Báo cáo thực tập tại CÔNG TY cổ PHẦN TIN học, CÔNG NGHỆ môi TRƯỜNG – VINACOMIN

PHÂN TÍCH MỘT SỐ CHỈ TIÊU TRONG NƯỚC TẠI CÔNG TY THAN HÀ LẦM QUANG NINH XÁC ĐỊNH HÀM LƯỢNG CẶN + Cân giấy lọc có cặn ta được P2... Các mẫu nước biển ven bờ của Tổng Công ty Đông Bắc được

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN 2

PHẦN I : NHẬT KÝ THỰC TẬP 3

Chương I : Nhiệm vụ được phân công 3

Chương II: Quá trình thực hiện và kết quả 4

A.Phân tích một số chỉ tiêu trong nước tại công ty than Đông Bắc 4

I Xác định Cặn hàm lượng cặn 3

II Xác định độ cứng tổng và độ cứng Canxi 8

III Xác định Clorua 10

IV.Xác định tổng sắt theo phương pháp trắc quang 14

B Đánh giá kết quả 16

LỜI CẢM ƠN

Qua đợt thực tập tại CÔNG TY CỔ PHẦN TIN HỌC, CÔNG NGHỆ MÔI

TRƯỜNG – VINACOMIN, em đã học hỏi được rất nhiều điều từ thực tế, nhờ có

sự giúp đỡ của các cán bộ trong cơ quan đã tạo điều kiện cho em hoàn thành tốt chương trình thực tập tốt nghiệp này, đặc biệt là các anh chị trong phòng Thí Nghiệm và phòng Môi Trường đã hướng dẫn tận tình cho em giúp em hiểu thêm nhiều kinh nghiệm từ chuyên ngành cũng như kinh nghiệm thực tế Em xin bày tỏ lòng cảm ơn đến các cán bộ trong công ty đã tạo điều kiện và giúp đỡ em hoàn thành đợt thực tập vừa qua

Em xin chân thành cảm ơn !

PHẦN I : NHẬT KÝ THỰC TẬP Chương I: NHIỆM VỤ ĐƯỢC PHÂN CÔNG

I.1 Đọc các tài liệu về dự án và các công trình nghiên cứu cửa công ty

- Tìm hiểu các bài báo cáo quan trắc đánh giá môi trường mà công ty đã thực hiện

- Danh mục cách sử dụng các máy quan trắc không khí tiếng ồn …

- Đọc các bài báo cáo thì nghiệm mà công ty gửi xuống để tiến hành làm thí nghiệm

I.2 Tiến hành thí nghiệm cùng với cán bộ tại phòng thí nghiệm về các phương pháp

phân tích nước gồm có :

1 Xác định cặn và độ kiềm

2 Xác định độ cứng tổng và độ cứng canxi

3 Xác định clorua trong nước

4 Xác định tổng sắt theo phương pháp trắc quang

I.3 Đi quan trắc và lấy mẫu tại công ty cổ phần than Đông Bắc ( Quang Ninh)

CHƯƠNG II: QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN VÀ KẾT QUẢ

A PHÂN TÍCH MỘT SỐ CHỈ TIÊU TRONG NƯỚC TẠI CÔNG TY

THAN HÀ LẦM (QUANG NINH) XÁC ĐỊNH HÀM LƯỢNG CẶN

+ Cân giấy lọc có cặn ta được P2

I.4 Tính toán kết quả.

Hàm lượng cặn lơ lửng (X) có trong mẫu nước được tính theo côngthức sau :

X = (P¿¿ V 2−P1).¿ 1000 (mg/l)Trong đó: P1: Khối lượng giấy lọc đã sấy khô trước khi lọc (mg)

P2 : Khối lượng giấy lọc có cặn sau khi sấy khô (mg).V: Thể tích mẫu nước đem lọc (ml)

2 Nguyên tắc:

+ Chuẩn độ tạo phức Ca2+ và Mg 2+ bằng dung dịch EDTA 0,02N ở PH=10 Dùng ETOO làm chỉ thị Tại cuối điểm chuẩn độ dung dịch chuyển từ màu đỏ sang màu xanh

3 Hoá chất, dụng cụ:

 Hoá chất:

+ Dung dịch chuẩn EDTA 0,02N/100ml

Cân 0,372 g EDTA pha trong 100ml nước cất

+ Dung dịch đệm NH4+ / NH3 .+ Chỉ thị ETOO : trộn 0,05g ETOO vào 10g NaCl đã sấy khô rồi nghiền mịn

+ Dung dịch Na2S 10% : pha 10g Na2S trong 100ml nước cất

+ Dung dịch KCN 5%: pha 5g KCN trong 100ml nước cất

 Dụng cụ : pipet, buret, quả bóp ,bình tam giác, cốc thuỷ tinh

4 Cách tiến hành:

Bước 1: Hút 25ml mẫu vào bình tam giác

Bước 2 : Thêm 3 giọt dung dich Na2S 10% và 5 giọt KCN 5%.Bước 3 : Thêm 5ml dung dịch đệm NH4+/ NH3

Bước 4 : Cho thêm vài hạt chỉ thị ETOO

Bước 5: Chuẩn độ dung dịch trên bằng dung dịch EDTA 0,02N đếnkhi dung dịch chuyển từ đỏ nho sang xanh tím thì dừng chuẩn độ Ghi lượng thể tích EDTA tiêu tốn

* Chú ý : khi pH của dịch , nếu pH thấp cần phải trung hoà để đảm bảo tác dụng của đệm amoni

- Một lượng lớn ion kim loại nặng có mặt trong mẫu sẽ ảnh hưởng tới phép đo Loại trừ ảnh hưởng này bằng các chất che : với Fe (III) dùng 1 ml KCN 5 %, Cu2+, Zn 2+ dùng Na2S 10 %

- Các chất lơ lửng phải được loại bỏ bằng cách lọc khi sự có mặt của chúng ảnh hưởng tới phép chuẩn độ.

5 Công thức tính kết quả :Theo quy tắc đương lượng ta có :

2 Các yếu tố ảnh hưởng

+ Các ion nhôm, sắt III, đồng, mangan, thiếc, kẽm cản trở việc xác định bởi chúng hoặc cùng bị chuẩn độ vs canxi và magie hoặc làm cản trở sự chuyển màu của chỉ thị ở cuối điểm chuẩn

độ Để loại bỏ sự cản trở này thì cho thêm vài giọt dung dịch

Na2S 10% và KCN 5% Chú ý trước khi cho dung dịch này vào phải kiềm hoá mẫu

3 Nguyên tắc

Chuẩn độ phức chất các ion canxi với dung dịch chuẩn EDTA 0,02N ở độ pH giữa 12 và 13 , dùng chỉ thị Murexit Tại cuối điểm chuẩn độ dung dịch chuyển từ màu đỏ sang màu tím hoa

cà thì dừng chuẩn độ

4 Hoá chất dụng cụ

 Hoá chất+ Dung dịch chuẩn EDTA 0.02N/100ml

+ Dung dịch NaOH 2M/100ml nước cất

 mNaOH = CM .V.M = 2.0,1.40 = 8 (g)

Cân 8 g NaOH pha trong 100ml nước cất

+ Chỉ thị Murexit : trộn 0,05 g Murexit vào 10 g NaCl đã sấy rồi nghiền mịn

+ Dung dịch Na2S 10% : pha 10 g Na2S trong 100ml nước cất.+ Dung dịch KCN 5% : pha 5 g KCN trong 100ml nước cất

 Dụng cụ : bình tam giác, pipet, buret, quả bop, cốc thuỷ tinh

5 Cách tiến hành

Bước 1 : Hút 25 ml mẫu vào bình tam giác.

Bước 2 : Hút 1ml dung dich NaOH 2M vào bình

Bước 3 : Thêm 3 giọt Na2S 10% và 5 giọt dung dịch KCN 5%.Bước 4 : Cho thêm vài hạt Murexit

Bước 5 : Chuẩn độ dung dịch trên bằng dung dịch chuẩn EDTA 0,02N đến khi dung dịch chuyển từ đỏ sang tím hoa cà thì dừng chuẩn độ

6 Công thức và kết quả đo được

Theo quy tắc đương lượng ta có :

+ Tiêu chuẩn này quy định phương pháp chuẩn độ để xác định clorua hoà tan trong nước phương pháp này có thể xác định trưc tiếp clorua hoà tan trong nước với nồng độ từ 5mg/l đến 150mg/l Khoảng xác định có thể mở rộng đến 400mg/l bằng cách sử dụng buret có dung tích lớn hơn hoặc bằng cách pha loãng mẫu Tiêu chuẩn này không áp dụng đối với nước ô nhiễm có nồng độ clorua thấp.

2 Nguyên tắc

Chuẩn độ bằng dung dịch AgNO3 dùng K2CrO4 làm chỉ thị Khi kết thúc chuẩn độ dung dịch có màu đỏ gạch Độ pH duy trì từ 5 đến 9,5 trong suốt quá trình chuẩn độ

3 Phương trình chuẩn độ :+ Phản ứng chuẩn độ : Ag+ + Cl- = AgCl

 mAgNO3 = CM .V.M = 0,02.0,1.170 = 0,34 (g)Cân 0,34g AgNO3 pha trong 100ml nước cất

+ Chất chỉ thị K2CrO4 Cân 10g K2CrO4 pha trong 100ml nước cất

+ Dung dịch NaCl 0,02M

 mNaCl =CM .V.M = 0,02.0,1.58,5 = 0,117 (g)+ KNO3 tinh thể.

 Dụng cụ : pipet, buret, quả bóp, bình tam giác, cốc thuỷ tinh

5 Cách tiến hành

a) Đối với

a) Mẫu môi trường

Bước 1: Hút 10ml mẫu môi trường vào bình tam giác

Bước 2 : Thêm vài hạt KNO3 tinh thể

Bước 3: Thêm 2 – 3 giọt chỉ thị K2Cr4 5% vào dung dịch có màu vàng chanh

Bước 4 : Chuẩn độ bằng dung dich AgNO3 0,02N đến khi dung dịch có màu đỏ gạch dừng chuẩn độ Ghi lượng thể tích AgNO3tiêu tốn ( V1 ml )

b) Đối với mẫu trắng

Tiến hành tương tự như mẫu môi trường thay 10ml mẫu môi trường bằng 10ml nước cất Ghi thể tích AgNO3 tiêu tốn trong quá trình chuẩn độ (V2 ml).

6 Công thức và kết quả đo được

Theo quy tắc đương lượng ta có:

Cân 0,1 g ( C12H8N2.H2O ) hoà tan trong 100ml nước cất ( nếu khó hoà tan thì đun nóng, chú ý không sôi ) Dung dịch này ổn định trong 1 tuần nếu được bảo quản tốt.

+ Dung dịch đệm axetat CH3COONH4 : Hoà tan 40g axetat và 50ml axit axetic (CH3COOH) đặc và pha loãng bằng nước cất tới 100ml

+ Dung dịch hydroxyl- amoni clorua :Hoà tan 10g hydroxyl-amoni clorua (NH2OH.HCl ) trong nước đến 100ml

+Dung dịch Fe2+ gốc 200m/l:

 m Fe( NH 4)2 (SO 4).6 H 2 O = C M V M =0,2.0,1.39256 = 0,14g Hoà tan 0,14g Fe(NH4)2(SO4).H2O vào bình định mức 100ml, thêm 2 giọt H2SO4 đặc rồi định mức đến vạch

+Dung dịch Fe2+ chuẩn làm việc 20mg/l , pha loãng dung dịch chuẩn gốc 10 lần

+ H2SO4 đặc

 Dụng cụ : pipet, quả bóp, bình định mức,cốc thuỷ tinh, máy đo

3 Xây dựng đường chuẩn

4 Phân tích mẫu.

Lấy 50ml mẫu cho vào bình 125ml, thêm vào đó 2ml dung dịch HCl đặc,

1ml dung dịch hydroxyamin Đung sôi dung dịch đến thể tichs15- 20ml Để

về nhiệt độ phòng và chuyển toàn bộ mẫu sang bình định mức 50ml Thêm 10ml dung dịch đêm axetat, 4ml dung dịch phenantrolin vầ định mức đến

vạch bằng nước cất Trộn lẫn đều về để yên ít nhất 10 phút Đo mật độ

Ghi chú: “QCCP” Quy chuẩn cho phép

 Nước biển ven bờ.

Các mẫu nước biển ven bờ của Tổng Công ty Đông Bắc được tiếnhành lấy mẫu tại các Cảng xuất than, đó là cảng Khe Dây và cảng Km6 Tạimỗi cảng chỉ tiến hành lấy 1 mẫu để phân tích và các chỉ tiêu phân tích củacác mẫu đều có giá trị nằm trong giới hạn cho phép của Quy chuẩn ViệtNam

tích hàm lượng cặn lơ lửng cho ta thấy kết quả hàm lượng này cũng thấp

và không đáng kể

 Nước mặt.

Các điểm quan trắc môi trường nước mặt tại các mỏ thuộc Tổng Công

ty Đông Bắc được lấy xác định lấy mẫu tại một số tuyến suối chính chảyqua khu vực các mỏ Tại các suối này chỉ lấy một mẫu để phân tích chấtlượng nước mặt sau khi các moong và cửa lò bơm ra và chảy vào suối Vìvậy, giá trị phân tích chỉ được đánh giá tại thời điểm lấy mẫu

1 Độ pH

Bảng: Độ pH các mẫu nước mặt Tổng Công ty Đông Bắc

QCVN 08: 2008/BTNMT (giới hạn B2) 5,5 - 9

Qua bảng trên nhận thấy giá trị pH các mẫu nước mặt đều đạt QCCP.Giá trị pH các mẫu nước đo được từ 5,65 6,21.

QCVN 08: 2008/BTNMT (giới hạn B2)

2

STT Vị trí quan trắc

Kết quả phân tích (mg/l)

3 Hàm lượng cặn lơ lửng.

Bảng : Hàm lượng cặn lơ lửng các mẫu nước mặt

Tổng Công ty Đông Bắc

Bảng trên cho ta thấy hàm lượng cặn lơ lửng tại các điểm quan trắc cógiá trị phân tích có giá trị thấp, nằm trong giới hạn QCCP với giá trị daođộng từ 53mg/l đến 88 mg/l

Kết quả phân tích (mg/l)

QCVN 08: 2008/BTNMT (giới hạn B2) 100

QCVN 08: 2008/BTNMT (giới hạn A1) 250

Qua bảng ta có thể thấy đc hàm lượng clorua trong nước mặt thấp hơnrất nhiều so với giá trị giới hạn 250mg/l nên nó áp dụng được mục đích sử dụng được nước mặt.

Nước sinh hoạt

Các mẫu nước sinh hoạt được lấy tại Văn phòng các đội sản xuất, khutập thể công nhân và trung tâm điều hành sản xuất mỏ Các mẫu nước nàyđược sử dụng cho mục đích ăn uống và sinh hoạt phục vụ cho cán bộ côngnhân viên Vì vậy để đánh giá chất lượng nước sử dụng theo Quy chuẩnQCVN 02:2009/BYT (Giới hạn 1)

1 Độ pH

Bảng : Độ pH các mẫu nước sinh hoạt Tổng Công ty Đông Bắc

M6 Nớc sinh hoạt hồ +200 - Đông Khe Sim 7,24

Kết quả phân tích các mẫu nước sinh hoạt bảng trên cho thấy: Giá trị

pH đo được dao động từ 6,57  7,34 đều đạt QCCP tại thời điểm quan trắc

2 Độ cứng ( tính theo CaCO 3 ).

Bảng : Độ cứng tổng các mẫu nước sinh hoạt Tổng Công ty Đông Bắc

Kết quả đo được tại các khu vực nước sinh hoạt của công ty đều thấp hơn so với giới hạn quy định của QCVN 02-2009/BYT giới hạn 1 nên nó được sử dụng cho mục đích ăn uống và sinh hoạt phục vụ cho cán bộ công nhân viên và các mục đích khác.

3 Hàm lượng sắt.

Bảng : Hàm lượng sắt các mẫu nước sinh hoạt Tổng Công ty Đông Bắc

Bảng dưới cho ta thấy hàm lượng sắt tại các điểm có giá trị phân tíchđạt giá trị thấp nằm trong giới hạn QCCP với kết quả từ 0,18  0,37 mg/l.Rất tốt dùng cho mục định sử dụng nước sinh hoạt phục vụ cho cán bộnhân viên.

 Nước thải

1 Độ pH

Khu vực Bắc Quảng Lợi, Đông Đá Mài:

Bảng : Độ pH một số mẫu nước thải Tổng Công ty Đông Bắc

 Khu vực Tây Nam Khe Tam, Khe Sim:

Qua bảng dưới ta thấy 06 vị trí đo hầu hết đều có giá trị đo pH đều đạtQCCP Giá trị pH đo được dao động trong khoảng (5,7  6,5), chỉ có 01 mẫukhông đạt quy chuẩn cho phép là moong lộ thiên vỉa dày Tây Khe Sim

Bảng : Độ pH một số mẫu nước thải Tổng Công ty Đông Bắc quí I/2011

2 Hàm lượng cặn lơ lửng.

 Khu vực Bắc Quảng lợi, Đông Đá Mài:

Bảng : Hàm lượng cặn lơ lửng một số mẫu nước thải

Tổng Công ty Đông Bắc

Kết quả phân tích (mg/l)

QC 24:2009/BTNMT (Gh B) 5,5 -9

Qua bảng trên nhận thấy hàm lượng cặn lơ lửng đo được tại các vị trí phântích đều đạt quy chuẩn cho phép với giá trị phân tích được từ 30÷ 68 mg/l.

Bảng : Hàm lượng cặn lơ lửng một số mẫu nước thải

Tổng Công ty Đông Bắc

Kết quả phân tích (mg/l)

STT Vị trí quan trắc

Kết quả phân tích (mg/l)

Cmax (Nồng độ tối đa cho phép của nước thải đổ vào suối) 108

Qua bảng trên, các vị trí lấy mẫu đều có hàm lượng cặn lơ lửng đạt QCCP.Giá trị cặn lơ lửng phân tích được dao động trong khoảng 34 ÷ 69 mg/l

STT Vị trí quan trắc Kết quả phân tích (mg/l)

10 Hố lắng xưởng sửa chữa cơ khí - cảng Km6 4,27

Qua bảng trên, nhận thấy chỉ tiêu sắt trong mẫu nước thải đều đạt

QCCP, dạo động từ khoảng 2,21 – 4,29mg/l