Giáo án sinh học lớp 8 tiết bài tập học kỳ II

- Đầu tiên là quá trình lọc máu ở cầu thận:Máu theo động mạch đến tới nang cầu thận với áp lực cao tạo ra lức đẩy nước và các chất hòa tan có kích thước nhỏ qua lỗ lọc trên vách mao mạch

TrườngưTHcsưhưngưtrạch

Các thành phần của máu đ ợc ổn định

BT 1 T 127(SGK): Trỡnh bày quỏ trỡnh tạo thành nước tiểu ở cỏc đơn vị chức năng của thận.

- Đầu tiên là quá trình lọc máu ở cầu thận:Máu theo

động mạch đến tới nang cầu thận với áp lực cao tạo ra lức đẩy nước và các chất hòa tan có kích thước nhỏ qua lỗ lọc trên vách mao mạch Các tế bào máu và phân tử protein có kích thước lớn hơn nên không qua lỗ lọc Kết quả là tạo

thành nước tiểu đầu trong nang cầu thận

- Quá trình hấp thụ lại: Nước tiểu đầu đi qua ống thận, ở

đây diễn ra sự hấp thụ lại các chất cần thiết ( các chất dinh dưỡng, nước, các ion vào máu)

- Quá trình bài tiết tiếp các chất không cần thiết: chất

bã, chất độc hại như axit uric, urê ra khỏi cơ thể Kết quả là tạo thành nước tiểu chính thức.

- Da có nh ng chức n ững chức n ăng:

+ B o vệ cơ thể ảo vệ cơ thể

 Chống các tác động cơ học của môi tr ờng do da đ ợc cấu tạo từ các sợi của mô liên kết và lớp mỡ

 Các tuyến chất nhờn có tác dụng diệt khuẩn, chống thấm và thoát n ớc

 Sắc tố da chống tác hại của tia tử ngoại

+ Điều hòa thân nhiệt nhờ hệ thống mao mạch ở lớp bỡ, tuyến mồ hôi, cơ co chân lông, lớp mỡ, tóc

+ Nhận biết các kích thích của môi tr ờng nhờ thụ quan, dây thần kinh

ở lớp bỡ

+ Tham gia hoạt động bài tiết nhờ tuyến mồ hôi ở lớp bỡ

+ Da và s n phẩm của da tạo lên vẻ đẹp con ng ời: lông mày, móng, ảo vệ cơ thể tóc

+ Ph n ánh tảo vệ cơ thể ỡnh trạng của nội quan và tuyến nội tiết

BT 2 T 133 (SGK): Da cú những chức năng gỡ? Những đặc điểm cấu tạo nào của da giỳp da thực hiện những chức năng đú?

Hệ thần kinh

Bộ phận trung ương

Não Tủy sống

Bộ phận ngoại biên

Hạch thần kinh Dây thần kinh

Chất xám Chất trắng ( Ngoài )

( Ngoài )

Xét về mặt cấu tạo:

BT 2 T 138 ( SGK): Trình bày các bộ phận của hệ thần

kinh và thành phần cấu tạo của chúng dưới hình thức sơ đồ.

Xét về mặt chức năng:

Hệ

thần

kinh

Hệ thần kinh vận động: Điều khiển hoạt động

hệ cơ xương

Hệ thần kinh sinh dưỡng: Điều hòa hoạt động của các cơ quan nội tạng

BT3 T.143: Trên một con ếch đã mổ để nghiên cứu rễ tủy,

em Quang đã vô ý thúc mũi kéo làm đứt một số rễ Bằng cách nào em có thể phát hiện được rễ nào còn, rễ nào mất.

- Kích thích mạnh một chi trước, chi sau bên nào co thì chứng tỏ rễ trước bên đó còn.

- Kích thích lần lượt chi sau mà không thấy co chi nào cả thì chắc chắn rễ sau bên đó đã đứt.

Giải thích:

- Rễ trước dẫn truyền xung vận động từ trung ương

đi ra cơ quan đáp ứng (cơ chi)

- Rễ sau dẫn truyền xung thần kinh cảm giác từ các thụ quan về trung ương.

BT1 T.146 (SGK): Lập bảng so sánh cấu tạo và chức năng trụ não, não trung gian và tiểu não.

Các bộ

phận

Đặc điểm

Trụ não Não trung gian Tiểu não

Cấu tạo

Chức

năng

Gồm: Hành não, cầu não và não giữa Chất trắng bao

ngoài Chất xám là các nhân xám

Gồm đồi thị và dưới đồi thị Đồi thị và các nhân

ám vùng dưới đồi

là chất xám

Vỏ chất xám nằm ngoài

Chất trắng là các đường dẫn truyền liên hệ giữa tiểu não với các phần khác của hệ thần kinh.

Điều khiển hoạt động của các cơ quan sinh dưỡng:

Tuần hoàn, hô hấp, tiêu hóa

Điều khiển quá trình trao đổi chất

và điều hòa thân nhiệt

Điều hòa phối hợp các hoạt động phức tạp.

BT2 T.154: Hóy thử trỡnh bày phản xạ điều hũa hoạt động của tim

và hệ mạch trong cỏc trường hợp sau:

- Lỳc huyết ỏp tăng cao Lỳc hoạt động lao động.

Điều hũa nhịp tim bằng phản xạ sinh dưỡng trong cỏc trường hợp sau:

- Lỳc huyết ỏp tăng cao: Áp

thụ quan bị kớch thớch xuất hiện xung thần kinh truyền về trung ương phụ trỏch tim mạch nằm trong cỏc nhõn xỏm thuộc phõn

hệ đối giao cảm, theo dõy ly tõm (dõy X hay mờ tẩu) tới tim làm giảm nhịp co và lực co đồng thời làm dón cỏc mạch da

và mạch ruột gõy hạ huyết ỏp

Thụ quan áp lực

Sợi cảm giác

Dây phế vị

Sợi tr ớc hạch

Hạch đối giao cảm Sợi sau hạch

Hình 48-2.Cung phản xạ điều hoà

hoạt động của tim

BT2 T.154: Hãy thử trình bày phản xạ điều hòa hoạt động của tim

và hệ mạch trong các trường hợp sau:

- Lúc huyết áp tăng cao Lúc hoạt động lao động.

Điều hòa nhịp tim bằng phản xạ sinh dưỡng trong các trường hợp sau:

- Lúc hoạt động lao động: Khi lao động xảy ra oxi hóa glucôzơ

để tạo năng lượng cần cho sự co cơ, đồng thời sản phẩm phân hủy của quá trình này là CO2 tích lũy dần trong máu

( Đúng ra là H+ được hình thành do:

H2O H2CO3

HCO3

H+

CO2 +

H+ sẽ kích thích hóa thụ quan gây ra xung thần kinh hướng tâm truyền về trung khu hô hấp và tuần hoàn nằm trong hành tủy, truyền tới trung khu giao cảm, theo dây giao cảm đến tim, mạch máu đến cơ làm tăng nhịp, lực co tim và mạch máu đến co dãn để cung cấp oxi cần cho nhu cầu năng lượng co cơ, đồng thời chuyển nhanh sản phẩm phân hủy đến các cơ quan bài tiết)

BT3 T.150: Nêu rõ các đặc điểm cấu tạo và chức năng của đại não người, chứng tỏ sự tiến hóa của người so với các động vật khác trong lớp Thú.

- Khối lượng não so với cơ thể người lớn hơn các động vật thuộc lớp thú

-Vỏ não có nhiều khe và rãnh làm tăng bề mặt chứa các nơ ron( Khối lượng chất xám lớn)

- Ở người ngoài các trung khu vận động và cảm giác như các động vật thuộc lớp Thú, còn có các trung khu cảm giác và vận động ngôn ngữ ( nói, viết, hiểu tiếng nói, hiểu chữ viết)

BT2 T.173: Trong vệ sinh hệ thần kinh cần quan tâm tới những vấn đề gì? Vì sao như vậy?

Cơ thể con người là một khối thống nhất, mọi hoạt động đều chịu sự chỉ huy của hệ thần kinh trung ương Sức khỏe của con người phụ thuộc vào trạng thái của hệ thần kinh Vì vậy, việc gìn giữ và bảo vệ hệ thần kinh là điều hết sức cần thiết.

Để bảo vệ và giữ vệ sinh cho hệ thần kinh thì ta phải

thực hiện các yêu cầu sau đây:

-Bảo đảm giấc ngủ hàng ngày, thiếu ngủ hay mất ngủ thì

cơ thể suy yếu và chóng già.

-Giữ cho tâm hồn thanh thản, tránh suy nghĩ lo âu.

- Có một chế độ làm việc và nghỉ ngơi hợp lý.

BT2 T.178: Phân biệt bệnh bazơđô với bệnh bướu cổ do thiếu iôt.

Bệnh bướu cổ do thiếu iôt:Khi thiếu iôt, chất tirôxin không được tiết ra, tuyến yên tiết nhiều hoocmôn thúc đẩy tuyến giáp hoạt động mạnh gây phì đại tuyến làm thành bướu cổ Trẻ em bị bệnh sẽ chậm lớn, trí não kém phát triển, ng ời lớn hoạt động thần kinh giảm sút, trí nhớ kém

tuyến giáp hoạt động mạnh, tiết nhiều hoocmôn làm tăng cường trao đổi chất, tăng tiêu dùng oxi, nhịp tim tăng, người bệnh luôn trong trạng thái hồi hộp, căng thẳng, mất ngủ, sút cân nhanh

Tỉ lệ đường huyết > 0.12% Tỉ lệ đường huyết < 0.12%

Đảo tụy

Tế bào β Tế bào α

Đường huyết giảm xuống mức bình

thường

Đường huyết tăng lên mức bình thường

BT3 T 181 (SGK)Sơ đồ quá trình điều hòa lượng đường

trong máu

Glicôgen

BT T 189: Hoàn thành bảng 60 Chức năng của mỗi bộ phận trong cơ quan sinh dục nam.

1 Tinh hoàn

2 Mào tinh hoàn

3.Bìu

4 Ống dẫn tinh

5 Túi tinh

6 Tuyến tiền liệt

7 Ống đái

8 Tuyến

hành( Tuyến côpơ)

a Tiết dịch hòa với tinh trùng từ túi tinh chuyển ra

để tạo thành tinh dịch

b Nơi nước tiểu và tinh dịch đi qua

c Nơi sản xuất tinh trùng

d Tiết dịch để trung hòa axit trong ống đái, chuẩn

bị cho tinh phóng qua, đồng thời làm giảm ma sát trong quan hệ tình dục

e Nơi chứa và nuôi dưỡng tinh trùng

g Nơi tinh trùng tiếp tục phát triển và hoàn thiện về

cấu tạo

h Dẫn tinh trùng từ tinh hoàn đến túi tinh

i Bảo đảm nhiệt độ thích hợp cho quá trình sinhtinh

c

g i h

e a b d

BT T 195: Chọn những từ hoặc cụm từ đ ợc liệt kê đ ới đây:

Có thai, sinh con, nhau, thụ tinh, sự rụng trứng, trứng, mang thai,

tử cung, làm tổ điền vào chỗ trống trong các thông tin sau:

1 Kinh nguyệt lần đầu là dấu hiệu cho thấy nữ giới đã đến tuổi có khả

4 Trứng gặp tinh trùng trong ống dẫn trứng, sẽ xảy ra hiện t ợng

6 Để có thể phát triển thành thai, trứng đã thụ tinh cần phải bám và

.trong lớp niêm mạc tử cung Nơi bám đó sẽ phát triển thành

…………

để nuôi d ơng thai

………

7 Sự ……… kéo dài trong khoảng 280 ngày và đứa trẻ sẽ đ ợc sinh ra

sự rụng trứng

sinh con

trứng

thụ tinh

có thai

tử cung

có thai

mang thai

làm tổ

nhau

làm tổ

BT1 T.195: Nêu rõ những ảnh h ởng của có thai sớm, ngoài

ý muốn ở tuổi vị thành niên.Phải làm gì để điều đó không xảyra?

* Những ảnh h ởng của có thai sớm, ngoài ý muốn ở tuổi vị

thành niên:

-Dễ sẩy thai hoặc đẻ non.

-Con khi đẻ ra th ờng nhẹ cân, khó nuôi, dễ nhiễm bệnh

-Nếu phải Nạo thai dễ dẫn đến vô sinh vì dính tử cung, tắc vòi trứng, chửa ngoài dạ con.

- Phải bỏ học , ảnh h ởng đến tiền đồ, sự nghiệp

* Để tránh rơi vào tình trạng trên cần phải:

-Tránh quan hệ tình dục ở tuổi học sinh, giữ tình bạn trong

sáng và lành mạnh để không ảnh h ởng tới sức khỏe sinh sản, tới học tập và hạnh phúc gia đình trong t ơng lai.

- Hoàn thành các bài tập trong vở BT

- Ôn lại những kiến thức đã học trong HKII giờ sau ôn tập học kì.