Tìm hiểu về pansori và chèo trong văn hóa truyền thống hai dân tộc hàn, việt

Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại,chúng ta hay quay lưng lại với quá khứ và lãng quên đi những giá trị văn hóa cổtruyền của dân tộc.Viết đề tài này, tôi hy vọng đem đến cho tất cả mọi ngư

Lời cảm ơn

Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến cô giáo Ths Nguyễn Minh Chung, người

đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo và giúp đỡ em suốt quá trình thực hiện và hoànthành niên luận này

Em cũng xin bày tỏ lòng biết ơn tới các thầy, cô giáo trong khoa Đông Phươnghọc, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội

đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc học tập và nghiên cứu của em để hoàn thànhniên luận này

Do điều kiện và khả năng còn hạn chế nên niên luận này không tránh khỏinhững thiếu sót Em rất mong nhận được những ý kiến đóng góp và chỉ dẫnthêm của các thầy cô

Hà Nội, ngày 17 tháng 12 năm 2013

Sinh viên thực hiện

Nguyễn Thị Nga

K56 Hàn Quốc học

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

5 Phương pháp nghiên cứu

6 Cấu trúc đề tài nghiên cứu

B PHẦN NỘI DUNG

Chương 1: Khái quát chung về Pansori và Chèo

1 Khái quát về Pansori

2 Khái quát chung về nghệ thuật sân khấu Chèo truyền thống

2.1 Một số khái niệm cơ bản

2.2 Lịch sử hình thành và phát triển của Chèo

2.3 Mấy nét đặc trưng của nghệ thuật sân khấu Chèo

Chương 2: Các điểm giống nhau và khác nhau của Pansori và Chèo

Chương 3: : Một số vấn đề và giải pháp phát triển hai nghệ thuật Pansori

và

Chèo trong xã hội hiện đại

C PHẦN KẾT LUẬN

D TÀI LIỆU THAM KHẢO

A PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Có thể nói, Pansori và Chèo là hai loại hình nghệ thuật đặc sắc mang đậm tínhtruyền thống và biểu trưng rõ nét cho văn hóa hai dân tộc Hàn- Việt Người tavẫn nhắc đến Pansori như linh hồn của dân tộc Hàn và cho Chèo là cái tinh hoa,cốt lõi của nghệ thuật sân khấu Việt Từ xa xưa đến nay, nó đã trở thành niềmyêu thích, trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu trong đời sống người dânhai nước

Với lịch sử quan hệ ngoại giao hơn 20 năm, Việt Nam và Hàn Quốc đã thực sựtrở thành đối tác thân thiết của nhau trong nhiều lĩnh vực Không dừng lại ở sựđầu tư và những chính sách về kinh tế, gần đây, sự tìm hiểu và giao lưu văn hóagiữa hai nước ngày càng được mở ra cả ở bề rộng lẫn bề sâu Thế nên, việc tìmtòi, nghiên cứu, đặc biệt trên phương diện đối sánh những tinh hoa, giá trị vănhóa dân tộc của hai nước dựa trên những nét gần gũi, tương đồng nhưng cũngrất phong phú và đa dạng như thế này là một việc làm vô cùng cần thiết và quantrọng góp phần củng cố mối quan hệ, trở thành cầu nối vững chắc nhất cho tìnhhữu nghị giữa hai dân tộc

Chúng ta đều biết, cái làm nên nguồn cội và bản sắc văn hóa của mỗi quốc giachính là những giá trị văn hóa truyền thống Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại,chúng ta hay quay lưng lại với quá khứ và lãng quên đi những giá trị văn hóa cổtruyền của dân tộc.Viết đề tài này, tôi hy vọng đem đến cho tất cả mọi người,đặc biệt là giới trẻ một nhận thức mới về vai trò, tầm quan trọng cũng như sứchấp dẫn tiềm tàng của những giá trị văn hóa truyền thống, thông qua việc khámphá Pansori và Chèo, tinh hoa của hai nền nghệ thuật

2 Lịch sử nghiên cứu

Pansori và Chèo thực sự đã trở thành cầu nối văn hóa giữa Hàn Quốc, Việt Nam

và bạn bè quốc tế Tìm hiểu về hai loại hình nghệ thuật này, chúng ta hiểu biếtsâu sắc hơn về một góc của nền văn hóa hai dân tộc Có lẽ vì thế mà trong nhiềuthập kỷ qua, những vấn đề về nghệ thuật sân khấu Chèo và Pansori được giớinghiên cứu trong nước và nước ngoài đặc biệt quan tâm Nhiều công trìnhnghiên cứu đã được công bố, nhiều cuộc hội thảo với quy mô lớn đã được tiếnhành, khó có thể thống kê được một cách tường tận

Đã có khá nhiều đề tài tiếp cận đến Pansori hoặc chèo với những kiến thức kháphong phú về nguồn gốc, quá trình hình thành và phát triển, sự mai một củachúng trong cuộc sống hiện đại… Cũng có một vài chuyên gia tìm ra nét tươngđồng giữa Pansori và nghệ thuật hát bài Chòi ở vùng Trung Bộ Việt Nam Tuynhiên, hiếm thấy đề tài nào đi sâu và chỉ ra những nét gặp gỡ và khác biệt giữaPansori và nghệ thuật sân khấu Chèo vùng đồng bằng Bắc Bộ

Ở đây, trên cơ sở thành tựu của những đề tài nghiên cứu của những nhà khoahọc, tôi xin tổng hợp một số nét tiêu biểu nhất của nghệ thuật sân khấu ChèoViệt Nam và Pansori của Hàn Quốc cùng với một vài khám phá nho nhỏ trênphương diện so sánh, như là một sự kế thừa và phát huy những gì mà các nhàkhoa học đã làm được

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Pansori truyền thống vùng Jeollado và nghệ thuật sân khấu Chèo vùng đồngbằng Bắc Bộ

5 Phương pháp nghiên cứu

Trong đề tài, tác giả đã sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau: phương phápthu thập và xử lý số liệu, phương pháp thực địa, phương pháp phân tích, so sánhtổng hợp…

Phương pháp thu thập và xử lý số liệu:

Là phương pháp chính được sử dụng trong đề tài Trên cơ sở thu thập thông tin

dữ liệu từ nhiều lĩnh vực, nhiều nguồn khác nhau có liên quan đến đề tài nghiêncứu, người viết sẽ xử lý, chọn lọc để có những kết luận cần thiết, có được tầmnhìn khái quát về vấn đề nghiên cứu

6 Cấu trúc đề tài nghiên cứu

Ngoài phần Mục lục, Mở đầu, Kết luận và Tài liệu tham khảo, đề tài được chialàm 3 chương:

Chương 1: Khái quát chung về Pansori và Chèo.

Chương 2: Các điểm giống nhau và khác nhau của Pansori và Chèo.

Chương 3: : Một số vấn đề và giải pháp phát triển hai nghệ thuật Pansori và Chèo trong xã hội hiện đại.

B PHẦN NỘI DUNG Chương 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ PANSORI VÀ CHÈO

1 Khát quát về Pansori

1.1 Pansori là gì?

Pansori là nghệ thuật biểu diễn truyền tải đến thính giả những câu chuyện bằnglời nói và những câu hát, trong đó người hát đứng một mình và cử chỉ phải hợpvới người gõ trống.(1)

Người đánh trống (được gọi là kosu) cầm dùi bằng tay phải và tay trái vỗmặt trống bên kia, người hát (được gọi là changja) thường cầm quạt hay khăn,vừa hát kể những câu chuyện dân gian, vừa dùng điệu bộ diễn tả Tiếng trốngvừa giữ nhịp và khen thưởng tiếng hát, vừa cổ vũ thính giả Điệu hát Pansoridồn dập mạnh mẽ ngay cả những lúc than vãn hoặc kể lể, biểu hiện rõ phongcách văn hóa đặc thù của Hàn Quốc

Bài hát thường là một giai thoại, hay có khi là một trường thi Một trường

ca Pansori có thể được hát ứng khẩu và kéo dài suốt ngày, trong đó người hátđứng hoặc ngồi một chỗ để diễn các vai cho đến khi chấm dứt Nơi trình diễnkhông trang bị phông cảnh gì ngoài tấm bình phong hoặc tấm màn trắng, không

có kỹ xảo âm thanh và ánh sáng trợ giúp

Lối kể chuyện mang phong cách riêng, một kho chuyện kể và những điệu

bộ cử chỉ bắt chước Trong suốt một chương trình biểu diễn kéo dài trong suốt 8tiếng đồng hồ, người kể chuyện, có thể là nam hoặc nữ, cùng với một tay trống,thể hiện nội dung câu chuyện bằng nhiều ngôn ngữ đa dạng, trong đó bao gồm

cả phương ngữ khu vực nông thôn đến ngôn ngữ biểu đạt uyên bác trong lĩnhvực văn học

1.2 Vì sao gọi là ‘Pansori’?

Từ khi Hàn Quốc quan tâm nhiều hơn đến chính sách quảng bá, mở rộng hìnhảnh đất nước Hàn Quốc giàu truyền thống văn hóa ra toàn thế giới, người ta đãbiết nhiều hơn đến Pansori và dành cho nó một sự quan tâm, yêu thích đặc biệt.Tuy nhiên, người ta chỉ biết đến Pansori như một loại hình âm nhạc, một lối hátnói có sự kết hợp, tương tác nhịp nhàng giữa người hát và nhạc công chứ khôngmấy quan tâm đến nguồn gốc của từ ‘pansori’, kể cả những người Hàn Quốc.Vậy nên, việc tìm hiểu xem cái tên ‘pansori’ mang ý nghĩa gì là một việc làmcần thiết, khiến cho người thưởng thức Pansori có tầm nhìn sâu rộng và hiểu sâusắc hơn về thể loại âm nhạc này.

Tên gọi Pansori không phải là tên gọi từ khi loại hình âm nhạc này ra đời.Trước khi tên Pansori được sử dụng rộng rãi thì người ta đã từng dùng hàng loạtnhững tên như 타타 (taryong), 타( xướng) , 타가 (tạp ca), 타타 (hát) , 타타타타 (hátphường), 타타 (xướng nhạc), 타가 (ca kịch), 타가 (ka kok) , 타타타 (ướng kịch).Không có cách nào để biết chính xác tên gọi Pansori bắt đầu được dùng từ khinào Tư liệu có tên gọi Pansori xuất hiện đầu tiên là cuốn sách mang tên

“Choson ca kịch sử” xuất bản năm 1940 của Jeong No Sik Vì thế, người ta chorằng tên gọi Pansori có thể có trước đó ít lâu Nhưng trong cuốn sách đó cũngkhông thường xuyên sử dụng tên Pansori, và hơn nữa tên sách cũng không có

từ Pansori mà lại có từ 타타( Chang geuk)-“ca kịch cổ điển” Chứng tỏ trong thời

kì đó tên gọi Pansori vẫn chưa được sử dụng phổ biến

Tên gọi Pansori ra đời từ sau thời giải phóng Những nghệ nhân hátPansori và cả những người hâm mộ Pansori đều nói như thế Nhưng sau khinghệ thuật Pansori ra đời đến hơn hai trăm năm về sau thì tên gọi Pansori mớiđược sử dụng rộng rãi và hầu như người ta không sử dụng những tên gọi khácnữa Vì sao lại thế? Điều đó chỉ có thể giải thích là vì bản thân cái tên gọiPansori phản ánh chính xác nhất đặc trưng của loại hình nghệ thuật độc đáo này

Do đó, chúng ta nên tìm hiểu chính từ Pansori này đã được tạo nên như thế nào,

nó mang ý nghĩa gì?

Từ Pansori do hai từ Pan và sori tạo thành Trước hết, chúng ta hãy tìmhiểu nghĩa của từ “pan”

Trước hết, giống với từ Pan trong các từ như 타타타(No reum pan), 타타타(Ssireum pan), 타타 (Gut pan), nghĩa là nơi tổ chức trò chơi, đấu vật hay là lễpháp thuật Và đương nhiên, ở Pan, mọi người tụ tập rất đông đúc Nơi chỉ cómột mình thì không thể gọi là Pan được Thêm nữa, Pan chỉ được ghép vớinhững biểu thị sự việc đặc biệt, nên không có nhiều từ xuất hiện “ pan” Tómlại, nghĩa thứ nhất của từ Pan ở đây là “ nơi có đông người tụ tập và mở ra một

sự kiện đặc biệt” Và tiết mục mà tụ tập nhiều người xem chính là nghệ thuậtbiểu diễn Như vậy, trước hết, ‘pansori’ chính là môn nghệ thuật biểu diễn Thứ hai, là nghĩa trong các từ như 타타 타 타- một trận đấu vật, 타타 타 타 –hai ván cờ…… Lúc này, Pan có nghĩa là một quá trình từ đầu đến cuối Vậy,với lớp nghĩa này, ‘pansori’ là ‘bài hát kể lại toàn bộ câu chuyện từ đầu đếncuối’, tức là Pansori là loại âm nhạc hát về một câu chuyện có mở đầu, đoạngiũa và kết thúc

Thứ ba, Pan xuất hiện trong các từ như 타타타“pan noreum”, 타타“pan gut” Pan noreum hay là pangut là trò chơi của những đoàn đi biểu diễn lưu động thờiChoson Những người này tổ chức thành đoàn nghệ sĩ chuyên nghiệp, đi rongruổi đây đó và tập trung mọi người lại, tổ chức trò chơi rồi kiếm tiền từ nhữngngười tham gia chơi và những người xem Vì thế, từ Pan ở đây có nghĩa là tròchơi hay là sự kiện của những người chuyên môn Với lớp nghĩa này của từ

‘pan’, ‘pansori’ được hiểu là thể loại ca hát mà chỉ có những người trải qua sựuđào tạo chuyên ngành để học tập kỹ năng chuyên môn thì mới có thể hát được

Và với những cách giải thích như vậy thì đương nhiên ‘sori’ ở đây khôngđơn thuần là một bài hát ngắn ngủi hay là luồng không khí, một chấn độngnhanh của vật thể nghe thấy ở tai theo như giải thích của vật lý học Sori ở đây

là từ rút gọn của giọng trong cổ họng 타타타 ( Mok sori), hay còn gọi là thanhnhạc (2)

1.3 Nguồn gốc hình thành và quá trình phát triển của Pansori

Pansori bắt nguồn từ khu vực Tây Nam Hàn Quốc vào thế kỷ 17, là một loạihình biểu diễn mới của những ca khúc mang tính kể chuyện của đạo Shaman.Đến tận cuối thế kỷ 19, thể loại này vẫn được coi như một loại hình nghệ thuậttruyền miệng trong tầng lớp thường dân, khi nó được bổ sung thêm nhiều nộidung mang tính văn học phức tạp hơn và ngày càng được yêu thích ở khu vựcthành thị Sự dàn cảnh, nhân vật và những tình huống đã đưa thể loại Pansorithực sự phát triển trên bán đảo Triều Tiên vào giai đoạn Joseon (1392-1910).Các đề tài mà những vở Pansori khai thác là lòng hiếu thảo, sự mất mát và tìnhyêu Các nghệ nhân Pansori phải trải qua một quá trình đào tạo dài và vô cùngkhắt khe để thể hiện được tất cả những âm sắc đa dạng và ghi nhớ phần kịchbản hết sức phức tạp Rất nhiều nghệ sỹ bậc thầy đã tạo nên phong cách trìnhdiễn riêng biệt và nổi tiếng với phong cách độc đáo trong những trường đoạnkịch đặc sắc

Vào nửa sau thế kỷ 20, Hàn Quốc hiện đại hóa nhanh chóng, các giá trị cổtruyền và các loại hình văn hóa nghệ thuật dân tộc đứng trước nguy cơ bị maimột Năm 1964, Pansori được chính phủ Hàn Quốc công nhận là di sản văn hóacủa quốc gia, từ đó được nhiều tổ chức văn hóa quốc tế chú ý và ủng hộ, và dầndần đã khôi phục Hiện nay, Pansori tiếp tục là nguồn cảm hứng cho các tácphẩm mới trong mọi ngành, kể cả phim ảnh, ca vũ và múa rối, và được trìnhdiễn thường xuyên tại các lễ hội ở Hàn Quốc và trên thế giới

Pansori được UNESCO công nhận là Di sản phi vật thể của nhân loại vào ngày7/11/2003.(3)

1.4 Một vài nét đặc trưng cơ bản của Pansori

1.4.1 Người diễn Pansori

Trong nghệ thuật biểu diễn Pansori, người hát ( được gọi là 타타타 hay 타타) có vaitrò vô cùng quan trọng, bởi Pansori là hình thức nghệ thuật chỉ do một ngườiduy nhất biểu diễn

Không phải ai muốn trở thành nghệ sĩ Pansori đều được, bởi đến với Pansori,người ta không chỉ cần có cái năng khiếu cảm thụ và xướng nhạc mà cần có mộtquá trình tập luyện vô cùng gian khổ trong vòng 100 ngày Để đạt được cái chấtgiọng trầm và lên xuống tự nhiên của Pansori, người hát phải luyện tập không

hề đơn giản

Trong Pansori, người hát chỉ có một mình nên người đó phải làm tất cả mọiviệc Người hát phải cho người nghe thấy được câu chuyện, phải là người tườngthuật từ đầu đến cuối câu chuyện và phải đóng vai trò là nhân vật trong mỗi câuchuyện Và trong quá trình biểu diễn, không chỉ cất lên giọng hát, người hátPansori còn phải kết hợp với nói ( được gọi là 타타타) và những động tác nhịpnhàng ( được gọi là 타타타, 타타 hoặc 타타) để phù hợp với mỗi tình tiết của câuchuyện.(4)

Trống được đặt trước gối hoặc bên trái, gối trái và bàn chân phải làm điểm tựa

để giữ cho nó không xê dịch Tư thế của côsu phải tự nhiên, chắc chắn và linhhoạt

Phải tự nhiên để tạo cho người xem có thiện cảm, phải linh hoạt không đượccứng nhắc mà bất kỳ tình huống nào cũng phải có thái độ sử lý tự tin.

Sau đây là một số tư thế sai:

1 Tư thế ngồi sai: tư thế không vững chãi, ngồi không yên và quaybên nọ, bên kia

2 Tư thế nhìn sai: tư thế nhìn mông lung như thể tiếng hát và động táckhông có sự liên quan

3 Tư thế nghe : tư thế chơi trống mà không biết sôri kun làm gì màchỉ chăm chăm đánh trống

4 Tư thế mồm: miêng mở lờ đờ

5 Tư thế bụng : bụng không mở thẳng mà gập về phía trước

6 Tư thế môi răng: răng trên, răng dưới chạm vào nhau theo nhịptrống

7 Tư thế con rắn : tư thế lưỡi uốn chủ yếu là ở các nhịp 타 “hap” vàtrường đoạn 타 “ tac”

8 Tư thế múa bụng: tư thế cử động bụng theo nhịp trống

9 Tư thế quay cổ ra trước sau trái phải theo nhịp trống giống như trong nongakpukquay từ 타타( sangswae) đến 타타 (sangmo)

10 Tư thế miệng của kosu hơi méo theo nhịp đánh trống

11 Tư thế dùi trống đánh vượt quá vai

12 Tư thế mắt mở trừng trừng, mặt thể hiện sự cổ vũ, biểu hiện khôngliên quan gì với giọng hát

13 Tư thế cười nhạo: tư thế như đang diễu cợt sorikun hoặc giọng hát

14 Tư thế ngạc nhiên: trường hợp trống đánh mạnh nhưng tư thế không

타

가 (karác) là từ biểu thị sự biến hóa nhịp điệu một cách đa dạng của tiếngtrống và để làm được điều đó phải qua quá trình rèn luyện lâu dài Người kosuphải biết nhiều loại nhịp điệu trống nhưng không có nghĩa là bất cứ lúc nàocũng phải đánh nhiều nhịp điệu trống mà phải tạo ra nhịp điệu trống sao chophù hợp với giọng hát Khi biết được loại nhịp điệu nào phù hợp với đoạn nàocủa giọng hát, lúc đó để chơi tốt người kosu cần tiếp cận với sorikun và nhiềugiọng hát

Có câu nói như sau: “ Có thể có 타타(myeongchang)- (danh ca ) trẻ nhưng khôngthể có kosu trẻ nổi tiếng” Câu nói này ý muốn nói để trở thành một kosu nổitiếng thì phải trải qua thời gian rèn luyện đầy gian khổ Thêm vào đó 타타타(Songyongju) một kosu nổi tiếng đã từng nói “ Người chơi trống một nghìn lầnkhác với người chơi trống một nghìn linh một lần” Câu nói này nhấn mạnh việctrở thành một kosu thành công chỉ có thể thông qua sự luyện tập và nỗ lựckhông ngừng Như vậy trong biễu diễn Pansori, kosu đảm nhận công việc nhưthế nào?

Kosu thực hiện công việc của mình thông qua vai trò công việc của 타타타(pukchangtan) - nhịp trống và juimsae trong biểu diễn Pansori Do đó vai tròcủa kosu kết hợp với chức năng của juimsae và pukchangtan (nhịp trống) Sauđây ta chỉ đi nói về công việc của kosu thông qua chức năng của pukchangtan

1 Thứ nhất: Chức năng đệm nhạc: phối hợp nhịp nhàng 타타 ( changtan)- nhịp với giọng hát trong một khoảng thời gian nhất định để tạothuận lợi cho sorikun Kosu bằng việc phối hợp này đã xóa bỏ đi tính đơnđiệu của giọng hát và tạo nên sự màu của giọng hát.

2 Thứ hai: Điều phối không gian âm thanh Dùng tiếng trống để bổ sung

âm thanh trong thời gian người hát nghỉ hát

3 Thứ ba: Thay thế hiệu quả Ví dụ như trong bối cảnh các quân sỹ đangđánh lộn,lúc này nhịp trống mạnh, dồn dập tạo được hiệu quả âm thanhnhư thật Trong bối cảnh 타타타 (chunhyangi) - Xuân Hương bị dùng hình,tiếng trống mạnh cũng tạo ra hiệu quả âm thanh giống như đang bị đánh

4 Thứ tư: Vai trò giúp đỡ sorikun điều chỉnh tốc độ: Trong quá trìnhbiểu diễn tốc độ của sorikun bị chậm, kosu sẽ làm tăng nhịp trống kéotheo tốc độ của giọng hát cũng nhanh lên Nếu sorikun bị nhanh thì nhịptrống chậm lại, và duy trì tốc độ ổn định

5 Thứ năm: chức năng 타타타( popiwi) Là chức năng sử dụng trongtrường hợp làm tăng tốc độ của giọng hát để sorikun thể hiện kỹ thuậthoặc trường hợp sorikun bị sai nhịp thiếu nhịp hoặc thừa nhịp (12 nhịphát thành 10 nhịp hoặc 13 nhịp) Khi đó nhịp trống cũng tăng lên

Tóm lại trong biểu diễn Pansori sorikun và kosu có chung một vận mệnh, do đó

họ khắc phục cho nhau nhưng lỗi sai, và khi một bên làm tốt sẽ tạo động lực chobên còn lại cũng làm tốt vì mục đích thành công của buổi biểu diễn

Tính quan trọng của kosu được thể hiện trong câu nói: “thứ nhất kosu, thứ hai

là myeongchang” Câu nói này ý nói rằng kosu quan trọng nhất sau đó mới làmyeongchang Không thể nói rằng kosu quan trọng nhất như lý giải thôngthường của câu nói Nhưng nếu như nhìn lại tất cả các chức năng như trên thìkosu cũng quan trọng như sorikun

1.4.3 Trường đoản

Trường đoản rất quan trọng trong Pansori Trường đoản là sự ăn khớp, tươngxứng giữa giọng hát và nhịp trống Khi dạy hát Pansori, thanh điệu có thể sailệch một chút cũng không ảnh hưởng nhiều, nhưng tuyệt đối không được saitrường đoản

Trường đoản là một khái niệm rất phức tạp Những người sáng tác cho trườngđoản thuộc vào nhịp điệu Nhưng nhịp điệu lại có các cung bậc đa dạng nên rấtkhó để nói một cách nhất quán Vì thế ở đây chúng ta chỉ xét trường đoản ở khíacạnh nhịp phách Nhịp phách Pansori có 7 loại, phổ biến nhất là nhịp 6-4 Họcnhịp phách phải học kèm trống Chúng ta thường nghĩ trống sẽ phải đánh đúngnhịp phách và lặp đi lặp lại đều đặn Nhưng không hẳn vậy Giọng hát luôn biếnđổi, tương tự nhịp phách cũng biến đổi không ngừng

Luôn thay đổi nhưng vẫn không hề vượt ra ngoài một hình thức đã định sẵn.Đây cũng chính là bản chất của nhịp điệu trường đoản

1.4.4 Pansori là một môn nghệ thuật có sự đòi hỏi về chuyên môn rất

cao.

Để hát được Pansori, người học phải trải qua quá trình học tập, rèn luyện

nghiêm ngặt, lâu dài Một trong những phương pháp quan trọng nhất đối vớingười luyện Pansori là타타 타타 – peak il kong pu (100 ngày học) “100 ngàyhọc” là việc học tập và luyện hát Pansori diễn ra thật tập trung trong 100 ngày.Trong quá trình này, người học sẽ phải dồn tất cả tâm sức rèn luyện để trở thànhmột nghệ sĩ hát Pansori thực thụ Như vậy thì tại sao lại có 100 ngày học vàkhóa học này diễn ra như thế nào?(6)

1.5 Những tác phẩm nổi tiếng của Pansori.

Người ta nói rằng, từ khi ra đời cho đến nay, trong Pansori có tất cả 12 tácphẩm Tuy nhiên, hiện nay chỉ còn lại 5 tác phẩm và đây cũng là 5 tác phẩm đặcsắc nhất của nghệ thuật Pansori.

1.5.1 Chun Hyang ga( 춘춘가)- Xuân Hương ca

1.5.1.1 Tóm tắt cốt truyện

Vào thời vua Thục Tông thuộc triều đại Choseon, Lee Mong Ryong, con traicủa quan huyện xứ Nam Won và Chun Hyang- mỹ nữ không ai sánh bằng vàcũng là con gái của ca nữ đã gặp nhau trong ngày Tết Đoan Ngọ tạiKwangHanru rồi họ đã yêu nhau Nhưng họ vừa gặp đã phải chia ly vì bố củaLee Mong Ryong phải chuyển lên Seoul Khi đó, Byun Hak Do- một viên quanmới được bổ nhiệm của Nam Won đã tổ chức buổi tiệc để gọi các ca nữ đến vàviên quan này đã dụ dỗ nàng làm vợ nhưng nàng kiên quyết từ chối, quyết giữlòng chung thủy Vì thế mà nàng bị tống vào ngục, mạng sống luôn bị đe dọa.Lee Mong Ryong đã đến Seoul, đỗ đạt khoa cử rồi trở thành Mật sứ Trong buổitiệc mừng thọ quan huyện, những viên quan dưới quyền đều đến vui chơi vàLee Mong Ryong đã ra lệnh bắt quan huyện Nam Won và cứu Chun Hyang, haingười cùng sống đến trăm năm hạnh phúc

1.5.1.2 Khái quát về giá trị nội dung và nghệ thuật của câu chuyện.

Có thể nói, ‘Xuân Hương truyện’ là một câu chuyện cảm động về tình yêu

mà người Hàn Quốc từ xưa đến nay đã coi là ‘câu chuyện tình yêu của thếkỷ’ Với cốt truyện nhiều tình tiết, có sự móc xích giữa những sự kiện, vớikết cấu cao trào rồi thắt nút như một vở kịch, đây là tác phẩm hấp dẫn ngườiđọc và kể cả khi trở thành cốt truyện cho thể loại Pansori, nó vẫn được thínhgiả yêu thích mặc dù đã thuộc làu cốt truyện và nghe đi nghe lại nhiều lần.Qua tác phẩm này, những phong tục tập quán, những nét văn hóa cổ truyềncủa dân tộc Hàn được hiện lên rõ nét, đặc biệt là dấu vết văn hóa sinh hoạt

du mục Hơn hết, văn hóa tầng lớp quý tộc và chế độ xã hội, thân phận conngười thời Choseon được hiện lên vô cùng rõ nét qua tác phẩm này.

1.5.2 Su Gung Ga( 춘춘가) Thủy cung ca

1.5.2.1 Tóm tắt cốt truyện

Kwang Li Wang là long vương của vùng Nam Hải đã mắc bệnh và có thểchết Một viên quan nói rằng nếu ăn được gan thỏ sống trên đất liền sẽ khỏibệnh Vì thế, Long Vương tập trung các đại thần ở Thủy cung lại và cuốicùng rùa biển đã đồng ý nhận nhiệm vụ Rùa biển cầm bức ảnh chân dungthỏ và đi về phía đất liền Trong buổi nói chuyện với các loài động vật, rùabiển đã gặp gỡ thỏ và dụ dỗ rằng nếu đi xuống thủy cung sẽ được làm quan

to Thỏ đã theo rùa biển về long cung Khi đến gặp Long vương, long vươngbảo hãy đưa gan ra thì lúc ấy thỏ mới biết mình bị lừa Và thỏ đã nhanh trínói nói để gan trên đất liền Long vương đã rất ân cần với thỏ và nói hãy trởlại đất liền và lấy gan mang xuống Long cung Thỏ cùng rùa biển trở lại đấtliền nhưng đã bỏ chạy vào rừng sâu Rùa biển định tự sát Đúng lúc đó cómột người xuất hiện và đưa cho rùa biển thần dược

1.5.2.2 Khái quát giá trị nội dung và giá trị nghệ thuật

‘Thủy cung ca’ là tác phẩm lột tả rõ nhất hình ảnh của núi non sông nướcHàn Quốc giàu đẹp và phong phú thông qua chuyến hành trình đi tìm thỏcủa rùa biển và khung cảnh của thủy cung Bên cạnh đó, người đọc cũngthấy được hình ảnh của những gia đình truyền thống Hàn qua cảnh ly biệtgiữa rùa biển và gia đình để chuẩn bị lên đất liền làm nhiệm vụ vua giao.Câu chuyện mang đến nét trào phúng và hài hước Sự trung thực và trí tuệcủa rùa và thỏ được nhân hóa, vừa mang nét hiện đại, vừa tiếp nối được nhữngnét trào phúng và hài hước về nhân vật hoặc tình huống Dáng dấp của thỏ dámbất chấp hoàn cảnh khốn khổ và giữ đựơc mạng sống chính là dáng dấp của conngười Dù trong mọi hoàn cảnh khó khăn không trốn tránh mà đường hoàng giải

quyết Bởi con người luôn biết vượt lên trên hoàn cảnh và tin tưởng vào ngàymai.

Lý do mà ”Su Gung Ga”vẫn còn sống mãi đầy tính nghệ thuật là bêntrong bản tính của thỏ có thể nhìn thấy được bản thân con người chúng ta

1.5.3 Heung Bu Ga( 춘춘가) Hưng Phụ ca

1.5.3.1 Tóm tắt cốt truyện

Ở một vùng đất nơi giáp biên giới ba đảo Kyeongsang – Jeolla - Chungcheong

có hai anh em sinh sống với nhau, người anh là Nolbu xấu tính và hay gắt gỏngcòn người em Heungbu thì hiền lành và ôn hòa, Nolbu chẳng những độc chiếmhết gia sản mà cha mẹ để lại mà còn nhẫn tâm đuổi Heungbu đi, vợ và các concủa Heungbu đã phải làm đủ loại công việc nặng nhọc mà vẫn luôn sống trongnghèo đói Một hôm vào một ngày mùa xuân mặt trời rực rỡ, có một con chimvới chiếc chân bị gãy nằm trên đất trước nhà Heungbu, với trái tim nhân từHeungbu đã chữa lành chân cho con chim và vào mùa xuân một năm sau đó conchim mang về cho Heungbu một hạt giống của trái bầu Heungbu đem hạt gieotrồng, cũng vào mùa thu năm ấy hạt nở ra một trái bầu thật lớn và khi bổ tráibầu ra, bên trong lại có rất nhiều vàng bạc châu báu, Heungbu từ đó trở thànhbậc phú gia trong vùng Nolbu sau khi nghe được chuyện, đã cố tình làm gãychân chim rồi sau đó lại tận tình cứu chạy rồi thả chim đi, cũng vào đúng mộtnăm sau đó một hạt bầu thần đã được đưa về cho ông ta Nolbu cũng gieo trồnghạt, và mùa thu năm ấy cây cũng cho ra một trái bầu to, nhưng khi bổ ra thì bêntrong lại túa ra đủ loại yêu tinh, quái thú Nolbu sau đó thân bại danh liệt.Heungbu nghe tin, chia tài sản của mình cho anh Nolbu đã nhận ra lỗi lầm củamình và sau đó hai anh em hòa giải với nhau Cuối cùng họ lại cùng hòa thuậnsống bên nhau

1.5.3.2 Giá trị của tác phẩm

Thông điệp mà "Heung Bo Ga" gửi gắm đó chính là tình cảm anh em Anh emtrong một nhà phải biết thương yêu đùm bọc và giúp đỡ nhau lúc khó khăn Sựgiàu sang được xây dựng bằng lao động chân chính và sự đoàn kết thì mới bềnvững.

Hiểu đựơc các tác phẩm Pansori, chúng ta sẽ hiểu được đạo lý làm người, đạo lý

về tình anh em trong gia đình, giữa người với người trong xã hội

1.5.4 Sim Cheong Ga(춘춘가) Trầm Thanh ca

1.5.4.1 Tóm tắt cốt truyện

Simcheongga có nội dung viết về nhân vật chính là cô gái nghèo tênSimcheong Mẹ mất khi Simcheong mới sinh ra, để lại cô một mình tận tâmchăm sóc người cha bị mù già yếu Simbongsa trong cảnh nghèo éo le Một ngày

nọ, người cha sẩy chân rơi xuống một rãnh suối nhưng may mắn được một vị sưcứu giúp Vị sư này đã nói với ông rằng nếu ông biếu nhà chùa 300 bao gạo thìĐức Phật sẽ giúp ông sáng mắt Vì nhà quá nghèo, Simcheong đã phải đổi thâncho một đoàn thủy thủ lấy 300 bao gạo giúp cha sáng mắt Để xoa dịuYongwang (Long Vương), Simcheong đã bị ném xuống biển để làm vật tế Sau

đó, cô được đưa đến Long Cung và rồi được đưa Long Vương thương tình đưa

về đất liền bằng một đóa hoa sen Cô được đưa thẳng đến hoàng cung, vô tìnhgặp được hoàng đế, được ngài hết lòng yêu thương và sắc phong làm hoàng hậu

Để tìm lại cha, cô đã tổ chức một buổi lễ dành riêng cho những người đàn ông

bị mù và cuối cùng cũng gặp được cha Ngay khi nghe giọng nói của con gái,ông đã ngạc nhiên đến nỗi đôi mắt đột nhiên sáng trở lại

1.5.4.2 Khái quát giá trị của tác phẩm

Ở 'Chun Hyang Ga' , người ta thấy được cái đẹp về sự chung thuỷ của ngườicon gái thì ở “Sim Chyong Ga“ lại là cái đẹp về chữ hiếu của đạo làm con

Lời ca buồn không phải vì trong tác phẩm có sự nghèo khổ của những người laođộng không tìm được lối thoát mà đó là nỗi buồn của người đàn ông mất đi vợcon, vì còn những bất công trong xã hội Người ta thường ví ở "Sim ChyongGa" chứa đựng tất cả những nỗi buồn của nhân loại.Chính vì vậy mà có ngườikhông thích nghe 'Sim Chyong Ga" bởi vì từ đầu đến cuối chỉ thấy buồn vàkhóc Cũng có nhiều người thích tác phẩm này bởi lẽ họ cho rằng chính từ trongcái buồn lại toát lên bao cái đẹp,từ cái đẹp đó họ thấy được ý chí vươn lên.Đoạn cuối trong “Sim Chyong Ga“ còn mở ra một hi vọng cho con người Đó là

sự xuất hiện của Long cung Sau khi Sim Chyong gieo mình xuống biển, cô đãkhông chết mà con được Long Vương cứu.Sau này cô đã gặp lại được cha vàđôi mắt của ông cũng sáng lại

Tất nhiên Long cung là không có thật nhưng trong cái không có thật đó lại làước mơ về một cuộc sống bình dị của con người Người xưa nghĩ ra Long cungrồi sự xuất hiện của các vị thần như để gửi gắm ước mơ, niềm hi vọng về mộttương lai tươi sáng hơn

1.5.5 Jeok Pyeok Ga( 춘춘가)

Trong số 5 tác phẩm thì 4 tác phẩm trên được xây dựng trên cơ sở những giaithoại dân gian."Jeokbyokga" lại dựa trên cốt truyện của cuốn tiểu thuyết nổitiếng của Trung Quốc :"Tam quốc chí" Chính vì vậy mà nội dung toàn bộ tácphẩm không khác với tác phẩm của Trung Quốc Một lần nữa chúng ta nhưđược hoà mình vào những cuộc tranh giành giang sơn khốc liệt, những trậnchiến của ba nước Nguỵ,Thục ,Ngô Và những anh hùng kiệt xuất như : KhổngMinh, Lưu Bị, Quan Vũ,Trương Phi

“Jeokbyokga” còn có tên gọi khác nữa là “ ca khúc về vách đá màu đỏ“ Đây làmột tác phẩm về chiến tranh nên không thể không có những cảnh bi thương,mất mát…

Cảm nhận về Jok Byok Ga, người ta nói cốt truyện thì chẳng khác gì “Tam quốcchí“ nhưng đi vào chi tiết thì lại hoàn toàn khác Một điều hết sức quan trọng làlời ca trong '"Jok Byok Ga " rất khó diễn tả bởi hầu hết các đoạn đều yêu cầutiếng reo hò, khó mà diễn được Chính vì vậy người hát Pansori giỏi phải làngười mà truyền đến cho người nghe đựơc cảm hứng.

2 Khái quát chung về nghệ thuật sân khấu Chèo truyền thống.

2.1 Một số khái niệm cơ bản

2.1.1 Sân khấu

Theo TS Mỹ học Thế Hùng: Sân khấu là loại hình nghệ thuật tổng hợp, tái hiệnnhững hoàn cảnh, những tình huống của cuộc đời, lột tả những tính cách, sốphận của con người trong các kịch bản sân khấu qua sự diễn xuất của diễn viên

2.1.2 Chèo

Có nhiều nhà nghiên cứu khoa học đã đưa ra nhiều định nghĩa về nghệ thuật sânkhấu Chèo nhưng tựu chung lại thì Chèo được hiểu là “nghệ thuật tổng hợp bắtnguồn từ kho tàng văn nghệ dân gian, lấy dân ca, dân vũ làm nền tảng, thể hiện

sự hợp tác lý thú giữa văn hóa cổ điển và dân gian.”(GS Trần Bảng)

2.2 Lịch sử hình thành và phát triển của Chèo

Có nhiều ý kiến khác nhau về nguồn gốc và sự hình thành của Chèo Tuy nhiên,

co thể tóm tắt một số ý kiến đã phát biểu từ trước đến nay về nguồn gốc và thờiđiểm xuất hiện của Chèo như sau:

Chèo có nguồn gốc ngoại lai, bắt đầu từ sự kiện quân ta cầm giữ nghệ nhân LýNguyên Cát ở trận Tây Kết

Chèo khởi lên từ Trịnh Trọng Tử cho quân hát khúc Long quân đang khi đưatang vua Trần Nhân Tông

Chèo chỉ động tác chèo thuyền, để nói nguồn gốc Chèo xuất phát từ trò tang lễ

và lao động

Chèo là hình thức sân khấu thuần túy dân tộc, bắt nguồn từ kho tàng văn hóanghệ thuật dân gian phong phú lâu đời ở Việt Nam.

Chèo là biến âm của Trào, sau được gắn với động tác chèo thuyền tồn tại trongđời sống và tín ngưỡng phong tục lâu đời của người Việt

Chèo đi ra từ nghi lễ tôn giáo cổ xưa, là loại hình sân khấu nảy sinh và pháttriển từ nền ca vũ nhạc dân tộc và sinh hoạt văn hóa dân gian

Kinh đô Hoa Lư(Ninh Bình) là đất tổ của sân khấu Chèo, người sáng lập là bàPhạm Thị Trân, một ca vũ tài ba trong hoàng cung nhà Đinh vào thế kỷ 10, sauphát triển rộng ra đồng bằng Bắc Bộ Địa bàn phổ biến từ Nghệ- Tĩnh trở ra.Qua thời gian, người Việt đã phát triển các tích truyện ngắn của Chèo dựa trêncác trò nhại này thành các vở diễn trọn vẹn hơn Sự phát triển của Chèo có mộtmốc quan trọng là thời điểm một binh sỹ quân Mông Cổ đã bị bắt ở Việt Namvào thế kỷ 14 Binh sỹ này vốn là một diễn viên nên đã đưa nghệ thuật Kinhkịch của Trung Quốc vào Việt Nam Trước kia Chèo chỉ có phần nói và ngâmcác bài dân ca, nhưng từ đây, Chèo có thêm phần hát

Vào thế kỷ 15, vua Lê Thánh Tông không cho phép biểu diễn Chèo trong cũngđình do chịu ảnh hưởng của đạo Khổng Chèo trở về với nông dân, kịch bản lấy

từ truyện viết bằng chữ Nôm

Tới thế kỷ 18, Chèo phát triển mạnh ở nông thôn Việt Nam và đạt đến đỉnh caovào thế kỷ 19 Những vở nổi tiếng như Quan Âm Thị Kính, Lưu Bình Dương

Lễ, Kim Nham, Trương Viên xuất hiện trong giai đoạn này

Đến thế kỷ 19, Chèo ảnh hưởng của tuồng, khia thác một số tích truyện nhưTống Trân, Phạm Tải hoặc tích truyện Trung Quốc như “Hán Sở tranh hùng”.Đầu thế kỷ 20, Chèo được đưa lên sân khấu thành thị, trở thành Chèo văn minh.Như vậy có thể thấy rằng, Chèo là nghệ thuật của người nông dân phía Bắc ViệtNam, được họ yêu quý, giữ gìn và phát triển qua bao thế hệ Chèo đáp ứng nhucầu thẩm mỹ của người lao động, mang phong vị mà người nông dân Việt Namyêu thích Sở dĩ Chèo vẫn trường tồn và phát triển như ngày nay vì nó tôn thờ

cái Thiện, cái Đẹp, cái cao thượng, nó thấm đẫm chủ nghĩa nhân văn dân tộc,đồng thời nó mang đậm tâm hồn người nông dân Việt Nam Những vẻ đẹp củathuần phong mỹ tục, những mẫu mực về đạo đức truyền thống đã thực sự tạonên hình hài của văn hóa ứng xử “đậm đà bản sắc dân tộc Việt Nam”.

2.3 Mấy nét đặc trưng của nghệ thuật sân khấu Chèo

2.3.1 Nội dung của Chèo.

Nếu như có một sự đối sánh nho nhỏ với nghệ thuật sân khấu Tuồng, ta sẽ thấyChèo gần gũi với đời sống người Việt Nam hơn nhiều Không giống Tuồng chỉ

ca tụng hành động anh hùng của các giới quyền quý, Chèo đi sâu vào lột tảnhững gì chân thực và gần gũi nhất, bình dị nhất của người nông dân Một đấtnước nông nghiệp như Việt Nam thì Chèo thực sự là một thứ nghệ thuật chânthực nhất và cần thiết nhất

Nội dung của các vở Chèo được lấy từ những truyện cổ tích, truyện Nôm; đượcnâng lên một mức cao bằng nghệ thuật sân khấu mang giá trị hiện thực và tưtưởng vô cùng sâu sắc Trong tích Chèo, cuộc sống vất vả của những người phụ

nữ hy sinh bản thân mình vì người khác luôn dành được sự quan tâm đáng kể,

và cái thiện thì luôn chiến thắng cái ác, các sỹ tử hiền lành, tốt bụng luôn đỗ đạt,làm quan còn người vợ tiết nghĩa cuối cùng sẽ được đoàn tụ với chồng…

Nếu như tích Chèo lấy từ truyện cổ tích, truyện Nôm thì lời thơ và nhạc trongChèo cũng mang đậm tính dân gian Nhạc trong Chèo lấy từ dân ca dân vũ; lờithơ chủ yếu là lời thơ dân gian Lối Chèo thường diễn những việc vui cười,những thói xấu của người đời như các vai: Thầy mù, Hương câm, Đồ điếc,Quan Âm Thị Kính…

Chèo luôn gắn với chất “trữ tình”, thể hiện những xúc cảm và tình cảm cá nhâncủa con người, phản ánh mối quan tâm chung của cả nhân loại, đó là tình yêu,tình bạn và tình thương

2.3.2 Nhân vật trong Chèo.

Đặc trưng nổi bật nhất của nhân vật trong Chèo đó là tính ước lệ, chuẩn hóa và

rập khuôn Tính cách của các nhân vật trong Chèo thường không thay đổi nhiềuvới chính vai diễn đó Tuy nhiên qua thời gian, một số nhân vật như Thị Kính,Thị Mầu, Xúy Vân… đã thoát khỏi tính ước lệ đó và trở thành một nhân vật có

cá tính sắc nét

Chèo là một loại hình sân khấu bao gồm nhiều nhân vật, mỗi nhân vật dù làtrung tâm hay nhân vật phụ thì vẫn có vai trò quan trọng trong việc chuyển tảinội dung, ý nghĩa của câu chuyện Những nhân vật phụ của Chèo có thể đổi đi

và lặp lại ở bất kỳ vở nào nên hầu như không có tên riêng Có thể gọi họ là thầy

đồ, phú ông, thừa tướng, thư sinh, hề…

Có một điểm dễ nhận thấy đó là diễn viên đóng Chèo nói chung là những ngườikhông chuyên, hợp nhau trong tổ chức văn nghệ dân gian nên được gọi làphường chèo hay phường trò… Có lẽ vì thế mà Chèo dễ đi sâu vào đời sốngngười nông dân, là đại diện tiêu biểu cho nghệ thuật dân làng quần chúng bởi aicũng có thể trở thành nhân vật trong các vở Chèo, chỉ cần có niềm đam mê vàmột chút thời gian luyện tập

Đặc điểm nổi bật của Chèo là sự xuất hiện của yếu tố hài qua nhân vật hề, tạonên giá trị thẩm mỹ vô cùng độc đáo Cũng như những anh hề trong cung điệncủa vua chúa Châu Âu, anh hề trong Chèo được phép chế nhạo thoải mái, là nơi

để người dân đả kích những thói hư tật xấu, sự lộng quyền, ngạo nghễ, ‘ăn trênngồi chốc’ của bọn lý trưởng, quan lại trong làng trong xã, sự mục ruỗng của xãhội phong kiến đương thời…

Có hai loại hề chính bao gồm hề áo ngắn và hề áo dài Hề áo ngắn( hề tích cực)đại diện cho những người lao động nghèo khổ, địa vị thấp kém nhưng thongminh, luôn đứng trên quan điểm của nhân dân để phê phán giai cấp thống trị,tiêu biểu như hề Mồi, hề Gậy, Mẹ mõ, Lính canh…

Hề áo dài đại diện cho tầng lớp quan lại, hào lý, thầy đồ, thầy bói… Trong

những vở Chèo, họ đều bộc lộ bản chất tham lam, ngu ngốc và giả dối.

2.3.3 Kỹ thuật kịch

Có thể nói, Chèo là loại hình nghệ thuật sân khấu mang đạm yếu tố dân giannhất, bởi nó là sự tổng hòa giữa các yếu tố dân ca, dân vũ và các loại hình nghệthuật dân gian khác Nó là một hình thức kể chuyện bằng sân khấu, lấy sân khấu

và diễn viên làm phương tiện giao lưu với công chúng và cũng có thể được biểudiễn ngẫu hứng, không cần một sự dàn dựng quá cầu kỳ, phức tạp như một sốloại hình nghệ thuật sân khấu khác như kịch, tuồng… Chính vì thế, sân khấuChèo cũng hết sức đơn giản, ví dụ như Chèo sân đình, chiếu Chèo…

Đặc điểm nghệ thuật của Chèo bao gồm yếu tố kịch tính, kỹ thuật tự sự, phươngpháp biểu hiện tính cách nhân vật, tính chất ước lệ và cách điệu Ngôn ngữChèo có những đoạn sử dụng những câu thơ chữ Hán, điển cố, điển tích hoặcnhững câu ca dao với khuôn mẫu lục bát vô cùng tự do, phóng khoáng về câuchữ

2.3.4 Nhạc cụ trong Chèo

Những yếu tố làm nên sự thành công của một vở Chèo không chỉ có diễn xuất,phục trang của nhân vật… mà còn là sự hòa quyện, tương tác đến tuyệt đối củadàn nhạc Chèo là loại hình sân khấu nghệ thuật có dàn nhạc vô cùng phongphú, bao gồm các nhạc cụ gõ( trống đế, trống cơm, trống ban, trống bộc, trốngcái, mõ, thanh la, chuông, tiu, cảnh, não bạt, sinh tiền) và nhạc cụ ti( nhị, hồ,nguyệt, tam, bầu, tam thập lục, tiêu, sáo) Tùy vào các tình huống của vở Chèo

mà người ta sử dụng nhạc cụ khác nhau cho phù hợp Nhưng hầu như trong một

vở Chèo bao gồm những nhạc khí chủ yếu là Trống( bộ gõ đầy đủ gồm trốngcái, trống con, trống cơm, sênh, thanh là, mõ) và hai loại nhạc cụ dây là đànnguyệt và đàn nhị, sáo

2.3.4.1 Trống Cái