Vận Dụng Một Số Phương Pháp Thống Kê Để Phân Tích Tình Hình Sản Xuất Công Nghiệp Việt Nam Thời Kỳ 1996 - 2000

Nhận thức đợc vai trò to lớn của Ngành Công nghiệp trong sự phát triển củatoàn bộ nền kinh tế quốc dân, với mong muốn nghiên cứu, tìm hiểu thực trạngsản xuất công nghiệp trong những năm

Lời nói đầu

Lời nói đầu

Sau 15 năm thực hiện đổi mới, chuyển từ mô hình kinh tế kế hoạch hoá tậptrung sang nền kinh tế thị trờng theo định hớng xã hội chủ nghĩa, Nền kinh tế n-

ớc ta đã có những khởi sắc và giành đợc những kết quả to lớn: phát triển với tốc

độ cao, cơ cấu kinh tế có sự chuyển dịch theo hớng tích cực Đóng góp vàonhững thành tựu to lớn này có vai trò rất quan trọng của ngành công nghiệp Sựtăng trởng cao và ổn định của sản xuất công nghiệp trong những năm qua lànhân tố quyết định của sự chuyển dịch cơ cấu chung của nền kinh tế và nội bộngành công nghiệp

Trong quá trình phát triển kinh tế, ngành công nghiệp có vị trí và vai trò ngàycàng quan trọng và giữ vai trò chủ đạo trong cơ cấu kinh tế công - nông nghiệpdịch vụ

Nhận thức đợc vai trò to lớn của Ngành Công nghiệp trong sự phát triển củatoàn bộ nền kinh tế quốc dân, với mong muốn nghiên cứu, tìm hiểu thực trạngsản xuất công nghiệp trong những năm gần đây để thấy đợc những khó khăn,thuận lợi của ngành công nghiệp trong quá trình phát triển, trên cơ sở đó cónhững kiến nghị góp phần thúc đẩy nhanh sự phát triển của ngành công nghiệpnhằm thực hiện thắng lợi những mục tiêu mà Đảng và Nhà nớc đã đề ra, em đãchọn đề tài cho chuyên đề tốt nghiệp của mình là:

"Vận dụng một số phơng pháp thống kê để phân tích tình hình sản xuất

công nghiệp Việt Nam thời kỳ 1996 - 2000"

Ngoài phần mở đầu và kết luận, Chuyên đề gồm có ba phần:

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

Phần II : Vận dụng một số phơng pháp thống kê để phân tích tình hình sản xuất

công nghiệp Việt Nam thời kỳ 1996-2000

Phần III : Một số kiến nghị, giải pháp

Để phân tích một cách sâu sắc và toàn diện tình hình sản xuất công nghiệpcần phải sử dụng rất nhiều chỉ tiêu, nhng do hạn chế về kiến thức, điều kiện tàiliệu và thời gian nghiên cứu nên chuyên đề không tránh khỏi những thiếu sót

Em rất mong nhận đợc sự đóng góp của các thầy cô, các cán bộ chuyên viên VụCông nghiệp và các bạn đọc để chuyên đề đợc hoàn chỉnh hơn

Em xin chân thành cảm ơn thầy giáo PGS TS Phạm Ngọc Kiểm đã tận tìnhhớng dẫn, chỉ bảo để em có thể hoàn thành chuyên đề này Em cũng xin chânthành cảm ơn các cán bộ, chuyên viên Vụ Công nghiệp - Tổng cục thống kê đãnhiệt tình giúp đỡ trong suốt thời gian thực tập và có những đóng góp chochuyên đề để chuyên đề đợc hoàn chỉnh hơn

1

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

Phần I: Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh

tế quốc dân.

I.> Vị trí, vai trò của ngành công nghiệp

1- Những đặc điểm chủ yếu của sản xuất công nghiệp.

Ngành công nghiệp có những đặc điểm riêng có, khác với những ngành kinh

tế khác (ngành nông, lâm nghiệp; ngành thơng nghiệp; ngành xây dựng cơ bản;ngành vận tải; ngành phục vụ) đó là:

- Về công nghệ sản xuất: Trong công nghiệp, quá trình tác động trực tiếpbằng các phơng pháp cơ lý hoá của con ngời làm thay đổi các đối tợng lao độngthành các sản phẩm thích ứng với nhu cầu của con ngời là chủ yếu Trong côngnghiệp ngày nay, phơng pháp công nghệ sinh học cũng đợc ứng dụng rộng rãi,

đặc biệt là công nghệ thực phẩm

- Về sự biến đổi của các đối tợng lao động sau mỗi chu kỳ sản xuất: sau mỗichu kỳ sản xuất, các đối tợng lao động của quá trình sản xuất công nghiệp đợcthay đổi hoàn toàn về chất, từ công dụng cụ thể này chuyển sang các công dụng

cụ thể khác Hoặc mỗi loại nguyên liệu sau quá trình sản xuất có thể tạo ranhiều sản phẩm có công dụng khác nhau

- Về công dụng kinh tế của sản phẩm: sản phẩm công nghiệp có khả năng

đáp ứng nhiều loại nhu cầu ở các trình độ ngày càng cao của xã hội Sản xuấtcông nghiệp là hoạt động duy nhất tạo ra các sản phẩm thực hiện chức năng làcác t liệu lao động trong các ngành kinh tế

- Trong quá trình phát triển, Công nghiệp luôn luôn là ngành có điều kiệnphát triển về mặt kỹ thuật, tổ chức sản xuất, lực lợng sản xuất phát triển nhanh ởtrình độ cao, nhờ đó mà quan hệ sản xuất có tính tiên tiến hơn các ngành khác

- Lao động trong lĩnh vực công nghiệp có tính tổ chức, kỷ luật cao, có tácphong lao động “công nghiệp”

- Trong công nghiệp, sự phân công lao động ngày càng sâu là điều kiện tiền

đề để phát triển nền sản xuất hàng hoá ở trình độ và tính chất cao hơn cácngành khác

2- Vị trí, vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân.

2.1- Vị trí của công nghiệp trong nền kinh tế

Công nghiệp là một trong những ngành sản xuất vật chất có vị trí quan trọngnhất trong nền kinh tế quốc dân, vị trí đó xuất phát từ những lý do sau:

- Công nghiệp là một bộ phận hợp thành cơ cấu công - nông nghiệp - dịch vụ

Do những đặc điểm vốn có của nó, trong quá trình phát triển nền kinh tế lên nềnsản xuất lớn, công nghiệp phát triển từ vị trí thứ yếu trở thành ngành có vị tríhàng đầu trong cơ cấu kinh tế đó

- Mục tiêu cuối cùng của nền sản xuất xã hội là tạo ra sản phẩm để thoả mãnnhu cầu ngày càng cao của con ngời Trong quá trình sản xuất ra của cải vậtchất, công nghiệp không những chỉ là ngành khai thác tài nguyên mà còn tiếptục chế biến các loại nguyên liệu nguyên thuỷ đợc khai thác và sản xuất từ cácloại tài nguyên khoáng sản, động thực vật thành các sản phẩm trung gian để sản

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

xuất ra sản phẩm cuối cùng, nhằm thoả mãn nhu cầu vật chất và tinh thần củacon ngời

- Sự phát triển của công nghiệp là yếu tố có tính chất quyết định để thực hiệnquá trình công nghiệp hoá và hiện đaị hóa toàn bộ nền kinh tế quốc dân Trongquá trình phát triển nền kinh tế lên nền sản xuất lớn, tùy theo trình độ phát triểncủa bản thân công nghiệp và của toàn bộ nền kinh tế; xuất phát từ những đặc

điểm và điều kiện cụ thể của mỗi nớc, mỗi thời kỳ cần phải xác định đúng vị trícủa công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân, hình thành cơ cấu công nghiệp -nông nghiệp - dịch vụ hợp lý Đó là một trong những nhiệm vụ quan trọng củaviệc tổ chức nền kinh tế, nhằm đạt đợc đợc những mục tiêu chiến lợc phát triểnnền kinh tế - xã hội của mỗi nớc

Cơ cấu công - nông nghiệp đang là bộ phận cơ cấu kinh tế quan trọng nhấtnhất ở nớc ta hiện nay Đảng ta đã chủ trơng xây dựng nền kinh tế có cơ cấucông - nông nghiệp hiện đại và chuyển dịch cơ cấu đó theo hớng công nghiệphoá, hiện đại hoá

2.2- Vai trò của ngành công nghiệp trong quá trình phát triển nền kinh

tế Việt Nam theo định hớng xã hội chủ nghĩa.

Trong quá trình phát triển nền kinh tế nớc ta theo định hớng XHCN, côngnghiệp luôn giữ vai trò chủ đạo Vai trò chủ đạo của công nghiệp đợc hiểu là:trong quá trình phát triển nền kinh tế, công nghiệp là ngành có khả năng tạo ra

động lực và định hớng sự phát triển các ngành kinh tế khác lên nền sản xuất lớn.Vai trò chủ đạo đó đợc thể hiện trên các mặt chủ yếu sau:

- Ngành công nghiệp có những điều kiện để tăng nhanh tốc độ phát triển khoahọc, công nghệ, ứng dụng các thành tựu khoa học- công nghệ đó vào sản xuất,

có khả năng và điều kiện sản xuất hoàn thiện nên lực lợng sản xuất trong côngnghiệp phát triển nhanh hơn các ngành kinh tế khác Do quy luật “quan hệ sảnxuất phải phù hợp với tính chất và trình độ của lực lợng sản xuất”, Công nghiệp

có đợc hình thức quan hệ sản xuất tiên tiến Tính tiên tiến về các hình thức quan

hệ sản xuất, sự hoàn thiện nhanh về các mô hình tổ chức sản xuất đã làm chocông nghiệp có khả năng định hớng cho các ngành kinh tế khác tổ chức sản xuất

đi lên nền sản xuất lớn theo “hình mẫu”, theo “kiểu” của công nghiệp

- Công nghiệp là ngành duy nhất tạo ra sản phẩm làm chức năng t liệu lao

động trong các ngành kinh tế Do đó nó có vai trò quyết định trong việc cungcấp các yếu tố đầu vào để xây dựng cơ sở vật chất cho toàn bộ các ngành kinh

tế quốc dân

- Công nghiệp là một trong những ngành đóng góp một phần quan trọng vàoviệc tạo ra thu nhập quốc dân, tích luỹ vốn để phát triển nền kinh tế Do đó, nó

có vai trò quan trọng trong việc giải quyết những nhiêm vụ có tính chất chiến

l-ợc của nền kinh tế - xã hội nh: tạo việc làm cho hàng vạn lao động mỗi năm, xoá

bỏ sự cách biệt giữa thành thị và nông thôn, giữa miền xuôi và miền núi.v.v

2.3- Đờng lối phát triển công nghiệp của Đảng Cộng sản Việt Nam trong thời kỳ đổi mới (từ sau Đại hội VI năm 1986 đến Đại hội IX năm 2001).

Thời kỳ đổi mới mở đầu bằng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI (năm1986), tiếp đó Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII (năm 1991), Đại hội Đảngtoàn quốc lần thứ VIII (năm 1996) và Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX (năm2001) Nội dung đờng lối phát triển kinh tế nói chung và công nghiệp nói riêngthời kỳ này đã đợc đổi mới, toàn diện, thể hiện trên các khía cạnh chủ yếu sau:

3

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

+ Chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hớng công nghiệp hoá, hiện đại hoá Tăngtốc độ phát triển công nghiệp, phát triển nông nghiệp gắn với công nghiệp chếbiến, phát triển công nghiệp nông thôn

+ Phát triển nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần với nhiều loại hình sở hữukhác nhau: công nghiệp quốc doanh, công nghiệp t bản Nhà nớc, công nghiệptập thể, công nghiệp t nhân và công nghiệp cá thể, trong đó công nghiệp quốcdoanh giữ vai trò chủ đạo, hệ thống doanh nghiệp Nhà nớc là nòng cốt trongkinh tế quốc doanh, là một lực lợng vật chất quan trọng để thực hiện các chínhsách kinh tế vĩ mô

+ Tổ chức sắp xếp lại sản xuất công nghiệp, trớc hết là tổ chức sắp xếp lại hệthống doanh nghiệp Nhà nớc theo hớng hạn chế phạm vi hoạt động của loại hìnhdoanh nghiệp này vào những ngành, những lĩnh vực then chốt, nhằm nâng caohiệu quả sản xuất kinh doanh và phát huy vai trò chủ đạo của công nghiệp quốcdoanh trong quá trình phát triển công nghiệp theo định hớng xã hội chủ nghĩa;

đồng thời nâng cao trình độ tích tụ và tập trung sản xuất, hình thành một số đơn

vị sản xuất kinh doanh qui mô lớn, tạo tiền đề ứng dụng công nghệ hiện đại,nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trờng trong nớc và quốc tế

+ Chủ trơng xây dựng nền kinh tế mở, kết hợp một cách hợp lý chiến lợc ớng mạnh vào xuất khẩu với chiến lợc đẩy mạnh sản xuất hàng hóa thay thếnhập khẩu

h-+ Đổi mới cơ chế quản lý Nhà nớc đối với các doanh nghiệp và đổi mới kinhdoanh nội bộ các doanh nghiệp, đặc biệt là hệ thống doanh nghiệp Nhà nớc Sự

đổi mới đó phải đợc thực hiện theo hớng: phân định rõ chức năng nhiệm vụ quản

lý Nhà nớc về kinh tế với quản lý sản xuất kinh doanh Toàn bộ cơ chế quản lý

đó đợc đổi mới một cách toàn diện và đồng bộ từ cơ chế quản lý tập trung quanliêu, bao cấp sang cơ chế quản lý nền kinh tế vận hành theo cơ chế thị trờng có

sự quản lý vĩ mô của Nhà nớc

Phơng hớng phát triển công nghiệp trong thời kỳ này là: "u tiên phát triển các

ngành chế biến lơng thực- thực phẩm, sản xuất hàng tiêu dùng, hàng xuất khẩu,công nghiệp điện tử và công nghệ thông tin Phát triển có chọn lọc một số cơ sởcông nghiệp nặng (năng lợng- nhiên liệu, vật liệu xây dựng, cơ khí chế tạo, đóng

và sửa tàu thuỷ, luyện kim, hoá chất), tăng thêm năng lực sản xuất tơng ứng vớiyêu cầu tăng trởng kinh tế, nâng cao khả năng độc lập tự chủ về kinh tế và quốcphòng Kết hợp kinh tế với quốc phòng, xây dựng và phát triển công nghiệpquốc phòng nhằm đáp ứng những nhu cầu tối thiểu cần thiết trong từng thời kỳ.Cải tạo các khu công nghiệp hiện có về kết cấu hạ tầng và công nghệ sản xuất

Xây dựng mới một số khu công nghiệp, phân bố rộng trên các vùng" (văn kiện

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII)

Chiến lợc phát triển công nghiệp thời kỳ 2001-2010 theo báo cáo của Banchấp hành trung ơng Đảng khoá VIII tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IXcủa Đảng gồm những nội dung chủ yếu sau:

- Phát triển nhanh các ngành công nghiệp có khả năng phát huy lợi thế cạnhtranh, chiếm lĩnh thị trờng trong nớc và đẩy mạnh xuất khẩu, nh chế biến nông,lâm, thuỷ sản, may mặc, da - giày, điện tử - tin học, một số sản phẩm cơ khí vàhàng tiêu dùng

- Xây dựng có chọn lọc một số cơ sở công nghiệp nặng: dầu khí, luyện kim,cơ khí chế tạo, hoá chất cơ bản, phân bón, vật liệu xây dựng với bớc đi hợp lý,phù hợp với điều kiện vốn, công nghệ, thị trờng, phát huy đợc hiệu quả

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

- Phát triển mạnh các ngành công nghiệp công nghệ cao, nhất là công nghệthông tin, viễn thông, điện tử, tự động hoá Chú trọng phát triển công nghiệp sảnxuất phần mềm tin học thành ngành kinh tế có tốc độ phát triển vợt trội

- Phát triển các cơ sở công nghiệp quốc phòng cần thiết, kết hợp công nghiệpquốc phòng với công nghiệp dân dụng

- Quy hoạch phân bố hợp lý công nghiệp trên cả nớc Phát triển có hiệu quảcác khu công nghiệp, khu chế xuất, xây dựng một số khu công nghệ cao, hìnhthành các cụm công nghiệp lớn và khu kinh tế mở

- Phát triển rộng khắp các cơ sở sản xuất công nghiệp nhỏ và vừa với ngành,nghề đa dạng Đổi mới nâng cấp công nghệ trong các cơ sở hiện có để nâng caonăng suất, chất lợng, hiệu quả Sử dụng phù hợp các công nghệ có khả năng thuhút nhiều lao động Phát triển nhiều hình thức liên kết giữa các doanh nghiệpnhỏ, vừa và lớn, giữa sản xuất nguyên liệu với chế biến, tiêu thụ sản phẩm trêncơ sở đảm bảo hài hoà về lợi ích Tăng tỷ lệ nội địa hoá trong công nghệ giacông, lắp ráp Tăng cờng công tác kiểm tra chất lợng sản phẩm, bảo hộ sở hữucông nghiệp, bảo vệ môi trờng

- Tốc độ tăng trởng giá trị gia tăng công nghiệp bình quân trong 10 năm tới

đạt khoảng 10 - 10,5%/năm Đến năm 2010, công nghiệp và xây dựng chiếm40-41% GDP và sử dụng 23-24% lao động Giá trị xuất khẩu công nghiệp chiếm70-75% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu Đảm bảo cung cấp đủ và an toàn nănglợng (điện, dầu khí, than, đáp ứng đủ nhu cầu về thép xây dựng, phân lân, mộtphần phân đạm; cơ khí chế tạo đáp ứng 40% chu cầu trong nớc, tỷ lệ nội địa hoátrong sản xuất xe cơ giới, máy và thiết bị đạt 60-70%; công nghiệp điện tử –thông tin trở thành ngành mũi nhọn; chế biến hầu hết nông sản xuất khẩu; côngnghiệp hàng tiêu dùng đáp ứng đợc nhu cầu trong nớc và đáp ứng và tăng nhanhxuất khẩu

3- Hệ thống Phân ngành công nghiệp trong bảng phân ngành kinh tế quốc dân (ISIC)

Nguyên tắc phân ngành kinh tế quốc dân: việc phân ngành kinh tế quốc dânxuất phát từ tính phân công lao động xã hội, biểu hiện sự khác nhau về qui trìnhcông nghệ của các hoạt động kinh tế để tạo ra sản phẩm và dịch vụ

Hệ thống phân ngành kinh tế quốc dân hiện nay có những đặc điểm khác sovới hệ thống phân ngành cũ:

- Hệ thống phân ngành kinh tế quốc dân (ISIC) không phân biệt thành hailĩnh vực sản xuất vật chất và không sản xuất vật chất nh các bảng phân ngành tr-

ớc đây

- Hệ thống phân ngành kinh tế quốc dân (ISIC) xuất phát từ đặc điểm quytrình công nghệ để phân chia thành các ngành khác nhau

- Hệ thống ngành kinh tế quốc dân (ISIC) đợc phân loại chi tiết từ ngành cấp I

đến ngành cấp IV Trong từng ngành công nghiệp cấp I căn cứ theo quy trìnhcông nghệ mà hệ thống phân ngành phân chia tới các ngành cấp II, cấp III vàcấp IV ở tất cả các ngành

Từ năm 1994, Việt Nam áp dụng hệ thống phân ngành kinh tế quốc dân theochuẩn quốc tế (ISIC), theo đó, ngành Công nghiệp đợc phân chia thành 3 ngànhcấp I ký hiệu là C, D và E; 30 ngành cấp II, 75 ngành cấp III và 143 ngành cấpIV

5

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

3.1- Ngành công nghiệp khai thác mỏ (C)- (từ ngành 10-14)

Bao gồm 5 ngành cấp II, 10 ngành cấp III và 12 ngành cấp IV Ngành côngnghiệp khai thác mỏ gồm các hoạt động sau:

- Khai thác các chất có sẵn trong thiên nhiên gồm: các chất rắn nh than đá,

quặng kim loại đen, quặng kim loại màu, đá, cát, sỏi, cao lanh, khai thác muốimỏ Các chất ở dạng lỏng nh: dầu thô Các chất ở dạng khí nh khí tự nhiên Khai thác bằng hầm lò lộ thiên hay giếng ngầm

- Các hoạt động phụ trợ đợc thực hiện gắn liền với hoạt động chính trong một

mỏ khai thác nh xay, nghiền, mài, đánh bóng, làm sạch, tuyển chọn và làm giàukhoáng vật mà không làm thay đổi thành phần hóa học của quặng

- Hoạt động thu gom than cứng, than non và than bùn

- Sản xuất than bánh hoặc nhiên liệu rắn có chứa than cứng, than non, thanbùn

3.2- Ngành công nghiệp chế biến (D)- (từ ngành 15 đến 37).

Ngành công nghiệp chế biến gồm các hoạt động làm thay đổi về mặt lý, hoáhọc của vật liệu hoặc làm thay đổi các thành phần cấu thành của nguyên vậtliệu, bán thành phẩm thành các sản phẩm mới Các hoạt động đó có thể tiếnhành bằng máy móc hoặc thủ công, trong nhà máy hoặc ở tại nhà của ngời thợ

và sản phẩm làm ra đợc bán buôn hay bán lẻ

Ngành công nghiệp chế biến thể hiện trình độ kỹ thuật tiên tiến của mỗi nớcnên trong các chỉ tiêu phân loại là nớc phát triển, đang phát triển và chậm pháttriển ngời ta chọn tỷ trọng công nghiệp chế biến trong tổng sản phẩm trong nớcchứ không phải tỷ trọng của toàn ngành công nghiệp

Ngoài những hoạt động đợc kể ở trên (từ ngành 15-37), ngành công nghiệpchế biến bao gồm cả các hoạt động lắp ráp sản phẩm, gia công các chi tiết vàlàm các công việc xử lý và tráng phủ kim loại, các công việc xử lý cơ học thôngthờng trên cơ sở nhận gia công nh: sơn, tôi, in, mạ, đánh bóng, nhuộmmàu hoặc các hoạt động chuyên môn khác trên kim loại Các hoạt động này đ-

ợc phân vào cùng nhóm với sản xuất sản phẩm đó Hoạt động lắp ráp, gia công

đợc coi là ngành công nghiệp chế biến là những hoạt động lắp ráp gắn liền vớiquá trình tạo ra sản phẩm đợc xếp vào cùng ngành công nghiệp chế biến.v.v

3.3- Ngành sản xuất và phân phối điện, khí đốt và nớc (E) - (ngành 41).

40-Ngành sản xuất và phân phối điện, khí đốt và nớc gồm các hoạt động sau:

- Hoạt động sản xuất tập trung, truyền tải và phân phối điện để bán cho các

đơn vị sản xuất kinh doanh và các hộ gia đình Nguồn điện có thể là thuỷ điện,nhiệt điện, điện nguyên tử, năng lợng mặt trời, thuỷ triều Nó bao gồm cả điện

do các xởng điện (nằm trong các xí nghiệp) sản xuất ra bán cho bên ngoài cũng

nh cấp cho xí nghiệp chủ quản

- Hoạt động sản xuất nhiên liệu khí ga là sản phẩm của ga đợc chế biến từ khícácbon của than hoặc trộn lẫn giữa ga chế biến với ga tự nhiên hoặc với xăng,với các chất khác và phân phối nhiên liệu khí bằng hệ thống đờng ống dẫn tớicác hộ gia đình, các cơ sở sản xuất kinh doanh và các đối tợng sử dụng khác

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

- Hoạt động sản xuất và phân phối nớc nóng và hơi nớc cho mục đích sởi ấm,làm nhiệt năng và cho các mục đích khác

- Hoạt động khai thác, lọc và phân phối nớc (không phải nớc nóng) cho các

hộ gia đình, cho các cơ sở sản xuất kinh doanh và những ngời tiêu dùng khác

Hệ thống ngành công nghiệp cấp II theo bảng phân ngành 1994 (ISIC).

Mã

C Công nghiệp khai thác

10 Khai thác than cứng, than non, than bùn

11 Khai thác dầu thô và khí tự nhiên

12 Khai thác quặng Uranium và quặng Thorium

13 Khai thác quặng kim loại

18 Sản xuất trang phục, thuộc và nhuộm da lông thú

19 Thuộc, sơ chế da, sản xuất vali, túi sách, giày dép

20 Chế biến gỗ và các sản phẩm từ gỗ, tre nứa…

21 Sản xuất giấy và các sản phẩm từ giấy

22 Xuất bản, in và sao các bản ghi

23 Sản xuất than cốc, sản phẩm dầu mỏ tinh chế

24 Sản xuất hoá chất và các sản phẩm từ hoá chất

25 Sản xuất các Sản phẩm từ cao su và plastic

26 Sản xuất các Sản phẩm từ chất khoáng phi kim loại

27 Sản xuất kim loại

28 Sản xuất các sản phẩm từ kim loại ( trừ máy móc thiết bị)

29 Sản xuất máy móc thiết bị cha đợc phân vào đâu

30 Sản xuất thiết bị văn phòng và máy tính

31 Sản xuất máy móc thiết bị điện

32 Sản xuất radio, tivi, thiết bị truyền thông

33 SX dụng cụ y tế, thiết bị chính xác, dụng cụ quang học đồng hồ

34 Sản xuất xe có động cơ và rơmoóc

35 Sản xuất phơng tiện vận tải khác

36 Sản xuất giờng tủ, bàn ghế và các SP cha đợc phân vào đâu

7

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

Cơ sở sản xuất là một đơn vị kinh tế, đăng ký dới một hình thức sở hữu, cómột hay nhiều hoạt động kinh tế, đợc đặt trong một hay nhiều địa điểm khácnhau, có t cách pháp nhân và hạch toán kinh tế đầy đủ

Cơ sở sản xuất đợc thể hiện dới các loại hình thuộc mọi thành phần kinh tếnh: Doanh nghiệp Nhà nớc trung ơng quản lý; doanh nghiệp Nhà nớc địa phơngquản lý, Hợp tác xã, doanh nghiệp t nhân, công ty hợp danh, công ty tráchnhiệm hữu hạn, công ty cổ phần có vốn Nhà nớc, doanh nghiệp 100% vốn nớcngoài, doanh nghiệp Nhà nớc liên doanh với nớc ngoài, hợp tác xã liên doanhvới nớc ngoài, các loại hình khác liên doanh với nớc ngoài, hợp đồng hợp táckinh doanh

2 Lao động

Lao động của doanh nghiệp là số lao động do doanh nghiệp quản lý, sử dụng

và trả công, trả lơng

Với khái niệm trên lao động của doanh nghiệp sẽ không bao gồm:

+ Những ngời nhận vật liệu về làm tại gia đình họ ( lao động gia đình)

+ Những ngời đang học nghề của các trung tâm gửi đến

+ Những ngời là phạm nhân đi lao động cải tạo

Tuỳ theo mục đích nghiên cứu, lao động của doanh nghiệp đợc chia theo nam,nữ; lao dộng trực tiếp, lao động gián tiếp; lao động kỹ thuật và những phân tổkhác

3- Giá trị sản xuất công nghiệp

Giá trị sản xuất công nghiệp là toàn bộ kết quả hoạt động sản xuất côngnghiệp tạo ra trong thời kỳ báo cáo Giá trị sản xuất bao gồm các yếu tố sau:

a) Doanh thu tiêu thụ sản phẩm và dịch vụ:

- Doanh thu tiêu thụ sản phẩm: là những sản phẩm đợc sản xuất bằng nguyênvật liệu của doanh nghiệp, những sản phẩm do doanh nghiệp đa nguyên vật liệu

đi gia công ở đơn vị khác

- Doanh thu tiêu thụ các sản phẩm, các phế phẩm, phế liệu

- Doanh thu bán điện cho bên ngoài gồm: điện do doanh nghiệp tự sản xuấtdùng không hết và điện do doanh nghiệp mua về dùng không hết đem bán

- Giá trị của tài sản cố định tự chế tự trang bị lại; giá trị sản phẩm do doanhnghiệp sản xuất ra đem góp vốn liên doanh với đơn vị khác

- Doanh thu dịch vụ công nghiệp làm cho bên ngoài nh: doanh thu gia cônglàm cho bên ngoài, doanh thu từ sửa chữa thiết bị máy móc và công việc có tínhchất công nghiệp làm cho bên ngoài, Lãi gộp của hàng hoá mua vào rồi bán rakhông qua chế biến

- Doanh thu dịch vụ phi công nghiệp : là các khoản thu cho thuê thiết bị máymóc, nhà xởng, kho tàng; thu từ dịch vụ vận tải cho bên ngoài; thu từ bán bảnquyền phát minh sáng chế, cho thuê nhãn mác và các hoạt động khác ngoàicông nghiệp không hạch toán riêng đợc

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

b) Giá trị chênh lệch () giữa cuối kỳ và đầu kỳ chi phí sản xuất dở dang,

bán thành phẩm, tồn kho thành phẩm, giá trị hàng hoá đang trên đờng đi tiêu thụcha thu đợc tiền

c) Giá trị thặng d: Là phần thu đợc của doanh nghiệp sau khi đã trừ đi các

khoản chi phí vật chất, chi phí dịch vụ, chi phí nhân công, khấu hao tài sản cốdịnh và thuế sản xuất phải nộp cho Nhà nớc Giá trị thặng d gồm: lợi nhuận trớcthuế, lãi trả tiền vay và một số khoản khác

4- Chỉ tiêu Tài sản cố định

Tài sản cố định của doanh nghiệp bao gồm:

+ Tài sản cố định hữu hình: là t liệu lao động có hình thái vật chất, có đủ tiêuchuẩn theo quy định hiện hành của Nhà nớc (thời gian sử dụng trên một năm và

có giá trị tối thiểu là 5 triệu đồng): Đất, mặt nớc (do phải mua, đền bù, cải tạo

mà có); nhà xởng vật kiến trúc; thiết bị máy móc; phơng tiện vận tải, truyền dẫn;thiết bị quản lý;

+ Tài sản cố định thuê tài chính: là tài sản cố định đi thuê (thuê vốn dới dạngthuê tài sản cố định) Số tài sản cố định này cha thuộc quyền sở hữu của doanhnghiệp nhng doanh nghiệp có nghĩa vụ và trách nhiệm pháp lý về quản lý, sửdụng, bảo quản nh tài sản cố định của doanh nghiệp

+ Tài sản cố định vô hình (đây là loại tài sản cố định theo quy định đặc biệtcủa Việt Nam): Là tài sản cố định không có hình thái hiện vật thể hiện một giátrị đầu t chi trả dần đợc tính vào giá thành sản phẩm Giá trị của chúng xuất phát

từ bản quyền sản phẩm, bằng phát minh sáng chế, chi phí trong quá trình đầu

t nhng không đa vào giá trị tài sản cố định hữu hình

Việc hạch toán tài sản cố định hàng năm đợc thực hiện theo giá còn lại, tức làsau khi đã trừ khấu hao và đánh giá lại giá trị theo giá thời điểm

đã đợc thu thập, xử lý và tổng hợp

Phân tích thống kê có ý nghĩa quan trọng trong nghiên cứu thống kê Đây làkhâu cuối cùng của quá trình nghiên cứu thống kê, nó biểu hiện tập trung kếtquả của quá trình nghiên cứu Trên thực tế, phân tích và dự đoán thống kê khôngchỉ có ý nghĩa nhận thức hiện tợng kinh tế xã hội mà trong chừng mực nhất địnhcòn góp phần cải tạo hiện tợng kinh tế xã hội

Để thực hiện đợc đầy đủ các nhiệm vụ nói trên thì phân tích và dự đoán thống

kê phải đảm bảo các yêu cầu sau:

9

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

Phải tiến hành trên cơ sở phân tích và lý luận kinh tế xã hội Do các hiện t ợng kinh tế xã hội có tính chất và xu hớng phát triển khác nhau nên thông quaphân tích lý luận ta hiểu đợc tính chất phát triển của hiện tợng Trên cơ sở đómới dùng số liệu và các phơng pháp phân tích khẳng định bản chất của nó

Phải căn cứ vào toàn bộ sự kiện và đặt chúng trong mối liên hệ ràng buộclẫn nhau

- Đối với những hiện tợng có tính chất và hình thức phát triển khác nhau phải

áp dụng các phơng pháp khác nhau

1.2- Những vấn đề chủ yếu của phân tích thống kê.

Phân tích thống kê là sử dụng các phơng pháp thống kê tính toán hàng loạtcác chỉ tiêu và rút ra kết luận về bản chất của hiện tợng Khi phân tích thống kêphải xem xét đến các vấn đề sau:

- Xác định nhiệm vụ cụ thể của phân tích thống kê là xem xét đợt phân tích

đó nhằm giải quyết nhiệm vụ gì Vì một hiện tợng có nhiều khía cạnh khác nhau

do đó mỗi lần phân tích ta chỉ giải quyết một số vấn đề Khi xác định nhiệm vụ

cụ thể của phân tích thống kê phải dựa vào sự cần thiết, cấp bách của từngnhiệm vụ, từng vấn đề

- Lựa chọn đánh giá tài liệu: khi phân tích và dự đoán thống kê có nhiềunguồn số liệu, nhiều hình thức thu thập nguồn thông tin Để đảm bảo yêu cầucủa phân tích phải lựa chọn tài liệu Khi lựa chọn tài liệu thì phải tiến hành đánhgiá xem tài liệu có đủ độ tin cậy hay không, nguồn số liệu có đầy đủ để đáp ứngkịp thời yêu cầu phân tích, số liệu có hợp logíc không Lựa chọn, đánh giá tàiliệu là một vấn đề quan trọng để phân tích và dự đoán Mỗi số liệu cho ta mộtkhía cạnh của hiện tợng, một tính chất và quy luật của sự phát triển

- Lựa chọn các phơng pháp và chỉ tiêu dùng để phân tích: sự lựa chọn các

ph-ơng pháp phân tích là cần thiết vì thống kê có rất nhiều phph-ơng pháp phân tích,các phơng pháp phân tích nh: phân tổ, chỉ số, hồi quy tơng quan, dãy số thờigian đều có tác dụng và đặc điểm riêng Vì vậy chọn phơng pháp thích hợp làphải dựa vào yêu cầu, mục đích và nguồn số liệu thu thập, tác dụng của mỗi ph-

ơng pháp

- So sánh, đối chiếu các chỉ tiêu với nhau: Sau khi lựa chọn phơng pháp và chỉ

tiêu phân tích thì ta phải so sánh đối chiếu các chỉ tiêu với nhau

- Sau khi hoàn thành xong nhiệm vụ phân tích ta phải dự đoán các mức độ cóthể xảy ra trong tơng lai là dự đoán khả năng về số lợng, bản chất hoặc các vấn

đề khác có thể xảy ra trong tơng lai; muốn dự đoán đợc phải căn cứ vào các sốliệu ban đầu để dự đoán khả năng

Việc phân tích và dự đoán nhằm mục đích rút ra kết luận về bản chất, tínhquy luật, đặc điểm, khó khăn thuận lợi của các hiện tợng mà ta nghiên cứu sau

đó đề ra các quyết định quản lý

2- Lựa chọn các phơng pháp phân tích thống kê

2.1- Phơng pháp phân tích so sánh (phơng pháp đánh giá).

Các sự vật đợc chúng ta nhận thức đúng đắn nhất đều thông qua so sánh Đó

là một chân lý cổ xa không phải là trừu tợng mà rất cụ thể Bất kỳ một thông tinkinh tế nào biểu hiện bằng số mà đứng riêng rẽ tự nó không so sánh với những

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

con số khác về thông tin kinh tế cùng loại thì vẫn không có tính chất tiêu biểu,nghèo nàn về nội dung Nhng nếu đem so sánh nó với những con số cùng loại,

nó trở nên sáng rõ hơn, tiêu biểu hơn, nội dung phản ánh của nó phong phú hơn Tuy nhiên, việc so sánh, đánh giá, nhận định tình hình phải đảm bảo theonhững nguyên tắc sau:

+ Các đại lợng đối chiếu phải cùng loại

+ Các đại lợng đem so sánh phải cùng phạm vi, cùng đơn vị tính thậm chíphải cùng phơng pháp để đa đại lợng nghiên cứu về một đơn vị tính

+ Phạm vi đối tợng đem so sánh trớc sau phải thống nhất

+ Thời gian so sánh trong không gian phải đảm bảo thống nhất giữa các đối ợng đem so sánh với cùng một lợng thời gian

t-Để tiến hành đánh giá so sánh, nhận định tình hình, ngoài việc phải tuân thủcác nguyên tắc nêu trên, cần thiết và bao giờ cũng bắt đầu từ việc sắp xếp, hệthống hoá và tính toán các chỉ tiêu đem so sánh nh chỉ tiêu số tơng đối, số tuyệt

đối, số bình quân và các chỉ tiêu phân tích dãy số thời gian Trên nền đó, ta cóthể áp dụng các cách so sánh sau đây:

+ So sánh kết quả thực hiện với các nhiệm vụ, mục tiêu trong kỳ (đánh giámức độ đạt đợc trong kỳ)

+ So sánh giữa các đơn vị, các bộ phận trong cùng một tổng thể, cùng mộtthời gian nhằm đánh giá tình hình diễn biến của hiện tợng đem so sánh tiên tiếnhay lạc hậu, phát hiện khả năng tiềm tàng của các bộ phận, các đơn vị trongtổng thể

+ So sánh giữa các chỉ tiêu có liên quan nh so sánh giữa kết quả sản xuất với

số lao động bình quân trong kỳ, so sánh với giá trị máy móc thiết bị.v.v nhằm

đánh giá mức độ phổ biến của hiện tợng nghiên cứu nhiều hay ít, hay tính một

hệ số nh hệ số đổi mới thiết bị, hệ số ICOR,

2.2- Phơng pháp phân tổ:

Sau điều tra hoặc báo cáo thống kê định kỳ, sẽ thu thập đợc nhiều loại thôngtin, để những thông tin nói lên một điều gì đó, cần phải sắp xếp chúng theo mộttrật tự nhất định, sau đó tiến hành tổng hợp, phân tích và đa ra những quyết định

đúng đắn Một trong những phơng pháp phổ biến nhất để sắp xếp các loại thôngtin nói chung và thông tin liên quan đến công nghiệp nói riêng là phơng phápphân tổ thống kê

- Phân tổ thống kê là căn cứ vào một hay một số tiêu thức nào đó để tiến hànhphân chia các đơn vị của hiện tợng nghiên cứu thành các tổ và tiểu tổ có tínhchất khác nhau Sau khi phân tổ các đơn vị trong cùng một tổ chỉ giống nhau vềtiêu thức phân tổ

- Phân tổ thống kê là phơng pháp đợc dùng phổ biến trong cả quá trình nghiêncứu thống kê (ngời ta sử dụng phân tổ thống kê trong điều tra chọn mẫu, tronggiai đoạn tổng hợp) Nó là phơng pháp cơ bản để sắp xếp số liệu

- Phân tổ thống kê phân chia các loại hình kinh tế - xã hội của hiện tợngnghiên cứu:

11

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

+ Biểu hiện kết cấu của hiện tợng nghiên cứu: xác định chính xác các bộ phận

có tính chất khác nhau trong tổng thể sau đó tính toán tỷ trọng các bộ phận.+ Biểu hiện mối liên hệ giữa các tiêu thức

Phân tổ thống kê thực hiện việc nghiên cứu cái chung và cái riêng một cáchkết hợp Tổng thể nghiên cứu đợc chia thành các tổ có quy mô, đặc điểm khácnhau Mặt lợng và mối quan hệ số lợng của các tổ phản ánh mức độ kết cấu củahiện tợng và mối liên hệ giữa các tiêu thức

- Thống kê sử dụng hai loại phân tổ chủ yếu đó là: phân tổ theo một tiêu thức(phân tổ giản đơn) và phân tổ kết hợp

+ Phân tổ theo một tiêu thức: thực chất là xây dựng tần số phân bổ của một

tập hợp theo một tiêu thức Đây là cách phân tổ đơn giản nhất và thờng đợc sửdụng nhất Điều quan trọng trong việc phân tổ này là phải chọn tiêu thức phân

tổ, tiếp đến là phải chú trọng đến khoảng cách của tổ, nếu phạm vi biến độngcàng lớn thì càng phải phân làm nhiều tổ và ngợc lại Trong phân tổ theo mộttiêu thức ta có thể căn cứ vào tiêu thức thuộc tính hoặc số lợng để phân tổ

+ Phân tổ theo nhiều tiêu thức hay còn gọi là phân tổ kết hợp: Cách phân tổ

kết hợp cũng giống nh ở phần trên Trớc hết phải xác định xem cần phân tổ theotiêu thức nào Muốn chọn các tiêu thức phân tổ phải căn cứ vào mục đích nghiêncứu, vào bản chất của hiện tợng, vào mối liên hệ giữa các tiêu thức, có thể phân

tổ theo 2,3,4 hay nhiều tiêu thức Sau khi xác định các tiêu thức phân tổ, phảixác định xem mỗi tiêu thức sẽ phân thành bao nhiêu tổ Khi đã xác định đợc số

tổ của mỗi tiêu thức, ta tiến hành phân chia tổng thể tài liệu theo tiêu thức thứnhất, sau đó mỗi tổ laị phân chia thành các tiểu tổ theo tiêu thứ thứ hai và cứ thếcho đến tiêu thức cuối cùng

Trong phân tổ kết hợp các tiêu thức nguyên nhân cũng là các tiêu thức phân tổvì vậy phải đa các tiêu thức phân tổ về một tiêu thức tổng hợp rồi căn cứ vào tiêuthức tổng hợp này để tiến hành phân tổ theo một tiêu thức

Nh vậy, có thể thấy phân tổ kết hợp có tác dụng phân tích lớn hơn Trongthống kê công nghiệp phân tổ kết hợp đợc sử dụng khá phổ biến, vì vậy đòi hỏingời làm công tác thống kê phải am hiểu và vận dụng nó một cách linh hoạt, tuỳtheo mục đích nghiên cứu

2.3- Phơng pháp chỉ số

Chỉ số là chỉ tiêu kinh tế, đợc xây dựng trên cơ sở lý luận kinh tế Chỉ số là chỉtiêu tơng đối( biểu hiện số lần hay số % ) biểu hiện quan hệ so sánh giữa haimức độ của hiện tợng

Chỉ số là phơng pháp đợc sử dụng phổ biến trong nghiên cứu thống kê Để sosánh hai đại lợng nào đó, dùng phơng pháp chỉ số là đơn giản nhất Tuy vậy, khi

áp dụng phơng pháp này phải chú ý: các đại lợng phải đo lờng đợc và đơn vị đolờng cũng phải thống nhất Có nhiều loại chỉ số khác nhau nh; chỉ số giản đơn,chỉ số bình quân, chỉ số tổng hợp.v.v

- Chỉ số giản đơn: Đợc áp dụng khi so sánh trị số của hiện tợng nào đó ở một

thời kỳ với một thời kỳ làm gốc nh: giá trị sản xuất công nghiệp, lao động côngnghiệp

- Chỉ số bình quân: Là loại chỉ số dùng để xác định và phân tích ảnh hỏng

của các yếu tố đến tốc độ phát triển và mức độ hoàn thành kế hoạch về một hiện

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

tợng hay quá trình kinh tế - xã hội nào đó Ví dụ khi so sánh năng suất lao độngtrong công nghiệp trong hai thời kỳ ta phải sử dụng loại chỉ số bình quân để tínhtoán

Công thức chung để tính chỉ số của chỉ tiêu bình quân nh sau:

1

1 0

1

1 0

1

1 1

0

0 0

1

1 1

0

1

f

f X

f

f X

f

f X

f

f X

f

f X

f

f X X

X

I X

- Chỉ số tổng hợp: Đây cũng là một loại chỉ số phổ biến trong công tác thống

kê Sử dụng loại chỉ số này để phân tích sẽ đem lại hiệu quả cao hơn Chỉ số này

đợc vận dụng để phân tích, nghiên cứu sự biến động của một hiện tợng nào đógiữa hai thời kỳ khác nhau, mà hiện tợng này lại mang tính tổng hợp và do nhiềunhân tố tác động Công thức tính:

0

0 0

1

1 0

1

1 0

1

1 1

0 0

1 1 0 0

1 1

f f f

f X

f

f X

f

f X

f

f X f

X

f X f X

f X

X là các chỉ tiêu nghiên cứu ở kỳ báo cáo

Khó khăn khi vận dụng loại chỉ số này là ở chỗ: chọn lựa thông tin nào dùng

để nghiên cứu sự biến động hiện tợng cho phù hợp? Điều này phụ thuộc vàotrình độ và thực tế của tài liệu nghiên cứu

2.4- Phơng pháp dãy số thời gian

Chúng ta đã biết, mặt lợng của hiện tợng thờng xuyên biến động theo thờigian Trong thống kê để nghiên cứu sự biến động này, ngời ta thờng dựa vào dãy

số thời gian Dãy số thời gian là dãy các trị số của chỉ tiêu thống kê đợc sắp xếptheo thứ tự thời gian

Qua dãy số thời gian ta có thể nghiên cứu các đặc điểm về sự biến động củahiện tợng, vạch rõ xu hớng và tính qui luật của sự phát triển, và dự báo mức độcủa hiện tợng trong tơng lai

Một dãy số thời gian gồm hai thành phần: thời gian và chỉ tiêu về hiện tợng

đ-ợc nghiên cứu Thời gian có thể là ngày, tháng, quý, năm Độ dài giữa hai thờigian liền nhau đợc gọi là khoảng cách thời gian Còn chỉ tiêu về hiện tợngnghiên cứu có thể là số tuyệt đối, số tơng đối hoặc số bình quân Trị số của chỉtiêu gọi là mức độ của dãy số Có hai loại dãy số thời gian đó là dãy số thời kỳ

và dãy số thời điểm Dãy số thời kỳ biểu hiện quy mô (khối lợng) của hiện tợngtrong từng khoảng thời gian nhất định Dãy số thời điểm biểu hiện quy mô (khốilợng) của hiện tợng tại những thời điểm nhất định Trị số của hiện tợng nghiêncứu là số tuyệt đối

13

Phần I : Vai trò của ngành công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

Dựa vào dãy số thời gian ta có thể dự đoán ngắn hạn xu hớng phát triển củahiện tợng nghiên cứu Khi sử dụng một dãy số thời gian để dự đoán ngắn hạnthì ngoài yêu cầu cơ bản là tài liệu phải chính xác, phải bảo đảm tính chất cóthể so sánh đợc giữa các mức độ trong dãy số Muốn vậy thì nội dung và phơngpháp tính toán chỉ tiêu qua thời gian phải thống nhất, các khoảng cách trong dãy

số nên bằng nhau Còn một vấn đề nữa cần quan tâm là số lợng các mức độ củadãy số là bao nhiêu Khi dự đoán có thể dựa vào mô hình hồi qui, hoặc dựa vàolợng tăng giảm tuyệt đối bình quân, tốc độ phát triển bình quân

Để phản ánh các đặc điểm biến động của hiện tợng qua thời gian ta dùng cácchỉ tiêu sau:

+ Mức độ bình quân theo thời gian: Chỉ tiêu này phản ánh mức độ đại biểu

của các mức độ tuyệt đối trong một dãy thời gian

+ Lợng tăng (giảm) tuyệt đối: phản ánh sự thay đổi mức độ tuyệt đối giữa hai

thời gian nghiên cứu Nếu mức độ của hiện tợng tăng lên thì trị số của chỉ tiêumang dấu dơng (+) và ngợc lại, mang dấu âm (-)

+ Tốc độ phát triển: Tốc độ phát triển là một số tơng đối phản ánh xu hớng

biến động của hiện tợng qua thời gian Có các loại tốc độ phát triển sau: tốc độphát triển liên hoàn, tốc độ phát triển định gốc và tốc độ phát triển bình quân

+ Tốc độ tăng (giảm): phản ánh mức độ của hiện tợng giữa hai thời gian đã

tăng (+) hoặc giảm (-) bao nhiêu lần (hoặc bao nhiêu %) Tơng ứng với các tốc

độ phát triển, ta có các tốc độ tăng (giảm) sau đây: tốc độ tăng tr ởng liên hoàn,

định gốc và tốc độ tăng trởng bình quân

+ Giá trị tuyệt đối của 1% tăng (giảm): Chỉ tiêu này phản ánh cứ 1% tăng

(giảm) của tốc độ tăng (giảm) liên hoàn thì tơng ứng với một trị số tuyệt đối làbao nhiêu

d)- Phơng pháp đồ thị

Có rất nhiều loại đồ thị thống kê nh : Biểu đồ hình cột Biểu đồ tợng hình Biểu đồ diện tích - biểu đồ gấp khúc - Bản đồ thống kê.v.v

-Trong lĩnh vực công nghiệp, ta có thể vận dụng linh hoạt các loại biểu đồ trên

để mô tả, phân tích các hiện tợng nh: số cơ sở sản xuất công nghiệp, qui mô cơcấu giá trị sản xuất công nghiệp; qui mô, cơ cấu lao động

Khi sử dụng phơng pháp đồ thị cần chú ý lựa chọn dạng đồ thị cho phù hợp,qui mô đồ thị vừa phải và các tỷ lệ đo phải chính xác Có nh vậy ngời đọc mới

dễ thấy, dễ hiểu Nếu xác định tỷ lệ không chính xác các thang tỷ lệ đôi khi sẽgây ra tình trạng phản tác dụng của phơng pháp này

Phần II: Vận dụng một số phơng pháp thống kê Để phân

tích tình hình sản xuất công nghiệp Việt Nam

thời kỳ 1996 - 2000.

I.> Khái quát tình hình phát triển ngành công nghiệp

Việt Nam thời kỳ 1986 -1995 1- Những thành tựu:

Chuyển sang cơ chế thị trờng, ngành công nghiệp Việt Nam vừa phải sắp xếpnhững gì đã có cho phù hợp với cơ chế mới, vừa phải phát triển những ngànhcông nghiệp cần thiết Trải qua 15 năm đổi mới, sản xuất công nghiệp đã đạt đ-

- Trong khu vực công nghiệp quốc doanh, hệ thống các doanh nghiệp côngnghiệp Nhà nớc đang đợc tổ chức sắp xếp lại, số lợng các doanh nghiệp Nhà n-

ớc đang có xu hớng ngày càng giảm đến mức hợp lý hơn; một số doanh nghiệpNhà nớc đã thay đổi phơng thức sản xuất kinh doanh, đổi mới công nghệ; một

số tổng công ty lớn đợc hình thành theo mô hình những tập đoàn sản xuất, kinhdoanh lớn, nhờ đó sản xuất phát triển, hiệu quả sản xuất đợc nâng cao và từngbớc phát huy vai trò chủ đạo của mình trong nền kinh tế hàng hoá nhiều thànhphần, phát triển theo định hớng XHCN

- Tổ chức sản xuất công nghiệp theo lãnh thổ đã đợc điều chỉnh và quy hoạchphát triển , cơ cấu có khoa học và phù hợp với điều kiện thực tế nớc ta, 3 trungtâm công nghiệp lớn ở Bắc Bộ, Nam Bộ và Trung Bộ đang đợc hình thành, một

số khu vực công nghiệp tập trung cũng đợc điều chỉnh, quy hoạch lại, một sốkhu công nghiệp tập trung trong đó có các khu chế xuất, khu kỹ thuật côngnghệ cao đã và đang đợc hình thành làm cho nền công nghiệp nớc ta có một bộmặt mới về phân bố lãnh thổ

- Quan hệ sản xuất trong công nghiệp đang chuyển sang nền kinh tế hànghoá với nhiều chế độ sở hữu; sự điều chỉnh về quan hệ sản xuất đã mở đờng cholực lợng sản xuất phát triển, khai thác tổng hợp đợc nhiều tiềm năng để pháttriển công nghiệp; công nghiệp quốc doanh đã và sẽ phát huy hơn nữa vai tròchủ đạo của mình trong nền kinh tế nhiều thành phần

2- Những tồn tại, yếu kém.

Bên cạnh những thành tựu chủ yếu trên, nền công nghiệp nớc ta trong nhữngnăm qua còn bộc lộ nhiều yếu kém, khó khăn, đó là:

- Trình độ phát triển công nghiệp, năng suất lao động, hiệu quả sản xuất kinhdoanh còn thấp, cơ sở vật chất - kỹ thuật còn nhiều mặt lạc hậu Nguồn vốn đầu

t cho phát triển còn rất hạn chế so với yêu cầu phát triển công nghiệp

- Chậm tháo gỡ những vớng mắc trong quá trình phát triển về cơ chế chínhsách để tác động và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp Nhà nớc nângcao hiệu quả kinh doanh, phát huy vai trò chủ đạo trong nền kinh tế nhiều thànhphần; cha quan tâm tổng kết thực tiễn, kịp thời chỉ ra phơng hớng, giải pháp đổimới kinh tế hợp tác Cha giải quyết tốt một số chính sách khuyến khích kinh tế

t nhân phát triển đồng thời cha quản lý tốt thành phần kinh tế này, việc cổ phầnhoá các doanh nghiệp Nhà nớc còn chậm

- Cơ chế thị trờng còn cha phát triển, vai trò quản lý của Nhà nớc đối với cácdoanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp Nhà nớc đổi mới cha đồng bộ, nhấtquán do đó đã hạn chế việc thúc đẩy và hớng dẫn công nghiệp phát triển

- Khả năng cạnh tranh của các sản phẩm công nghiệp nớc ta thấp, thị trờngtrong nớc đã bão hoà trong khi thị trờng ngoài nớc thì nhỏ hẹp; tích luỹ từ nội

bộ nền kinh tế thấp nên đầu t cho công nghiệp cũng thấp, qui mô công nghiệpnhỏ bé trình độ kỹ thuật lạc hậu, lao động thủ công là chính, đó là những khókhăn đối với sự phát triển của công nghiệp Việt Nam

Với định hớng phát triển công nghiệp từ nay đến năm 2010 là tập trung cao

độ sức lực, u tiên phát triển những ngành có tính chất kết cấu hạ tầng của nềnkinh tế nh điện, thép, hoá dầu, tranh thủ đẩy mạnh công nghiệp chế biến nôngsản, phát triển công nghiệp nông thôn, phát triển công nghiệp hớng ra xuấtkhẩu và thay thế hàng nhập khẩu, tăng cờng khai thác và chế biến khoáng sảnthì việc nghiên cứu, đánh giá phân tích thực trạng sản xuất công nghiệp trongnhững năm gần đây trên cơ sở đó có những quyết sách phù hợp cho giai đoạntiếp theo là hết sức cần thiết Sau đây, chuyên đề tập trung phân tích tình hìnhsản xuất công nghiệp giai đoạn 5 năm 1996-2000 (giai đoạn đầu của thời kỳ1996-2020 - đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nớc nhằm đa nớc tatrở thành nớc công nghiệp vào năm 2020)

II-> Vận dụng các phơng pháp thống kê Để Phân tích thực trạng sản xuất công nghiệp nớc ta thời kỳ 5

năm 1996-2000 1- Thực trạng quy mô và cơ cấu công nghiệp Việt Nam

1.1- Số lợng và cơ cấu của các cơ sở công nghiệp

Biểu 1: Số cơ sở công nghiệp phân theo khu vực kinh tế và theo ngành kinh tế

Đơn vị tính: Cơ sở Năm

Nguồn số liệu: Vụ Công nghiệp - Tổng cục thống kê

Biểu 2: Cơ cấu cơ sở công nghiệp phân theo khu vực kinh tế và theo ngành

Số liệu Biểu 1 và biểu 2 cho thấy:

- Tổng số cơ sở công nghiệp năm 1999 là 618198 cơ sở Trong đó, khu vựcNhà nớc có 1786 cơ sở (chiếm 0,29%), khu vực Tập thể & T nhân có 615453 cơ

sở (chiếm 99,56%) và khu vực có vốn ĐTNN có 959 cơ sở (chiếm 0,16%) Nhvậy, phần lớn cơ sở công nghiệp thuộc khu vực Tập thể & T nhân

Nếu phân theo ngành thì số cơ sở công nghiệp tập trung chủ yếu trong ngànhcông nghiệp chế biến với 587948 cơ sở (chiếm 95,11%) Ngành công nghiệpkhai thác có 29749 cơ sở (chiếm 4,81%) Và ngành sản xuất, phân phối điện, ga

và nớc có 501 cơ sở (chiếm 0,08%)

- Tổng số cơ sở công nghiệp sau 5 năm tăng không đáng kể Số cơ sở côngnghiệp tăng 2809 cơ sở (từ 615389 cơ sở năm 1995 lên 618198 cơ sở năm1999), tơng ứng với tăng 0,5% Tuy nhiên, số cơ sở công nghiệp biến độngkhông đều qua các năm Số liệu biểu 2 cho thấy: năm 1997 tăng 10740 cơ sở (sovới 1996), năm 1998 giảm 8324 cơ sở (so với 1997), năm 1999 số cơ sở tiếp tụcgiảm thêm 24857 cơ sở Sau hai năm giảm liên tục, đến năm 2000 số cơ sở côngnghiệp đã tăng 25250 cơ sở tơng ứng với tăng 4,3% (so với 1999)

1.2- Qui mô và cơ cấu lao động công nghiệp.

Biểu 3a: Quy mô lao động phân theo khu vực kinh tế và theo ngành

Nguồn số liệu: Vụ Công nghiệp - Tổng cục thống kê

Biểu 3b: Tốc độ phát triển liên hoàn lao động thời kỳ 1995-1999

Qua 3 biểu trên (biểu 3a, 3b và 3c) ta thấy:

- Lao động đợc sử dụng chủ yếu trong ngành công nghiệp chế biến, chiếm 90

% lao động toàn ngành; trong đó tập trung nhiều nhất trong các ngành: sản xuấtthực phẩm và đồ uống 21%, sản xuất trang phục, thuộc và nhuộm da, lông thú10,9%; chế biến gỗ và sản xuất các sản phẩm từ gỗ, tre, nứa 10,8%; dệt 7,5%;sản xuất các sản phẩm bằng da, và giầy dép 8,6%

- Nếu xét theo khu vực kinh tế và thành phần kinh tế thì lao động tập trungnhiều nhất ở khu vực kinh tế tập thể và t nhân (luôn chiếm trên 60%) Khu vựcNhà nớc chiếm gần 30% lao động toàn ngành Trong khi đó, khu vực có vốn

ĐTNN chỉ chiếm cha đến 10% Tuy nhiên, lao động khu vực tập thể và t nhân

đang có xu hớng giảm thể hiện ở tỷ trọng lao động của khu vực này qua các nămgiảm: năm 1996 là 67,5%, năm 1997 là 66,6%, năm 1998 là 63,4%, năm 1999chỉ còn chiếm 62,0% và năm 2000 là 62,8% Lao động khu vực kinh tế có vốn

ĐTNN có xu hớng tăng và tăng khá nhanh, thể hiện qua tỷ trọng lao động củakhu vực này tăng từ 4% năm 1996 lên 6% năm 1997, 8,3% năm 1998, 9,3%năm 1999 và đến năm 2000 đã chiếm 9,9%

Số liệu biểu 4 cho thấy thấy lao động nữ nhiều hơn lao động nam, nhng tỷ lệchi phí cho lao động nữ lại thấp hơn chi phí cho lao động nam Số lợng lao độngnữ bằng 1,23 lần lao động nam (nữ chiếm 55,1%, nam 44,9%), nhng tổng chiphí cho việc sử dụng lao động nữ chỉ bằng 82,5% nam (tổng chi phí cho lao

động nữ 45,2%, nam 54,8%) Điều đó đồng nghĩa với thu nhập trực tiếp của lao

động nam cao hơn nhiều lao động nữ (Thu nhập bình quân tháng của 1 lao độngnam là 1116 ngàn đồng/tháng, gấp 1,39 lần thu nhập bình quân tháng của 1 lao

Biểu 4: Vấn đề giới tính trong lao động công nghiệp

3- Tổng đóng góp BHXH cho ngời LĐ 68,6 31,4 100

Nguốn số liệu: Báo cáo phân tích kết quả điều tra công nghiệp năm 1999

Đóng bảo hiểm xã hội của chủ doanh nghiệp cho ngời lao động (gồm bảohiểm xã hội và bảo hiểm y tế) chiếm 10% tổng chi phí cho ngời lao động vàbằng 11% tổng qũi lơng và các khoản có tính chất lơng Đây là tỷ lệ thấp nhngmột số ngành thu nhập thực tế không cao, lao động nặng nhọc, độc hại lại có tỷ

lệ dới mức trung bình nh: khai thác quặng kim loại 4,5%; khai thác đá và các

mỏ khác 4,9%; sản xuất nhựa và plastic 5,5% Điều đáng quan tâm ở đây làcác chủ doanh nghiệp đóng bảo hiểm cho lao động nữ lại càng thấp Nếu mộtnăm chủ doanh nghiệp đóng bảo hiểm xã hội cho lao động nam là 1968 ngàn

đồng thì đóng cho lao động nữ chỉ có 677 ngàn đồng (bằng 1/3 mức đóng cholao động nam) Sự chênh lệch quá xa này có thể giải thích bởi 2 nguyên nhân:một là do mức thu nhập của lao đông nữ thấp hơn lao động nam; nguyên nhânthứ hai có thể là do một bộ phận không nhỏ lao động nữ không đợc các chủdoanh nghiệp đóng bảo hiểm xã hội cho họ

1.3- Nguồn vốn và tài sản cố định dùng trong sản xuất công nghiệp a) Nguồn vốn sản xuất công nghiệp.

Biểu 5: Quy mô và cơ cấu nguồn vốn công nghiệp phân theo khu vực

Qua số liệu biểu 5 ta thấy:

- Tổng nguồn vốn công nghiệp tính đến thời điểm 31/12/1999 là 307975 tỷ

đồng Trong đó khu vực Nhà nớc chiếm 41,5%, khu vực t nhân chiếm 11,7% vàkhu vực có vốn đầu t nớc ngoài chiếm 46,8% Trong thời kỳ 1996-1999, nguồnvốn tập trung ở khu vực Nhà nớc và khu vực có vốn đầu t nớc ngoài (chiếmkhoảng 90% toàn ngành)

- Cơ cấu nguồn vốn trong những năm qua đã có những thay đổi tích cực Tỷtrọng vốn Nhà nớc có xu hớng ngày càng giảm (giảm từ 46,5% năm 1996 xuốngcòn 45,8% năm 1997, 45,7% năm 1998 và đến năm 1999 chỉ chiếm 41,5%) Tỷtrọng vốn đầu t nớc ngoài ngày càng tăng (tăng từ 41,4% năm 1996 lên 45,5%năm 1998 và 46,8% năm 1999) Tỷ trọng vốn đầu t của khu vực tập thể và tnhân giảm dần trong 3 năm đầu (1996, 1997, 1998): giảm từ 11,8% năm 1996xuống còn 8,8% năm 1998 Năm 1999 tỷ trọng vốn của khu vực t nhân đã tănglên 11,7% Với những chính sách của Nhà nớc nhằm thu hút vốn đầu t nớc ngoài

và với hàng loạt doanh nghiệp t nhân ra đời theo Luật Doanh nghiệp (có hiệu lực

từ năm 2000), Năm 2000 cơ cấu trên sẽ còn thay đổi

Tốc độ tăng nguồn vốn hàng năm là khá cao, thể hiện qua số liệu biểu 6:Biểu 6: Tốc độ tăng trởng vốn sản xuất công nghiệp phân theo khu vực

Khu vực Nhà nớc 23,7 22,7 27,5 10,2 20,8 Khu vực tập thể và t nhân 15,5 9,7 17,5 61,4 24,5 Khu vực có vốn ĐTNN 28,1 30,5 30,5 25,0 28,5

Tốc độ tăng trởng bình quân thời kỳ 1996-1999 là 24,6%/năm Trong đó: khuvực đầu t nớc ngoài có tốc độ tăng bình quân cao nhất là 28,5%/năm, khu vựcNhà nớc có tốc độ tăng bình quân chậm nhất 20,8%, khu vực Tập thể và t nhântăng bình quân 24,5%/năm

b) Tài sản cố định: là yếu tố quan trọng trong sản xuất công nghiệp, nó phản

ánh trình độ và khả năng đổi mới kỹ thuật công nghệ của doanh nghiệp

Biểu7a: Qui mô, cơ cấu tài sản cố định năm 1995-1999 (giá thực tế còn lại)

Năm Khu vực kinh tế Nhà nớc TT & TN ĐTNN Tổng số

1996 Quy mô (tỷ đồng) 37182 11457 36115 84754

1997 Quy mô (tỷ đồng) 42201 12191 49849 104241

Khu vực tập thể và t nhân 6,7 6,4 3,2 84,7 21,3

Khu vực có vốn ĐTNN 53,1 38,0 59,9 24,2 43,1

Từ số liệu biểu 7a và 7b ta thấy:

- Tổng giá trị tài sản cố định toàn ngành công nghiệp tăng khá nhanh Năm

1996 toàn ngành có 84754 tỷ đồng, đến năm 1997 tăng lên 104241 tỷ đồng(tăng 23%), năm 1998 là 142908 tỷ (tăng 37,1% so với năm1997) và năm 1999

có 181547 tỷ (tăng 27% so với năm1998) Tính chung cả thời kỳ 1996-1999 thìtốc độ tăng bình quân 1 năm là 26,8%

- Tài sản cố định tập trung nhiều nhất trong khu vực có vốn đầu t nớc ngoài.Bình quân một năm khu vực này chiếm 50,2% toàn ngành, khu vực Nhà nớcchiếm 38,1% và khu vực tập thể và t nhân chiếm 11,7% giá trị tài sản cố địnhtoàn ngành công nghiệp

- Trong ba khu vực thì khu vực có vốn đầu t nớc ngoài có tốc độ tăng nhanhnhất bình quân tăng 43,1%/năm, khu vực Nhà nớc tăng bình quân 13,4%/năm,khu vực Tập thể và t nhân tăng chậm trong 3 năm đầu (dới 7%/năm), nhng vớitốc độ tăng rất cao 84,7% (năm 1999) đã đẩy tốc độ tăng bình quân lên 21,3%.Mặc dù tốc độ tăng trởng giá trị tài sản cố định khá cao nhng giá trị tài sản

cố định tính bình quân cho một cơ sở sản xuất công nghiệp thì không cao

Biểu 7c: Giá trị tài sản cố định bình quân 1 cơ sở

đồng/cơ sở (năm cao nhất cũng chỉ có 38 triệu đồng) và khu vực có vốn đầu t

n-ớc ngoài là 86244,2 triệu đồng/doanh nghiệp (cao nhất trong ba khu vực: gấp3,3 lần khu vực Nhà nớc và cao hơn rất nhiều khu vực t nhân) Với mức trang bịtài sản thấp nh vậy cho thấy trình độ kỹ thuật công nghệ của cơ sở sản xuấtcông nghiệp nớc ta thấp và lạc hậu Trong 3 khu vực trên có thể thấy khu vực cóvốn ĐTNN là khu vực đầu t nhiều nhất cho việc mua sắm máy móc thiết bị côngnghệ hiện đại, vì giá trị tài sản của khu vực này chiếm 54,5% toàn ngành (caohơn tỷ trọng nguồn vốn của khu vực này 7,7%) Do đó, trình độ kỹ thuật công

nghệ của các cơ sở sản xuất thuộc khu vực này cũng vợt xa so với các cơ sởthuộc các khu vực khác.

1.4- Công nghệ sản xuất

Nhìn chung, công nghiệp là ngành sản xuất đòi hỏi trình độ cao cả về conngời và máy móc thiết bị công nghệ Để có thể đánh giá trình độ công nghệ củanớc ta hiện nay, trớc hết ta phải xác định tiêu chuẩn đánh giá, phân loại côngnghệ Nếu căn cứ vào phân loại công nghệ theo các ngành công nghiệp chế biến( chiếm tỷ trọng lớn về giá trị tài sản cố định 65% ) thì :

- Những ngành có công nghệ thấp là sản xuất lơng thực, thực phẩm, đồ uống;sản xuất thuốc lá, thuốc lào; dệt; may mặc; sản xuất các sản phẩm từ da, sảnxuât giày dép; chế biến gỗ và sản xuất các sản phẩm từ gỗ và giấy; hoạt độngxuất bản in

- Những ngành có công nghệ trung bình là: sản xuất than cốc và tinh chề dầumỏ; sản xuất hoá chất; sản xuất các sản phẩm từ cao su và plastic; các sản phẩm

từ chất khoáng phi kim loại; sản xuất kim loại và các sản phẩm từ kim loại( trừmáy móc thiết bị)

- Những ngành có công nghệ cao: sản xuất máy móc thiết bị; sản xuất cácthiết bị điện, điện tử, thiết bị khoa học chính xác và sản xuất các phơng tiện vậntải

Theo cách phân loại công nghệ nh trên thì công nghiệp nớc ta gần 60% làcông nghệ thấp, trên 20% là công nghệ trung bình và chỉ có khoảng 20% làcông nghệ cao So với nhiều nứơc trong khu vực thì trình độ công nghệ của nớc

ta còn thấp hơn rất nhiều:

16,524,626,522,625,720,7

73,051,130,829,729,120,6

Nguồn số liệu: Báo cáo phân tích kết quả điều tra công nghiệp 1999.

Qua số liệu trên có thể thấy tỷ trọng nhóm ngành công nghệ thấp của ta quácao trong khi tỷ trọng nhóm ngành có công nghệ cao lại quá thấp, điều này hoàntoàn trái ngựơc với các nớc có nền công nghiệp khá phát triển nh Singapore,Malaysia hay Thailand nguyên nhân là do nền kinh tế nớc ta vẫn còn là nềnkinh tế chậm phát triển, tích luỹ từ nội bộ nền kinh tế rất thấp do đó không có

điều kiện để đầu t cho việc mua sắm những máy thiết bị kỹ thuật, công nghệhiện đại; hơn nữa chúng ta mới đang ở giai đoạn đầu của quá trình công nghiệphoá hiện đại hoá đất nớc

Tuy nhiên, các ngành có hàm lợng công nghệ thấp lại là những ngành sử dụngnhiều lao động, không yêu cầu kỹ thuật cao, mức đầu t vốn vừa phải và sử dụngnhiều nguyên liệu từ nông nghiệp, khai thác mỏ Do vậy lại phù hợp với điều

kiện của những nớc nghèo đang phát triển, nông nghiệp còn chiếm u thế, thừalao động phổ thông nhng lại thiếu lao động có trình độ chuyên môn, thiếu vốn

nh Việt Nam, Philippine, Inđonesia Thực tế ở những nớc này cho thấy: nhómngành công nghệ thấp chiếm từ 45%-58,7% giá trị tăng thêm nhng thu hút tới53%-66% lao động, góp phần làm giảm bớt tình trạng thất nghiệp đang là áp lựclớn đối với những nớc này

Qua những phân tích trên đây ta thấy: thực trạng các cơ sở sản xuất côngnghiệp nớc ta hiện nay mới chỉ là tăng về số lợng mà cha có sự đầu t chiều sâu.Các cơ sở sản xuất nhỏ với lao động thủ công và trình độ kỹ thuật công nghệthấp là phổ biến Đây chính là những yếu tố hạn chế sự tăng trởng và phát triểncủa ngành công nghiệp

2- Phân tích tình hình tăng trởng công nghiệp qua chỉ tiêu giá trị sản xuất

Hiện nay, Vụ công nghiệp cha tổng hợp chỉ tiêu giá trị tăng thêm Do vậy

để phân tích sự tăng trởng cũng nh chuyển dịch cơ cấu ngành công nghiệp cầndựa vào chỉ tiêu giá trị sản xuất công nghiệp Đây là chỉ tiêu phản ảnh toàn bộkết quả hoạt động sản xuất công nghiệp của các doanh nghiệp trong kỳ

2.1- Qui mô giá trị sản xuất công nghiệp

Sản xuất công nghiệp trong 5 năm qua đã đạt đợc những kết quả to lớn, gópphần quan trọng vào sự tăng trởng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế của toàn bộnền kinh tế quốc dân Giá trị Sản xuất công nghiệp liên tục tăng biểu hiện qua sốliệu biểu 9a và đồ thị 1:

Biểu 9a: Giá trị sản xuất công nghiệp phân theo khu vực kinh tế và phân theo

E Công nghiệp điện, ga, nớc 7341 8444 9440 10467 11661

Nguồn số liệu: Niên giám thống kê công nghiệp năm 2000- Vụ Công nghiệp

Đồ thị 1: Giá trị sản xuất công nghiệp phân theo khu vực kinh tế thời kỳ

1996-2000.

Qua số liệu biểu 9a và quan sát đồ thị 1 ta thấy:

- Giá trị sản xuất toàn ngành công nghiệp tăng khá nhanh và đều qua cácnăm Giá trị sản xuất công nghiệp tăng từ 118097 tỷ đồng năm 1999 lên 194919

tỷ đồng năm 2000 (tăng 76822 tỷ đồng), bình quân thời kỳ 1996-2000 tăng19205,5 tỷ đồng/năm

- Khu vực có vốn đầu t nớc ngoài có tốc độ tăng giá trị sản xuất nhanh nhấttrong ba khu vực Giá trị sản xuất công nghiệp khu vực này tăng bình quân9271,8 tỷ đồng/năm, khu vực Nhà nớc là 6023,5 tỷ đồng/năm, khu vực Tập thể

và t nhân là 3910,3 tỷ đồng/năm

2.2- Cơ cấu giá trị sản xuất công nghiệp

Biểu 9b: Cơ cấu giá trị sản xuất ngành công nghiệp 1996-2000

Đơn vị: % Khu vực kinh tế 1996 1997 1998 1999 2000 Tổng số 100,00 100,00 100,00 100,00 100,00

E Công nghiệp điện, ga, nớc 6,22 6,28 6,24 6,20 5,98

Số liệu biểu 9b cho thấy:

- Khu vực Nhà nớc có tỷ trọng giá trị sản xuất cao nhất trong ba khu vực.Khu vực này luôn chiếm trên 40% giá trị sản xuất toàn ngành (năm 2000 làthấp nhất cũng chiếm 42,2%, năm cao nhất là năm 1996 chiếm 49,3%) Tuynhiên, tỷ trọng giá trị sản xuất của khu vực Nhà nớc đang ngày càng giảm đi

050000