Cung cấp cho ngƣời học những hiểu biết về các tổ chức chính trị quốc tế đƣơng đại: lý do ra đời, cơ cấu tổ chức, nguyên tắc hoạt động và vai trò trong đời sống chính trị quốc tế đƣơng đại. Đồng thời nêu những nét chính về quan hệ giữa Việt Nam với các tổ chức quốc tế, qua đó tìm ra những giải pháp để tiếp tục phát triển mối quan hệ này trên tiến trình hội nhập khu vực và hợp tác quốc tế.
Trang 1Đại học Quốc gia Hà Nội
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
Bộ môn Khoa học Chính trị
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC
CÁC TỔ CHỨC CHÍNH TRỊ QUỐC TẾ ĐƯƠNG ĐẠI CONTEMPORARY ORGANIZATIONS OF INTERNATIONAL POLITICS
1 Thông tin về giảng viên
1.1 Họ và tên: Vũ Dương Ninh
Chức danh, học hàm, học vị: Giáo sư
Thời gian, địa điểm làm việc: 14h - 17h hàng ngày tại nhà riêng
Địa chỉ liên hệ: nhà số 7, ngách 31, ngõ 342 đường Khương Đình, quận Thanh Xuân, Hà Nội
Điện thoại: NR: 04-5583151; DĐ: 0945 652 619
E-mail: vuduongninh@vnn.vn
Các hướng nghiên cứu chính:
- Lịch sử thế giới cận hiện đại
- Lịch sử phong trào giải phóng dân tộc
- Lịch sử quan hệ đối ngoại Việt Nam
- ASEAN và quan hệ Việt Nam - ASEAN
1.2 Trợ giảng: Hoàng Khắc Nam
Chức danh, học hàm, học vị: Tiến sĩ
Thời gian, địa điểm làm việc: Thứ Hai hàng tuần, Khoa Quốc tế học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Tầng 2, nhà B, 336 Nguyễn Trãi, Hà Nội
Địa chỉ liên hệ: Khoa Quốc tế học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Tầng 2, nhà B, 336 Nguyễn Trãi, Hà Nội
Điện thoại: 04-8584599
E-mail: hknam84@yahoo.com
Trang 2Các hướng nghiên cứu chính:
- Lịch sử Quan hệ quốc tế hiện đại
- Lý luận Quan hệ quốc tế
- Các vấn đề toàn cầu
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Các tổ chức chính trị quốc tế đương đại
- Mã môn học: POL 6008
- Số tín chỉ: 02
- Môn học: Bắt buộc
- Yêu cầu đối với môn học: Môn học tiên quyết: POL 6004
- Địa chỉ bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Khoa học Chính trị, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
3 Mục tiêu của môn học
- Mục tiêu kiến thức:
+ Cung cấp kiến thức cơ bản và hệ thống về một số tổ chức quốc tế và vai trò của nó trong thế giới hiện đại: hoàn cảnh ra đời, mục tiêu, cơ cấu tổ chức, nguyên tắc hoạt động, những diễn biến chính
+ Hiểu biết về quan hệ giữa Việt Nam với một số tổ chức quốc tế
- Mục tiêu kỹ năng:
+ Vận dụng những kiến thức cơ bản để nghiên cứu về bản chất, hoạt động, những vấn đề của các tổ chức quốc tế, về quan hệ giữa Việt Nam với các tổ chức quốc tế
+ Vận dụng kiến thức và kinh nghiệm giao tiếp quốc tế khi làm việc với một đối tác nước ngoài, với một tổ chức quốc tế
4 Tóm tắt nội dung môn học
Cung cấp cho người học những hiểu biết về các tổ chức chính trị quốc tế đương đại: lý do
ra đời, cơ cấu tổ chức, nguyên tắc hoạt động và vai trò trong đời sống chính trị quốc tế đương đại Đồng thời nêu những nét chính về quan hệ giữa Việt Nam với các tổ chức quốc tế, qua đó tìm ra những giải pháp để tiếp tục phát triển mối quan hệ này trên tiến trình hội nhập khu vực và hợp tác quốc tế
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học
Trang 3Nội dung Hình thức tổ chức dạy học Tổng
30 Lên lớp: 20 Thực
hành, điền
dã
0
Tự học, tự nghiên cứu
10
Lý thuyết
15
Bài tập
0
Thảo luận
5 Bài mở đầu
- Xu hướng toàn cầu hóa, khu
vực hóa sau Thế chiến 2 và sự ra
đời các tổ chức quốc tế
- Vai trò của các tổ chức quốc tế
trong đời sống chính trị hiện đại
Chương 1 Liên Hợp Quốc
1.1 Sự thành lập LHQ
1.1.1 Bối cảnh ra đời LHQ
1.1.2 Mục tiêu và nguyên tắc
hoạt động của LHQ
1.1.3 Hiến chương LHQ
1.1.4 Cơ cấu tổ chức của LHQ
1.2 Vai trò của LHQ
1.2.1 Diễn đàn lớn nhất phản
ánh nguyện vọng và thông qua
chương trình hoạt động của LHQ
1.2.2 Gìn giữ hòa bình, an ninh
thế giới, ngăn ngừa nguy cơ
chiến tranh
1.2.3 Thực hiện nhiệm vụ kinh
tế, xã hội, văn hóa, giáo dục…
1.3 Quan hệ Việt Nam – LHQ
1.3.1 Việt Nam gia nhập LHQ
1.3.2 LHQ với công cuộc xây
dựng đất nước Việt Nam
1.3.3 Đóng góp của Việt Nam
vào hoạt động của LHQ
Chương 2 Một số tổ chức khu
vực: EU, ASEAN, AU
2.1 Liên minh châu Âu ( EU)
2.1.1 Sự ra đời và phát triển từ
Trang 4EC đến EU
2.1.2 Vai trò của EU đối với hòa
bình, an ninh thế giới
2.1.3 EU - một trong ba trung
tâm kinh tế thế giới
2.1.4 Quan hệ Việt Nam – EU
2.2 Hiệp hội các nước ĐNA
(ASEAN)
2.2.1 ASEAN: sự thành lập, mục
tiêu và nguyên tắc hoạt động
2.2.2 Vai trò của ASEAN trong
việc gìn giữ hòa bình, an ninh
khu vực
2.2.3.ASEAN trong sự hợp tác
phát triển kinh tế - xã hội ĐNA
2.2.4 Quan hệ Việt Nam –
ASEAN
2.3 Liên minh châu Phi (AU)
2.3.1 Sự thành lập Tổ chức
thống nhất châu Phi OAU
2.3.2 Hoạt động của OAU vì hòa
bình và an ninh, chống đói
nghèo
2.3.3 Bước chuyển sang AU:
những vấn đề đăng đặt ra
2.3.4 Quan hệ Việt Nam - AU
Chương 3 Các tổ chức liên
châu lục : APEC, ASEM
3.1 Diến đàn hợp tác kinh tế
CA- TBD (APEC)
3.1.1 Sự ra đời, mục tiêu, nguyên
tắc của APEC
3.1.2 Vai trò của APEC trong sự
phát triển kinh tế xã hôi
CA-TBD
3.1.3 Quan hệ Việt Nam-APEC
3.2 Diễn đàn hợp tác Á – Âu
(ASEM)
3.2.1 Sự ra đời, mục tiêu, nguyên
tắc hoạt động
Trang 53.2.2 Vai trò ASEM trong sự liên
kết châu lục Á - Âu
3.2.3 Quan hệ Việt Nam - ASEM
Chương 4 Một số tổ chức khác
4.1 Phong trào không liên kết
(NAM)
4.1.1 Sự thành lập NAM, mục
đích, nguyên tắc hoạt động
4.1.2 Vai trò của NAM trong và
sau chiến tranh lạnh
4.1.3 Quan hệ Việt Nam – NAM
4.2 Tổ chức các nước sử dụng
tiếng Pháp (Francophonie)
4.2.1 Sự thành lập
4.2.2 Mục tiêu và nguyên tắc
hoạt động
4.2.3 Quan hệ giữa Việt Nam
với Tổ chức các nước sử dụng
tiếng Pháp
4.3 Khối Thịnh vượng chung của
Anh (Commonwealth)
4.3.1 Sự thành lập
4.3.2 Mục tiêu và nguyên tắc
hoạt động
4.3.3 Quan hệ giữa Việt Nam
với Commonwealth
4.4.Các tổ chức phi chính phủ
(NGO)
4.3.1 Hình thức và chức năng
của NGO
4.3.2 Vai trò của NGO trong đời
sống quốc tế
4.3.3 Vai trò của NGO ở Việt
Nam
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn học:
1/ Bộ Ngoại giao, Các tổ chức quốc tế và Việt Nam, Nxb CTQG, H., 1999
2/ Bộ Ngoại giao, Hiệp hội các nước ASEAN, Nxb CTQG, H., 1995
Trang 63/ Bộ Ngoại giao, Liờn minh chõu Âu, Nxb CTQG, H., 1995
4/ Bộ Ngoại giao, Diễn đàn hợp tỏc kinh tế CA-TBD, Nxb CTQG, H., 1998
5/ Uỷ ban Quốc gia về Hợp tỏc kinh tế quốc tế, Tỡm hiểu Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), Nxb Lao động- Xó hội, H., 2005
6.2 Danh mục tài liệu tham khảo:
6.2.1.Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc:
6/ Nguyễn Đỡnh Bin (CB), Ngoại giao Việt Nam 1945-2000, Nxb CTQG, H., 2001
7/ Đào Huy Ngọc (CB), ASEAN và sự hội nhập của Việt Nam, Nxb CTQG, H., 1997 8/ Vũ Dương Ninh (CB), Việt Nam – ASEAN: quan hệ đa phương và song phương, Nxb
CTQG, H., 2004
9/ Nguyễn Văn Thanh (CB): Tổ chức và hoạt động phi chớnh phủ nước ngoài ở Việt Nam,
Nxb CTQG, H., 1995
10/ Phạm Đức Thành – Vũ Tuyết Loan, APEC và sự tham gia của Việt Nam, Nxb Từ điển
Bỏch khoa, H., 2006
11/ Vừ Anh Tuấn, Hệ thống Liờn Hợp Quốc, Nxb CTQG, H., 2004
12/ Vừ Anh Tuấn, Phong trào khụng liờn kết, Nxb CTQG, H., 1999
6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thờm:
13/ Carlo Filippini – Bùi Huy Khoát, Mở rộng EU và các tác động đối với Việt Nam,
Nxb CTQG, H., 2004
14/ Trần Kim Dung, Quan hệ Việt Nam - Liờn minh chõu Âu, Nxb KHXH, H., 2001
15/ Hoàng Hoa Lan, ASEM 5 – Cơ hội và thỏch thức trong tiến trỡnh hội nhập Á – Âu,
Nxb Lý luận Chớnh trị, H., 2004
16/ Bựi Huy Khoỏt (CB), Thỳc đẩy quan hệ thương mại đầu tư giữa Liờn hiệp Chõu Âu
và Việt Nam trong những năm đầu thế kỷ XXI, Nxb KHXH, H., 2001
17/ Nguyễn Thu Mỹ (CB), ASEAN hụm nay và triển vọng phỏt triển trong thế kỷ XXI,
Nxb CTQG, H., 1998
18/ Lương Ninh – Vũ Dương Ninh (Đồng CB), Tri thức Đụng Nam Á, Nxb CTQG, H.,
2008
Trang 719/ Nguyễn Duy Quý, Tiến tới một ASEAN hòa bình, ổn định và phát triển bền vững, Nxb
CTQG, H., 2001
20/ Viện Nghiờn cứu Đụng Nam Á (Singapore), APEC - Những thỏch thức và cơ hội,
Nxb CTQG, H., 1997
21/ Uỷ ban Quốc gia về Hợp tỏc kinh tế quốc tế, WTO – cỏc văn kiện gia nhập WTO, Nxb
CTQG, H., 2006
* Cỏc tài liệu núi trờn cú tại Thư viện Bộ mụn Khoa học Chớnh trị và/hoặc trong cỏc thư viện lớn tại Hà Nội (Thư viện Quốc gia, Thư viện Đại học Quốc gia Hà Nội, Thư viện Quõn đội, Thư viện Khoa học Xó hội)
7 Phương phỏp, hỡnh thức kiểm tra-đỏnh giỏ kết quả học tập mụn học
7.1 Kiểm tra - đỏnh giỏ thường xuyờn
- Hỡnh thức:
+ Cú mặt 80% giờ lờn lớp lý thuyết
+ Tham gia đầy đủ và cú phỏt biểu trong cỏc buổi xemina
- Thang điểm: 10
- Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra – đỏnh giỏ định kỡ
- Kiểm tra giữa kỡ:
+ Hỡnh thức: 01 bài viết
+ Điểm: 10
+ Tỷ trọng: 30%
- Thi hết mụn học/chuyờn đề:
+ Hỡnh thức: tiểu luận
+ Điểm: 10
+ Tỷ trọng: 60%
Trang 8Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Chủ nhiệm bộ môn Người biên soạn
GS Vũ Dương Ninh