Bài 1. Máy tính và chương trình máy tính.

Con ng ời ra lệnh bằng cách đ a cho máy tính một hoặc nhiều lệnh, máy tính sẽ lần l ợt thực hiện các lệnh đó... Công việc viết các lệnh để điều khiển rô bốt nh trên đ ợc gọi là: Viết ch

1 Con ng êi ra lÖnh cho m¸y tÝnh nh thÕ nµo?

Con ng êi ph¶i ® a ra nh÷ng chØ dÉn thÝch hîp cho m¸y tÝnh thùc hiÖn.

§Ó m¸y tÝnh thùc

hiÖn ® îc c«ng viÖc

mong muèn, con ng

êi ph¶i lµm g×? 

Hãy cho biết có

những cách thức

nào để ra lệnh cho

máy tính?

?

Nháy đúp chuột lên biểu t ợng trên

màn hình để khởi động một phần

mềm máy tính.

Trong soạn thảo, gõ một phím chữ để in chữ đó lên màn hình.

Tr ờng THPT Phan Đình

Phùng 67B Cửa bắc Hà Nội– –

Tr ờng THPT Phan Đình

Phùng 67B Cửa bắc Hà Nội– –

Sao chép một

đoạn văn bản

từ vị trí này

sang vị trí

khác

Con ng ời ra lệnh bằng cách đ a cho máy tính một hoặc nhiều lệnh, máy tính

sẽ lần l ợt thực hiện các lệnh đó

Giả sử có một rô-bốt có thể thực hiện các thao tác cơ bản nh tiến, quay phải, quay trái, nhặt rác, bỏ

thùng nh trong sơ đồ sau:

1 Tiến 3 b ớc

2 Rẽ trái, tiến 2 b

ớc

3 Nhặt rác

4 Tiến 2 b ớc

5 Rẽ phải, tiến 3 b

ớc

6 Bỏ rác vào thùng

2 Ví dụ: rô bốt nhặt rác

Nếu viết tất cả các lệnh trên cùng thứ

tự của chúng l u vào rô bốt với tên

“Hãy nhặt rác” thì

sao nhỉ?

Khi đó chỉ cần ra

lệnh “Hãy nhặt rác”,

các lệnh đó sẽ

điều khiển rô bốt

tự động thực hiện

lần l ợt các lệnh

trên.

Công việc viết các lệnh để điều khiển rô bốt nh trên đ

ợc gọi là: Viết ch ơng trình

3 Viết ch ơng trình ra lệnh cho máy tính làm việc– Chươngưtrìnhưđiềuưkhiểnưrôưbốtưnhặtưrác:

ưưHãy nhặt rác;

ưưBắt đầu Tiến 3 b ớc;

Rẽ trái, tiến 2 b ớc;

Nhặt rác;

Tiến 2 b ớc;

Rẽ phải, tiến 3 b ớc;

Bỏ rác vào thùng;

ưưKết thúc.

ư ư Tên ch ơng trình

ư ư Các lệnh trong

ch ơng trình

Để điều khiển máy tính làm việc con ng ời cần phải viết

ch ơng trình máy tính

 Chươngưtrìnhưmáyưtính là một dãy các

lệnh mà máy tính có thể hiểu và thực hiện đ ợc

 Thựcưhiệnưchươngưtrình: máy tính thực

hiện các lệnh có trong ch ơng trình một

cách tuần tự

ưưHãy nhặt rác;

ưưBắt đầu

Tiến 3 b ớc;

Rẽ trái, tiến 2 b ớc;

Nhặt rác;

Tiến 2 b ớc;

Rẽ phải, tiến 3 b ớc;

Bỏ rác vào thùng;

ưưKết thúc.

Tại sao cần phải

viết ch ơng trình

nhỉ?

Việc viết nhiều lệnh và tập hợp lại trong một ch

ơng trình giúp con ng ời

điều khiển máy tính một cách đơn giản và hiệu quả hơn.



4 Ch ơng trình và ngôn ngữ lập trình

Máy tính chỉ có thể xử lí thông tin

đã đ ợc chuyển đổi sang dạng dãy BIT, đây là ngôn ngữ riêng của máy tính gọi là ngôn ngữ máy

1 0 1 0 1 1 1 1 1 0

1 1 1 1 0 1 0 0 1 1

1 0 1 1 0 1 0 0 1 0

1 0 1 0 1 1 0 0 1 1

1 1 0 1 1 1 1 0 1 0

Máy tính có thể hiểu

và thực hiện đ ợc các

lệnh viết bằng ngôn

ngữ tự nhiên của con

ng ời không?

 Ngônưngữưlậpưtrình

Viết ch ơng trình

bằng ngôn ngữ

máy quá khó khăn,

mất nhiều thời

gian và công sức!

Ngôn ngữ lập trình gần với ngôn ngữ tự nhiên,

dễ hiểu và dễ nhớ để viết các câu lệnh.

Ngôn ngữ lập trình là ngôn ngữ dùng để viết các

ch ơng trình máy tính

Ví dụ: Ngônư ngữư C,ư Basic,ư

Pascal, ư

 Chươngưtrìnhưdịch

Máy tính

không thể

hiểu và thực

hiện đ ợc ch

ơng trình viết

bằng ngôn

ngữ lập trình!

Ch ơng trình dịch chuyển đổi các ch ơng trình đ ợc viết bằng ngôn ngữ lập trình sang ngôn ngữ máy.

Cần phải dịch sang ngôn ngữ

máy.



 Tạoưchươngưtrìnhưmáyưtínhưgồm:

B ớc 1: Viết ch ơng trình bằng ngôn ngữ

lập trình;

B ớc 2: Dịch ch ơng trình thành ngôn ngữ

máy để máy tính hiểu đ ợc.

Program vd1;

Begin Writeln (‘CHAO CAC BAN’);

End

Ch ¬ng tr×nh ® îc viÕt

vµo m¸y tÝnh b»ng

mét ch ¬ng tr×nh so¹n

th¶o.

TÖp v¨n b¶n

DÞch ch ¬ng tr×nh

sang ng«n ng÷

m¸y.

TÖp thùc hiÖn

® îc trªn m¸y

tÝnh.

KÕt qu¶

KÕt qu¶

 Môiưtrườngưlậpưtrình

Ch ơng trình dịch

Ch ơng trình soạn thảo

Môi tr ờng lập

trình

Ví dụ:

Môi tr ờng

lập trình

Turbo

Pascal

Môi tr ờng

lập trình

Free

Pascal

Ghi nhí!

Con ng êi chØ dÉn cho m¸y tÝnh thùc hiÖn c«ng viÖc th«ng qua c¸c lÖnh.

thùc hiÖn c¸c c«ng viÖc hay gi¶i mét bµi to¸n cô thÓ.

viÕt c¸c ch ¬ng tr×nh m¸y tÝnh.

tr×nh viÕt b»ng ng«n ng÷ lËp tr×nh sang ng«n ng÷ m¸y.