QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN TIỂU HỌC Ở THÀNH PHỐ MÓNG CÁI, TỈNH QUẢNG NINH THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Mục đích nghiên cứu Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn quản lý hoạt động đánh giáxếp loại giáo viên tiểu học ở thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh theoChuẩn nghề nghiệp, đề tài

MỤC LỤC

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 4

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 4

4 Giả thuyết khoa học 5

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 5

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu 5

7 Phương pháp nghiên cứu 6

8 Cấu trúc luận văn 6

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN TIỂU HỌC THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP 7

1.1 Tổng quan các nghiên cứu về đánh giá, xếp loại giáo viên 7

1.2 Một số khái niệm cơ bản 9

1.2.1 Quản lý, Quản lý giáo dục 9

1.2.1.1 Khái niệm về quản lý 9

1.2.1.2 Khái niệm về quản lý giáo dục và quản lý nhà trường 12

1.2.2 Đánh giá giáo viên, đánh giá giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp 14

1.2.2.1 Đánh giá 14

1.2.2.2 Đánh giá giáo viên 16

1.2.2.3 Đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp 16

1.2.3 Quản lý đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp 17

1.3 Giới thiệu về chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học 17

1.3.2 Mục đích, nội dung của chuẩn nghề nghiệp của giáo viên tiểu học 19

1.3.2.1 Mục đích ban hành chuẩn nghề nghiệp GV TH 19 1.3.2.2 Nội dung cơ bản của Chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học.20

1.3.3 Quy trình tổ chức đánh giá giáo viên tiểu học 20

1.4 Quản lý đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp của hiệu

trưởng trường tiểu học 21

1.4.1 Hiệu trưởng trường tiểu học - Chủ thể đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp 21

1.4.1.1 Vai trò, nhiệm vụ, quyền hạn của hiệu trưởng trường Tiểu học 21

1.4.2 Vai trò quản lí của Hiệu trưởng trường TH trong việc đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp 24 1.4.3 Nội dung quản lý đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp của hiệu trưởng trường tiểu học 25

1.4.3.1 Quản lý xây dựng kế hoạch đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp[6] 25 1.4.3.2 Quản lý tổ chức tổ chức bộ máy đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp.[6] 25 1.4.3.3 Chỉ đạo việc thực hiện kế hoạch đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp [6] 26 1.4.3.4 Kiểm tra kết quả đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp [6] 26

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đánh giá giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp 27

1.5.1 Các yếu tố khách quan 27 1.5.2 Các yếu tố chủ quan 28

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN TIỂU HỌC THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ MÓNG CÁI, TỈNH

QUẢNG NINH 30

2.1 Khái quát về khảo sát thực trạng 30

2.1.1 Mục đích khảo sát 30

2.1.2 Đối tượng và địa bàn khảo sát 30

2.1.3 Nội dung khảo sát 30

2.1.4 Phương pháp khảo sát 30

2.2 Thực trạng đội ngũ giáo viên tiểu học của Thành phố Móng Cái tỉnh Quảng Ninh 31

2.2.1 Số lượng giáo viên, CNV, CBQL 31

2.2.2 Thực trạng chất lượng đội ngũ giáo viên 32

2.2.2.1 Về phẩm chất chính trị, đạo đức 32

2.2.2.2 Về trình độ năng lực chuyên môn và nghiệp vụ 33

2.3 Thực trạng công tác đánh giá GV TH thành phố Móng Cái theo chuẩn nghề nghiệp 36

2.3.1 Bộ công cụ đánh giá mức độ đáp ứng Chuẩn và tính chính xác của nó 36

2.3.1.1 Mức độ chính xác của việc đánh giá GV bằng Chuẩn nghề nghiệp 36

2.3.1.2 Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố tới quá trình nâng cao mức độ đáp ứng Chuẩn nghề nghiệp 37

2.3.2 Kết quả đánh giá GV TH thành phố Móng Cái theo Chuẩn nghề nghiệp giáo viên TH trong 3 năm gần đây (2012-2015) 40

2.3.3 Những thuận lợi và khó khăn khi áp dụng chuẩn nghề nghiệp để đánh giá giáo viên tiểu học 42

áp dụng chuẩn nghề nghiệp của GV TH 42 2.3.3.2 Những khó khăn của GV TH trong quá trình tự đánh giá theo Chuẩn .46 2.3.3.3 Những khó khăn của tổ chuyên môn trong việc đánh giá GV theo Chuẩn 48

2.3 Thực trạng quản lý hoạt động đánh giá GV TH thành phố Móng Cái theo chuẩn nghề nghiệp 49

2.4.1 Thực trạng lập kế hoạch đánh giá GV theo

Chuẩn nghề nghiệp 49 2.4.2 Thực trạng tổ chức đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp 51 2.4.3 Thực trạng chỉ đạo hoạt động đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp 52 2.4.4 Thực trạng kiểm tra, đánh giá kết quả của hoạt động đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp 54 2.4.5 Đánh giá ưu, nhược điểm công tác quản lý đánh giá GV tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ở thành phố Móng Cái - QN 54

2.4.5.1 Ưu điểm 54 2.4.5.2 Hạn chế 55

2.5 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản

lý đánh giá GV tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ở thành phố Móng Cái tỉnh Quảng Ninh 56 Kết luận chương 2 59 CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN TIỂU HỌC THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP Ở THÀNH PHỐ MÓNG CÁI, TỈNH QUẢNG NINH 60 3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp 60

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống 60

3.1.3 Đảm bảo tính thực tiễn của các biện pháp 60

3.1.4 Đảm bảo tính khả thi của các biện pháp 61

3.2 Các biện pháp quản lý hoạt động đánh giá GV TH thành phố Móng Cái theo chuẩn nghề nghiệp 61

3.2.1 Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức cho các CBQL, giáo viên về Chuẩn nghề nghiệp giáo viên và mục đích, ý nghĩa của việc đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp 61

3.2.1.1 Mục tiêu của biện pháp 61

3.2.1.2 Nội dung của biện pháp 62

3.2.2 Biện pháp 2: Nâng cao tính kế hoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch, quy trình đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp 67

3.2.2.1 Mục tiêu của biện pháp 67

3.2.2.2 Nội dung của biện pháp 68

3.2.2.3 Cách thức thực hiện biện pháp 69

3.2.3 Biện pháp 3: Phát triển công cụ nhằm đánh giá chính xác mức độ đáp ứng Chuẩn nghề nghiệp của GV 70

3.2.3.1 Mục tiêu của biện pháp 70

3.2.3.2 Nội dung của biện pháp 72

3.2.3.3 Cách thức thực hiện biện pháp 72

3.2.4 Biện pháp 4: Sử dụng hợp lý kết quả đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp với việc xây dựng, phát triển, bồi dưỡng, sử dụng đội ngũ GV 73

3.2.4.1 Mục tiêu của biện pháp 73

3.2.4.2 Nội dung của biện pháp 73

3.2.4.3 Cách thức thực hiện biện pháp 73

giá, xếp loại giáo viên theo chuẩn 75

3.2.5.1 Mục tiêu của biện pháp 75

3.2.5.2 Nội dung của biện pháp 75

3.2.5.3 Cách thức thực hiện biện pháp 75

3.2.6 Biện pháp 6: Quản lý chặt chẽ tự đánh giá, xếp loại của giáo viên; phối hợp đồng bộ với đánh giá, xếp loại của các Tổ chuyên môn và Hiệu trưởng 78

3.2.6.1 Mục tiêu của biện pháp 78

3.2.6.2 Nội dung của biện pháp 78

3.2.6.3 Cách thức thực hiện biện pháp 79

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp đề xuất 81

3.4 Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 81

3.4.1 Đối tượng khảo nghiệm 81

3.4.2 Cách đánh giá 82

3.4.3 Kết quả đánh giá 82

Kết luận chương 3 85

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 86

1 Kết luận 86

2 Khuyến nghị 88

TÀI LIỆU THAM KHẢO 92 PHỤ LỤC

Bảng 2.1 Thống kê số lượng GV, CNV, CBQL số lượng học sinh, số lớp ở

trường tiểu học thành phố Móng Cái từ năm học 2012-2015 31Bảng 2.2: Tổng hợp đánh giá xếp loại phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống

của giáo viên trường TH thành phố Móng Cái 32Bảng 2.3: Tổng hợp kết quả đánh giá xếp loại chuyên môn 34Bảng 2.4: Tổng hợp kết quả điều tra mức độ chính xác của việc đánh giá GV

bằng Chuẩn 36Bảng 2.5: Tổng hợp kết quả điều tra về mức độ ảnh hưởng của các yếu tố tới

việc đánh giá mức độ đáp ứng Chuẩn của GV TH 38Bảng 2.6: Tổng hợp kết quả xếp loại GV các trường TH thành phố Móng Cái

do GV tự đánh giá 40Bảng 2.7: Tổng hợp kết quả xếp loại GV các trường TH thành phố Móng Cái

do Tổ CM đánh giá 40Bảng 2.8: Tổng hợp kết quả xếp loại GV các trường TH thành phố Móng Cái

do Hiệu trưởng đánh giá 41Bảng 2.9: Những khó khăn đối với BGH trong việc triển khai và áp dụng

chuẩn nghề nghiệp của GV TH 43Bảng 2.10: Những khó khăn của GV trong quá trình tự đánh giá theo Chuẩn 46Bảng 2.11: Những khó khăn của tổ chuyên môn trong quá trình đánh giá GV

theo Chuẩn 48Bảng 2.12: Thực trạng việc xây dựng kế hoạch đánh giá GV theo Chuẩn của

Phòng GD&ĐT Móng Cái 50Bảng 2.13: Thực trạng việc tổ chức thực hiện kế hoạch đánh giá GV theo Chuẩn

nghề nghiệp 51Bảng 2.14: Yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý đánh giá GV của Hiệu

trưởng các trường tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp 57Bảng 3.1: Thống kê kết quả khảo nghiệm về mức độ cần thiết và tính khả thi

của các biện pháp đề xuất 82

Biểu đồ 2.1: Xếp loại phẩm chất chính trị, dạo đức của giáo viên 33Biểu đồ 2.2: Kết quả đánh giá xếp loại chuyên môn 34Biểu đồ 2.3: Kết quả điều tra mức độ chính xác của việc đánh giá GV bằng Chuẩn .37Biểu đồ 3.1: Kết quả khảo nghiệm về mức độ cần thiết và tính khả thi của các

biện pháp đề xuất 83

Sơ đồ 1.1: Các chức năng và chu trình quản lý 11

Sơ đồ 1.2: Quản lý các thành tố tham gia quá trình giáo dục 13

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Giáo dục ngày nay được coi là nền móng của sự phát triển KH - KT vàđem lại sự thịnh vượng cho nền kinh tế quốc dân Có thể khẳng định rằng:không có giáo dục thì không có bất cứ sự phát triển nào đối với con người,

đối với kinh tế, văn hoá Ý thức được điều đó, Đảng ta đã thực sự coi " Giáo dục là quốc sách hàng đầu" Hội nghị TW 4 khoá VII đã khẳng định "Giáo dục

- Đào tạo là chìa khoá để mở cửa tiến vào tương lai" Nghị quyết TW 2 khoá VIII đã tiếp tục khẳng định "Muốn tiến hành CNH, HĐH thắng lợi phải phát triển mạnh giáo dục - đào tạo, phát huy nguồn lực con người, yếu tố cơ bản của sự phát triển nhanh và bền vững" Đại hội đảng lần thứ X (2006) tiếp tục nhấn mạnh Đảng ta coi con người vừa là động lực vừa là mục tiêu của sự phát

triển

Đội ngũ giáo viên có một vai trò vô cùng quan trọng để làm cho giáo

dục thực hiện được sứ mệnh cao cả đó Hồ Chủ tịch đã từng nói " Không có thầy thì không có giáo dục" Rõ ràng phát triển đội ngũ giáo viên là yêu cầu

cấp thiết, là yếu tố cơ bản có ý nghĩa quyết định trong việc phát triển giáodục Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 15/6/2004 của Ban Bí thư Trung ương Đảng(khóa IX) về xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản

lý giáo dục đã xác định “Phát triển giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu,

là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa,hiện đại hóa đất nước, là điều kiện để phát huy nguồn lực con người Đây làtrách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân, trong đó nhà giáo và cán bộ quản lýgiáo dục là lực lượng nòng cốt, có vai trò quan trọng”

Hiện nay, bối cảnh thế giới và Việt Nam trong thế kỉ XXI đang đặt ranhững yêu cầu mới về giáo dục nói chung và giáo dục phổ thông nói riêng

Do đó, vai trò của người giáo viên đã có nhiều thay đổi Giáo viên, trước hết

là nhà giáo dục, bằng chính nhân cách của mình và qua các hoạt động giáodục mà tác động tích cực đến việc hình thành nhân cách học sinh Trong vaitrò truyền thụ tri thức, người thầy là người hướng dẫn, tổ chức, tư vấn đểngười học thực hiện mọi nhiệm vụ nhận thức và phát triển kĩ năng Hơn nữa,người giáo viên, ngoài năng lực dạy học còn phải có năng lực cảm hóa ngườihọc, năng lực giúp hình thành và phát triển cảm xúc, thái độ, hành vi đúngđắn trong những mối tương tác đa dạng với con người, xã hội, tự nhiên Chỉvới vai trò đó, người giáo viên mới có thể đáp ứng yêu cầu giáo dục trong giaiđoạn mới, đáp ứng yêu cầu của cuộc cải cách chương trình giáo dục phổthông sau 2015, thực hiện “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo”theo Nghị quyết của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI Chính vì vậy, nângcao chất lượng đội ngũ giáo viên là vấn đề cấp thiết hiện nay.

Để nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo Đồng thời, cụ thể hóa các chủtrương, chính sách của Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành cácvăn bản về việc đánh giá giáo viên như: Quyết định số 202/TCCP-VC ngày

08 tháng 6 năm 1994 của Bộ trưởng - Trưởng ban Tổ chức - cán bộ Chínhphủ (nay là Bộ nội vụ) về việc ban hành Tiêu chuẩn nghiệp vụ ngạch côngchức ngành giáo dục và đào tạo (ngạch giáo viên tiểu học và ngạch giáo viêntiểu học cao cấp); Quyết định số 06/2006/QĐ-BNV ngày 21 tháng 3 năm

2006 của Bộ trưởng Bộ Nội vụ về việc ban hành Quy chế đánh giá, xếp loạigiáo viên mầm non và giáo viên phổ thông công lập; Quyết định số 16/2008/QĐ- BGDĐT ngày 16 tháng 4 năm 2008 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đàotạo về việc ban hành Quy định đạo đức nhà giáo Tuy nhiên, các văn bản trênchưa thực sự đưa ra được những chuẩn để đo lường, đánh giá các năng lựccần có của giáo viên, để từ đó thúc đẩy việc tự bồi dưỡng phát triển năng lựcnghề nghiệp của giáo viên

Năm 2007, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Quy định Chuẩn nghềnghiệp theo quyết định số 14/2007/QĐ-BGDĐT Theo đó, Chuẩn nghềnghiệp là một hệ thống nội dung về phẩm chất, năng lực nghề nghiệp của giáoviên Các phẩm chất, năng lực được trình bày theo lối tiếp cận năng lực hoạtđộng, với cấu trúc phản ánh logic các công đoạn hoạt động giáo dục, dạy học.Mỗi hoạt động ở từng công đoạn được xác định bằng các hành động cấuthành các kĩ năng giáo dục, dạy học cụ thể Như vậy, Chuẩn nghề nghiệp giáoviên có giá trị như là một thước đo năng lực hành nghề của giáo viên diễn ratrong bối cảnh thực tiễn giáo dục Bên cạnh đó, Chuẩn nghề nghiệp giáo viênđược ban hành còn nhằm hướng tới mục tiêu giúp giáo viên tiểu học tự đánhgiá phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, năng lực nghề nghiệp để từ đó giáoviên tự xây dựng kế hoạch tự bồi dưỡng, tự phát triển Kết quả đánh giá giáoviên còn là cơ sở để các cơ quan quản lý giáo dục xây dựng kế hoạch,chương trình tài liệu, phương pháp và hình thức bồi dưỡng phù hợp cho độingũ giáo viên tiểu học nói chung và bồi dưỡng cho giáo viên chưa đạt Chuẩnnói riêng; đồng thời sử dụng đội ngũ giáo viên hiệu quả và thực hiện chínhsách đãi ngộ đối với giáo viên.

Từ năm 2011, phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố Móng Cái đã tổchức các lớp tập huấn cho toàn bộ cán bộ, giáo viên toàn Thành phố quántriệt nội dung, yêu cầu và cách tổ chức đánh giá giáo viên tiểu học theo Chuẩnnghề nghiệp Đồng thời triển khai thực hiện từ năm học 2012-2013 đến nay.Tuy nhiên, trong quá trình đánh giá giáo viên theo Chuẩn còn gặp khó khăn:bệnh thành tích, sự đánh giá đôi khi còn bị ảnh hưởng bởi các văn bản phápquy khác, một số tiêu chí chưa được hiểu một cách thống nhất Chính vì thế,một vấn đề quan trọng đặt ra là cần phải tổ chức việc đánh giá đúng thựctrạng đội ngũ giáo viên tiểu học để có những giải pháp ưu tiên cho công tácđào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên để đảm trách được vai trò của người

giáo viên thế kỉ XXI; đồng thời tránh được bệnh thành tích trong đánh giágiáo viên Thực tiễn của công tác quản lý và theo dõi kết quả đánh giá giáoviên theo Chuẩn nghề nghiệp của các trường tiểu học trên địa bàn thành phốMóng Cái từ năm 2011-2012 đến nay cho thấy phần lớn giáo viên tiểu họcchưa đạt đúng mức các tiêu chí trong Chuẩn nghề nghiệp Vì vậy, việc đánhgiá giáo viên tiểu học theo Chuẩn để làm căn cứ cho phòng Giáo dục và Đàotạo xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên trong thời giantới là rất cần thiết.

Cho đến nay, ở Thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh chưa có côngtrình nghiên cứu về quản lý hoạt động đánh giá giáo viên tiểu học theo Chuẩnnghề nghiệp nhằm giúp cho hoạt động đánh giá giáo viên tiểu học có hiệuquả Do đó, việc nghiên cứu về quản lý hoạt động đánh giá giáo viên theochuẩn nghề nghiệp là cần thiết

Từ những lý do nêu trên, chúng tôi chọn nghiên cứu đề tài “Quản lý hoạt động đánh giá giáo viên tiểu học ở thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh theo Chuẩn nghề nghiệp”.

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn quản lý hoạt động đánh giáxếp loại giáo viên tiểu học ở thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh theoChuẩn nghề nghiệp, đề tài nhằm đề xuất các biện pháp quản lý cho phòngGD&ĐT thành phố Móng Cái đối với hoạt động đánh giá, xếp loại giáo viêntiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp, góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ giáoviên tiểu học của địa phương, đáp ứng yêu cầu đổi mới hiện nay

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu:

Hoạt động quản lý đội ngũ giáo viên các trường tiểu học của phòngGD&ĐT thành phố Móng Cái - Quảng Ninh

3.2 Đối tượng nghiên cứu:

Biện pháp quản lý của phòng GD&ĐT Thành phố đối với hoạt độngđánh giá giáo viên các trường tiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp

4 Giả thuyết khoa học

Trong những năm qua, phòng GD&ĐT thành phố Móng Cái đã quantâm quản lý hoạt động đánh giá, xếp loại giáo viên Tiểu học theo chuẩn nghềnghiệp Tuy nhiên, trước yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay thì hoạt động nàycòn bộc lộ những hạn chế nhất định Nếu phân tích rõ cơ sở lý luận, các yêucầu của chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học và thực tiễn đánh giá giáo viênthì có thể đề xuất được những biện pháp quản lý hoạt động đánh giá giáo viêntiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp khách quan, sát thực và sẽ góp phần tạodựng cơ sở thực tiễn xác đáng cho sự phát triển đội ngũ giáo viên tiểu học củathành phố Móng Cái góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học củaThành phố trong giai đoạn hiện nay

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Hệ thống hóa những vấn đề lý luận về đánh giá giáo viên và quản

lý hoạt động đánh giá giáo viên tiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp

5.2 Khảo sát, phân tích thực trạng đánh giá giáo viên và các biện phápquản lý hoạt động đánh giá giáo viên tiểu học trên địa bàn Thành phố MóngCái, tỉnh Quảng Ninh theo Chuẩn nghề nghiệp

5.3 Đề xuất biện pháp quản lý cho phòng GD&ĐT Thành phố MóngCái, tỉnh Quảng Ninh đối trong việc đánh giá giáo viên tiểu học của thành phốtheo Chuẩn nghề nghiệp

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

6.1 Giới hạn phạm vi nội dung nghiên cứu:

Đề tài tập trung nghiên cứu một số biện pháp quản lý đánh giá giáoviên tiểu học của thành phố Móng cái, tỉnh Quảng Ninh theo quyết định số14/2007/QĐ-BGDĐT của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Ban hành Quyđịnh về chuẩn nghề nghiệp của giáo viên tiểu học

6.2 Giới hạn về địa bàn nghiên cứu:

Tiến hành khảo sát thực trạng, khảo nghiệm hoạt động đánh giá giáo viêncủa 15 trường tiểu học thuộc địa bàn thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh

6.3 Giới hạn về khách thể khảo sát:

- Hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, tổ trưởng chuyên môn và giáo viên

- Lãnh đạo phòng GD&ĐT, trưởng các bộ phận của phòng GD&ĐTliên quan đến công tác chỉ đạo, quản lý trường tiểu học

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận:

Phân tích, tổng hợp, khái quát hóa và hệ thống hóa các vấn đề lý luận,khái niệm nghiên cứu liên quan đến đề tài

7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi

- Phương pháp chuyên gia

- Phương pháp phỏng vấn

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm

7.3 Phương pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học

8 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và khuyến nghị, Tài liệu tham khảo, Phụlục, nội dung luận văn được cấu trúc trong 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động đánh giá giáo viên tiểuhọc theo Chuẩn nghề nghiệp

Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động đánh giá giáo viên tiểu học theoChuẩn nghề nghiệp của Phòng GD&ĐT thành phố Móng Cái tỉnh quảng Ninh

Chương 3: Biện pháp quản lý của phòng giáo dục và đào tạo đối vớihoạt động đánh giá, xếp loại giáo viên tiểu học ở thành phố Móng Cái tỉnhQuảng Ninh theo Chuẩn nghề nghiệp

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN TIỂU HỌC THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

1.1 Tổng quan các nghiên cứu về đánh giá, xếp loại giáo viên

Giáo dục là một hiện tượng xã hội đặc biệt, có chức năng truyền thụ trithức, kinh nghiệm xã hội của thế hệ trước, cho thế hệ sau Vì thế kho tàng trithức, kinh nghiệm xã hội ngày càng tăng rất nhanh Quá trình dạy học trởthành một khoa học, một nghệ thuật, có tính nhân văn rất cao giữa một bên lànhà sư phạm (thầy giáo) và một bên là đối tượng được giáo dục (học trò).Nghề thầy giáo được xã hội tôn vinh là nghề cao quý nhất trong các nghề caoquý Không ai có thể phủ nhận được vai trò của người thầy trong việc đào tạo

ra thế hệ trẻ có lý tưởng, có hoài bão, có trình độ tri thức cao hơn thế hệ đitrước, có nhân cách, có lối sống lành mạnh, phù hợp với truyền thống dân tộc

Thực tiễn dạy học đã chứng minh rằng, muốn hoàn thiện, nâng cao hiệuquả của quá trình dạy học thì không thể bỏ qua khâu kiểm tra - đánh giá chấtlượng dạy học của giáo viên và kiểm tra kết quả học tập của học sinh Thôngqua đó, các nhà quản lý nói chung, các nhà QLGD nói riêng và đội ngũ cácthầy, cô giáo (các nhà sư phạm) có được những thông tin ngược quan trọng đểkịp thời phát hiện, điều chỉnh quá trình dạy và học cho phù hợp với đối tượng

và thực tiễn giảng dạy

Dạy học là hoạt động chủ yếu trong nhà trường, là trung tâm của hoạtđộng QLGD Vì vậy, việc kiểm tra - đánh giá chất lượng giảng dạy có vị trí

vô cùng quan trọng, có ý nghĩa hết sức lớn lao đối với mục tiêu nâng cao chấtlượng giáo dục

Trong những năm gần đây, đứng trước nhiệm vụ đổi mới giáo dục đào tạo nói chung và đổi mới nội dung, phương pháp dạy học nói riêng, nhiềungười nghiên cứu trong đó những nhà giáo dục học, tâm lý học đã đi sâunghiên cứu vấn đề đổi mới nội dung dạy học theo phương pháp nâng cao tính

-hiện đại và gắn khoa học với thực tiễn sản xuất và đời sống, vấn đề lấy họcsinh làm trung tâm trong hoạt động dạy học như các tác giả: Trần Hồng Quân,Phạm Minh Hạc, Đặng Quốc Bảo, Phạm Viết Vượng, Đặng Thành Hưng,Nguyễn Đức Chính, Trần Khánh Đức ).

Thành phố Móng Cái tỉnh Quảng Ninh trong nhiều năm gần đây đãquan tâm nhiều đến chất lượng giảng dạy của giáo viên Ngành GD&ĐT đã tổchức bồi dưỡng thường xuyên về chuyên môn nghiệp vụ nhằm nâng cao trình

độ, năng lực sư phạm cho giáo viên Tuy nhiên để đánh giá đúng thực chấtchất lượng dạy học của giáo viên tiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp giáo viêntiểu học mà Bộ GD&ĐT đã ban hành theo Quyết định số 14/2007/QĐ-BGDĐT ngày 05 tháng 5 năm 2007 thì công tác quản lý của hiệu trưởng cóvai trò hết sức quan trọng

Quản lý đánh giá giáo viên theo Chuẩn là một trong những hoạt độngtrung tâm của người hiệu trưởng, đồng thời cũng là quản lý cơ bản, quantrọng nhất trong công tác quản lý trường học Chính vì lẽ đó, vấn đề quản lýđánh giá giáo viên theo Chuẩn luôn được các nhà nghiên cứu, các nhà quản lýgiáo dục đề cập trong các công trình nghiên cứu khoa học như đề tài: các tácgiả Trần Kiều và Lê Đức Phúc (2001) trong bài “Cơ sở khoa học để xác địnhChuẩn cho Trường mầm non nông thôn trong công tác chỉ đạo” [22], đã đưa

ra những vấn đề cơ bản như xác định khái niệm, thống nhất hệ thống chuẩnmực trong chỉ đạo thực hiện trên cơ sở mục tiêu giáo dục, Chuẩn và “vùngphát triển gần nhất của trẻ mầm non”, mối quan hệ giữa Chuẩn và điều kiệngiáo dục, quan điểm hành động trong chỉ đạo Tác giả Hồ Lam Hồng (2008)trong bài “Chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non và quy trình xây dựngChuẩn nghề nghiệp”[19], đã đưa ra quan niệm về Chuẩn nghề nghiệp GVmầm non và cơ sở lí luận và thực tiễn của việc xây dựng Chuẩn nghề nghiệp

GV mầm non Các tác giả Phan Sắc Long (2005) trong bài “Chuẩn nghề

nghiệp GV tiểu học với việc đào tạo, bồi dưỡng và đánh giá GV”[24],Nguyễn Thị Ngọc Quyên (2007) trong bài “Chuẩn nghề nghiệp GV tiểu học

và việc thiết chế hóa việc đánh giá năng lực nghề nghiệp GV theoChuẩn”[31], Trần Ngọc Giao (2007) trong bài phỏng vấn “Hiệu trưởng cũng

là một nghề, cần phải có Chuẩn [17], đã nghiên cứu, bàn bạc xoay quanh cácvấn đề về mục đích của Chuẩn, nội dung của Chuẩn, việc bồi dưỡng đội ngũ

GV đang hành nghề để đáp ứng tốt yêu cầu Chuẩn đưa ra đồng thời đề xuấtmột số kiến nghị và giải pháp

Ở tỉnh Quảng Ninh nói chung và thành phố Móng Cái nói riêng chưa

có đề tài nào nghiên cứu về quản lý đánh giá giáo viên tiểu học theo Chuẩnnghề nghiệp Vì vậy, vấn đề đặt ra ở luận văn này là tìm hiểu thực trạng biệnpháp quản lý đánh giá giáo viên tiểu học ở thành phố Móng Cái theo Chuẩnnghề nghiệp, từ đó đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng giảngdạy trong các trường tiểu học

1.2 Một số khái niệm cơ bản

1.2.1 Quản lý, Quản lý giáo dục

1.2.1.1 Khái niệm về quản lý

Khi xã hội loài người xuất hiện, một loạt các quan hệ như quan hệ giữacon người với con người, giữa con người với thiên nhiên, giữa con người vớixã hội và cả quan hệ giữa con người với chính bản thân mình xuất hiện theo.Điều này đã làm nảy sinh nhu cầu về quản lý Ngày nay quản lý đã trở thànhmột nhân tố của sự phát triển xã hội Yếu tố quản lý tham gia vào mọi lĩnh vựctrên nhiều cấp độ và liên quan đến mọi người

Theo từ điển Tiếng Việt: thuật ngữ “Quản lý” được xác định là: “Trông coi và giữ gìn theo những yêu cầu nhất định” [35, tr 329]

Theo quan điểm kinh tế, F.Taylor (1856-1915) cho rằng: “Quản lý là cải tạo mối quan hệ giữa người với người, giữa người với máy móc, và quản

lý là nghệ thuật rõ ràng, chính xác cái gì cần làm và làm cái đó thế nào bằng phương pháp tốt nhất và rẻ nhất” [16, tr.327]

Theo tác giả Nguyễn Ngọc Quang thì “Quản lý là sự tác động có tổ chức, có định hướng của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý nhằm sử dụng

có hiệu quả nhất các tiềm năng, các cơ hội của hệ thống để đạt được mục tiêu

đã đặt ra trong điều kiện biến đổi của môi trường.” [29, tr.43]

Theo tập thể tác giả Đặng Quốc Bảo thì định nghĩa kinh điển và đơn giảnnhất là: “Quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý(người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức -nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [1]

Như vậy, theo quan điểm kinh tế, quản lý luôn chú ý đến vận hành,hiệu quả kinh tế, phát triển sản xuất và sự tác động qua lại giữa các lực lượngsản xuất Theo quan điểm chính trị xã hội thì quản lý nhằm tạo ra môi trường

và điều kiện cho sự phát triển của đối tượng Theo quan điểm hệ thống và cáctác giả đã nêu trên, quản lý chú ý đến mục đích của chủ thể quản lý và mụctiêu của tổ chức

Chúng ta có thể thấy được bản chất của hoạt động quản lý là cách thứctác động (tổ chức và điều khiển) hợp quy luật của chủ thể quản lý đến kháchthể quản lý bằng các chức năng quản lý nhằm thực hiện có hiệu quả mục tiêucủa tổ chức (đơn vị) đã đề ra

Các yếu tố của quản lý là chủ thể quản lý, khách thể quản lý vàmối liên hệ giữa chủ thể quản lý và khách thể quản lý bằng các chứcnăng quản lý

Chức năng quản lý là những nội dung, những phương thức hoạt động

cơ bản, nhờ đó chủ thể tác động lên đối tượng quản lý trong quá trình quản lýnhằm thực hiện mục tiêu quản lý

Có 4 chức năng cơ bản của quản lý, đó là:

+ Kế hoạch hóa+ Tổ chức+ Chỉ đạo thực hiện+ Kiểm tra, đánh giá

Và một chức năng trung tâm: thông tin quản lý

Quá trình quản lý là thực hiện các chức năng quản lý, các chức năng này

có mối quan hệ qua lại hợp thành chu trình quản lý, được mô tả bởi sơ đồ sau:

Sơ đồ 1.1: Các chức năng và chu trình quản lý

- Lập kế hoạch: Là quá trình thiết lập các mục tiêu, hệ thống các hoạtđộng và điều kiện đảm bảo thực hiện các mục tiêu Kế hoạch là nền tảng củaquản lý

- Tổ chức: Là quá trình sắp xếp và phân bổ công việc, phân bổ quyềnhành và các nguồn lực cho các thành viên trong tổ chức

- Chỉ đạo: Là điều hành, chỉ dẫn, đôn đốc, giám sát, điều khiển, điềuchỉnh đối tượng quản lý hoạt động đúng kế hoạch

- Kiểm tra, đánh giá: Là hoạt động của người quản lý kiểm tra và đánhgiá các hoạt động của đơn vị về việc thực hiện mục tiêu đặt ra

Thông tin quản lý

Kế hoạch hóa

Tổ chức

Chỉ đạoKiểm tra,

đánh giá

1.2.1.2 Khái niệm về quản lý giáo dục và quản lý nhà trường

Theo tác giả Nguyễn Minh Đường: Quản lý giáo dục theo nghĩa tổng

quan “Là hoạt động điều hành, phối hợp các lực lượng xã hội nhằm đẩy mạnh công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển xã hội” [29, tr.49].

Ngày nay với sứ mệnh phát triển giáo dục thường xuyên, công tác giáodục không chỉ giới hạn ở thế hệ trẻ mà cho mọi người, tuy nhiên trọng tâmvẫn là giáo dục thế hệ trẻ cho nên quản lý giáo dục được hiểu là sự điều hành

hệ thống giáo dục quốc dân Ta có thể hiểu: Quản lý giáo dục là hệ thống tácđộng có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làmcho hệ thống vận hành theo đường lối giáo dục và nguyên lý của Đảng, thựchiện được các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mà tiêuđiểm hội tụ là quá trình dạy học - giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ giáo dục tới mụctiêu dự kiến, tiến lên trạng thái mới về chất

Giáo dục là một bộ phận của xã hội, nên QLGD là một loại hình quản lý xãhội Quản lý xã hội là tác động có ý thức của chủ thể quản lý tới khách thể quản lýtrên cơ sở nhận thức và vận dụng những quy luật khách quan của đối tượng nhằmđảm bảo cho nó vận động và phát triển hợp lý để đạt mục tiêu đã định

Hiện nay, ở nước ta các nhà nghiên cứu lý luận giáo dục cho rằng:QLGD là sự tác động có ý thức, có mục đích của chủ thể quản lý tới kháchthể quản lý nhằm đưa hoạt động sư phạm của hệ thống giáo dục đạt tới kếtquả mong muốn một cách có hiệu quả nhất

QLGD còn được hiểu một cách cụ thể là quản lý một hệ thống giáo dục,một trường học, một cơ sở giáo dục hay trung tâm hướng nghiệp dạy nghề…

Vì vậy, “Quản lý giáo dục, quản lý trường học là một chuỗi tác động hợp

lý (có mục đích, có hệ thống, có kế hoạch) mang tính chất tổ chức sư phạm củachủ thể quản lý đến tập thể giáo viên và học sinh, đến những lực lượng giáo dục

trong và ngoài trường nhằm huy động họ cộng tác, phối hợp tham gia một cáchtối ưu tới việc hoàn thành các mục tiêu giáo dục” [29].

Trường học là một tổ chức GD cơ sở của hệ thống GD quốc dân, trựctiếp làm công tác giáo dục đào tạo thế hệ trẻ và các lực lượng lao động

Theo tác giả Trần Kiểm: “Quản lý nhà trường là thực hiện đường lốigiáo dục của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trườngvận hành theo nguyên lý GD để tiến tới mục tiêu GD, mục tiêu đào tạo đốivới ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và với từng học sinh” [21, tr.29]

Hoạt động dạy và học là hoạt động trung tâm của nhà trường, tất cả cáchoạt động khác trong nhà trường đều hướng vào hoạt động trung tâm này Vìvậy quản lý trường học nói chung và quản lý trường TH nói riêng là quản lýhoạt động dạy và học tức là làm sao đưa hoạt động đó từ trạng thái này sangtrạng thái khác để dần dần tiến tới mục tiêu giáo dục

QLGD trong nhà trường về cơ bản là quản lý các thành tố tham gia quátrình giáo dục bao gồm: Mục tiêu giáo dục (M); Nội dung giáo dục (N);Phương pháp giáo dục (P); Thầy giáo (Th); Người học - Trò (Tr) và Điềukiện, phương tiện dạy học (ĐK) Quá trình này được vận hành đồng bộ trong

sự kết hợp chặt chẽ giữa các thành tố trên, có thể mô tả theo sơ đồ sau:

Sơ đồ 1.2: Quản lý các thành tố tham gia quá trình giáo dục

M: Mục tiêu GD N: Nội dung GD P: Phương pháp GDTh: Giáo viên

Tr: Học sinhQL: Quản lý ĐK: Điều kiện

QL

PN

TrTh

M

ĐK

Người quản lý nhà trường có nhiệm vụ làm cho các thành tố trên vậnhành, liên kết chặt chẽ với nhau, phải có phương pháp tổ chức, quản lý, cóbiện pháp cụ thể tác động vào từng thành tố để quá trình quản lý đạt chấtlượng và hiệu quả mong muốn Biện pháp quản lý là sự tác động, chỉ huy,điều khiển các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người để pháttriển hợp với quy luật, đạt mục đích đề ra và đúng với ý chỉ của người quản

lý Trong các thành tố trên, thành tố Thầy (Th) và Trò (Tr) (là những yếu tốcon người) phải được nhận thức là những thành tố quyết định nhất đến kếtquả giáo dục và đào tạo

Quản lý trường TH là quá trình tác động có mục đích có kế hoạch củachủ thể quản lý (Hiệu trưởng) đến tập thể cán bộ, giáo viên để chính họ tácđộng trực tiếp đến quá trình giáo dục học sinh nhằm thực hiện mục tiêu giáodục đối với từng độ tuổi và mục tiêu chung của bậc học

1.2.2 Đánh giá giáo viên, đánh giá giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp

+ Thu thập, phân tích thông tin và thu được kết quả

+ Chuyển giao các kết quả thu được đến những người liên quan để họhiểu về đối tượng đánh giá, hoặc giúp những người có thẩm quyền đưa ra cácnhận định hay các quyết định liên quan đến đánh giá

- Sản phẩm của đánh giá:

+ Dữ liệu thu được trong quá trình đánh giá: là các thông tin và bằngchứng thu được

+ Các nhận định: các ý kiến rút ra trên cơ sở thông tin và bằng chứngthu được.

- Chức năng của đánh giá giáo dục:

+ Xác nhận và công nhận (kiểm định): Đánh giá là để đo xem cơ sởgiáo dục hay người học có đạt được các chuẩn mực đặt ra hay không

+ Tự chịu trách nhiệm: Đối tượng được đánh giá (cơ sở giáo dục, giáoviên, người học) được chuẩn bị sẵn sàng về mọi mặt trước khi các tổ chức từbên ngoài đến thanh sát

+ Học tập rút kinh nghiệm: Đánh giá để có cơ sở làm cho các thuộctính của đối tượng (cơ sở giáo dục, giáo viên, người học) trở nên tốt hơn hay

để cải tiến chất lượng Với ba chức năng trên hoạt động đánh giá sẽ khác nhau

về tiêu chí, bản chất, về nội dung đánh giá tổng kết hay đánh giá trong quátrình, tự đánh giá hay đánh giá từ bên ngoài Đánh giá vì mục đích học tập rútkinh nghiệm chính là đánh giá chất lượng Ở đây chất lượng không phải là đốitượng đánh giá mà thể hiện mục đích đánh giá là cải tiến chất lượng

Như vậy đánh giá là quá trình thu thập thông tin một cách hệ thống về thực trạng của đối tượng được đánh giá (cơ sở giáo dục, chương trình giáo dục, giáo viên, người học…) để từ đó đưa ra những nhận định xác thực trên

cơ sở các thông tin thu được làm cơ sở đề xuất những biện pháp cải tiến nhằm nâng cao chất lượng giáo dục.

1.2.2.2 Đánh giá giáo viên

Đánh giá giáo viên thực chất là đánh giá năng lực nghề nghiệp của

giáo viên Năng lực nghề nghiệp biểu hiện ở phẩm chất chính trị, đạo đức, lốisống và năng lực sư phạm của người giáo viên Năng lực sư phạm là mộtnăng lực chuyên biệt đặc trưng của nghề sư phạm Năng lực sư phạm là tổhợp các thuộc tính độc đáo của cá nhân phù hợp với những yêu cầu của hoạtđộng giáo dục và dạy học, đảm bảo cho hoạt động này có kết quả Năng lực

sư phạm cơ bản của người giáo viên, bao gồm: năng lực tìm hiểu đối tượng vàmôi trường giáo dục; năng lực dạy học; năng lực giáo dục; năng lực hoạtđộng chính trị xã hội; năng lực phát triển nghề nghiệp [7]

Như vậy có thể hiểu: Đánh gíá giáo viên là quá trình thu thập thông tin một cách hệ thống về thực trạng năng lực nghề nghiệp của giáo viên để từ đó đưa ra những nhận định xác thực trên cơ sở các thông tin thu được làm cơ sở

đề xuất những biện pháp cải tiến nhằm nâng cao chất lượng giáo viên.

1.2.2.3 Đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp

ĐGGV theo Chuẩn nghề nghiệp là một quá trình thu thập các minh chứng thích hợp và đầy đủ nhằm xác định mức độ năng lực nghề nghiệp của giáo viên theo các tiêu chuẩn, tiêu chí quy định của Chuẩn [7].

Trong khái niệm ĐGGV theo Chuẩn nghề nghiệp một số thuật ngữđược hiếu như sau: [7]

- Tiêu chuẩn (Standard): là quy định về những nội dung cơ bản, đặc

trưng thuộc mỗi lĩnh vực của chuẩn

- Tiêu chí (Criteria): là yêu cầu và điều kiện cần đạt được ở một nội

dung cụ thể của mỗi tiêu chuẩn

- Mức (Level): là trình độ đạt được về mỗi tiêu chí.

- Minh chứng (Evidence): là các bằng chứng (tài liệu, tư liệu, sự vật, hiện tượng, nhân chứng) được dẫn ra để xác nhận một cách khách quan mức

độ đạt được của tiêu chí

Đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp không phải chủ yếu đểbình xét danh hiệu thi đua hằng năm, mà là xem xét những gì giáo viên phảithực hiện và đã thực hiện được, những gì giáo viên có thể thực hiện được.Trên cơ sở đó khuyến cáo giáo viên xây dựng chương trình, kế hoạch tự rènluyện, tự bồi dưỡng nâng cao năng lực nghề nghiệp

1.2.3 Quản lý đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp

* Quản lí: Theo Trần Quốc Thành "Quản lý là những hoạt động có

phối hợp nhằm định hướng và kiểm soát quá trình tiến tới mục tiêu" [32].

* Quản lí đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp.

Hiện tại tác giả chưa tìm thấy tài liệu nào đưa ra khái niệm về quản líĐGGV theo Chuẩn nghề nghiệp, từ khái niệm quản lý của tác giả Trần Quốc

Thành, tác giả luận văn xin mạnh dạn đưa ra quan niệm: QL đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp là những hoạt động có phối hợp nhằm định hướng và kiểm soát quá trình ĐGGV để đạt mục tiêu.

* Các mặt QL ĐGGV theo Chuẩn nghề nghiệp

- QL Nội dung đánh giá theo Chuẩn (3 lĩnh vực, 15 tiêu chí)

- QL Quy trình đánh giá

- QL văn bản, tài liệu nguồn minh chứng về đánh giá GV

- QL Sử dụng kết quả đánh giá GV

1.3 Giới thiệu về chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học

1.3.1 Chuẩn nghề nghiệp và chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học

a) Khái niệm Chuẩn:

Chuẩn: theo từ điển Tiếng Việt [35], Chuẩn có ba nghĩa như sau:

- Là cái được chọn làm căn cứ để đối chiếu, để hướng theo đó làm cho đúng

- Là cái được chọn làm mẫu để thể hiện một đơn vị đo lường.

- Là cái được công nhận là đúng theo quy định hoặc theo thói quentrong xã hội

b) Khái niệm chuẩn nghề nghiệp

Chuẩn nghề nghiệp: là hệ thống các yêu cầu, tiêu chuẩn, tiêu chí về

năng lực nghề nghiệp của một nghề nào đó được phân loại từ thấp đến cao [7]

Năng lực nghề nghiệp:

Theo Từ điển Bách khoa Việt Nam: "Năng lực là là một tổ hợp các phẩm chất sinh lý - thần kinh và tâm lý đặc điểm của cá nhân thể hiện mức độ thông thạo, tức là có thể thực hiện được một cách thành thục và chắc chắn một hay một số dạng hoạt động nào đó"[33] Năng lực mang tính cá nhân

hóa, năng lực có thể được hình thành và phát triển thông qua đào tạo, bồi

dưỡng và tự trải nghiệm qua thực tiễn “Năng lực hoạt động là khả năng thực hiện những nhiệm vụ công việc và giải quyết các tình huống nảy sinh trong hoạt động bảo đảm cho một tổ chức đạt mục tiêu đề ra”[ 30].

Như vậy có thể hiểu năng lực nghề nghiệp là một tổ hợp các phẩm chấtsinh lý - thần kinh và tâm lý đảm bảo cho người lao động thực hiện có kết quảhoạt động nghề nghiệp của mình

c) Khái niệm: Chuẩn nghề nghiệp giáo viên

Chuẩn nghề nghiệp giáo viên là văn bản quy định các yêu cầu cơ bản

về phẩm chất, năng lực nghề nghiệp đối với người giáo viên nhằm đáp ứngmục tiêu của giáo dục[7]

d) Khái niệm: Chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học

Chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học là hệ thống các yêu cầu cơ bảnđối với giáo viên tiểu học về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống; năng lựcchuyên môn, nghiệp vụ cần đạt được nhằm đáp ứng mục tiêu của giáo dụctrung học [7]

Như vậy Chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học là văn bản quy địnhnhững yêu cầu cơ bản về phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống, năng lực dạyhọc, năng lực giáo dục đối với người giáo viên tiểu học nhằm đáp ứng mụctiêu giáo dục tiểu học trong thời kì CNH & HĐH và hội nhập quốc tế của đấtnước Nó là quy định về các mức độ, yêu cầu theo các lĩnh vực của ngườigiáo viên tiểu học phải đạt trong từng giai đoạn phát triển nghề nghiệp Chuẩngiáo viên tiểu học do nhà nước ban hành và điều chỉnh đáp ứng yêu cầu theotừng giai đoạn Đó là cách ghi nhận phẩm chất chính trị, năng lực sư phạmkhông ngừng được nâng cao của người giáo viên tiểu học đáp ứng yêu cầucho giáo dục và xã hội.

1.3.2 Mục đích, nội dung của chuẩn nghề nghiệp của giáo viên tiểu học

1.3.2.1 Mục đích ban hành chuẩn nghề nghiệp GV TH

Theo Điều 3, Quyết định số 14/2007/QĐ/BGD ĐT ngày 04 tháng 5 năm

2007 của bộ trưởng BGD&ĐT quy định về Chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểuhọc [5], (Sau đây gọi tắt là Chuẩn nghề nghiệp) thì mục đích của Chuẩn nhằm:

1 Làm cơ sở để xây dựng, đổi mới nhiệm vụ, mục tiêu đào tạo, bồidưỡng giáo viên tiểu học ở các khoa, trường cao đẳng, đại học sư phạm

2 Giúp giáo viên tiểu học tự đánh giá năng lực nghề nghiệp, từ đó xâydựng kế hoạch học tập, rèn luyện phấn đấu nâng cao phẩm chất đạo đức, trình

độ chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ

3 Làm cơ sở để đánh giá giáo viên tiểu học hằng năm theo Quy chếđánh giá xếp loại giáo viên mầm non và giáo viên phổ thông công lập banhành kèm theo Quyết định số 06/2006/QĐ-BNV ngày 21 tháng 03 năm 2006của Bộ trưởng Bộ Nội vụ, phục vụ công tác quy hoạch, sử dụng và bồi dưỡngđội ngũ giáo viên tiểu học

4 Làm cơ sở để đề xuất chế độ, chính sách đối với giáo viên tiểu họcđược đánh giá tốt về năng lực nghề nghiệp nhưng chưa đáp ứng điều kiện vềvăn bằng của ngạch ở mức cao hơn.

1.3.2.2 Nội dung cơ bản của Chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học

Chuẩn nghề nghiệp giáo viên Tiểu học bao gồm 3 lĩnh vực với 15 tiêuchuẩn nhằm đánh giá năng lực nghề nghiệp của giáo viên trên cơ sở các hoạtđộng cơ bản của nghề dạy học bao gồm:

- Các yêu cầu thuộc lĩnh vực Phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống (5tiêu chuẩn - 20 tiêu chí);

- Các yêu cầu thuộc lĩnh vực Kiến thức (5 tiêu chuẩn - 20 tiêu chí);

- Các yêu cầu thuộc lĩnh vực Kỹ năng sư phạm (5 tiêu chuẩn - 20 tiêuchí).[5]

1.3.3 Quy trình tổ chức đánh giá giáo viên tiểu học

1 Định kỳ vào cuối năm học, hiệu trưởng nhà trường tiến hành tổ chứcđánh giá, xếp loại giáo viên tiểu học Cụ thể như sau:

a) Căn cứ vào nội dung từng tiêu chí, yêu cầu của Chuẩn, giáo viên tựđánh giá, xếp loại theo các tiêu chuẩn quy định tại Điều 8, Điều 9 của Chuẩn;

b) Tổ chuyên môn và đồng nghiệp tham gia nhận xét, góp ý kiến và ghikết quả đánh giá vào phiếu đánh giá, xếp loại của giáo viên Đối với nhữngtiêu chí có điểm 4 hoặc đạt điểm 9 phải được ít nhất 50% số giáo viên trong tổkhối tán thành Đối với những tiêu chí có điểm từ 3 trở xuống hoặc đạt điểm

10 phải được ít nhất 50% số giáo viên trong trường tán thành;

c) Hiệu trưởng thực hiện đánh giá, xếp loại:

- Xem xét kết quả tự đánh giá, xếp loại của giáo viên và những ý kiếnđóng góp của tổ chuyên môn; khi cần thiết có thể tham khảo thông tin phảnhồi từ học sinh, cha mẹ học sinh và cộng đồng về giáo viên đó;

- Thông qua tập thể Lãnh đạo nhà trường, đại diện Chi bộ, Công đoàn,Chi đoàn, các tổ trưởng hoặc khối trưởng chuyên môn để đánh giá, xếp loại;

- Trường hợp cần thiết có thể trao đổi với giáo viên trước khi quyếtđịnh đánh giá, xếp loại để phù hợp với điều kiện và hoàn cảnh thực tế củagiáo viên;

- Ghi nhận xét, kết quả đánh giá, xếp loại từng lĩnh vực và kết quả đánhgiá, xếp loại chung vào phiếu đánh giá, xếp loại của giáo viên;

- Công khai kết quả đánh giá giáo viên trước tập thể nhà trường

d) Trong trường hợp chưa đồng ý với kết luận của hiệu trưởng, giáoviên có quyền khiếu nại với hội đồng trường Nếu vẫn chưa có sự thống nhất,giáo viên có quyền khiếu nại để cơ quan có thẩm quyền tổ chức khảo sát,kiểm tra và đánh giá lại

2 Trong trường hợp giáo viên được đánh giá cận với mức độ tốt, kháhoặc trung bình, việc xem xét nâng mức hay giữ nguyên dựa trên sự phấn đấucủa mỗi giáo viên, hiệu trưởng nhà trường quyết định những trường hợp cụthể và chịu trách nhiệm về quyết định đó

3 Trong quá trình đánh giá, xếp loại cần xem xét một cách hợp lý đốivới giáo viên dạy nhiều môn học và giáo viên dạy một môn học

1.4 Quản lý đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp của hiệu trưởng trường tiểu học

1.4.1 Hiệu trưởng trường tiểu học - Chủ thể đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp

1.4.1.1 Vai trò, nhiệm vụ, quyền hạn của hiệu trưởng trường Tiểu học

a) Vai trò của Hiệu trưởng trong việc quản lí trường tiểu học

Quản lý trường học là thực hiện nhiệm vụ đường lối giáo dục của Đảngtrong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trường vận hành theonguyên lý giáo dục, để tiến tới mục tiêu đào tạo thế hệ trẻ Trong nhà trường

Hiệu trưởng là người chịu trách nhiệm điều hành, quản lý mọi hoạt động củanhà trường Hoạt động quản lý của hiệu trưởng là quá trình đạt đến mục tiêucủa nhà trường bằng cách vận dụng các chức năng quản lý.

Trong quản lý trường tiểu học chủ thể quản lý là Hiệu trưởng, là ngườiđịnh hướng trí tuệ vào tất cả các vấn đề của nhà trường, xác định được nhữngcông việc quan trọng theo từng thời điểm, qua bảng kế hoạch năm học vớinhững mục tiêu nhiệm vụ cụ thể, vừa hợp lý vừa khoa học Đồng thời cónhững bước tổ chức triển khai thực hiện kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm

để từng bước nâng dần chất lượng giáo dục

b) Nhiệm vụ, quyền hạn của Hiệu trưởng trường tiểu học

Điều 54 của Luật Giáo dục đã quy định rõ vai trò chức năng của người

HT Điều 20 của Điều lệ trường Tiểu học lại tiếp tục cụ thể hóa, quy định rõnhiệm vụ và quyền hạn của HT trường Tiểu học Đó là:

- Xây dựng quy hoạch phát triển nhà trường; lập kế hoạch và tổ chứcthực hiện kế hoạch dạy học, giáo dục; báo cáo, đánh giá kết quả thực hiệntrước Hội đồng trường và các cấp có thẩm quyền;

- Thành lập các tổ chuyên môn, tổ văn phòng và các hội đồng tư vấntrong nhà trường; bổ nhiệm tổ trưởng, tổ phó;

- Phân công, quản lý, đánh giá, xếp loại, tham gia quá trình tuyển dụng,thuyên chuyển; khen thưởng, thi hành kỉ luật đối với giáo viên, nhân viên theoquy định;

- Quản lý hành chính; quản lý và sử dụng có hiệu quả các nguồn tàichính, tài sản của nhà trường;

- Quản lý học sinh và tổ chức các hoạt động giáo dục của nhà trường;tiếp nhận, giới thiệu học sinh chuyển trường; quyết định khen thưởng, kỉ luật,phê duyệt kết quả đánh giá, xếp loại, danh sách học sinh lên lớp, ở lại lớp; tổ

chức kiểm tra, xác nhận việc hoàn thành chương trình tiểu học cho học sinhtrong nhà trường và các đối tượng khác trên địa bàn trường phụ trách;

- Dự các lớp bồi dưỡng về chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ quản lý;tham gia giảng dạy bình quân 2 tiết trong một tuần; được hưởng chế độ phụcấp và các chính sách ưu đãi theo quy định;

- Thực hiện quy chế dân chủ cơ sở và tạo điều kiện cho các tổ chức chínhtrị - xã hội trong nhà trường hoạt động nhằm nâng cao chất lượng giáo dục;

- Thực hiện xã hội hoá giáo dục, phối hợp tổ chức, huy động các lựclượng xã hội cùng tham gia hoạt động giáo dục, phát huy vai trò của nhàtrường đối với cộng đồng

Từ đó, chúng ta có thể nhận thấy rằng để đảm bảo thực hiện đượcnhững yêu cầu về nhiệm vụ và quyền hạn nêu trên, đặc biệt trong bối cảnhgiáo dục của giai đoạn hiện nay, đòi hỏi người HT phải không ngừng rènluyện, phấn đấu toàn diện về phẩm chất lẫn năng lực Người HT không chỉ làngười đại diện Nhà nước về mặt hành chính, thực thi các hoạt động quản lýtrường học mà còn là nhà sư phạm, nhà giáo dục có tâm hồn, thường xuyênchăm lo việc nâng cao năng lực sư phạm và bồi dưỡng tâm hồn nhà giáo chođội ngũ, có nhạy cảm, giàu lòng nhân văn, có nghệ thuật đối xử khéo léo, cókhả năng cảm hóa con người Người HT không chỉ là người đi đầu trong côngtác xã hội hóa giáo dục, biết duy trì, phát triển và sáng tạo các định hướng giátrị của nhà trường mà còn là người có khả năng tổ chức trong thực tiễn, luôntìm tòi đổi mới hoạt động QL, đổi mới các hoạt động sư phạm của nhàtrường Đặc biệt, để thực hiện các nhiệm vụ đổi mới giáo dục trong thời kỳCNH - HĐH hiện nay, người HT cần tận dụng các cơ hội để tìm kiếm cácnguồn lực hỗ trợ cho các hoạt động của nhà trường, vận động khai thác nhữngnguồn kinh phí to lớn của các tổ chức, lực lượng bên ngoài xã hội

1.4.2 Vai trò quản lí của Hiệu trưởng trường TH trong việc đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp

a) Vai trò của Hiệu trưởng với tư cách là chủ thể quản lý

Trong QL hoạt động đánh giá, xếp loại giáo viên với tư cách là chủ thểquản lý, Hiệu trưởng là người quyết định cuối cùng về đánh giá, xếp loại giáoviên nhưng luôn phải đảm bảo sự công bằng và khách quan, tránh sử dụngquyền lực cá nhân trong đánh giá giáo viên Hiệu trưởng phải căn cứ trên cácminh chứng, chứng cứ cụ thể qua hoạt động nghề nghiệp để đánh giá, xếp loạigiáo viên, không nên dùng hình thức bỏ phiếu kín Tạo ra một môi trường tâm

lý mà ở đó người được đánh giá, người đánh giá đều tự giác, khách quan khiphân tích những khía cạnh thành công và hạn chế trong nghề nghiệp Hiệutrưởng quản lý nhà trường hướng đến phong cách đánh giá hoạt động giáo

dục theo các quy Chuẩn chất lượng [6]

b) Mối quan hệ giữa Hiệu trưởng với các bộ phận chức năng của nhà trường trong quản lý đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp

- Hiệu quả quản lý đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệpphụ thuộc rất nhiều vào công tác quản lý của Hiệu trưởng Để ra các quyếtđịnh QL đúng đắn Hiệu trưởng cần phải dựa vào sự hỗ trợ của Công đoàn,các Hiệu phó, Tổ chuyên môn; Đoàn, Đội TNCS Hồ Chí Minh và lực lượngnòng cốt trong giáo viên và Hội cha mẹ học sinh để quản lý đánh giá

- Hiệu trưởng thành lập HĐĐG có các thành phần: BGH; Công đoàn;Đoàn thanh niên; Tổ trưởng chuyên môn do Hiệu trưởng làm Chủ tịch, thamkhảo ý kiến của hội đồng trước khi đưa ra kết luận cuối cùng về đánh giá, xếploại giáo viên

1.4.3 Nội dung quản lý đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp của hiệu trưởng trường tiểu học

1.4.3.1 Quản lý xây dựng kế hoạch đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp[6]

Kế hoạch là sự sắp xếp công việc cụ thể cho một thời gian nhất định:tuần, tháng, học kỳ, năm học Kế hoạch đánh giá giáo viên theo chuẩn nghềnghiệp là trình tự những nội dung hoạt động, các hình thức tổ chức hoạt độngđược bố trí, sắp xếp theo thứ tự thời gian của năm học

Để làm tốt công tác xây dựng kế hoạch, Hiệu trưởng cần:

- Chủ trì xây dựng kế hoạch đánh giá giáo viên theo Chuẩn trong từngnăm học

- Bản kế hoạch đảm bảo mục tiêu, nội dung, các bước triển khai, đánh giá

- Bản kế hoạch phù hợp với đặc điểm, điều kiện thực tiễn của trườngtiểu học

- Có tính đồng bộ từ khâu giáo viên tự đánh giá, tổ chuyên môn đánhgiá, đến Hiệu trưởng nhà trường đánh giá

- Bản kế hoạch đánh giá phải có tính khả thi

1.4.3.2 Quản lý tổ chức tổ chức bộ máy đánh giá giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp.[6]

Để thể hiện được vai trò tổ chức đánh giá giáo viên theo chuẩn nghềnghiệp, Hiệu trưởng cần phải xây dựng và duy trì một cơ cấu tổ chức nhấtđịnh về những vai trò, nhiệm vụ của từng tổ chức, cá nhân trong nhà trường,

cụ thể là:

- Thành lập Hội đồng đánh giá xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp

- Phân công công việc cụ thể cho từng bộ phận

- Tiến hành công việc theo kế hoạch

- Phát huy vai trò tích cực, chủ động của từng bộ phận

- Tạo ra sự đồng bộ về cơ cấu và chức năng giữa các bộ phận.

1.4.3.3 Chỉ đạo việc thực hiện kế hoạch đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp [6].

Chỉ đạo thực hiện kế hoạch đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp

là quá trình tác động cụ thể của hiệu trưởng tới mọi thành viên trong nhà trường,nhằm biến những nhiệm vụ chung về về công tác đánh giá giáo viên theo chuẩnnghề nghiệp của nhà trường thành hoạt động thực tiễn của từng người

Chức năng chỉ đạo là cơ sở để phát huy các động lực cho việc thực hiện

kế hoạch đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp Hiệu trưởng thực hiệnchức năng chỉ đạo là thực hiện quyền chỉ huy và hướng dẫn triển khai việcthực hiện kế hoạch đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp, thường xuyênliên kết, động viên, khuyến khích, giám sát mọi người và các bộ phận thựchiện tốt kế hoạch theo sự sắp xếp đã được xác định

Để làm tổ công tác này, Hiệu trưởng cần:

- Chỉ đạo các bộ phận triển khai kế hoạch đánh giá, xếp loại giáo viêntheo Chuẩn nghề nghiệp

- Động viên, góp ý cho giáo viên phấn đấu đạt Chuẩn

- Tổ chức bồi dưỡng năng lực đánh giá, xếp loại giáo viên theo cácnguyên tắc, yêu cầu, các tiêu chuẩn, tiêu chí đánh giá giáo viên

- Chỉ đạo, phối hợp các lực lượng đánh giá từ phía nhà trường và các tổchức có liên quan như Công đoàn; Đoàn thanh niên, Đội thiếu niên, Ban đại

diện Hội cha mẹ học sinh các lớp.

1.4.3.4 Kiểm tra kết quả đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp [6].

Việc kiểm tra, đánh giá việc thực hiện kế hoạch đánh giá giáo viên theoChuẩn nghề nghiệp trong nhà trường TH là việc hết sức quan trọng, thông quaviệc kiểm tra Hiệu trưởng sẽ nhận định được những mặt mạnh, mặt yếu để

phát huy và khắc phục Thông qua quá trình kiểm tra sẽ góp phần hình thành

ý thức, năng lực tự kiểm tra của mỗi tổ chức, cá nhân trong tập thể nhàtrường Để làm tốt công tác này hiệu trưởng cần:

- Thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở, uốn nắn giáo viên, các bộ phậntham gia bồi dưỡng, đánh giá xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp

- Tổ chức chặt chẽ các khâu đánh giá, phân loại giáo viên từ khâu giáo viên

tự đánh giá, xếp loại cho đến tổ chuyên môn và Hội đồng đánh giá nhà trường

- Rút kinh nghiệm việc đánh giá, xếp loại giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đánh giá giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp

1.5.1 Các yếu tố khách quan

- Sự chỉ đạo sâu sát, kịp thời của Phòng GD&ĐT đối với nhà trường,giúp nhà trường kịp thời điều chỉnh, khắc phục những tồn tại để có những giảipháp thực thi và hiệu quả đưa hoạt động đánh giá GV theo Chuẩn nghềnghiệp đạt được mục tiêu đề ra

- Sự hợp tác, phối hợp của các thành viên và tổ chức trong nhà trường:các Phó hiệu trưởng, Tổ trưởng, Chủ tịch Công đoàn, Bí thư Đoàn thanh niên,Tổng phụ trách Đội trong việc đánh giá GV Để quản lí tốt việc đánh giá

GV theo Chuẩn nghề nghiệp đòi hỏi phải có sự hợp tác, phối hợp giữa các cánhân, các tổ chức trong tập thể nhà trường để tạo nên tạo chuyển biến về chấttrong hoạt động đánh giá GV theo Chuẩn nghề nghiệp

- Điều kiện về số lượng, chất lượng đội ngũ giáo viên và học sinh TH

Số lượng, chất lượng đội ngũ giáo viên và học sinh là một trong những yếu tốquan trọng chi phối kết quả quản lí việc đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghềnghiệp của Hiệu trưởng Quy mô lớp, sử dụng giáo viên cho phù hợp là mộttrong những nhiệm vụ quan trọng của Hiệu trưởng để vận dụng Chuẩn vàođánh giá GV

- Điều kiện cơ sở vật chất, kĩ thuật phục vụ đánh giá GV theo Chuẩnnghề nghiệp Cơ sở vật chất, kĩ thuật của nhà trường là các phương tiện phục

vụ cho công tác giảng dạy như bàn ghế, phòng học, phòng thư viện, phòng thínghiệm và các phương tiện, trang thiết bị dạy học khác Ngoài ra còn có cácphương tiện kĩ thuật khác đồng thời phục vụ cho hoạt động giảng dạy củagiáo viên và hoạt động học tập của học sinh từ đó đánh giá năng lực sử dụngphương tiện dạy học của giáo viên

1.5.2 Các yếu tố chủ quan

- Những phẩm chất và năng lực quản lí của Hiệu trưởng: Muốn quản lítốt hoạt động đánh giá GV theo Chuẩn nghề nghiệp ở trường TH, Hiệu trưởngphải là người có phẩm chất đạo đức tốt, bản lĩnh chính trị vững vàng, tácphong mẫu mực, đi đầu trong mọi lĩnh vực hoạt động của nhà trường, quản lígiáo viên trong trường bằng chính nhân cách, năng lực của mình, phải nắmvững chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước, chỉ đạođúng hướng, đúng mục tiêu cấp học

- Hiệu trưởng phải là người có trình độ nghiệp vụ quản lí cao, có nănglực quản lí sâu đồng thời không ngừng học hỏi để nâng cao trình độ quản lícủa bản thân

- Để quản lí tốt việc đánh giá GV theo Chuẩn nghề nghiệp, Hiệu trưởngphải có kiến thức sâu về môn học mình được đào tạo, và hiểu biết cơ bảnchương trình môn học khác, phải nắm vững các phương pháp giảng dạy, phải

có năng lực kiểm tra đánh giá, vận dụng Chuẩn nghề nghiệp vào đánh giágiáo viên

- Hiệu trưởng phải khách quan trong đánh giá GV, nắm bắt và chỉ đạosát, đúng yêu cầu đánh giá GV theo Chuẩn nghề nghiệp trong từng năm học,

có kế hoạch bồi dưỡng, sử dụng đội ngũ phù hợp với yêu cầu thực tiễn củađơn vị

Kết luận chương 1

Trong chương này chúng tôi đã trình bày tóm lược một số vấn đề lýthuyết có liên quan đến đề tài Các nội dung được đề cập đến gồm có: Tổngquan lịch sử nghiên cứu vấn đề; Lược thuật một số khái niệm cần phải đượchiểu rõ trong quá trình thực hiện đề tài, trên cơ sở đó đưa ra khung lý thuyếtcho nội dung chính cần nghiên cứu Đó là: Đánh giá; Đánh giá trong giáo dục;Quản lý đánh giá giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp Bên cạnh đóchương 1 cũng nêu ra một số vấn đề lý luận cơ bản về Chuẩn nghề nghiệp GVtiểu học và các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đánh giá giáo viên tiểu học theoChuẩn nghề nghiệp

Việc hệ thống hoá một số vấn đề lý luận liên quan đến mục đích, nộidung, quy trình áp dụng và phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đánhgiá giáo viên tiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp chính là cơ sở khoa học vàphương pháp luận cho việc khảo sát đánh giá thực trạng quản lý đánh giá giáoviên tiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp, đồng thời trên cơ sở đó đề xuất cácbiện pháp quản lý đánh giá giáo viên tiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp ở cáctrường tiểu học thành phố Móng Cái tỉnh Quảng Ninh ở các chương tiếp theo

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ GIÁO VIÊN TIỂU HỌC THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP Ở CÁC

TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ MÓNG CÁI,

2.1.2 Đối tượng và địa bàn khảo sát

- Khảo sát 5 đồng chí CBQL, chuyên viên Phòng GD&ĐT

- Khảo sát 30 đồng chí Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng

- Khảo sát 15 đồng chí Tổ trường chuyên môn

- Khảo sát 150 giáo viên của 15 trường TH thành phố Móng Cái

2.1.3 Nội dung khảo sát

Thực trạng về mức độ nhận thức của cán bộ quản lý và giáo viên về tầmquan trọng của quản lý đánh giá giáo viên tiểu học theo Chuẩn nghề nghiệp

Thực trạng về mức độ đáp ứng các tiêu chuẩn của GV các nhà trườngtheo Chuẩn nghề nghiệp

Thực trạng công tác quản lý đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghềnghiệp ở các trường tiểu học thành phố Móng Cái

Những khó khăn trong quản lý đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghềnghiệp ở các trường tiểu học thành phố Móng Cái tỉnh Quảng Ninh

2.1.4 Phương pháp khảo sát

- Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn, tham khảo ý kiến chuyên viêncán bộ quản lý Phòng giáo dục đào tạo Móng Cái, phỏng vấn cán bộ quản lýgiáo viên các nhà trường làm sáng tỏ biện pháp quản lý đánh giá giáo viên

theo Chuẩn nghề nghiệp ở các trường tiểu học thành phố Móng Cái tỉnhQuảng Ninh.

- Phương pháp quan sát: Quan sát các biện pháp tổ chức đánh giá giáoviên theo Chuẩn nghề nghiệp ở các trường tiểu học thành phố Móng Cái

- Phương pháp nghiên cứu hồ sơ hoạt động: Nghiên cứu các quyết địnhquản lý, các tài liệu văn bản, các kế hoạch hoạt động, báo cáo tổng kết côngtác quản lý đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp ở các trường tiểu họcthành phố Móng Cái

- Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: Đây là phương pháp quan trọngnhất về nghiên cứu thực trạng quản lý đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghềnghiệp ở các trường tiểu học thành phố Móng Cái

2.2 Thực trạng đội ngũ giáo viên tiểu học của Thành phố Móng Cái tỉnh Quảng Ninh

2.2.1 Số lượng giáo viên, CNV, CBQL

Bảng 2.1 Thống kê số lượng GV, CNV, CBQL số lượng học sinh, số lớp ở

trường tiểu học thành phố Móng Cái từ năm học 2012-2015

Tổng

số học sinh

Số lớp

Tỷ lệ hs/ lớp

Số lượng GV, CNV

Tỷ lệ GV/

lớp

Định mức của

Bộ (Gv)

Thừa(+) Thiếu(-) (GV)

(Nguồn: Phòng giáo dục và đào tạo Móng Cái)

Căn cứ vào bảng số liệu thống kê cho thấy số lượng GV TH trên địa bànthành phố Móng Cái trong 3 năm từ 2012 đến 2015 đã tăng lên không đáng kể(5 người) mặc dù số học sinh và số lớp giảm Theo Thông tư liên tịch số35/2006/TTLT-BGDĐT-BNV ngày 23/8/2006 hướng dẫn định mức biên chếviên chức ở các trường tiểu học công lập là 1.50 giáo viên/lớp (với trường dạy

2 buổi trên/ngày) Theo quy định thì định mức biên chế ở các nhà trường trong

toàn ngành cơ bản đáp ứng đủ cho việc dạy và học, nhưng có những môn họcthì thiếu GV cục bộ (như các môn Ngoại ngữ, Hát nhạc, Tin học) Tuy nhiênkhi phân tích số liệu điều tra cụ thể chúng tôi thấy rằng hàng năm có một số

GV được đi học cao học hoặc nghỉ chế độ (khoảng 5% mỗi năm), vì vậy thực

tế tỉ lệ GV/lớp không hoàn toàn như thống kê Bên cạnh đó, tỉ lệ trên cao là dotính toán số học sinh giữa tổng số GV của các trường và tổng số lớp Nhưngtrên thực tế thì ở các trường trung tâm thành phố tỷ lệ giáo viên luôn lớn hơn sovới các trường ở vùng nôn thôn và miền núi vì vậy công tác phát triển giáo dụctiểu học của thành phố Móng cái nói chung còn gặp nhiều khó khăn

2.2.2 Thực trạng chất lượng đội ngũ giáo viên

2.2.2.1 Về phẩm chất chính trị, đạo đức

Kết quả đánh giá phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống của đội ngũgiáo viên trong các năm học từ 2012 đến 2015 như trong bảng 2.2

Bảng 2.2: Tổng hợp đánh giá xếp loại phẩm chất chính trị, đạo đức,

lối sống của giáo viên trường TH thành phố Móng Cái

Năm học Tổng số GV Xếp loại phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống