Tìm hiểu công tác quản lý chất thải rắn và đề xuất biện pháp quản lý phù hợp trên địa bàn thị trấn tứ kỳ, huyện tứ kỳ, tỉnh hải dương

Để hiểu thêm về công tác quản lý môi trường nói chung và công tác quản lý chất thải rắn nói riêng emxin chọn đề tài: “Tìm hiểu công tác quản lý chất thải rắn và đề xuất biện pháp quản lý

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành tốt chương trình đào tạo trong nhà trường với phương châm học điđôi với hành, mỗi sinh viên khi ra trường cần phải chuẩn bị cho mình kiến thức cần thiết,chuyên môn vững vàng Thời gian thực tập tốt nghiệp là một phần quan trọng không thểthiếu được trong chương trình đào tạo sinh viên nói chung và sinh viên trường Đại HọcTài Nguyên và Môi Trường nói riêng Đây là một quá trình giúp cho sinh viên có thể họchỏi, so sánh, nghiên cứu và ứng dụng các kiến thức đã học vào thực tế công việc ở các cơquan quản lý hành chính nhà nước

Trước thực tế đặt ra đó, được sự nhất trí của nhà trường nói chung và khoa MôiTrường nói riêng em có nguyện vọng về thực tập tại Phòng Tài Nguyên Môi Trường

huyện Tứ Kỳ Em xin chân thành cảm ơn cô NGUYỄN THỊ HỒNG HẠNH đã tận tình

hướng dẫn chỉ bảo cho em hoàn thành bài thực tập tốt nghiệp này

Em xin chân thành cảm ơn Phòng Tài Nguyên Môi Trường huyện Tứ Kỳ đã tạođiều kiện cho em trong suốt quá trình thực tập Đặc biệt em xin gửi lời cảm ơn tới ông

NGUYỄN THÀNH CHUNG trưởng phòng Tài Nguyên – Môi Trường huyện đã tạo

điều kiện, hướng dẫn em tìm hiểu quy trình thực tế, chỉ bảo cho em hoàn thiện bài báocáo

Tuy vây, do thời gian thực tập có hạn cũng như kinh nghiệm còn hạn chế của mộtsinh viên thực tập nên trong bài báo cáo thực tập tốt nghiệp này cũng sẽ không tránh khỏinhững thiếu sót, hạn chế nhất định Vì vậy, em mong nhận được sự chỉ bảo, đóng góp ýkiến của các thầy cô để en có điều kiện bổ sung, nâng cao kiến thức của mình, phục vụtốt hơn công tác thực tế sau này

MỤC LỤC

CTRSH Chất thải rắn sinh hoạt

CTRNH Chất thải rắn nguy hại

LỜI MỞ ĐẦU 1.Lý do chọn chuyên đề thực tập

Cùng với sự phát triển không ngừng của các ngành nghề quá trình công nghiệphóa, hiện đại hóa đất nước, sự phát sinh chất thải rắn ngày càng gia tăng Cũng như nướcthải và khí thải, nếu chất thải rắn không được quản lý và xử lý chặt chẽ, triệt để sẽ có khảnăng gây suy thoái môi trường nghiêm trọng

Trong những năm gần đây, thị trấn Tứ Kỳ - huyện Tứ Kỳ - tỉnh Hải Dương cũngđang trên đà phát triển mạnh mẽ về kinh tế và xã hội Kéo theo đó là lượng chất thải rắnthải ra môi trường ngày càng nhiều và đa dạng về chủng loại gây ảnh hưởng tới môitrường và sức khỏe người dân Tình trạng xả rác bừa bãi đã và đang diễn ra ở khắp nơi, ởtrên đường, ao hồ, sông ngòi, mương máng lượng rác thải này tập trung nhiều gây ônhiễm môi trường trầm trọng, gây ách tắc dòng chảy, làm ô nhiễm nguồn nước mặt tại các

vị trí có chứa rác ảnh hưởng đến đời sống, sinh hoạt hàng ngày của người dân Yêu cầuđặt ra là cần có một công tác quản lý môi trường hợp lý để phát triển kinh tế một cách bềnvững Tuy nhiên việc quản lý môi trường ở địa phương hiện nay đang gặp rất nhiều khókhăn và chưa đạt kết quả cao Thực tế cho thấy, công tác quản lý và xử lý chất thải rắncòn manh mún, lạc hậu, thô sơ, không đáp ứng được yêu cầu kỹ thuật, vệ sinh an toànmôi trường

Ô nhiễm môi trường do chất thải rắn đã trở thành mối quan tâm chung của côngtác quản lý và cộng đồng dân cư Vì vậy, quản lý và xử lý chất thải rắn là một vấn đề cầnthiết cho sự phát triển bền vững và bảo vệ môi trường sống cho con người Để hiểu thêm

về công tác quản lý môi trường nói chung và công tác quản lý chất thải rắn nói riêng emxin chọn đề tài: “Tìm hiểu công tác quản lý chất thải rắn và đề xuất biện pháp quản lý phùhợp trên địa bàn thị trấn Tứ Kỳ, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương”

2 Đối tượng, phạm vi, phương pháp thực hiện

- Đối tượng thực hiện: công tác quản lý CTR và các giải pháp quản lý CTR phù hợp tại

thị trấn TK

+Đề tài được thực hiện tại địa bàn thị trấn Tứ Kỳ, Phòng Tài Nguyên Môi Trường huyện

Tứ Kỳ tỉnh Hải Dương

+Đề tài được thực hiện từ ngày 18 tháng 01 năm 2016 đến ngày 08 tháng 4 năm 2016

- Phương pháp thực hiện

+ Phương pháp thu thập các số liệu thứ cấp như: Các số liệu về điều kiện tự nhiên, kinh tế

xã hội huyện Tứ Kỳ Các số liệu thu thập từ Ủy ban nhân dân thị trấn Tứ Kỳ

+Phương pháp thống kê, điều tra thực địa: Các số liệu thống kê, điều tra thực địa tại bệnhviện và một số cơ sở sản xuất công nghiệp là cơ sở để xây dựng các giải pháp trong côngtác quản lý, bảo vệ môi trường địa bàn

+ Phương pháp điều tra thực địa trực tiếp: Điều tra tại các bãi rác tập trung, các cơ sở sảnxuất, các nhà máy công nghiệp, bệnh viện y tế trên địa bàn thị trấn Tứ Kỳ

+ Phương pháp thu thập tài liệu, số liệu liên quan: Thu thập, phân tích các thông tin hiệntrạng môi trường, thu thập các số liệu về nguồn lực phát triển kinh tế xã hội tác động đếnmôi trường và công tác quản lý, bảo vệ môi trường

+ Phương pháp phân tích, tổng hợp hệ thống: Sử dụng các phần mềm word, exel để tổnghợp, phân tích các số liệu Phương pháp này nhằm đánh giá thông tin, số liệu thu thậpđược một cách chuẩn mực và hiệu quả

+ Phương pháp chuyên gia: Xin ý kiến của các cán bộ quản lý phòng tài nguyên và môitrường huyện Tứ Kỳ, các thầy cô hướng dẫn, giảng viên có chuyên môn

+ Phương pháp xác định lượng rác thải được thu gom: tiến hành theo dõi việc tập kết rácthải tại điểm tập kết rác thải của thị trấn Tứ Kỳ để đếm số xe đẩy tay chứa rác trong 1ngày, giờ quy định để thu gom rác

3.Mục tiêu và nội dung của chuyên đề

- Mục tiêu:

+ Đưa ra được cái nhìn tổng quan về hiện trạng quản lý chất thải rắn trên địa bàn và ảnhhưởng của nó đến môi trường sống.

+ Đề xuất được các giải pháp nhằm hạn chế sự phát sinh của chất thải rắn Từ đó có thểđưa ra các biện pháp nhằm nâng cao công tác quản lý, xử lý lượng chất thải rắn phát sinh

- Nội dung:

+ Tìm hiều điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội thị trấn Tứ Kỳ

+ Tìm hiểu hiện trạng môi trường thị trấn Tứ Kỳ

+ Tìm hiểu ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường và sức khỏe con người

+ Tìm hiểu tình hình phát sinh chất thải rắn tại các cơ sở trên địa bàn nghiên cứu: Nguồn phát sinh, thành phần, lượng chất thải rắn

+ Hiện trạng quản lý chất thải rắn

+ Đề xuất các biện pháp quản lý và xử lý chất thải rắn phù hợp

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN CHUNG VỀ CƠ QUAN THỰC TẬP

1.1 Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức của phòng Tài nguyên – Môi trường

1.1.1 Vị trí, chức năng

- Phòng tài nguyên – môi trường là cơ quan chuyên môn thuộc UBND huyện có chứcnăng tham mưu, giúp UBND huyện quản lý Nhà nước về: đất đai, tài nguyên nước,khoáng sản, môi trường

- Phòng Tài nguyên – Môi trường có tư cách pháp nhân, có con dấu và tài khoản riêngchịu sự chỉ đạo, quản lý về tổ chức, biên chế và công tác của UBND huyện đồng thời chịu

sự chỉ đạo, kiểm tra, hướng dẫn về chuyên môn, nghiệp vụ của Sở Tài nguyên – Môitrường

1.1.2 Nhiệm vụ, quyền hạn

- Trình UBND huyện ban hành các văn bản hướng dẫn việc thực hiện các quy hoạch, kếhoạch, chính sách, pháp luật của Nhà nước về quản lý tài nguyên và môi trường, kiểm traviệc thực hiện sau khi UBND huyện ban hành

- Lập quy hoạch sử dụng đất, điều chỉnh quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của huyện và tổchức thực hiện sau khi được phê duyệt, thẩm định quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất xã, thịtrấn

- Thẩm định hồ sơ về giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất,chuyển quyền sử dụng đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tàisản gắn liền với đất cho các đối tượng thuộc thẩm quyền của UBND huyện

- Theo dõi những biến động về đất đai, cập nhật, chỉnh lý các tài liệu và bản đồ về đất đai,quản lý hoạt động của văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất theo phân cấp của UBNDhuyện, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện thống kê, kiểm kê đăng kí đất đai đối với côngchức chuyên môn về tài nguyên và môi trường ở xã, thị trấn, thực hiện việc lập và quản lý

hồ sơ địa chính, xây dựng hệ thống thông tin đất đai huyện

- Phối hợp với Sở Tài nguyên – Môi trường và các cơ quan có liên quan trong việc sửdụng giá đất, mức thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất của địa phương, thực hiện công tácbồi thường, hỗ trợ tái định cư theo quy định của pháp luật.

- Tổ chức thực hiện các quy định của pháp luật và sự chỉ đạo của UBND huyện về bảo vệtài nguyên đất, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng sản

- Điều tra, thống kê, tổng hợp và phân loại giếng phải trám lấp, kiểm tra việc thực hiệntrình tự, thủ tục, yêu cầu kĩ thuật trong việc trám lấp giếng

- Thực hiện việc kiểm tra và tham gia thanh tra, giải quyết các tranh chấp, khiếu nại, tốcáo về lĩnh vực tài nguyên và môi trường theo phân công của UBND huyện

- Giúp UBND huyện quản lý Nhà nước đối với các tổ chức kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân

và hướng dẫn, kiểm tra hoạt động của các hội, các tổ chức phi chính phủ hoạt động tronglĩnh vực tài nguyên và môi trường

- Thực hiện tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, thông tin về tài nguyên, môitrường và các dịch vụ trong lĩnh vực tài nguyên, môi trường theo quy định của pháp luật

- Báo cáo định kỳ và đột xuất tình hình thực hiện nhiệm vụ về các lĩnh vực công tác đượcgiao cho UBND huyện và Sở Tài nguyên - Môi trường

- Hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ đối với công chức chuyên môn về tài nguyên và môitrường xã, thị trấn

- Quản lý tổ chức bộ máy, thực hiện chế độ, chính sách, chế độ đãi ngộ, khen thưởng, kỷluật, đào tạo và bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ đối với cán bộ, công chức, viênchức và người lao động thuộc phạm vi quản lý của pháp luật và sự phân công của UBNDhuyện

- Tổ chức thực hiện các dịch vụ trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường tại địa phươngtheo quy định của pháp luật

- Thực hiện các nhiệm vụ khác do UBND huyện giao hoặc theo quy định của pháp luật

- Phó trưởng phòng giúp Trưởng phòng phụ trách và theo dõi một số mặt công tác, chịutrách nhiệm trước Trưởng phòng và trước pháp luật về nhiệm vụ được phân công KhiTrưởng phòng vắng mặt một Phó trưởng phòng được Trưởng phòng ủy nhiệm điều hànhcác hoạt động của phòng.

1.1.4 Cơ cấu tổ chức

Cơ cấu tổ chức của phòng Tài nguyên - Môi trường gồm hai bộ phận chính( phòng địa chính và văn phòng đăng kí quyền sử dụng đất ) đặt dưới sự hướng dẫn chỉđạo trực tiếp và toàn diện của Trưởng phòng và các Phó phòng

1.1.5 Nguyên tắc làm việc

- Phòng Tài nguyên – Môi trường huyện Tứ Kỳ làm việc theo nguyên tắc tập trung dânchủ, cá nhân phụ trách, bàn bạc tập thể, quyết định theo đa số những vấn đề quan trọng,phức tạp để đảm bảo phát huy quyền hạn, trách nhiệm trí tuệ của tập thể cán bộ, côngchức, viên chức của phòng

- Mọi cán bộ công chức, viên chức của phòng phải nghiên cứu và chấp hành theo luật cán

bộ, công chức năm 2009, thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công chỉ đạo chung, giữ gìnđoàn kết trong nội bộ cơ quan

- Nguyên tắc làm việc đã thể hiện cơ bản sự phân công công việc và mối quan hệ giữa cáccán bộ, công chức của phòng Nguyên tắc này được thực hiện trên thực tế là hoạt độngcủa phòng Tài nguyên – Môi trường như:

+ Hàng tuần vào sáng thứ 2, lãnh đạo phòng hội ý công việc, cán bộ phụ trách khu cótrách nhiệm báo cáo tình hình công tác và tình hình giải quyết công việc ở cơ sở, những

vụ việc phát sinh tại địa bàn phụ trách và đề xuất những giải pháp thực hiện

+ Mỗi tháng vào ngày 15, phòng đều tổ chức họp với cán bộ địa chính – xây dựng để giaoban công việc và triển khai, chỉ đạo nhiệm vụ chuyên môn

Trưởng phòng thường xuyên giữ mối quan hệ chặt chẽ với chi bộ, công đoàn, đoànthanh niên và điều tiết các mối quan hệ về công việc giao cho công chức, viên chức trongphòng nhằm hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ chung

Việc đảm bảo nguyên tắc làm việc sẽ giúp cho các hoạt động của phòng Tàinguyên - Môi trường được diễn ra liên tục và hiệu quả Qua đó thực hiện tốt chức năngtham mưu đề xuất ý kiến cho lãnh đạo UBND huyện giải quyết những vấn đề thuộc thẩmquyền của UBND cấp huyện

Để tổ chức hoạt động hiệu quả, phát huy tinh thần năng động sáng tạo, ý thức tráchnhiệm của từng cán bộ, công chức, viên chức ngày 28 tháng 12 năm 2009, Trưởng phòngtài nguyên đã ra quyết định số 62 ban hành kèm theo quy chế làm việc của phòng Tàinguyên – Môi trường nhiệm kỳ 2009-2014 Với những quy định cụ thể về trách nhiệmchung và phạm vi giải quyết công việc đã tạo điều kiện cho cán bộ, công chức, viên chứctrong phòng thực hiện tốt nhiệm vụ của mình

* Đánh giá, nhận xét:

Qua quá trình thực tập tại phòng Tài nguyên - Môi trường với thời gian gần 2tháng, em đã có dịp được quan sát các chuyên viên của phòng làm việc, được bước đầulàm quen với công việc tại các bộ phận chuyên môn thuộc phòng Tài nguyên - Môitrường Với những kiến thức đã học kết hợp với những kiến thức thực tế, em xin đưa ranhững nhận xét của mình về việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của cán bộcông chức, viên chức phòng Tài nguyên – Môi trường như sau:

- Về sự phân công công việc: Cùng với Quyết định của UBND huyện Tứ Kỳ quyđịnh về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của phòng Tài nguyên – Môi trường, Quy chế

công nhiệm vụ rõ ràng giữa Trưởng phòng, Phó phòng và các chuyên viên một mặt đãtránh được sự chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ dẫn đến hạn chế hiệu lực, hiệu quảquản lý nhà nước mà thực tế nhiều cơ quan đang gặp phải Mặt khác, sự phân công rõràng còn tạo điều kiện thuận lợi cho các chuyên viên hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao,gắn quyền lợi với nghĩa vụ, công việc với trách nhiệm Trong tất cả các bộ phận chuyênmôn của phòng đều được treo bảng Quy chế nhằm lấy đó như một động lực cho các cán

bộ làm việc tích cực có hiệu quả

- Thực tế quá trình làm việc, cán bộ trong phòng đều chấp hành nghiêm chỉnh Quychế làm việc và những quy định của pháp luật hiện hành Phòng Tài nguyên - Môi trường

đã thực hiện tốt nguyên tắc tập trung dân chủ, vai trò của thủ trưởng luôn được đề cao vàcoi trọng, đồng thời những ý kiến đóng góp của chuyên viên đều được đưa ra họp bàncông khai, dân chủ Từ những quy định cụ thể rõ ràng phòng Tài nguyên - Môi trườngtrong những năm qua đã luôn hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao, các cán bộ, côngchức, viên chức đều xác định rõ động lực làm việc vì lợi ích chung của phòng và lợi íchcủa người dân

- Về môi trường làm việc, bầu không khí tâm lý, mối quan hệ đồng nghiệp, mốiquan hệ giữa Thủ trưởng và nhân viên

- Do đặc thù phải quản lý một khối lượng công việc khá lớn liên quan đến tàinguyên và môi trường nên phòng Tài nguyên – Môi trường được chia thành các bộ phậntrực thuộc Tại từng bộ phận của mình các chuyên viên vừa thực hiện nhiệm vụ vừa chia

sẻ kinh nghiệm và giúp đỡ các chuyên viên khác để công việc diễn ra thuận lợi Lợi íchcủa tập thể và lợi ích của nhân dân là động lực phấn đấu của mỗi cán bộ, công chức, viênchức

- Không khí làm việc trong phòng nghiêm túc, vui vẻ, thoải mái đã không tạo áplực cho các nhân viên mới, tạo được sự đoàn kết thống nhất trong toàn phòng

- Các đồng chí Trưởng phòng và Phó phòng thường xuyên xuống các bộ phậnchuyên môn để trao đổi về công việc và nhắc nhở những vấn đề cần thiết cho từng chuyênviên Sự quan tâm chỉ đạo sát sao đó giúp Thủ trưởng nắm bắt được việc thực hiện nhiệm

vụ chung của phòng, tâm tư, nguyện vọng của các chuyên viên và kịp thời có những biện

pháp đôn đốc, nhắc nhở thể hiện được vai trò của người lãnh đạo trong cơ quan quản lýnhà nước.

Tuy nhiên bên cạnh những mặt tích cực thì hoạt động của phòng Tài nguyên – Môitrường cũng tồn tại những hạn chế nhất định:

+ Điều kiện cơ sở vật chất thiếu thốn trong khi đó công việc cần giải quyết lại gồmnhiều hồ sơ, giấy tờ nên không có nơi bố trí lưu trữ, bảo quản tài liệu quan trọng

+ Việc phối hợp công việc trong nhiều trường hợp còn lỏng lẻo, dẫn đến thủ tụcphiền hà làm mất nhiều thời gian công sức của người dân

1.2 Các dự án của đơn vị thực tập

CHƯƠNG II: KẾT QUẢ THỰC HIỆN CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP 2.1 Quy trình thực hiện

Tổng quan tài liệu và nghiên cứu một cách kỹ lưỡng là việc đầu tiên giúp cho tôi

có cái nhìn đúng đắn hơn về chuyên đề mình thực hiện

Về việc tìm hiểu về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Tứ Kỳ: Sau khiđặt vấn đề và đưa ra mong muốn được hiểu rõ hơn về tình hình tự nhiên, kinh tế - xã hộicủa huyện, tôi đã được chị Nguyễn Thi Thu Hương – nhân viên phòng tài nguyên môitrường cho mượn báo cáo về tình hình kinh tế - xã hội của huyện Tứ Kỳ năm 2014 Từquá trình nghiên cứu và đọc tài liệu, tôi đã rút ra được những nội dung cần thiết phục vụ

cho chuyên đề của mình Từ đó, đánh giá được những thuận lợi và khó khăn về điều

kiện tự nhiên và kinh tế - xã hội tới công tác bảo vệ môi trường và quản lý chất thải rắn

Cũng trong quá trình nghiên cứu các tài liệu tại cơ sở thực tập, tôi có được cái nhìnkhái quát về môi trường của thị trấn Tứ Kỳ nói chung và vấn đề rác thải của thị trấn nóiriêng Cũng như nhiều địa phương khác, đi liền với sự phát triển kinh tế - xã hội thì vấn

đề môi trường luôn được quan tâm và theo sát

Qua việc phỏng vấn nhanh một số người dân trên địa bàn thị trấn, cùng sự thamkhảo ý kiến của cán bộ môi trường trong phòng tài nguyên môi trường huyện thì tôi cóthêm được cái nhìn tổng quát hơn về những vấn đề chất thải rắn tại khu vực nghiên cứuđem lại Từ cái nhìn khái quát về ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường và conngười thì tôi càng muốn đi vào tìm hiểu kỹ hơn về nguồn phát sinh cũng như thành phần,khối lượng và cách xử lý rác thải Vì đi từ nguyên nhân mới có được những biện phápkhắc phục cụ thể để làm giảm được mức độ ảnh hưởng của chúng

Tôi đã được chú Nguyễn Thành Chung – trưởng phòng tài nguyên môi trườnghuyện Tứ Kỳ cung cấp cho tài liệu: “Báo cáo kết quả phân tích, lấy mẫu tại các điểm quantrắc tài nguyên và môi trường trên địa bàn huyện Tứ Kỳ năm 2015” Từ báo cáo quan trắcrất chi tiết đó, tôi đã thu thập được nguồn số liệu khá chính xác về nguồn, thành phần,khối lượng của một số chất thải rắn trên địa bàn thị trấn Tuy nhiên, trong báo mới đề cậpđến số liệu về chất thải rắn sinh hoạt và một số chất thải rắn công nghiệp nên tôi cần tìmhiểu chi tiết hơn về chất thải rắn công nghiệp và chất thải rắn y tế Có được nguồn số liệu

chi tiết về các CTR sinh hoạt, tôi vẫn cần đi thực địa để có được cái nhìn trực quan nhất

về vấn đề mà tôi đang nghiên cứu Địa điểm mà tôi chọn để quan sát đó là khu vực chợYên – thị trấn Tứ Kỳ và trường THPT Tứ Kỳ trên địa bàn thị trấn Ngoài ra, tôi đến một

cơ sở sản xuất gỗ nằm gần ngã ba thị trấn Tứ Kỳ để xem xét và tìm hiểu kỹ hơn về cácloại CTR công nghiệp Được chú trưởng phòng giới thiệu và liên hệ với bệnh viện đakhoa huyện Tứ Kỳ - nằm trên địa bàn thị trấn Tứ Kỳ, tôi đã đến cơ sở xin ý kiến, tài liệu

và được thực tế tìm hiểu về chất thải rắn của bệnh viện

Từ những tìm hiểu và sự giúp đỡ về chuyên môn của cán bộ phòng tài nguyên môitrường huyện Tứ Kỳ, tôi đã đưa ra được những đánh giá chung về công tác quản lý CTRtại thị trấn Tứ Kỳ Từ đó đề xuất ra được một số biện pháp quản lý chất thải rắn phù hợptrên địa bàn thị trấn

2.2 Kết quả thực hiện chuyên đề thực tập

2.2.1 Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội thị trấn Tứ Kỳ

a.Vị trí địa lý

Thị trấn Tứ Kỳ nằm ở trung tâm huyện Tứ Kỳ, hai bên đường 191 cách Thành phốHải Dương 18km, cách Thành phố Hải Phòng 35km, thị xã Thái Bình 40 km

- Phía Bắc giáp xã Đông Kỳ, Tây Kỳ

- Phía Nam giáp xã Minh Đức

- Phía Đông giáp xã Văn Tố

- Phía Tây giáp xã Quang Phục

(Nguồn: Bản đồ trực tuyến đô thị huyện Tứ Kỳ)

b.Điều kiện tự nhiên

 Địa hình

Khu vực nghiên cứu có địa hình tương đối bằng phẳng :

- Cao độ ruộng trung bình: +1,2m { 1,7m

- Cao độ dân cư hiện trạng: +2,5m { +2,7m

- Cao đọ tìm đường 191 tại khu vực: +2,9 { +3,1m

Độ dốc nền trung bình 0,1% - 0,4%

Hướng dốc từ Tây Bắc xuống Đông Nam

 Khí hậu

Khí hậu của huyện Tứ Kỳ cũng như của khu vực nghiên cứu mang đặc trưng của khí hậutỉnh Hải Dương, đó là khí hậu nhiệt đới gió mùa của miền Bắc gồm hai mùa chính là mùa mưa(mùa hè) và mùa khô (mùa Đông), còn hai mùa chuyển tiếp là mùa Xuân và mùa Thu

- Nhiệt độ: Nhiệt độ trung bình của các tháng năm 2015 của tỉnh Hải Dương là 23,00C,nhiệt độ trung bình tháng cao nhất là 29,50C và 29,60C vào tháng 6 và tháng 7, nhệt độ trungbình thấp nhất là 15,50C vào tháng 1 (Nguồn: Niên giám thống kê tỉnh Hải Dương năm 2014).

- Độ ẩm: Độ ẩm không khí của khu vực Hải Dương khá cao, theo kết quả quan trắc của

Trạm khí tượng thủy văn Hải Dương cho thấy: Độ ẩm trung bình các tháng năm 2011 là 81%,các tháng trong mùa hanh khô là tháng 1 và tháng 12 có độ ẩm trung bình 77,2%, độ ẩm trung

bình tháng lớn nhất vào tháng 4 là 86,5% (Nguồn: Niên giám thống kê tỉnh Hải Dương năm

2014)

- Lượng mưa: Mưa có tác dụng làm sạch môi trường không khí và pha loãng chất thảilỏng Mùa mưa ở khu vực Hải Dương nói chung và ở huyện Tứ Kỳ nói riêng thường xảy ratrong thời gian từ tháng 5 đến tháng 11, chiếm từ 80 - 85% tổng lượng mưa cả năm, mùa khô bắt

đầu từ tháng 12 đến tháng 4 năm sau Tổng lượng mưa cả năm 2011 là 1.593 mm (Nguồn: Niên giám thống kê tỉnh Hải Dương năm 2014).

- Nắng và bức xạ: Chế độ nắng liên quan chặt chẽ đến chế độ bức xạ và tình trạng mây.

Vào tháng 3, tổng lượng bức xạ thấp, bầu trời u ám, nhiều mây nhất trong năm nên số giờ nắng ítnhất trong năm Sang tháng 4, trời ấm, số giờ nắng tăng lên Các thông số đặc trưng về nắng củakhu vực như sau:

+ Tổng giờ nắng của các tháng năm 2011 là 1.239 giờ

+ Tháng có giờ nắng trung bình lớn nhất (tháng 8): 195 giờ

+ Tháng có giờ nắng trung bình thấp nhất (tháng 1): 5 giờ (Nguồn: Niên giám thống kê tỉnh Hải Dương năm 2014).

- Chế độ gió: Tại khu vực dự án chịu ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc từ tháng

 Thuỷ văn

Huyện Tứ Kỳ nằm trong khu vực được bao bọc bởi hệ thống sông Thái Bình vàchịu ảnh hưởng của chế độ thuỷ văn sông Thái Bình Chế độ dòng chảy sông Thái Bìnhchia làm 2 mùa rõ rệt

- Mùa cạn: Thường từ cuối tháng 10 năm trước đến trung tuần tháng 5 năm sau,mùa này chịu ảnh hưởng của thuỷ triều, hàng ngày có 1 lần nước lên và 1 lần nước xuống.Những ngày triều mãn có 2 đỉnh 1 chân hoặc 2 chân 1 đỉnh triều Thuỷ triều những ngàytriều cường khá mạnh, khi nước lên có một dòng chảy ngược, biên độ triều trong ngàytrung bình từ 70-100 cm

- Mùa lũ: Thường từ trung tuần tháng 5 đến cuối tháng 10 (có năm lũ bắt đầu sớm

hơn) Mùa này nước lên xuống tuỳ theo lượng nước từ thượng nguồn đổ về nhiều hay ít,

dạng triều bị phá vỡ, không có dòng chảy ngược, biên độ mực nước trong năm thườngkhá lớn

c Điều kiện kinh tế - xã hội

 Dân số

Theo số liệu điều tra năm 2015, dân số khu vực quy hoạch có khoảng 15.400người Tỉ lệ tăng dân số trung bình khu vực: 0,9%

Lao động chiếm 52,51% trên tổng số lao động: 7.886 người Trong đó:

- Lao động nông nghiệp: 4.320 người

- Lao động tiểu thủ công nghiệp: 2.210 người

- Lao động thương nghiệp, dịch vụ: 1.186 người

- Lao động dư thừa: 150 người

 Đất đai

Tổng diện tích đất đai trong khu vực quy hoạch: 729,39ha

Trong đó: Đất thị trấn Tứ Kỳ là thôn La Tỉnh và An Nhân, thôn Vạn, thôn LaGiang là 48,2ha

Bình quân: 66,9m2/người, chủ yếu là đất ở làng xóm và đất ở một số trục phố chínhcủa thị trấn

Tỉ lệ đất giao thông và các công trình hạ tầng kĩ thuật thấp chiếm 14,2%

Đất nghĩa địa còn rất rải rác trong khu vực thị trấn: 2,0ha

Qũy đất còn khai thác trong khu vực quy hoạch: 508,57ha

 Thu nhập bình quân

Thu nhập bình quân 4,8 triệu đồng/người

Tổng thu nhập của thị trấn năm 2010 đạt: 30,12 tỷ đồng Trong đó:

- Thu từ nông nghiệp : 9,15 tỷ đồng chiếm 30,4%

- Thu từ tiểu thủ công nghiệp : 9,32 tỷ đồng chiếm 30,94%

- Thu từ dịch vụ : 14,05 tỷ đồng chiếm 38,66%

Bến bãi sông Vạn là điểm tập kết nguyên vật liệu, hàng hóa khá sầm uất.

Các dịch vụ công cộng, dịch vụ kĩ thuật phát triển: Nhiều tổ chức tín dụng ngânhàng thành lập, hệ thống dịch vụ thông tin phát triển mạnh

 Công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp

Công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp gần đây đang phát triển nhanh chiếm tỷ trọng30,94% tổng GDP

Trong khu vực thị trấn hiện có gần 20 cơ sở sản xuất của tập thể và tư nhân, chủyếu ngành sản xuất là : cơ khí, ngành mộc và nghề truyền thống của khu vực là mây, tređan Đây là nghề thu hút phần lớn lực lượng lao động trong thị trấn đóng góp khối lượnglớn cho xuất khẩu

Cơ sở có diện tích đất đảm bảo quy mô cho cấp huyện, vị trí xây dựng hiện tại đãphù hợp.

 Giáo dục

Khu vực thị trấn hiện có 5 trường :

- Trường THPT có diện tích: 10.500m2

- Trường THCS thị trấn: 6.850m2

- Trường THCS Phan Bội Châu: 2.150m2

- Trung tâm giáo dục thường xuyên: 2.144m2

- Nhà trẻ Hoa Sen: 1.600m2

Các cơ sở giáo dục đã được xây dựng kiên cố song quy mô chưa đáp ứng giai đoạnsau

 Giao thông

Giao thông đối ngoại:

- Đường bộ: Tuyến đường 191 cắt qua thị trấn, mặt đường rải nhựa rộng 6m, đoạn qua thịtrấn hiện rộng 9m, lưu không hai bên 6 – 10m

- Đường thủy sông Vạn qua thị trấn dài 4,2km đạt tiêu chuẩn kĩ thuật sông cấp III, chiềurộng tối thiểu là 100m, chiều sâu tối thiểu là 2,5m, mực nước lớn nhất +3,1m có thế chothuyền, xà lan 400 tấn chạy qua Bến sông khu vực hai bên sông tổng chiều dài 500m

- Các tuyến đường thôn: 16 tuyến tổng chiều dài 7,38km

- Đường xóm: 8 tuyến tổng chiều dài 3,84km

d Đánh giá về thuận lợi và khó khăn về điều kiện tự nhiên và kinh tế - xã hội tới công tác bảo vệ môi trường và quản lý chất thải rắn

 Thuận lợi

- Mạng lưới giao thông hoàn thiện tạo điều kiện lưu thông hàng hóa và di chuyển dễ dàng

- Nguồn tài nguyên nước mặt, nước ngầm, phong phú thuận lợi cho sản xuất công nghiệp,nông nghiệp và sinh hoạt của người dân

- Nền kinh tế của thị trấn những năm qua phát triển mạnh đóng góp lớn vào nguồn ngânsách nhà nước và bộ mặt của toàn tỉnh

- Nguồn nhân lực dồi dào, lao động trẻ khỏe, người dân chịu khó lao động và đã biết vậndụng những tiến bộ khoa học kĩ thuật vào sản xuất

 Khó khăn

- Lượng nước thải từ sinh hoạt và sản xuất còn lớn và chưa được xử lý

- Lượng rác thải ngày càng tăng, hiệu suất thu gom còn hạn chế, số còn lại thải bỏ bừa bãi

ra ngoài môi trường

- Cán bộ làm công tác môi trường còn mỏng và thiếu chuyên môn về môi trường

- Nhận thức và ý thức chấp hành vệ sinh môi trường của một bộ phận dân cư còn chưacao

- Kinh phí cho công tác bảo vệ môi trường còn hạn chế gây khó khăn cho công tác quảnlý

2.2.2 Khái quát về hiện trạng môi trường thị trấn Tứ Kỳ

Cũng giống như các địa phương khác trên cả nước,song song với sự phát triển vềkinh tế - văn hóa thì vấn đề môi trường ở địa phương cũng ngày càng trở lên báo động

Rác thải hiện nay đang là vấn đề bức xúc nhất Hiện trạng trên cũng là vấn đề màngười dân khu vực thị trấn quan tâm Theo ước tính của tổ vệ sinh môi trường làm côngtác thu gom rác hàng ngày thì lượng rác thải ra của mỗi người dân vào khoảng 0,4- 0,5 kgrác/ngày Như vậy, với số dân 15400 người trên địa bàn thị trấn mỗi ngày sẽ có khoảng

7700 kg rác thải cần được xử lý, thu gom

Tuy nhiên, việc thu gom rác chưa được coi trọng, nhiều khu chưa có các đơn vịchuyên trách trong việc thu gom rác thải Một số nơi đã áp dụng các biện pháp thu gomrác thải sinh hoạt nhưng với quy mô nhỏ, phần lớn do tổ chức thu gom, phương tiện thugom còn rất thô sơ với các xe cải tiến chuyên chở về nơi tập trung rác Tỷ lệ thu gom rácthải sinh hoạt mới đạt khoảng 40 - 55% Do tỷ lệ thu gom chưa đáp ứng nhu cầu, nên rácvẫn tràn ngập khắp nơi

Theo báo cáo của tổ vệ sinh môi trường do ý thức của người dân còn kém, cho nênlượng rác thu gom mới chỉ đạt 50%, hiện nay chủ yếu người dân tự xử lý rác bằng cáchđào hố chôn, đốt, hoặc thải bừa bãi ra các sông, ao, hồ

2.2.3 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường và sức khỏe con người

a Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường

- Ô nhiễm không khí

Khối lượng khí phát sinh từ các bãi rác chịu ảnh hưởng đáng kể của nhiệt độkhông khí và thay đổi theo mùa Lượng khí phát thải tăng khi nhiệt độ tăng, lượng khíphát thải trong mùa hè cao hơn mùa đông

Đối với các bãi chôn lấp, ước tính 30% các chất khí phát sinh trong quá trình phânhủy rác có thể thoát lên trên mặt đất mà không cần một sự tác động nào Khi vậnchuyển và lưu giữ CTR sẽ phát sinh mùi do quá trình phân hủy các chất hữu cơ gây ô

biện pháp tiêu hủy cũng góp phần đáng kể gây ô nhiễm môi trường không khí Việc đốtrác sẽ làm phát sinh khói, tro bụi và các mùi khó chịu

- Ô nhiễm nước

CTR không được thu gom, thải vào kênh rạch, sông, hồ, ao gây ô nhiễm môitrường nước, làm tắc nghẽn đường nước lưu thông, giảm diện tích tiếp xúc của nước vớikhông khí dẫn tới giảm DO trong nước Chất thải rắn hữu cơ phân hủy trong nước gâymùi hôi thối, gây phú dưỡng nguồn nước làm cho thủy sinh vật trong nguồn nước mặt

bị suy thoái CTR phân huỷ và các chất ô nhiễm khác biến đổi màu của nước thành màuđen, có mùi khó chịu

- Ô nhiễm đất

Các chất thải rắn có thể được tích lũy dưới đất trong thời gian dài gây ra nguy cơtiềm tàng đối với môi trường Chất thải xây dựng như gạch, ngói, thủy tinh, ống nhựa,dây cáp, bê-tông trong đất rất khó bị phân hủy

Các kim loại này tích lũy trong đất và thâm nhập vào cơ thể theo chuỗi thức ăn vànước uống, ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe Các chất thải có thể gây ô nhiễm đất ởmức độ lớn là các chất tẩy rửa, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thuốc nhuộm, màu

vẽ, công nghiệp sản xuất pin, thuộc da, công nghiệp sản xuất hóa chất

b Ảnh hưởng của chất thải rắn đến sức khỏe con người

Việc quản lý và xử lý CTR không hợp lý không những gây ô nhiễm môitrường mà còn ảnh hưởng rất lớn tới sức khoẻ con người, đặc biệt đối với người dân sốnggần khu vực làng nghề, khu công nghiệp, bãi chôn lấp chất thải

Người dân sống gần bãi rác không hợp vệ sinh có tỷ lệ mắc các bệnh da liễu, viêmphế quản, đau xương khớp cao hơn hẳn những nơi khác

Hai thành phần chất thải rắn được liệt vào loại cực kỳ nguy hiểm là kim loại nặng

và chất hữu cơ khó phân hủy Các chất này có khả năng tích lũy sinh học trong nông sản, thực phẩm cũng như trong mô tế bào động vật, nguồn nước và tồn tại bền vững trongmôi trường gây ra hàng loạt bệnh nguy hiểm đối với con người như vô sinh, quái thai, dị

tật ở trẻ sơ sinh; tác động lên hệ miễn dịch gây ra các bệnh tim mạch, tê liệt hệ thầnkinh, giảm khả năng trao đổi chất trong máu, ung thư và có thể di chứng di tật sang thế hệthứ 3…

2.2.4 Tìm hiểu nguồn gốc phát sinh chất thải rắn trên địa bàn thị trấn Tứ Kỳ

a Nguồn gốc phát sinh

 Chất thải rắn phát sinh từ hoạt động sinh hoạt tại khu dân cư

Cùng với sự phát triển của nền kinh tế và nhu cầu của đời sống nhân dân ngày mộtcao, lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh ngày càng nhiều Chất thải rắn sinh hoạt cóthành phần phức tạp và đa dạng được phát sinh từ nhiều nguồn khác nhau như: các hộ giađình, các cơ sở kinh doanh, trường học, cơ quan… trong đó chiếm tỉ trọng lớn nhất là chấtthải rắn phát sinh từ các hộ gia đình, quán ăn, chợ và các cơ sở kinh doanh

Dọc các tuyến đường là nơi tập kết của nhiều các bãi vật liệu xây dựng, cửa hàng

ăn uống, quán sửa chữa …vì vậy thành phần chất thải rắn tại đây rất đa dạng: thực phẩmthừa, túi nilon, các loại bao bì…và các chất vô cơ như gạch ngói vỡ từ các cửa hàng kinhdoanh vật liệu

Chất thải rắn từ các khu vực dân cư tập trung trong ngõ không nằm trên trục đườngchính chủ yếu là chất hữu cơ như: thức ăn thừa, vỏ hoa quả, lá cây và các hợp chất vô cơnhư thủy tinh, túi nilon, tro xỉ từ việc đun nấu

Chất thải rắn phát sinh từ các cơ quan như trường học chủ yếu là giấy báo, đồnhựa…ngoài ra còn các thực phẩm thừa do việc ăn trưa nhưng thành phần không phức tạp

và không gây nhiều ảnh hưởng tới môi trường

Chất thải rắn phát sinh từ chợ: lượng rác thải phát sinh từ khu vực này khá lớn Rácthải từ khu vực chợ có thành phần phức tạp chủ yếu là chất hữu cơ như: rau quả, hàng hóathực phẩm hư hỏng thừa ngoài ra còn có bao bì và rác sinh hoạt gây ảnh hưởng đến môitrường rất lớn Tạo mùi hôi thối phát sinh những mầm bệnh ảnh hưởng tới sức khỏe

Nguồn phát sinh chất thải sinh hoạt là căn cứ quan trọng trong việc quản lý chấtthải rắn sinh hoạt trong đó có công việc thu gom rác Đối với mỗi nguồn phát sinh khácnhau sẽ có các biện pháp thu gom khác nhau.

 Chất thải rắn phát sinh từ hoạt động công nghiệp

So với lượng chất thải rắn sinh hoạt, lượng chất thải rắn công nghiệp ít hơn, baogồm chất thải công nghiệp không nguy hại và chất thải rắn nguy hại Trong đó, chất thảinguy hại là các chất có thể dễ cháy nổ, các chất có độc tính cao hoặc các chất dễ ăn mònnhiều vật liệu khác Khối lượng và thành phần chất thải rắn công nghiệp cũng rất khácnhau, tùy thuộc loại hình sản xuất của công ty, cơ sở, hộ sản xuất Chất thải rắn côngnghiệp từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh, công nghiệp, thương mại, dịch vụ có thànhphần vô cơ chiếm đến 85%, khó phân huỷ sinh học Các loại chất thải rắn công nghiệptrên địa bàn thị trấn Tứ Kỳ chủ yếu là các phế liệu kim loại, bìa các-tông, xốp, gỗ, nhiênliệu trong sản xuất, phế liệu trong xây dựng

Ngành sản xuất vật liệu xây dựng cũng có chất thải khá lớn, không nhiều chất thảirắn nguy hại nhưng làm ô nhiễm nặng nề cho môi trường về bụi và phế thải đổ bừa bãimất vệ sinh nơi sản xuất, ảnh hưởng đến các cơ sở sản xuất khác trong cụm công nghiệp

 Chất thải rắn phát sinh từ hoạt động y tế

CTR của bệnh viện được thải ra từ nhiều nguồn khác nhau: trong hoạt động khámchữa bệnh, phẫu thuật, điều trị, xét nghiệm, phòng bệnh, nghiên cứu, ăn uống, sinh hoạtcủa bệnh nhân, người nhà bệnh nhân, cán bộ công nhân viên nhằm phục vụ cho việc chămsóc sức khỏe con người

CTR y tế có thành phần khá phong phú như: bông băng, gạc, kim tiêm, túi nhựa,dao mổ, phim chụp X-quang, dược phẩm, bệnh phẩm, ống thủy tinh,lọ, găng tay cao su,khăn giấy

Việc phân loại chất thải và xác định nguồn thải của bệnh viện được tóm tắt trongbảng sau: