạn văn Vì thế các đoạn văn th ờng hay đơn thuần, nhàm chán

Phần lớn học sinh ch a biết sử dụng ngôn ngữ cho phù hợp với từng kiểu văn bản Và đặc biệt là phong cách văn bản.

Chúng tôi khảo sát thực tế bài làm của học sinh ở lop 7 thấy rằng :

Trên 70% số học sinh ch a biết viết đoạn văn

Số học sinh có khả năng dựng đoạn và xử lí yêu cầu của đề bài trên 21%, số học sinh đạt giỏi là con số 0- một con số đáng báo động trong việc học phân môn Làm văn hiện nay trong nhà tr ờng THCS

Số liệu cụ thể nh sau:

Bài làm của học sinh là kết quả của quá trình tiếp thu lí thuyết và rèn luyện các

kĩ năng viết văn của học sinh và là sự vận dụng tổng hợp các năng lực t duy, trình độ, vốn sống, vốn ngôn ngữ và cả những cảm xúc và rung động thẩm mĩ Cho nên, việc rèn luyện các kĩ năng cho học sinh là cả quá trình lâu dài, việc tiến bộ của các em cũng chậm (không nh các môn khoa học tự nhiên) Vì vậy, giáo viên không nên nóng vội mà phải rèn luyện cho học sinh tính kiên trì và giáo viên cũng cần kiên trì khi dạy cho học sinh Những tình trạng viết đoạn văn nh trên là do nhiều nguyên nhân

Điều ta cần nói tr ớc là nguyên nhân khách quan: nó phụ thuộc vào t t ởng lập nghiệp của học sinh sau này nh thi vào các tr ờng Cao đẳng, Đại học Ngữ văn ít hơn các môn khác Và điều quan trọng nhất là cơ chế thị tr ờng thực dụng, con ng ời khô khan, kênh thông tin văn hoá nghệ thuật đa dạng, nhiều loại hình cuốn hút học sinh Hơn thế nữa phụ huynh lại định h ớng cho con em mình theo khuynh h ớng trên

Và ngoài ra nó còn phụ thuộc vào nguyên nhân chủ quan là môn Tập làm văn khó học, trừu t ợng, học sinh không thích học, khó trở thành giỏi văn Hơn thế nữa nội dung, ch ơng trình trong SGK còn quá tải, trình độ giáo viên ch a đáp ứng, chất liệu của môn Ngữ văn bị giảm suốt vì đ a nhiều thể loại văn bản Nhật dụng, văn bản Chính luận, văn bản Nghị luận vào, coi nhẹ giảng bình, giáo viên giao nhiều bài tập, khó đ ợc điểm cao

Trên đây là tình trạng viết văn, dựng đoạn văn của học sinh và nó cũng có nhiều nguyên nhân chủ quan, khách quan tác động Cho nên chúng ta càng quan tâm nhiều hơn nữa trong việc dạy một tiết Tập làm văn, đặc biệt là dạy một tiết dựng đoạn văn trong văn bản

PHẦN II CÁC BIỆN PHÁP GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.

Rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn biểu cảm I/ Đặc điểm của đoạn văn

- Đ oạn văn có bố cục ba phần

Mở đoạn :

Phát triển đoạn :

Kết thúc đoan

II/ Yêu cầu của đoạn văn

đoạn văn có những yêu cầu cụ thể nhằm giúp học sinh nắm một cách khái quát

về mặt hình thức cũng nh nội dung đoạn văn Từ đó, các em mới có thể viết đoạn (xây dựng đoạn) đúng với yêu cầu Đoạn văn với việc nâng cao năng lực cảm thụ văn học của học sinh là những yêu cầu, nội dung liên quan mật thiết với nhau

Về mặt hình thức của đoạn văn :

Yêu cầu tr ớc hết là học sinh phải nắm đ ợc dấu hiệu, qui ớc khi viết đoạn văn

Đoạn văn là một phần của văn bản đ ợc tính từ chỗ viết hoa lùi đầu dòng đến chỗ chấm xuống hàng

Tr

ớc khi viết đoạn văn, giáo viên h ớng dẫn cho các em tìm hiểu đề, xác định ý

và từ việc xác định đ ợc ý chính của bài mà đi đến xây dựng câu chủ đề Việc viết câu chủ đề đúng với ý chính đã tìm đ ợc ở trên sẽ giúp học sinh định h ớng cách lựa chọn nội dung trình bày theo cấu trúc diễn dịch, qui nạp hay các kiểu cấu trúc khác Đồng thời cũng định h ớng cho các em lựa chọn các phép liên kết, ph ơng tiện liên kết, cách dùng từ ngữ cho phù hợp với cảm xúc trong bài viết của mình

Câu chủ đề có thể đứng ở đầu đoạn (theo cấu trúc diễn dịch), có thể đứng ở cuối

đoạn (theo cấu trúc qui nạp) v.v Câu chủ đề phải mang nội dung khái quát, lời lẽ ngắn…gọn, hàm xúc và th ờng đủ hai thành phần chính của câu : chủ ngữ và vị ngữ Các câu

còn lại trong đoạn văn có nhiệm vụ diễn giải, chứng minh, làm rõ hoặc kết luận những cảm xúc đã thể hiện trong câu chủ đề

Các câu trong đoạn văn phải đ ợc liên kết với nhau một cách chặt chẽ bằng các phép liên kết, ph ơng tiện liên kết, từ ngữ- câu liên kết, hoặc các mối quan hệ phụ thuộc, không phụ thuộc giữa các đoạn văn mở bài, thân bài, kết bài

Đoạn văn phải có sự lựa chọn, sử dụng ngôn ngữ trong sáng, chuẩn mực, giàu giá trị biểu cảm …

Trên đây là những yêu cầu cơ bản nhất để có thể giáo viên vận dụng văn trong nhà tr ờng vào nghiên cứu soạn giảng Tập làm văn, đặc biệt là vận dụng vào các tiết thực hành Tập làm văn và làm văn lớp 7

III/ Rèn luyện kĩ năng viết đoạn văn

Rèn các kĩ năng làm văn nói chung và viết đoạn văn nói riêng không chỉ xuất phát từ mục đích, yêu cầu của môn học (mang tính thực hành tổng hợp cao) trong nhà tr ờng THCS mà còn là trách nhiệm, nhiệm vụ của ng ời thầy giáo trong ch ơngtrình thay sách giáo khoa hiện nay Điều quan trọng nhất khi viết đoạn văn là học sinh nắm vững các thao tác, cách thức trình bày đoạn văn, để từ các kĩ năng Tập làm văn phát triển thành kĩ xảo, thói quen làm văn

Tr

ớc hết, chúng ta xác định câu chủ đề mang tính khái quát cho toàn bài văn:

Từ đó, giáo viên định h ớng cho các em viết các đoạn văn bằng việc lựa chọn các phép liên kết, ph ơng tiện liên kết, từ ngữ liên kết v.v

3 Liên kết đoạn văn và cách dùng từ, ngữ khi xây dựng đoạn văn.

đoạn văn có một vai trò hết sức quan trọng trong việc cấu thành một văn bản hoàn chỉnh Vì vậy, các câu, các đoạn trong văn bản phải liên kết với nhau một cách chặt chẽ

Rèn kĩ năng viết đoạn văn và việc sử dụng các cách liên kết là một thao tác không thể thiếu đ ợc Các đoạn văn mở bài, thân bài, kết bài có thể đ ợc viết theo các cách

4

Cách viết đoạn văn

Tr

ớc hết, giáo viên h ớng dẫn học sinh nắm một cách khái quát yêu cầu của các

đoạn văn mở bài, đoạn văn thân bài, đoạn văn kết bài

Đoạn văn mở bài : Khái quát đ ợc cảm xúc, tình cảm của ng ời viết

Đoạn thân bài : Triển khai mạch cảm xúc, tình cảm của ng ời viết bằng việc sử

dụng những từ ngữ gợi cảm xúc, tình cảm Lần l ợt nêu lên những suy nghĩ của riêng mình về những khía cạnh của tác phẩm Không lan man, dàn đều mà nên xoáy sâu vào các trọng tâm, trọng điểm Phải đi “a” qua “b, c, d”

Đoạn kết bài : Nêu lên những cảm nghĩ chung, có thể đánh giá và liên hệ Tránh

dài dòng, trùng lặp, đơn điệu

Có lúc phải khen chê Khen, chê chính là viết lời bình Giáo viên qua những bài giảng cụ thể, qua việc h ớng dẫn đọc sách sẽ giúp các em làm quen dần cách bình văn, biến thành kĩ năng, kĩ xảo Lúc nào viết đ ợc lời bình hay, sâu sắc thì bài cảm nghĩ mới thực sự mang vẻ đẹp trí tuệ

Có lúc phải biết liên t ởng so sánh Từ hiện t ợng này mà nghĩ, mà nhớ đến hiện t - ợng khác tức là liên t ởng

4.1.Cách viết đoạn mở bài

4.2 Cách viết đoạn thân bài

Quá trình viết đoạn văn thân bài, giáo viên l u ý học sinh: Giọng văn, hơi văn không gò bó, khô khan, đảm bảo đ ợc các yêu cầu diễn đạt, dùng từ, đặt câu, lựa chọn