1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Hoàn thiện tổ chức kế toán tại công ty TNHH mega lifesciences việt nam

126 731 2

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 126
Dung lượng 536,5 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Về tổ chức kiểm tra kế toán: Hàng tháng, nhân viên kiểm tra kế toán xem xét các vấn đềliên quan đến công tác kế toán như kiểm tra việc lập và luân chuyểnchứng từ kế toán; Kiểm tra tính h

Trang 1

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

TÓM TẮT LUẬN VĂN

CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN

CỨU 1

1.1 Tính cấp thiết của đề tài 1

1.2 Tổng quan các công trình nghiên cứu về tổ chức kế toán trong doanh nghiệp 2

1.3 Mục đích nghiên cứu của đề tài 6

1.4 Câu hỏi nghiên cứu 6

1.5 Phạm vi nghiên cứu 6

1.6 Phương pháp nghiên cứu đề tài 7

1.6.1 Thiết kế nghiên cứu 7

1.6.2 Phương pháp thu thập số liệu 7

1.6.3 Phương pháp phân tích và xử lý số liệu 9

1.7 Ý nghĩa của đề tài nghiên cứu 9

1.8 Kết cấu của đề tài nghiên cứu 10

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC KẾ TOÁN TRONG CÁC DOANH NGHIỆP 11

2.1 Khái niệm, vai trò, căn cứ và nguyên tắc chung của tổ chức kế toán trong các doanh nghiệp 11

Trang 2

2.1.1 Khái niệm và vai trò của tổ chức kế toán trong doanh

nghiệp 11

2.1.2 Căn cứ của tổ chức kế toán 16

2.1.3 Nguyên tắc tổ chức kế toán 17

2.2 Nội dung tổ chức kế toán trong DN 19

2.2.1 Tổ chức bộ máy kế toán 19

2.2.2 Tổ chức công tác kế toán 26

KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 45

Trang 3

3.1 Giới thiệu khái quát chung về Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam 46

3.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển 46

3.1.2 Đặc điểm tổ chức quản lý của Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam 47

3.2 Nội dung tổ chức kế toán tại Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam 49

3.2.1 Tổ chức bộ máy kế toán 49

3.2.2 Tổ chức công tác kế toán 51

KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 58

CHƯƠNG 4: THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU, CÁC GIẢI PHÁP ĐỀ XUẤT VÀ KẾT LUẬN 59

4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu 59

4.1.1 Những kết quả đạt được trong tổ chức kế toán tại Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam 59

4.1.2 Những tồn tại và nguyên nhân trong tổ chức kế toán tại Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam 60

4.2 Các giải pháp đề xuất nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán tại Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam 63

4.2.1 Hoàn thiện tổ chức bộ máy kế toán 63

Trang 4

4.2.2 Hoàn thiện về tổ chức hệ thống chứng từ kế toán 66

4.2.3 Hoàn thiện về tổ chức hệ thống tài khoản kế toán 67

4.2.4 Hoàn thiện về tổ chức hệ thống sổ kế toán 69

4.2.5 Hoàn thiện về tổ chức hệ thống báo cáo kế toán 71

4.2.6 Hoàn thiện công tác kiểm tra kế toán 72

Trang 5

4.3.1 Về phía Nhà nước và các cơ quan chức năng 73

4.3.2 Về phía Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam .74 4.4 Những đóng góp về mặt lý luận và thực tiễn 75

4.5 Những hạn chế trong nghiên cứu và đề xuất hướng nghiên cứu trong tương lai 76

4.5.1 Những hạn chế trong nghiên cứu 76

4.5.2 Đề xuất hướng nghiên cứu trong tương lai 76

4.6 Kết luận đề tài nghiên cứu 77

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 79

PHỤ LỤC 80

Trang 6

Tên viết tắt Tên đầy đủ

Trang 7

TÓM TẮT LUẬN VĂN

Trong xu thế hội nhập toàn cầu, nền kinh tế ngày càng pháttriển với phạm vi và quy mô hoạt động của DN ngày càng lớn, mốiquan hệ kinh tế càng rộng yêu cầu hội nhập ngày càng cao Do đóyêu cầu thông tin kế toán không chỉ phục vụ cho nhà quản lý DN

mà còn phục vụ cho rất nhiều đối tượng khác có liên quan bên ngoài

DN Để có thể cung cấp được những thông tin hữu ích, có độ tin cậycao đòi hỏi người làm kế toán phải tiến hành việc tổ chức kế toánmột cách khoa học, hợp lý phù hợp với đặc điểm của DN

Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam đang từng bướchoàn thiện bộ máy hoạt động, phương thức quản lý phù hợp, nhấtquán để bắt kịp với sự phát triển lớn mạnh của công ty cũng nhưnền kinh tế Tuy nhiên, công ty chưa nhìn nhận một cách đúng đắnvai trò của tổ chức kế toán trong DN Từ đó dẫn đến các thông tin

kế toán công ty cung cấp chưa đáp ứng được yêu cầu của các nhàquản trị trong doanh nghiệp nói riêng và các đối tượng liên quanbên ngoài doanh nghiệp nói chung Vì vậy, trong việc tổ chức kếtoán của công ty còn nhiều bất cập chưa hợp lý và chưa thực sự đápứng yêu cầu quản lý hiện nay

Xuất phát từ những lý do trên tác giả lựa chọn nghiên cứu đề

tài: “Hoàn thiện tổ chức kế toán tại Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam ".

Trên cơ sở các công trình đã nghiên cứu trước đây, mục đíchnghiên cứu và các phương pháp nghiên cứu, tác giả đã tìm hiểu về

Trang 8

sự cần thiết khách quan của tổ chức kế toán trong DN, đã chỉ rõkhái niệm cơ bản và vai trò quan trọng của tổ chức kế toán đối vớihoạt động quản lý Từ khái niệm và vai trò của tổ chức kế toán luậnvăn đi vào nghiên cứu và trình bày nguyên tắc và căn cứ của tổ chức

kế toán

Sau khi đã nghiên cứu, tìm hiểu và nhận rõ được khái niệm,vai trò, nguyên tắc của tổ chức kế toán luận văn đã trình bày mộtcách hệ thống, khái quát hoá nội dung cụ thể của tổ chức kế toántrong DN Các vấn đề mà nội dung tổ chức kế toán trình bày baogồm: việc tổ chức bộ máy kế toán; Các nội dung cơ bản của tổ chứccông tác kế toán như: tổ chức chứng từ kế toán, tổ chức tài khoản kếtoán, tổ chức sổ kế toán, tổ chức báo cáo kế toán Ngoài những nộidung cơ bản nêu trên thì tổ chức kế toán không thể thiếu được côngtác kiểm tra kế toán

Như vậy trong chương 2 luận văn đã trình bày được nội dung

cơ bản của lý luận tổ chức kế toán trong doanh nghiệp theo các chế

độ, chính sách của Nhà nước có liên quan Từ cơ sở lý luận này luậnvăn đã hệ thống hoá, khái quát hoá và nghiên cứu các vấn đề lý luậnchung về tổ chức hạch toán kế toán trong doanh nghiệp Trên cơ sở

đó luận văn vận dụng lý luận nghiên cứu thực trạng tổ chức kế toántại Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam trong chương 3

Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam là một doanhnghiệp nước ngoài, được thành lập ngày 23/09/2001, giấy phép kinhdoanh số 0102014252 do phòng đăng ký kinh doanh Sở kế hoạch và

Trang 9

đầu tư TP Hà nội cấp Trụ sở chính tại số 4, Láng Hạ, Ba Đình – Hànội Chuyên kinh doanh, phân phối các loại thuốc tân dược, các loạithuốc bổ…

Dựa vào lý luận về tổ chức kế toán đã trình bày trong chương

2 luận văn sử dụng phương pháp khảo sát, so sánh, đánh giá, phântích, tổng hợp….để làm rõ vấn đề đặt ra cần giải quyết nhằm đềxuất được những giải pháp hoàn thiện và khả thi Luận văn đi vàonghiên cứu thực trạng tổ chức kế toán của công ty: Thực trạng tổchức bộ máy kế toán và thực trạng tổ chức công tác kế toán Các nộidung này được tác giả đề cập rất kỹ trong từng nội dung cụ thể củaluận văn từ đó đưa ra đánh giá nhận xét những ưu điểm, nhược điểm

về thực trạng tổ chức kế toán tại Công ty TNHH Mega LifesciencesViệt Nam nhằm xây dựng giải pháp cụ thể giúp công ty hoàn thiện

tổ chức kế toán của mình

Xét một cách toàn diện, việc tổ chức kế toán tại công ty khákhoa học Công ty đã chú trọng đến việc hiện đại hoá trang thiết bị,

cơ sở vật chất cho bộ phận kế toán, ứng dụng phần mềm kế toán để

xử lý công tác kế toán tạo điều kiện cho việc tổng hợp số liệu nhanhchóng, kịp thời, chính xác đáp ứng yêu cầu quản lý từ đó giúp nângcao hiệu quả của công tác kế toán

Công ty đã nghiêm chỉnh chấp hành Luật kế toán, chuẩn mực

kế toán Việt Nam và chế độ kế toán hiện hành Hệ thống BCTCđược lập tương đối đầy đủ, cụ thế hoá thông tin cho người sử dụng

Trang 10

đảm bảo thực hiện nộp các báo cáo đúng hạn cho cơ quan quản lýnhà nước

Việc tổ chức sổ kế toán và các báo cáo kế toán của công tyđáp ứng được yêu cầu cơ bản của kế toán tài chính Các thông tin kếtoán đưa ra đảm bảo trình bày rõ được toàn bộ tình hình tài sản,nguồn vốn, kết quả kinh doanh của DN

Công ty cũng đã xây dựng được một quy trình kế toán trong

đó có các chính sách kế toán, tài khoản kế toán và hình thức kế toánđược áp dụng để phục vụ cho việc lập BCTC

Cụ thể về thực trạng tổ chức kế toán tại công ty thể hiện quacác nội dung:

Về tổ chức bộ máy kế toán: Bộ máy kế toán ở công ty được

xây dựng theo hình thức tổ chức bộ máy kế toán tập trung (Sơ đồ

3.2)

Về tổ chức vận dụng chứng từ kế toán:

Hệ thống chứng từ kế toán tại công ty áp dụng bao gồm cácchỉ tiêu: Lao động tiền lương; Hàng tồn kho; Bán hàng; Tiền tệ; Tàisản cố định và các chứng từ khác ban hành theo các văn bản pháp

luật (Phụ lục 3.1)

Công ty chưa sử dụng đầy đủ các chứng từ cần thiết để phảnánh các nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh cho đúng với tính chất

và nội dung của nghiệp vụ cũng như yêu cầu quản lý Một số chứng

từ kế toán luân chuyển chưa hợp lý, một số nghiệp vụ kinh tế phátsinh không đảm bảo đầy đủ các chứng từ chứng minh nhưng vẫn

Trang 11

được đưa vào hạch toán làm ảnh hưởng đến kết quả hoạt động kinhdoanh

Về tổ chức hệ thống tài khoản kế toán:

Để quản lý các hoạt động kinh tế của công ty thì bộ phận kếtoán cùng ban lãnh đạo công ty đã xây dựng hệ thống tài khoản kếtoán áp dụng trên cơ sở hệ thống tài khoản ban hành theo Quyếtđịnh 15/2006/QĐ-BTC Danh mục hệ thống tài khoản kế toán ápdụng tại công ty (Phụ lục 3.2)

Trên cơ sở danh mục tài khoản chung được ban hành công ty

sẽ thực hiện việc hạch toán, ghi sổ kế toán theo đúng các nghiệp vụkinh tế phát sinh trên cơ sở chi tiết hóa các tài khoản, tiểu khoảnnhằm đáp ứng yêu cầu công tác quản lý Cách thức ghi nhận nộidung các chứng từ kế toán thông qua việc định khoản được tiếnhành ngay trên phần mềm kế toán Công ty triển khai áp dụng danhmục các tài khoản kế toán chung nghiêm túc, nhưng chưa áp dụngtriệt để

Về tổ chức hệ thống sổ kế toán:

Hệ thống sổ kế toán công ty áp dụng là hình thức ghi sổ Nhật

ký chứng từ trên phần mềm kế toán Oracle bao gồm các sổ kế toántổng hợp và sổ kế toán chi tiết theo quy định của chế độ kế toán

hiện hành (Phụ lục số 3.3)

Về tổ chức hệ thống báo cáo kế toán:

Công ty lập BCTC theo hệ thống BCTC DN ban hành theoQuyết định 15/2006/QĐ-BTC

Trang 12

Về tổ chức kiểm tra kế toán:

Hàng tháng, nhân viên kiểm tra kế toán xem xét các vấn đềliên quan đến công tác kế toán như kiểm tra việc lập và luân chuyểnchứng từ kế toán; Kiểm tra tính hợp lý, hợp lệ, hợp pháp của chứng

từ và số liệu thông tin trên chứng từ; Kiểm tra việc vận dụng hệthống tài khoản kế toán, số dư trên tài khoản, nội dung hạch toáncác tài khoản; kiểm tra việc tổ chức hệ thống sổ kế toán, mở sổ kếtoán, ghi sổ kế toán; Kiểm tra việc phân công, bố trí và tổ chức laođộng kế toán

Trong chương 4 từ những ưu điểm, nhược điểm của tổ chức kếtoán tại công ty, luận văn đưa ra quan điểm về sự cần thiết phảihoàn thiện tổ chức kế toán tại Công ty TNHH Mega LifesciencesViệt Nam Như vậy, dựa vào quan điểm của tác giả về sự cần thiếtphải hoàn thiện tổ chức kế toán luận văn đã xây dựng các quan điểmđịnh hướng và nguyên tắc hoàn thiện tổ chức kế toán tại Công tyTNHH Mega Lifesciences Việt Nam

Giải pháp luận văn đưa ra nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán tạiCông ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam được dựa trên góc độ

kế toán tài chính, qua việc tổ chức thực hiện các nội dung của tổchức kế toán từ khâu tổ chức chứng từ kế toán đến khâu lập các báocáo kế toán và kiểm tra công tác kế toán Như vậy, có thể tóm lạinhững kết quả mà luận văn đã đạt được là:

Thứ nhất, Hoàn thiện tổ chức bộ máy kế toán

- Lựa chọn hình thức tổ chức bộ máy phù hợp.

Trang 13

- Sử dụng lao động kế toán một cách hợp lý và hiệu quả: Cần

phải lựa chọn và tuyển dụng nhân viên kế toán có trình độ chuyênmôn nghiệp vụ, trình độ về tin học, kinh nghiệm thực tế vào công ty

để đáp ứng nhu cầu phát triển ngày càng cao Cần có quy trìnhtuyển dụng khoa học để thu hút được những nhân viên kế toán giỏichuyên môn, nghiệp vụ và tin học

- Xây dựng kế hoạch bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của đội ngũ kế toán trong công ty.

Thứ hai, Hoàn thiện về tổ chức hệ thống chứng từ kế toán

Chứng từ kế toán là phương tiện chứng minh tính hợp phápcủa nghiệp vụ kinh tế phát sinh, đồng thời là phương tiện thông tin

về kết quả của nghiệp vụ kinh tế và là căn cứ ghi sổ kế toán Dovậy, việc hoàn thiện chứng từ kế toán là khâu quan trọng và có ýnghĩa đối với công tác kế toán tại doanh nghiệp Để hoàn thiện việc

áp dụng hệ thống chứng từ, kế toán công ty cần làm tốt các việc sau:

Một là, khâu lập và luân chuyển chứng từ

Hai là, công tác kiểm tra chứng từ

Ba là, công tác lưu trữ chứng từ

Thứ ba, hoàn thiện về tổ chức hệ thống tài khoản kế toán

Để hoàn thiện tổ chức hệ thống tài khoản áp dụng ở công ty,xuất phát từ những yêu cầu quản lý của công ty và đúng với quyđịnh của Nhà nước, công ty cần bổ sung vào hệ thống tài khoản củamình như sau:

Trang 14

- Công ty nên hạch toán chi tiết các tài khoản phải thu kháchhàng và phải trả người bán cho từng đối tượng, nội dung phải thu,phải trả và theo dõi chi tiết phải thu, phải trả ngắn hạn, dài hạn

- Công ty nên hạch toán các khoản dự phòng giảm giá hàngtồn kho, dự phòng phải thu khó đòi, …

Thứ tư, Hoàn thiện về tổ chức hệ thống sổ kế toán

Hệ thống sổ kế toán hiện nay tại Công ty TNHH MegaLifesciences Việt Nam sử dụng là hình thức Nhật ký chứng từ theoquy định Tuy nhiên, việc lựa chọn, quản lý hệ thống sổ sách tạicông ty vẫn chưa chặt chẽ, các nghiệp vụ chưa được ghi chépthường xuyên do đó, phòng kế toán công ty cần phải hoàn thiện lại

hệ thống sổ kế toán theo hướng sau:

- Các khoản tiền vay ngắn hạn của tổ chức, cá nhân cần đượcchi tiết hoá, cụ thể hoá từng khoản vay

- Tuân thủ tuyệt đối quy trình ghi sổ kế toán theo đúng hìnhthức kế toán Nhật ký chứng từ kết hợp với hình thức kế toán trênmáy vi tính

Thứ năm, Hoàn thiện công tác kiểm tra kế toán

Luận văn đưa ra một số giải pháp nhằm tổ chức thực hiện tốtcông tác kiểm tra kế toán và kiểm toán nội bộ ở công ty

- Phải xây dựng hình thức kiểm tra, xác định rõ người chịutrách nhiệm khi kiểm tra ở từng khâu công việc cụ thể, từng đốitượng, nội dung và thời gian kiểm tra

Trang 15

- Công ty hình thành nên bộ phận kiểm toán nội bộ, nhữngngười làm trong bộ phận này không kiêm nhiệm công việc trongcông ty để thực hiện công việc kiểm tra, đo lường và đánh giá tínhxác thực của các thông tin tài chính và tính khả thi của các quyếtđịnh quản lý nhằm phục vụ cho yêu cầu quản trị trong nội bộ DN

Để thực hiện việc hoàn thiện các giải pháp trên, luận văn cũngnêu một số điều kiện phối hợp cùng thực hiện giải pháp đối với từngđối tượng cụ thể: Cơ quan nhà nước và Công ty

Với phạm vi nghiên cứu của đề tài chỉ tập trung vào nghiêncứu tổ chức kế toán ở Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam.Tác giả hy vọng vấn đề này sẽ được nghiên cứu sâu hơn nhằm gópphần hoàn thiện tổ chức kế toán cho các Tập đoàn kinh tế, Tổngcông ty ở nước ta hiện nay, giúp các công ty có thể hoàn thiện côngtác kế toán của mình để có thể phát triển bền vững

Trang 16

CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU CHUNG VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

1.1 Tính cấp thiết của đề tài

Toàn cầu hóa là một trong những xu thế tất yếu, nó vừa manglại cơ hội, vừa mang tính thách thức đối với các Quốc gia trên thếgiới nói chung và Việt Nam nói riêng Nền kinh tế Việt Nam đangtrong quá trình hội nhập nền kinh tế khu vực và thế giới Từ nhữngbước đi ban đầu đầy gian nan, thử thách, giờ đây nền kinh tế đã pháttriển mạnh mẽ sánh vai cùng với các nước trong khu vực và trêntrường quốc tế Sự chuyển hoá rõ rệt tạo ra nhiệm vụ to lớn choquản lý kinh tế nói chung và hạch toán kế toán nói riêng Hạch toán

kế toán là một bộ phận cấu thành quan trọng của hệ thống công cụquản lý kinh tế tài chính, có vai trò tích cực trong việc quản lý, điềuhành và kiểm soát các hoạt động kinh tế

Khi nền sản xuất xã hội phát triển với trình độ càng cao cùngvới sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật thì việc tổ chức kế toán luônphải có sự đổi mới, hoàn thiện không ngừng về nội dung, phươngpháp và hình thức để đáp ứng yêu cầu quản lý ngày càng cao củanền sản xuất xã hội Tổ chức kế toán trong doanh nghiệp một cáchkhoa học và hợp lý có ý nghĩa quan trọng, đảm bảo cho kế toán thựchiện đầy đủ chức năng, nhiệm vụ và yêu cầu của thông tin kế toán,phát huy được vai trò của kế toán trong quản lý kinh tế, để kế toántrở thành công cụ quản lý kinh tế đắc lực của doanh nghiệp, đưa ra

Trang 17

những quyết định đúng đắn, tiết kiệm được chi phí để nâng cao lợinhuận, giúp doanh nghiệp phát triển bền vững Vì thế việc tổ chức

kế toán luôn là vấn đề được quan tâm nghiên cứu trong các doanhnghiệp trên cả hai phương diện lý luận và thực tiễn xét dưới hai góc

độ là kế toán tài chính và kế toán quản trị

Công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam đang từng bướchoàn thiện bộ máy hoạt động, phương thức quản lý phù hợp, nhấtquán để bắt kịp với sự phát triển lớn mạnh của công ty cũng nhưnền kinh tế Tuy nhiên, công ty chưa nhìn nhận một cách đúng đắnvai trò của tổ chức kế toán trong DN Từ đó dẫn đến các thông tin

kế toán mà công ty cung cấp chưa đáp ứng được yêu cầu của cácnhà quản trị trong doanh nghiệp nói riêng và các đối tượng liênquan bên ngoài doanh nghiệp nói chung Vì vậy, trong việc tổ chức

kế toán của công ty còn nhiều bất cập chưa hợp lý và chưa thực sựđáp ứng yêu cầu quản lý hiện nay

Xuất phát từ những lý do trên tác giả lựa chọn nghiên cứu đề

tài: “Hoàn thiện tổ chức kế toán tại công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam " Với mong muốn đưa ra giải pháp nhằm

hoàn thiện công tác tổ chức kế toán tại công ty, giúp công ty nângcao sức cạnh tranh của mình trong điều kiện hội nhập để có thể pháttriển bền vững và hội nhập với nền kinh tế thế giới

Trang 18

1.2 Tổng quan các công trình nghiên cứu về tổ chức kế toán trong doanh nghiệp

Tổ chức kế toán là việc sắp xếp hợp lý khối lượng các công tác

kế toán và bộ máy nhân sự của kế toán theo một mô hình nào đótrên cơ sở những nguyên tắc, những căn cứ nhất định và trongnhững điều kiện, đặc điểm cụ thể của đơn vị nhằm tạo lập một hệthống thông tin phục vụ quản lý Để các doanh nghiệp hoạt độnghiệu quả, đạt mục tiêu đã đề ra, các doanh nghiệp phải chú trọngđến việc tổ chức kế toán

Trên thực tế đã có rất nhiều luận văn thạc sỹ nghiên cứu tổchức kế toán tại các doanh nghiệp thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau,mỗi luận văn đều có những đóng góp mới về mặt thực tiễn và đưa rađược những đề xuất hết sức quan trọng cho doanh nghiệp Các côngtrình nghiên cứu đã góp phần cụ thể hóa những vấn đề lý luận cơbản về tổ chức kế toán; phân tích, đánh giá thực trạng tổ chức kếtoán của từng doanh nghiệp Từ đó đưa ra những quan điểm, địnhhướng, giải pháp nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán tại đơn vị mà tácgiả nghiên cứu

Để học hỏi được những kinh nghiệm của các đề tài trước, đồngthời khắc phục những nhược điểm của các đề tài đó nhằm tự hoànthiện đề tài bản thân tác giả nghiên cứu, tác giả xin được hệ thống

và đưa ra việc tổ chức kế toán các đề tài khác nghiên cứu như thếnào? Cụ thể:

Trang 19

Về tổ chức bộ máy kế toán:

Đề tài “Hoàn thiện tổ chức kế toán tại Công ty TNHH mộtthành viên kinh tế kỹ thuật thuốc lá” (Phạm Thanh Hương, 2008) doPGS.TS Lê Thị Hòa hướng dẫn đã nghiên cứu tại đơn vị là mộtdoanh nghiệp khoa học công nghệ gắn kết sản xuất kinh doanh củanghành thuốc lá 100% vốn nhà nước Luận văn có nghiên cứu vềthực trạng bộ máy kế toán tại Công ty được chia thành 2 cấp: Cấpcông ty và cấp các chi nhánh với thực trạng tại các chi nhánh thựchiện công việc kế toán kiêm luôn các công việc văn phòng như hànhchính, văn thư Từ thực trạng đó, tác giả đã đưa ra được đề xuấtthực tiễn như việc bổ sung thêm nhân viên kế toán để giảm bớt cácphần hành kế toán, xây dựng kế hoạch bồi dưỡng, nâng cao trình độchuyên môn, kỹ thuật cho nhân viên kế toán để nâng cao chất lượng

và hiệu quả trong công việc kế toán

Cùng với đề tài này, đề tài “Tổ chức hạch toán kế toán tại cácđơn vị hành chính sự nghiệp thuộc Đài truyền hình Việt Nam” (ĐỗThị Thùy Dương, 2009) do PGS.TS Nguyễn Minh Phương hướngdẫn đã nghiên cứu các đơn vị hành chính sự nghiệp thuộc Đàitruyền hình Việt Nam, là đơn vị đặc thù hành chính sự nghiệp Vớithực trạng tổ chức bộ máy kế toán, ít nhân sự nên mỗi kế toán phảikiêm nhiệm nhiều phần hành như kế toán kiêm nhiệm thủ quỹ và tổchức theo 2 mô hình đặc trưng: Bộ phận kế toán thuộc phòng tổnghợp lập theo cho ban và bộ máy kế toán được tổ chức thành phòngchức năng cho các trung tâm, tác giả đã đưa ra giải pháp đó là nên

Trang 20

thành lập phòng tài chính- kế toán độc lập, bổ nhiệm chức danh kếtoán trưởng, đồng thời có quy định bằng văn bản chức năng nhiệm

vụ cho từng nhân viên kế toán, bổ sung thêm phần hành kế toánquản trị Luận văn đưa ra được giải pháp đúng đắn, phù hợp, tuynhiên nếu căn cứ vào tình hình thực tế của Đài thì việc xây dựngphòng tài chính- kế toán độc lập cho từng trung tâm thì việc tuyểndụng nhân sự và quỹ lương cho việc duy trì phòng ban này khôngphải là đơn giản với đơn vị hành chính sự nghiệp

Viết về phần này, đề tài “Tổ chức hạch toán kế toán trong các

cơ sở y tế với việc tăng cường quản lý tài chính ngành y tế ViệtNam” (Lê Kim Ngọc, 2008) là đơn vị sự nghiệp do đó công việcchủ yếu bao gồm: lập dự toán thu chi ngân sách hàng năm, tổ chứcthực hiện các chính sách của Nhà nước về khám chữa bệnh, quản lý,kiểm tra, giám sát các khoản thu chi tài chính…chủ yếu là mô hình

kế toán tập trung Với thực trạng của các bệnh viện tại Việt Nam,tác giả đưa ra kiến nghị hoàn thiện bộ máy kế toán hết sức thiết thực

đó là việc phân tách xây dựng bộ máy kế toán tập trung trongtrường hợp với cơ sở y tế quy mô nhỏ, khối lượng công việc khôngquá lớn, còn với tuyến trung ương, đa khoa thì nên áp dụng kết hợpvừa tập trung vừa phân tán theo phương án tự chủ, tự chịu tráchnhiệm

Về tổ chức hệ thống chứng từ kế toán

Đề tài: “Tổ chức hạch toán kế toán tại các đơn vị hành chính

sự nghiệp thuộc Đài truyền hình Việt Nam”, thực tế cho thấy một số

Trang 21

đơn vị mua hàng hóa, dịch vụ có các hóa đơn bán lẻ mà không cócác hóa đơn GTGT, ngoài ra việc kiểm tra giá trị trên các chứng từ

ở các đơn vị hầu như chưa được thẩm tra lại theo giá trị thực tế Tácgiả (Đỗ Thị Thùy Dương, 2009) đã đưa ra phương án hoàn thiệnnhư việc hoàn thiện một số chứng từ trong thủ tục thanh toán sảnphẩm truyền hình nhưng chưa đưa ra biểu mẫu cụ thể để áp dụng,tác giả cũng đưa ra cách thức thanh toán nhằm khắc phục tình trạngtrên đảm bảo các chứng từ kế toán được kiểm tra tính hợp pháp vàhợp lệ thông qua thủ tục ký duyệt chứng từ nhưng cũng chưa đưa rađược chu trình cụ thể như thế nào

Về tổ chức hệ thống tài khoản kế toán

Với thực trạng tổ chức hệ thống tài khoản tại Công ty TNHHMTV Viện kinh tế kỹ thuật thuốc lá, toàn bộ hệ thống tài khoảnđược áp dụng theo quyết định 15-QĐ/BTC của Bộ Tài Chính, công

ty chưa sử dụng đúng một số tài khoản kế toán cấp 2, cấp 3, tuynhiên trong phần giải pháp của mình tác giả chỉ đưa ra biện phápchung là công ty nên xây dựng lại hệ thống tài khoản cho phù hợp,

mà không đưa ra được những kiến nghị và các tài khoản cụ thể

Về tổ chức hệ thống sổ kế toán

Tác giả Đỗ Thị Thùy Dương nghiên cứu đề tài nêu trên tại đơn

vị hành chính sự nghiệp thuộc Đài truyền hình Việt Nam, với phầnthực trạng là hầu hết các đơn vị mới chỉ có bộ sổ phục vụ cho côngtác kế toán tài chính, còn sổ phục vụ công tác quản trị thì chưa cónên khi lãnh đạo cần có thông tin về chi phí liên quan đến sản xuất

Trang 22

chương trình bất kỳ hoặc phân tích hiệu quả sản xuất thì bộ phận kếtoán xử lý khá chậm và lúng túng Để giải quyết vấn đề đó, tác giả

đã đưa ra phương thức hoàn thiện như: sử dụng chung phần mềm kếtoán cho các đơn vị, xây dựng phần mềm có bộ sổ kế toán quản trịgiúp kế toán thực hiện công việc của mình, nhưng tác giả chưa đưa

ra được việc cụ thể hơn áp dụng như thế nào Bởi việc lựa chọnphần mềm kế toán để phù hợp với đặc điểm của đơn vị đã khó vì ởđây còn nhiều đơn vị khác nhau, đồng thời đào tạo kế toán để có thể

sử dụng phần mềm cũng là một vấn đề hết sức quan trọng Tác giảchưa đi sâu giải quyết vấn đề một cách triệt để mà mới chỉ dừng lại

ở việc đưa ra một cách chung chung

Với thực trạng tại đơn vị nghiên cứu của tác giả Phạm ThanhHương ở đề tài “Hoàn thiện tổ chức kế toán tại Công ty TNHH mộtthành viên kinh tế kỹ thuật thuốc lá” về tổ chức hệ thống sổ sách:các loại sổ Công ty sử dụng đã có trong phần mềm áp dụng, tuynhiên để tiện theo dõi các kế toán phần hành tự lập cho mình một sốloại sổ theo dõi bên ngoài nhưng việc lập này thường mang tính cánhân và không khoa học Trong phần giải pháp hoàn thiện, tác giảcũng chưa đề cập sâu tới việc hoàn thiện này

Về tổ chức hệ thống báo cáo kế toán

Với nghiên cứu của mình, tác giả Phạm Thanh Hương, thựctrạng tại đơn vị về tổ chức hệ thống báo cáo: được chia thành báocáo tài chính và báo cáo quản trị Phần báo cáo quản trị hiện tạicông ty chưa có bộ phận lập các báo cáo này, thường chỉ phát sinh

Trang 23

theo vụ việc Trong phần giải pháp hoàn thiện, tác giả đưa ra việcxây dựng mô hình tổ chức kế toán quản trị rất cụ thể từ việc bố trínhân lực, tổ chức như thế nào thông qua các mô hình, xây dựng hệthống các báo cáo gì Với nghiên cứu hết sức chi tiết đó, tạo điềukiện cho đơn vị có thể áp dụng dễ dàng.

Trên đây là vài nét đưa ra các đề tài nghiên cứu trước đó,nghiên cứu về tổ chức kế toán tại các đơn vị khác nhau Mỗi côngtrình nghiên cứu đều có những đóng góp nhất định, tuy nhiên một

số đề tài còn những hạn chế như: chưa đề cập tới việc tổ chức kiểmtra kế toán, tổ chức bảo quản và lưu trữ tài liệu kế toán; chưa đưa rađược các biểu mẫu cần thiết cho phần kiến nghị báo cáo quản trị

1.3 Mục đích nghiên cứu của đề tài

- Về mặt lý luận: Hệ thống hoá, khái quát hoá và nghiên cứucác vấn đề lý luận chung về tổ chức kế toán trong doanh nghiệp đó

là tổ chức bộ máy kế toán; tổ chức hệ thống chứng từ kế toán; tổchức hệ thống tài khoản kế toán; tổ chức hệ thống sổ kế toán; tổchức hệ thống báo cáo kế toán; tổ chức kiểm tra kế toán tại công tyTNHH Mega Lifesciences Việt Nam

- Về mặt thực tiễn: Trên cơ sở vận dụng lý luận nghiên cứuthực trạng tổ chức kế toán tại công ty để từ đó đưa ra những giảipháp, kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác tổ chức kế toán tại công

ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam

1.4 Câu hỏi nghiên cứu

Để có được những kết quả nghiên cứu về mặt lý luận cũng

Trang 24

như thực tiễn tác giả phải đi tìm câu trả lời cho các câu hỏi:

- Những giải pháp nào để hoàn thiện tổ chức kế toán tại công

ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam?

- Việc tổ chức kế toán trong doanh nghiệp bao gồm những nộidung gì?

- Đặc điểm hoạt động kinh doanh, tổ chức quản lý tại công tyTNHH Mega Lifesciences Việt Nam như thế nào?

- Yêu cầu của tổ chức kế toán tại công ty TNHH MegaLifesciences Việt Nam là gì?

- Những vấn đề còn tồn tại của tổ chức kế toán tại công tyTNHH Mega Lifesciences Việt Nam là gì?

- Thời gian nghiên cứu: từ tháng 6/2012 đến tháng 9/2012

- Địa điểm nghiên cứu: Tại trụ sở công ty TNHH Mega LifesciencesViệt Nam, số 4, Láng Hạ, Ba Đình, Hà Nội

1.6 Phương pháp nghiên cứu đề tài

Để nghiên cứu tổ chức kế toán tại doanh nghiệp tác giả có thể

sử dụng một hay tổng hợp các phương pháp khác nhau nhưngphương pháp luận chủ đạo sử dụng trong đề tài là duy vật biệnchứng, duy vật lịch sử Cụ thể hóa bằng phương pháp nghiên cứu

Trang 25

như điều tra, khảo sát, phỏng vấn Việc thu thập dữ liệu nghiên cứuđược tiến hành khảo sát thực tế tại công ty TNHH MegaLifesciences Việt Nam.và một số dữ liệu trong giáo trình, bài giảng

tổ chức kế toán, các bài viết trên Website

1.6.1 Thiết kế nghiên cứu

Dựa vào phương pháp định tính kết hợp định lượng trong thuthập xử lý thông tin, có tiến hành điều tra, khảo sát sử dụng các dữliệu sơ cấp và thứ cấp

Nghiên cứu định lượng: lượng hóa mối quan hệ giữa các nhân

tố thông qua việc áp dụng các công cụ phân tích thống kê

Nghiên cứu định tính: quá trình tìm kiếm thông tin bằng cáchkhái quát hóa các thông tin thu thập từ các ý kiến mang tính đại diệnđặc trưng để tìm câu trả lời cho câu hỏi nghiên cứu

1.6.2 Phương pháp thu thập số liệu

Phân tích lý thuyết và thực trạng tổ chức kế toán tại doanhnghiệp luận văn đã sử dụng các công cụ, biện pháp kỹ thuật để tiếpcận, nghiên cứu các mô hình, sự kiện, thông tin liên quan đến tổchức kế toán của doanh nghiệp nhằm nhận xét, đánh giá chính xác,đầy đủ, khách quan về tổ chức bộ máy kế toán, tổ chức công tác kếtoán của doanh nghiệp Các phương pháp thu thập số liệu để nghiêncứu trong luận văn bao gồm:

Phương pháp khảo sát thực tế: tác giả tiến hành khảo sát

thực tế tại các phòng, ban của công ty TNHH Mega LifesciencesViệt Nam để thu thập dữ liệu và tìm hiểu các vấn đề liên quan đến

Trang 26

đề tài nghiên cứu như đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh, đặcđiểm tổ chức quản lý, phương hướng phát triển của công ty; tổ chức

bộ máy kế toán, tổ chức hệ thống chứng từ kế toán, tổ chức hệthống tài khoản kế toán, tổ chức sổ kế toán, tổ chức báo cáo kế toán

và tổ chức kiểm tra kế toán của công ty

Phương pháp phỏng vấn trực tiếp: Tác giả đã gặp gỡ trực tiếp

và qua điện thoại để phỏng vấn một số người của phòng kế toán vàphòng ban khác của công ty để thu thập số liệu về tổ chức bộ máy

kế toán, tổ chức công tác kế toán và một số vấn đề khác liên quanđến đề tài nghiên cứu

Tổ chức kế toán doanh nghiệp sử dụng nguồn dữ liệu mangtính định tính để mô tả, phân tích thực trạng tổ chức bộ máy kế toán

và tổ chức công tác kế toán tại công ty TNHH Mega LifesciencesViệt Nam để từ đó đưa ra giải pháp hoàn thiện tổ chức kế toán tạicông ty Do đó, nguồn dữ liệu để nghiên cứu là những nguồn dữ liệu

sơ cấp và dữ liệu thứ cấp Cụ thế là:

Nguồn dữ liệu thứ cấp: Luận văn sử dụng nguồn dữ liệu thu

thập được từ các tài liệu, thông tin nội bộ như: Báo cáo tài chính,báo cáo quản trị, báo cáo chi tiết, các tài liệu kế toán, tài liệu thống

kê của các phòng: kế toán, kế hoạch, nhân sự và website của công tyTNHH Mega Lifesciences Việt Nam Dữ liệu từ bên ngoài là cácbài báo về công ty, một số bài báo của các tác giả trên website Cácnguồn dữ liệu này được trích dẫn trực tiếp trong luận văn và đượcghi chú chi tiết trong phần tài liệu tham khảo

Trang 27

Nguồn dữ liệu sơ cấp: Luận văn đã thu thập nguồn dữ liệu

mang tính lý luận từ các giáo trình lý thuyết hạch toán kế toán, tổchức công tác kế toán, kế toán doanh nghiệp của các trường:Trường đại học kinh tế quốc dân; Học viện tài chính; , Luật kếtoán, chuẩn mực kế toán quốc tế và Việt Nam, chế độ kế toán hiệnhành, các luận văn, luận án thạc sỹ và tiến sỹ liên quan đến đề tàiđược công bố công khai Các số liệu có được từ quá trình nghiêncứu thông qua phiếu điều tra, phỏng vấn, quan sát

Vì vậy, nguồn dữ liệu thu thập được là những dữ liệu thứ cấp

và dữ liệu sơ cấp đáng tin cậy, phản ánh thực trạng tổ chức kế toántại công ty

1.6.3 Phương pháp phân tích và xử lý số liệu

Từ các dữ liệu thu thập được thông qua các phương pháp trên,tác giả đã tổng hợp để lập các bảng biểu, phụ lục, … và phân tíchcác hiện tượng, số liệu làm cơ sở cho việc đánh giá ưu điểm, nhượcđiểm của tổ chức kế toán tại công ty để từ đó đưa ra kết luận, đềxuất biện pháp hoàn thiện tổ chức kế toán tại công ty

- Số liệu định lượng lấy từ số liệu thứ cấp được sử dụngchương trình excel để tính toán, tổng hợp và phân tích theo mục tiêunghiên cứu

Trang 28

- Số liệu định tính lấy từ quan sát trực tiếp và các cuộc phỏngvấn sâu, phân tích theo chủ đề để phục vụ cho phân tích theo cácmục tiêu nghiên cứu.

1.7 Ý nghĩa của đề tài nghiên cứu

Đề tài đã có những đóng góp như sau:

- Về lý luận: Đề tài tập trung phân tích làm rõ khái niệm, vaitrò, căn cứ tổ chức kế toán trong DN cũng như nguyên tắc tổ chức

kế toán Để từ đó đi sâu nghiên cứu lý luận chung về cách thức tổchức kế toán trong DN

- Về thực tiễn:

+ Đề tài mô tả và phân tích một cách tổng quát thực trạng tổchức công tác hạch toán kế toán, từ đó phân tích những ưu điểm vàhạn chế của việc vận dụng lý luận vào thực tiễn tổ chức kế toán tạicông ty

+ Đề tài đề xuất biện pháp hoàn thiện tổ chức kế toán tại công

ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam, cũng như điều kiện để thựchiện những biện pháp hoàn thiện đó

+ Đề tài có thể làm tài liệu tham khảo cho việc hoàn thiện tổchức kế toán tại công ty TNHH Mega Lifesciences Việt Nam

+ Đề tài là một tài liệu bổ ích cho những ai cần nghiên cứu vềhoàn thiện tổ chức kế toán doanh nghiệp

+ Khi nghiên cứu đề tài đã giúp cho bản thân hiểu sâu hơn vềlĩnh vực nghiên cứu để từ đó ứng dụng vào thực tế công việc màmình đang đảm nhiệm

Trang 29

1.8 Kết cấu của đề tài nghiên cứu

Ngoài danh mục các từ viết tắt, danh mục bảng, biểu mẫu,hình, sơ đồ, danh mục tài liệu tham khảo Bố cục luận văn bao gồm:

Chương 1 Giới thiệu chung về đề tài nghiên cứu

Chương 2 Cơ sở lý luận chung về tổ chức kế toán trong cácdoanh nghiệp

Chương 3 Phân tích thực trạng tổ chức kế toán tại công tyTNHH Mega Lifesciences Việt Nam

Chương 4 Thảo luận kết quả nghiên cứu, các giải pháp đềxuất và kết luận

Trang 30

CHƯƠNG 2

CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC KẾ TOÁN

TRONG CÁC DOANH NGHIỆP

2.1 Khái niệm, vai trò, căn cứ và nguyên tắc chung của tổ chức kế toán trong các doanh nghiệp

2.1.1 Khái niệm và vai trò của tổ chức kế toán trong doanh nghiệp

2.1.1.1 Khái niệm của tổ chức kế toán trong doanh nghiệpNhư chúng ta đã biết mọi doanh nghiệp dù hoạt động vì lợinhuận hay không vì lợi nhuận đều tìm cho mình những biện pháp đểcung ứng nhiều sản phẩm với chi phí thấp nhất Để đạt được mụctiêu này, các nhà quản lý rất quan tâm đến khía cạnh quản lý tàichính, và để quản lý tài chính tốt cần phải có những thông tin hạchtoán kế toán, số liệu thống kê, thông tin kỹ thuật…Trong đó thôngtin kế toán đóng vai trò hết sức quan trọng trong hệ thống thông tinđó

Hiện nay, có rất nhiều quan điểm khác nhau về tổ chức kếtoán, các nhà khoa học đã đưa ra những khái niệm về tổ chức kếtoán dưới nhiều khía cạnh khác nhau

Trong thời kỳ kế hoạch hóa tập trung, có quan điểm cho rằng:

Tổ chức kế toán là việc tổ chức vận dụng chế độ kế toán vào thựctiễn đơn vị, theo đó, việc tổ chức kế toán chỉ đơn thuần là việc tổchức vận dụng các chế độ kế toán sao cho phù hợp với đặc điểm,

Trang 31

điều kiện của đơn vị Với quan điểm này ta thấy việc vận dụng chế

độ kế toán là một phần quan trọng định hướng cho việc tổ chứchạch toán kế toán, là một căn cứ và nguyên tắc của tổ chức hạchtoán kế toán nhưng không thể xem là toàn bộ công việc tổ chứchạch toán kế toán

Quan điểm tổ chức kế toán doanh nghiệp là tổ chức lao động

kế toán để áp dụng các phương pháp kế toán một cách phù hợp vớicác văn bản pháp lý về kế toán do Nhà nước ban hành, phù hợp vớiđặc điểm doanh nghiệp nhằm thu nhận, xử lý và cung cấp các thôngtin kinh tế phục vụ cho công tác quản lý kinh tế doanh nghiệp

Trong nền kinh tế thị trường với linh hoạt, năng động, cạnhtranh và đầy sự rủi ro, việc tổ chức kế toán không chỉ đơn thuần làviệc tổ chức vận dụng các chế độ kế toán sao cho phù hợp với đơn

vị mà còn bao hàm cả nội dung kế toán quản trị, một nội dung mới

mà tổ chức kế toán trước đây chưa được chú ý và đề cập đến Hiệnnay, có nhiều quan điểm mới về tổ chức kế toán phù hợp với tìnhhình phát triển kinh tế xã hội hiện nay

Quan điểm thứ nhất: Xuất phát từ lý luận, kế toán là một hệ

thống thông tin và kiểm tra về tài sản trong DN bằng hệ thốngphương pháp khoa học như: chứng từ kế toán, đối ứng tài khoản,tính giá, tổng hợp cân đối kế toán Các phương pháp khoa học trên

có mối quan hệ mật thiết, hữu cơ và phụ thuộc nhau, mỗi phươngpháp là một yếu tố cấu thành bản chất của kế toán Như vậy: “Tổchức kế toán chính là việc xác định mối liên hệ giữa các yếu tố cấu

Trang 32

thành bản chất hạch toán kế toán: chứng từ kế toán, đối ứng tàikhoản, tính giá, tổng hợp cân đối kế toán” Đây là quan điểm rấttrừu tượng, khó hình dung để định hướng triển khai vận dụng trongthực tiễn.

Quan điểm thứ hai: Xuất phát từ nội dung công việc của kế

toán là thu nhận, xử lý và cung cấp thông tin về tình hình tài sản,các hoạt động SXKD của DN thì: “Tổ chức kế toán là việc thiết lậpmối quan hệ giữa các phương pháp kế toán như: chứng từ kế toán,tài khoản kế toán, phương pháp tính giá, phương pháp tổng hợp cânđối kế toán trong từng nội dung hạch toán và từng điều kiện cụ thểnhằm phản ánh chính xác kịp thời tình hình tài sản và các nghiệp vụkinh tế phát sinh tại đơn vị” Quan điểm này chỉ rõ hơn về tổ chức

kế toán là tổ chức thực hiện các phương pháp kế toán trong điềukiện cụ thể để phản ánh kịp thời, chính xác tình hình tài sản của đơn

vị song chưa thể hiện rõ vai trò của con người trong quá trình thựchiện các phương pháp kế toán đó là việc tổ chức bộ máy nhân sự kếtoán

Quan điểm thứ ba: Xuất phát từ nội dung và nhiệm vụ của kế

toán là thu thập, xử lý và cung cấp thông tin về tình hình tài chínhcủa đơn vị, quan điểm này cho rằng: “Tổ chức kế toán là phải giảiquyết cả hai phương diện, một là tổ chức thực hiện các phương pháp

kế toán, các nguyên tắc kế toán, các phương tiện tính toán nhằm đạtđược mục đích nghiên cứu của khoa học kế toán; hai là, tổ chức bộmáy kế toán nhằm liên kết các cán bộ, nhân viên kế toán ở đơn vị để

Trang 33

thực hiện tốt công tác kế toán Quan điểm này đã có cái nhìn baoquát hơn, tổng thể hơn, đầy đủ hơn về tổ chức kế toán trong DN.

Như vậy, từ các quan điểm trên có thể đưa ra một khái niệmtương đối về tổ chức kế toán: “Tổ chức kế toán là việc sắp xếp hợp

lý khối lượng các công tác kế toán và bộ máy nhân sự của kế toántheo một mô hình nào đó trên cơ sở những nguyên tắc, những căn

cứ nhất định và trong những điều kiện, đặc điểm cụ thể của đơn vịnhằm tạo lập một hệ thống thông tin phục vụ quản lý” Hệ thốngthông tin mà kế toán cung cấp nhằm phục vụ đối tượng bên ngoài

DN gọi là thông tin kế toán tài chính, còn nội dung các thông tin kếtoán cung cấp trong nội bộ DN gọi là thông tin kế toán quản trị

Tổ chức kế toán trong DN là hệ thống các công việc bao gồm:

- Tổ chức bộ máy kế toán:

- Tổ chức chứng từ kế toán

- Tổ chức hệ thống tài khoản kế toán

- Tổ chức hệ thống sổ sách kế toán

- Tổ chức báo cáo kế toán

- Tổ chức kiểm tra kế toán

Bộ máy kế toán phải phù hợp với đặc điểm của doanh nghiệp,phân công từng nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ phận, phần hành vànhân viên kế toán, đảm bảo sự phối hợp thống nhất giữa các bộphận và nhân viên kế toán trong quá trình thực hiện nhiệm vụ củamình Tổ chức công tác kế toán bao gồm: tổ chức vận dụng các yếu

tố của hệ thống kế toán: chứng từ kế toán, hệ thống tài khoản kế

Trang 34

toán, hệ thống sổ kế toán, các báo cáo kế toán và tổ chức kiểm tra

kế toán Mỗi nội dung này đều chứa đựng các yếu tố cơ bản cấuthành bản chất của hạch toán kế toán, là những mặt không tách rờitrong tổ chức kế toán và tạo thành hệ thống tác nghiệp riêng của kếtoán

2.1.1.2 Vai trò của tổ chức kế toán trong DN

Trong nền kinh tế thị trường, các DN luôn đặt ra mục tiêu tối

đa hóa lợi nhuận Để đạt được mục tiêu trên, nhà quản lý phải tìmhiểu thị trường, tìm kiếm thông tin, … một trong những thông tinquan trọng và không thể thiếu trong quản lý DN đó là thông tin kếtoán Với chức năng thông tin và kiểm tra, tổ chức kế toán có vai tròđặc biệt quan trọng trong việc cung cấp thông tin cho các đối tượngquan tâm để họ có thể đưa ra các quyết định đúng đắn, phù hợp vớimục đích của mình Sản phẩm thông tin mà tổ chức kế toán cungcấp được thể hiện trên các BCTC và các báo cáo nội bộ Mỗi loạibáo cáo lại phục vụ cho đối tượng khác nhau, căn cứ vào mục đích

sử dụng thông tin, kế toán chia làm hai phân hệ: kế toán tài chínhphục vụ đối tượng ngoài DN, kế toán quản trị phục vụ nhà quản lý,chủ DN Do đó, vai trò của tổ chức kế toán không những đối với cácnhà quản lý, đối tượng bên trong DN mà còn là một thông tin khôngthể thiếu đối với những đối tượng bên ngoài DN

Thứ nhất, Tổ chức kế toán khoa học, hợp lý sẽ cung cấp các số

liệu, thông tin kinh tế tài chính một cách chính xác, kịp thời giúpnhà quản lý đưa ra quyết định đúng đắn phục vụ cho hoạt động kinh

Trang 35

doanh của doanh nghiệp từ đó kịp thời phát hiện những yếu kém,những vấn đề tồn đọng trong quản lý để có biện pháp khắc phục,nâng cao hiệu quả lao động góp phần không nhỏ vào việc quản lý và

sử dụng vốn có hiệu quả Hơn nữa, tổ chức kế toán phục vụ công táccung cấp thông tin đối tượng sử dụng thông tin bên ngoài DN baogồm các đối tượng có lợi ích trực tiếp và gián tiếp Cụ thể:

- Nhà cung cấp tín dụng và hàng hoá quan tâm đến khả năngtài chính, khả năng thanh toán của DN thông qua việc phân tíchthông tin trên các BCTC của DN

- Nhà đầu tư: là người cấp vốn cho DN và họ quan tâm đếnkhoản lợi nhuận được chia từ việc đầu tư Khi đầu tư họ cần biết vềtriển vọng tài chính của DN dựa vào việc phân tích tình hình hoạtđộng trong quá khứ trên các BCTC để quyết định hình thức cũngnhư mức độ đầu tư

- Các cơ quan nhà nước như Thuế, thống kê cần các số liệubáo cáo tổng hợp từ BCTC của DN để thống kê các thông tin theonghành trên cơ sở đó điều chỉnh các hoạt động kinh doanh của DN,đồng thời ban hành các chính sách kinh tế phù hợp nhằm thúc đẩySXKD phát triển

Mục tiêu cuối cùng của tổ chức kế toán là phục vụ công táccung cấp thông tin về tình hình hoạt động SXKD của DN cho cácđối tượng có liên quan

Thứ hai, tổ chức kế toán tốt là cơ sở quản lý tài chính có hiệu

quả Tổ chức kế toán khoa học không những tiết kiệm được về thời

Trang 36

gian và nhân lực mà còn tăng cường được kiểm soát nội bộ doanhnghiệp để thực hiện mục tiêu của mình và đảm bảo đúng qui địnhcủa Nhà nước Bằng những thông tin tài chính được cung cấp kịpthời sẽ tạo cơ sở cho các nhà quản lý phân tích điểm mạnh, điểmyếu để từ đó lập kế hoạch hoạt động kinh doanh, đầu tư vốn hợp lý,hiệu quả

Thứ ba, tổ chức kế toán khoa học là xây dựng bộ máy kế toán

tinh gọn, tiết kiệm và hiệu quả Trong thực tế, một bộ máy kế toánkhoa học là một bộ máy hoạt động nhằm cung cấp thông tin kế toán

kể cả khi khối lượng công việc nhiều hay ít Trong bộ máy đó, côngviệc được phân định một cách rõ ràng, không chồng chéo nhau, mỗi

cá thể phải tự chịu trách nhiệm về những công việc của mình đượcphân công

Tóm lại, tổ chức kế toán là bộ phận cấu thành của hệ thốngcông cụ quản lý kinh tế tài chính có chức năng thu thập, xử lý, tổnghợp và cung cấp thông tin về hoạt động kinh tế tài chính của DN.Thông tin kế toán cung cấp có vai trò giám sát, kiểm tra, kiểm soátmọi hoạt động kinh tế trong DN Để tổ chức kế toán đạt hiệu quảcao trước hết phải hiểu các căn cứ của tổ chức kế toán và cácnguyên tắc cơ bản tổ chức kế toán từ đó mới xây dựng, thực hiệncác nội dung tổ chức kế toán hoàn chỉnh

2.1.2 Căn cứ của tổ chức kế toán

Tổ chức kế toán trong doanh nghiệp một cách khoa học, hợp

lý để đưa bộ máy kế toán và công tác kế toán đi vào nề nếp có ý

Trang 37

nghĩa quan trọng đảm bảo cho kế toán thực hiện đầy đủ chức năng,nhiệm vụ và yêu cầu quy định, phát huy được vai trò của kế toántrong quản lý kinh tế, để kế toán trở thành công cụ đắc lực củadoanh nghiệp Tổ chức kế toán khoa học, hợp lý đòi hỏi doanhnghiệp phải dựa vào các căn cứ sau:

Thứ nhất, căn cứ vào hệ thống khuôn khổ pháp lý về kế toán áp dụng cho khu vực kinh doanh của nền kinh tế

Để hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu, rộng thì việc tổchức kế toán các doanh nghiệp phải căn cứ vào chuẩn mực kế toánquốc tế được Ủy ban chuẩn mực kế toán quốc tế ban hành Ủy banchuẩn mực kế toán quốc tế (International Accounting StandardsCommittee) gọi tắt là IASC ra đời ngày 29/6/1973 để thực hiệnnhiệm vụ ban hành các nguyên tắc và chuẩn mực quốc tế về kế toánnhằm mục đích: Thống nhất các chính sách và chuẩn mực kế toáncủa nhiều nước khác nhau; hoàn thiện chất lượng BCTC; tăng mức

độ so sánh các chỉ tiêu kinh tế; tăng mức độ tin cậy và tính hữu íchcủa BCTC

Hơn nữa, việc tổ chức kế toán của doanh nghiệp căn cứ vào hệthống khuôn khổ pháp lý về kế toán cho khu vực kinh doanh tạiViệt Nam bao gồm: Luật doanh nghiệp 2005, Luật kế toán do Quốchội ban hành ngày 17/06/2003, chuẩn mực kế toán Việt Nam, chế

độ kế toán doanh nghiệp ban hành theo Quyết định số BTC ngày 20 tháng 3 năm 2006 của Bộ trưởng Bộ tài chính đượcthống nhất áp dụng cho các doanh nghiệp thuộc mọi lĩnh vực hoạt

Trang 38

15/2006/QĐ-động sản xuất kinh doanh Toàn bộ hệ thống văn bản pháp lý liênquan chính là cơ sở tổ chức kế toán tại doanh nghiệp Doanh nghiệpphải xác định và cập nhật thường xuyên các văn bản pháp luật liênquan đến kế toán để tổ chức kế toán không vi phạm nguyên tắc vàchế độ qui định, như vậy mới đáp ứng được yêu cầu và nhiệm vụ đãxác định.

Thứ hai, căn cứ vào đặc thù của đơn vị hạch toán, đối tượng hạch toán cũng như điều kiện quản lý kinh tế.

Về loại hình kinh doanh của doanh nghiệp: mỗi loại hình kinhdoanh có đặc thù riêng, do đó việc tổ chức kế toán cũng phải phùhợp với những đặc thù của loại hình kinh doanh đó

Về quy mô của doanh nghiệp: quy mô hoạt động của doanhnghiệp rộng lớn hay nhỏ và vừa thì việc tổ chức kế toán sẽ khácnhau Nếu doanh nghiệp hoạt động với quy mô lớn thì việc tổ chức

kế toán sẽ áp dụng chế độ kế toán ban hành theo Quyết định15/2006/QĐ-BTC còn tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa thì nên ápdụng chế độ kế toán ban hành theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC đểthực hiện được nguyên tắc tiết kiệm và hiệu quả

Về trình độ quản lý và yêu cầu quản lý: Các doanh nghiệpkhác nhau có những con người khác nhau dẫn đến trình độ và yêucầu quản lý sẽ khác nhau, để tổ chức kế toán phù hợp các nhà quản

lý phải xem xét các yếu tố về con người một cách phù hợp Việc tổchức kế toán phải căn cứ vào trình độ của kế toán trưởng và nhân

Trang 39

viên kế toán để xây dựng, sắp xếp bộ máy kế toán hợp lý và thuậntiện cho việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toánphục vụ việc cung cấp thông tin kế toán một cách nhanh chóng, kịpthời cho lãnh đạo doanh nghiệp trong quản lý kinh tế, quản lý doanhnghiệp.

Thứ ba, căn cứ vào yêu cầu cung cấp và công bố thông tin

kế toán.

Việc cung cấp và công bố thông tin kế toán cho những đốitượng nào cũng cần được quan tâm để việc tổ chức kế toán một cáchphù hợp, đáp ứng nhu cầu cung cấp thông tin cho các đối tượng bêntrong và bên ngoài doanh nghiệp

2.1.3 Nguyên tắc tổ chức kế toán

Để tổ chức sắp xếp các khối lượng công tác kế toán và tổ chức

bộ máy kế toán một cách hiệu quả, phù hợp đặc điểm hoạt độngSXKD của DN thì việc tổ chức kế toán phải được tiến hành theomột số nguyên tắc nhất định:

Một là nguyên tắc thống nhất.

Việc tuân thủ nguyên tắc này nhằm thu thập số liệu, thông tin

kế toán có chất lượng, có tính hữu ích cao trong sử dụng cho quản

lý và có tính kiểm tra, đối chiếu của thông tin kế toán Nguyên tắcnày tuân thủ những vấn đề mang tính lý luận cơ bản của tổ chức kếtoán như: tính hệ thống, đối tượng, mục tiêu, chức năng, nhiệm vụ,

bộ máy của tổ chức Tổ chức kế toán phải đảm bảo tính thống nhấtgiữa các khâu, các bộ phận trong hệ thống kế toán, giữa đối tượng

Trang 40

và phương pháp, hình thức kế toán trong DN; Tính thống nhất cònđược thể hiện giữa bộ máy kế toán với các bộ phận khác trong DN:

kế hoạch, vật tư, kỹ thuật Tính thống nhất giữa đơn vị với cơ quanquản lý cấp trên Thống nhất giữa đơn vị hạch toán và đơn vị quảnlý; thống nhất về chỉ tiêu hạch toán và chỉ tiêu quản lý; thống nhất

về phương pháp thực hiện hạch toán cho mỗi đối tượng kế toántrong kỳ hạch toán, thống nhất về đơn vị đo lường

Hai là nguyên tắc tuân thủ

Theo nguyên tắc này, tổ chức kế toán phải đảm bảo tuân thủLuật kế toán, chuẩn mực kế toán Việt Nam và quốc tế, các chế độ

kế toán hiện hành Chức năng của kế toán là cung cấp thông tin kịpthời và đáng tin cậy cho người sử dụng thông tin Để tạo hành langpháp lý, tiêu chuẩn chung cho công tác tổ chức kế toán, Nhà nước

đã ban hành Luật kế toán, các chuẩn mực, chế độ kế toán đòi hỏicác doanh nghiệp phải tuân thủ Qua đó Nhà nước, chủ DN, nhà đầutư…có thể kiểm tra, giám sát hoạt động kinh tế của DN

Ba là, nguyên tắc tự kiểm soát

Nguyên tắc này đòi hỏi hệ thống kế toán phải được thiết kế đểcác yếu tố của hệ thống liên kết với nhau thành hệ thống tự kiểmsoát để bảo vệ tài sản của doanh nghiệp và đảm bảo sự chính xác vàđáng tin cậy của thông tin kế toán

Bốn là nguyên tắc bất kiêm nhiệm.

Nguyên tắc này cần được quán triệt trong tổ chức bộ máy kếtoán nhằm mục đích tăng cường chức năng kiểm tra, kiểm soát của

Ngày đăng: 26/04/2016, 12:11

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w