skkn giáo dục kỹ năng sống cho học sinh khối 8 qua các văn bản nhật dụng

Vì những lẽ đó, tôi đã chọn đề tài: " Giáo dục kỹ năng sống cho học sinh khối 8 qua các văn bản nhật dụng ở trường THCS&THPT Hà Trung" để góp một phần nhỏ vào việc thực hiện nâng cao hiệ

Để thực hiện chức năng ấy, việc giáo dục kỹ năng sống (GDKNS) cho HS

là rất cần thiết Bởi lẽ, kỹ năng sống (KNS) sẽ là nhịp cầu giúp HS biến kiến thứcthành thái độ, hành vi và thói quen tích cực, lành mạnh Người có KNS phù hợp

sẽ luôn vững vàng trước những khó khăn, thử thách; biết ứng xử, giải quyết vấn

đề một cách tích cực và phù hợp, hiệu quả

NV là một trong những môn học đặc trưng để giúp HS có được nhữngKNS tích cực GDKNS sẽ đạt hiệu quả cao trong các tiết học văn bản nhật dụng(VBND), bởi những VBND thường có nội dung gần gũi, bức thiết với cuộc sốngtrước mắt của con người và cộng đồng trong xã hội hiện đại như: thiên nhiên,môi trường, dân số, các tệ nạn, Học văn bản (VB) này, HS sẽ được tiếp cận vớinhững vấn đề nóng bỏng mang tính thời sự cấp thiết của cuộc sống hiện đại, cácvấn đề đang gióng lên những hồi chuông cảnh báo, khiến dư luận xã hội bức xúc.Trên cơ sở đó, HS hình thành được những nhận thức và cách ứng xử phù hợp vớiyêu cầu của cuộc sống Từ đó, HS rèn luyện hành vi có trách nhiệm đối với bảnthân, gia đình, cộng đồng và xã hội Đồng thời, giúp HS có khả năng ứng phótích cực trước các tình huống của cuộc sống, xây dựng mối quan hệ tốt đẹp vớigia đình, bạn bè và mọi người; sống tích cực, chủ động, an toàn hài hòa và lànhmạnh nhằm xây dựng cuộc sống tốt đẹp hơn cho hiện tại và tương lai

Có thể nói, dạy môn NV nói chung và dạy VBND nói riêng là cần thiết vàquan trọng trong việc bồi dưỡng nhân cách, lối sống, tư tưởng, đạo lí nhằm hoàn

thiện con người vì kết hợp giữa VBND và GDKNS là một việc làm rất phù hợp

và có tính khả thi cao, sẽ đem lại hiệu quả như mong muốn

Mặt khác, HS khối 8 ở trường tôi, một ngôi trường thuộc diện vùng sâu,vùng xa nên các em còn thiếu nhiều KNS, thậm chí có em còn chưa định hìnhđược thế nào là KNS Đây là một thực tế khá buồn và rất đáng suy nghĩ

Vì những lẽ đó, tôi đã chọn đề tài: " Giáo dục kỹ năng sống cho học sinh khối 8 qua các văn bản nhật dụng ở trường THCS&THPT Hà Trung" để góp

một phần nhỏ vào việc thực hiện nâng cao hiệu quả hoạt động GDKNS trong nhàtrường, nhằm thực hiện mục tiêu GD con người phát triển toàn diện về Đức - Trí

- Thể - Mĩ trên cơ sở tiếp thu các KNS đầy đủ

Thông qua dạy đọc - hiểu các VBND ở chương trình NV bậc THCS đểGDKNS cho HS khối 8 của trường THCS&THPT Hà Trung, nhằm nâng cao hiệuquả giờ học bộ môn và bồi dưỡng cái đẹp trong hành động của HS

3 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng HS khối 8 bậc THCS của trường THCS & THPT Hà Trung

4 Phạm vi nghiên cứu

Đề tài tập trung nghiên cứu phần VBND đã giảng dạy để GDKNS cho HSkhối 8 của trường THCS & THPT Hà Trung

5 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp quan sát - thống kê: Thống kê chất lượng HS để phân tích

- Phương pháp phân loại: phân loại HS để vận dụng phương pháp giảngdạy phù hợp

- Phương pháp phân tích và tổng hợp: phân tích thực trạng, nguyên nhân

để đề xuất các phương pháp và tổng hợp kết quả

- Phương pháp điều tra và xử lí thông tin: điều tra thực tế ở địa phương đểđưa ra những thực trạng về môi trường, dân số, các tệ nạn nhằm tăng tính thuyếtphục, từ đó xử lí những thông tin cần thiết

II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 Những vấn đề lí luận chung

Trong điều kiện kinh tế - xã hội của Việt Nam nói riêng và bối cảnh toàncầu nói chung, càng ngày chúng ta càng nhận ra tầm quan trọng của việc học cácKNS để ứng phó với sự thay đổi, biến động của môi trường kinh tế - xã hội vàthiên nhiên Đặc biệt là với HS, việc trang bị KNS càng trở nên bức thiết, bởi đây

là yếu tố không thể thiếu, giúp HS biết định hướng phát triển cá nhân một cáchtốt nhất

KNS là tập hợp các kỹ năng mà con người sử dụng để giao tiếp với những

cá nhân khác xung quanh họ, được hình thành và liên tục phát triển trong môitrường sống trên cơ sở các giá trị và quy định xã hội nhất định

Định nghĩa theo khái niệm chuyên ngành KNS chính của một cá nhânđược thể hiện bằng EQ và SQ, đó chính là "Kiến thức xã hội" mà bạn có được

KNS thực chất là "soft skills" của một cá nhân mà nhờ có nó một cá nhân

có thể thâm nhập, hòa nhập và khẳng định vị trí của mình trong tập thể, xa hơn làmột cộng đồng, xã hội

Nói cách khác, KNS là cách một cá thể "sống" giữa các cá thể khác: cáchbạn hành xử, nói năng, cảm nhận, nhìn nhận về một sự vật hay hiện tượng diễn ratrong cuộc sống, giúp bạn có thể thâm nhập, hòa nhập và khẳng định vị trí củamình trong tập thể, xa hơn là một cộng đồng, xã hội Bởi vậy, KNS cần phảiđược phát triển và nâng cao song song với sự phát triển thể chất của con người

phải được nâng cao và phát triển Nếu thiếu KNS, con người khó có thể tiếp cậnvới môi trường xung quanh, hòa nhập cũng như khẳng định mình.

Nắm rõ được tầm quan trọng của KNS, Giáo dục phổ thông nước ta trongnhững năm qua cũng đã đổi mới cả về nội dung và phương pháp gắn với 4 trụ cột

của GD thế kỉ XXI “Học để biết, học để làm, học để chung sống, học để tự khẳng định mình”, đây thực chất là một cách tiếp cận KNS

Tuy nhiên, KNS của con người không phải tự nhiên mà có, nó phải đượchình thành dần qua quá trình học tập, rèn luyện lâu dài trong cuộc sống Để đạtđược hiệu quả cao thì ngoài sự rèn luyện của HS cũng rất cần đến sự hướng dẫn tỉ

mỉ, cặn kẽ, kịp thời và phù hợp của giáo viên (GV) Vì vậy, phải tùy thuộc vàođặc trưng từng môn học và bài học để tích hợp GD các nội dung KNS thích hợp

Ý thức được tầm quan trọng của KNS trong thời đại hội nhập, kết hợp với

cơ sở lí luận trên, tôi nhận thấy việc kết hợp giữa GDKNS trong những giờ họcVNBD là rất hiệu quả, có tính khả thi cao Bởi lẽ, nội dung của nó thường là: đềcập, bàn luận, thuyết minh về những vấn đề, hiện tượng, gần gũi, bức thiết vớicuộc sống trước mắt của con người và cộng đồng; và mục đích của việc học VBnày cũng gần giống với mục đích của việc GDKNS: giúp HS hòa nhập với xãhội

Để đạt được hiệu quả như mong muốn, tôi đã có sự lựa chọn của riêngmình trong việc tích hợp GD một số nội dung KNS nhất định, sao cho phù hợpvới nội dung của các VBND mà HS khối 8 sẽ tìm hiểu trong chương trình học đó

là GD kỹ năng tự nhận thức; kỹ năng hợp tác; kỹ năng ra quyết định.

2013 - 2014, cũng như qua trao đổi ý kiến với các GV và HS sau các tiết dạy vàtrong thực tế quan sát, điều tra của mình, có thể thấy nổi bật một số thực trạngxung quanh việc GDKNS trong dạy học VBND như sau:

- GV còn thiên về việc giảng giải, tìm hiểu vẻ đẹp, cái hay của một tácphẩm văn chương, khai thác vẻ đẹp của câu từ, hình ảnh, các thủ pháp nghệ thuậttạo nên sức hấp dẫn của VB, nên thường sa vào phương pháp thuyết trình Chưathật sự chú trọng đến việc rèn luyện các kỹ năng sao cho KNS của HS trở thành

hệ thống, thành thói quen, thành nếp nghĩ luôn thường trực trong ý thức Hoặc cóthì cũng chỉ mới dừng ở mức độ đơn giản, chiếu lệ

- HS còn rụt rè, chưa mạnh dạn và chủ động trong việc tìm hiểu về các vấn

đề được đặt ra trong những VBND, mặc dù những vấn đề này rất gần gũi và bứcthiết (vấn đề: ô nhiễm môi trường, các tệ nạn xã hội, dân số ) HS chưa thật sự

đề cao việc học và còn khá xa lạ với việc rèn luyện KNS cho mình nên chẳngmặn mà lắm về những vấn đề ấy, xem đó là chuyện của Tỉnh X hay Xã Y nào đó,không liên quan đến chuyện của làng, của thôn, của xóm hay gia đình mình.Hoặc nếu có quan tâm thì cũng chỉ ở mức độ hời hợt Đối với những HS thật sựmuốn quan tâm thì rơi vào sự loay hoay, lúng túng Còn những HS hiếu động, lạikhông biết cách làm chủ cảm xúc Từ đó có thái độ sống thờ ơ, bàn quan dẫnđến các hành vi thiếu đúng đắn Một khi con người rơi vào những trạng thái ấy,

vô tình sẽ hình thành lối sống thiếu trách nhiệm chỉ nghĩ và sống cho bản thân; dễrơi vào trầm cảm; hoặc dễ bị lôi kéo rồi trở thành hư hỏng

Có thể lí giải những thực trạng trên bởi một số nguyên nhân sau:

- Về phía GV: do chưa nhận thức hết tầm quan trọng và mục tiêu của việcđưa VBND vào chương trình học NV, đồng thời một số GV còn nghĩ rằng việcbồi dưỡng, rèn luyện KNS là nhiệm vụ chủ yếu của môn Giáo dục công dân nênthường không chú trọng vào trong bài giảng

Phần lớn HS có kỹ năng cảm thụ văn chương chưa cao, ngay cả kỹ năngđọc, kể, tóm tắt VB còn hạn chế nhất định.

 Khả năng tiếp thu của HS còn chưa đồng đều trong lớp học, một số em dolười đọc, soạn bài, không chịu khó tìm tài liệu cho bài học trước khi đến lớp nêncũng ảnh hưởng rất lớn

 Điều kiện địa phương của một xã xa trung tâm còn nhiều hạn chế, nên HS ít

có cơ hội để tiếp cận các văn hóa mới, ít có dịp được ra ngoài xã hội để giao lưutiếp xúc

 Đa số HS được sinh ra và lớn lên trong những gia đình khó khăn về mặtkinh tế và hạn chế về mặt trình độ tri thức, nên ít được bố mẹ dành nhiều thờigian cho việc học cũng như trang bị cho các KNS

Từ thực trạng đó, tôi nhận ra: GDKNS cho HS là vô cùng quan trọng, cầnthiết đối với HS ở những vùng nông thôn như trường chúng tôi

Cụ thể, qua việc khảo sát điều tra đầu năm khi các em chưa thật sự được chútrọng GDKNS trong quá trình tìm hiểu các VBND trước đó, tôi thu được kết quảsau:

Bảng thăm dò ý kiến đầu năm học 2014 - 2015 của 66 HS thuộc lớp

8/1, 8/4 ở trường THCS & THPT Hà Trung về mức độ hiểu biết, quan tâm đến các vấn đề xã hội hiện nay và KNS :

"Giáo dục kỹ năng sống cho HS khối 8 qua các văn bản nhật dụng ở trường THCS&THPT Hà Trung"

3 Các giải pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề

3.1 Giáo dục kỹ năng tự nhận thức

Theo tôi, việc đầu tiên, GV nên chú trọng giáo dục kỹ năng tự nhận thức

cho HS Đây là một trong những KNS rất cơ bản của con người, là nền tảng đểcon người giao tiếp, ứng xử phù hợp và hiệu quả cũng như có thể cảm thôngđược với người khác Để GD và rèn luyện cho HS có được kỹ năng này trướctiên ta cần tìm hiểu rõ về nó

Tự nhận thức là tự mình nhìn nhận, đánh giá về bản thân Khi các em có

được kỹ năng này cũng là lúc các em có khả năng hiểu về chính bản thân mình,như cơ thể, tư tưởng, các mối quan hệ xã hội của bản thân; biết nhìn nhận, đánhgiá đúng về tiềm năng, tình cảm, sở thích, thói quen, điểm mạnh, điểm yếu, củamình; quan tâm và luôn ý thức được mình đang làm gì, kể cả nhận ra lúc bản thâncảm thấy đang căng thẳng

Ngoài ra, kỹ năng tự nhận thức vấn đề còn giúp HS có những quyết định,lựa chọn đúng đắn, phù hợp với khả năng, với điều kiện thực tế và yêu cầu của xãhội Ngược lại, nếu đánh giá không đúng về bản thân có thể dẫn đến những hạnchế, sai lầm, thất bại trong cuộc sống và trong giao tiếp với người khác

Để giúp HS tự nhận thức đúng về bản thân, chúng ta cần tạo cho các em cóđược sự trải nghiệm qua thực tế, đặc biệt là giao tiếp với người khác

Thực hiện việc GD kỹ năng tự nhận thức cho HS đạt kết quả cao, tôithường xuyên tìm cách nói chuyện thật nhiều với các em theo những vấn đề cóđịnh hướng, để các em có thể cởi mở và mạnh dạn bày tỏ những suy nghĩ, nhậnthức của bản thân

Ví dụ:

Trước khi dạy VBND " Bài toán dân số", tôi sẽ tạo ra một không khí thật gần

gũi và thân mật bằng hình thức trò chuyện với HS GV có thể là người đầu tiên tự

bộc bạch về gia đình mình, sau đó sẽ hỏi thăm HS bằng những câu hỏi, như: Nhà

em có đông anh em không? Ba mẹ làm gì? Gia đình có mấy gái mấy trai? Cảm giác của em như thế nào khi có một gia đình (đông, ít anh em ) như thế?

Với những câu hỏi đơn giản, chắc chắn HS sẽ không khó để trả lời Nhưngchính những câu hỏi ấy lại tạo được môi trường gần gũi, thân thiện cho các em tựbộc bạch bản thân một cách thoải mái và tự nhiên Khi đó, các em sẽ không cònngần ngại để bày tỏ chính mình Lúc này, GV có thể đưa ra những câu hỏi mang

tính đào sâu hơn: Em có mong muốn được sống trong một gia đình như bạn A,

B, C không? (lấy một vài gia đình điển hình nhất trong lớp để làm ví dụ), Nếu cho em có quyền lựa chọn, em sẽ chọn được sống trong một gia đình như thế nào?, Vì sao em lại có chọn lựa đó? từ đó, dần dần các em sẽ tự nhận thức

được bản thân qua ước muốn của cá nhân, cũng như qua cách đánh giá sự việc,đây chính là bước đệm rất tốt để các em có thể nắm bắt được những vấn đề đượcđặt ra trong bài học: sự bùng nổ dân số và những hậu quả của nó; nâng cao ý thứctuyên truyền về kế hoạch hóa gia đình

Bằng cách làm đó, tôi đã thu được kết quả rất khả quan Trước hết, HSnắm bắt bài học nhanh và hứng thú hơn Sau nữa, HS mạnh dạn, tự tin hơn và đặcbiệt là tạo được một mối quan hệ thân thiện trong khi giao tiếp Cụ thể là các em

đã chủ động tâm sự với GV khi có những vướng mắc hay lúc gặp niềm vui trongcuộc sống Trong quan hệ bạn bè thì gần gũi, biết sẻ chia với nhau nhiều hơn.Điều này có thể nhìn thấy rất rõ trong các lớp mà tôi đang thực nghiệm

Sau khi có kỹ năng tự nhận thức: Mình là ai? Mình như thế nào? Mình cần

gì? chúng ta cũng cần giáo dục kỹ năng hợp tác cho HS Bởi, để khẳng định

được mình, các em không thể không có sự hỗ trợ, hợp tác của người khác

3.2 Giáo dục kỹ năng hợp tác

Trong xã hội hiện đại, lợi ích của mỗi cá nhân, mỗi cộng đồng đều phụthuộc vào nhau, ràng buộc lẫn nhau; mỗi người như một chi tiết của một cỗ máylớn, phải vận hành đồng bộ, nhịp nhàng, không thể hành động đơn lẻ Vì vậy,chúng ta nhất thiết phải giúp HS có được kỹ năng này.

Hợp tác là cùng chung sức làm việc, giúp đỡ, hỗ trợ lẫn nhau trong mộtcông việc, một lĩnh vực nào đó vì mục đích chung

Kỹ năng hợp tác là khả năng cá nhân biết sẻ chia trách nhiệm, biết cam kết

và cùng làm việc có hiệu quả với những thành viên khác trong nhóm

Một số biểu hiện của người có kĩ năng hợp tác: tôn trọng mục đích, hoạtđộng chung của nhóm; biết bày tỏ ý kiến, tham gia xây dựng, lắng nghe ý kiếnquan điểm của mọi người trong nhóm; nỗ lực phát huy năng lực, sở trường củabản thân để hoàn thành tốt nhiệm vụ đã được phân công Đồng thời, biết hỗ trợ,

giúp đỡ các thành viên khác trong quá trình hoạt động; biết cùng cả nhóm "đồng cam cộng khổ" khi gặp khó khăn; có trách nhiệm về những thành công và thất bại

- Kỹ năng hợp tác còn giúp cá nhân sống hài hòa và tránh xung đột trongquan hệ với người khác

Từ việc nhận thức rõ được bản chất và những lợi ích của kỹ năng hợp tác,tôi nhận thấy mình cần phải trang bị cho HS thật kĩ kỹ năng này Vì nó đáp ứngđúng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học mà Bộ GD&ĐT đã đưa ra

Trước hết, tôi cần tạo ra các nhóm HS phù hợp: có sự đồng đều về sốlượng và chất lượng cho những bài tập thảo luận nhóm trong mỗi tiết học, hoặcchia nhóm theo địa bàn cư trú của HS cho những bài tập điều tra.

Ví dụ:

- Điều tra tình hình dân số của địa phương _ VB " Bài toán dân số"

- Quan sát thực trạng môi trường của địa phương và vẽ tranh cổ động kêu

gọi mọi người chung tay bảo vệ môi trường _ VB " Thông tin về Ngày Trái Đất năm 2000"

Hoặc, chia nhóm theo khả năng đặc biệt

Ví dụ:

- Vẽ tranh cổ động và thuyết trình về ý thức giữ gìn và bảo vệ môi trường

của địa phương _ VB " Thông tin về Ngày Trái Đất năm 2000"

- Vẽ tranh cổ động và thuyết trình về các tệ nạn xã hội ở địa bàn cư trú của

nhóm: Hãy tìm hiểu và thuyết minh về thực trạng môi trường ở địa phương Từ

đó, vẽ tranh tuyên truyền kêu gọi mọi người hãy nâng cao ý thức giữ gìn và bảo

vệ môi trường Từ yêu cầu của bài tập đó, GV nên lựa chọn cách phân nhóm theo

khả năng: chia lớp thành 4 nhóm Mỗi nhóm có ít nhất một HS giỏi Mĩ thuật đểnhận nhiệm vụ vẽ tranh tuyên truyền; HS giỏi Văn sẽ viết bài trình bày về thựctrạng môi trường ở địa phương; HS giỏi Địa sẽ chịu trách nhiệm thống kê tìnhtrạng ô nhiễm môi trường ở từng thôn, xóm; HS có khả năng thuyết trình để trìnhbày trước lớp;

Trong thực tế thực hiện, tôi nhận thấy HS rất hứng thú hợp tác và hỗ trợlẫn nhau, vì ai cũng được thể hiện thế mạnh của mình, từ đó các em nỗ lực hếtsức để thực hiện một cách rất tự tin Đặc biệt, khi nhận được kết quả đánh giá từ

GV, HS đều cảm thấy hài lòng và thỏa mãn, vì sự đóng góp sức của mình Các

em càng biết tôn trọng và đánh giá cao sự hợp tác của nhau

Ngược lại, nếu ta không tạo ra được một nhóm hoạt động phù hợp sẽ dễdẫn đến kết quả phản giáo dục Đó là khi trong một nhóm bị chia không đều theokhả năng, mọi công việc đều giao về một phía, HS nhận nhiệm vụ ấy sẽ cảm thấy

mệt mỏi không hứng thú, hoặc cũng có thể sẽ rất tự mãn về bản thân vì ý nghĩ "kết quả của nhóm có được là nhờ vào một mình ta" Còn đối với những HS không

được phát huy khả năng thì sẽ dễ rơi vào trạng thái tự ti, thiếu tự tin vào bản thân,

một số sẽ có suy nghĩ không tích cực mang tính ỷ lại "không làm cũng có điểm"

Vô tình những HS này sẽ không được GD và rèn luyện kỹ năng hợp tác

Vì thế, việc rèn luyện kỹ năng hợp tác cho HS là rất cần thiết và cũng cần

có phương pháp phù hợp mới có hiệu quả thật sự đạt đến mức tối ưu Tuy nhiên,trên con đường khẳng định mình, tìm kiếm sự hợp tác ấy HS sẽ đối diện với

những quyết định của bản thân Cho nên, cần phải giáo dục kỹ năng ra quyết định cho HS.

3.3 Kỹ năng ra quyết định

Trong cuộc sống hàng ngày, con người luôn đối mặt với những tình huống,những vấn đề cần giải quyết buộc chúng ta phải lựa chọn, đưa ra quyết định hànhđộng

Vì thế, kỹ năng ra quyết định rất cần thiết, giúp cho HS có được sự lựachọn phù hợp và kịp thời, đem lại thành công trong cuộc sống Ngược lại, nếukhông có kỹ năng ra quyết định, các em có thể có những quyết định sai lầm hoặcchậm trễ, gây ảnh hưởng tiêu cực đến các mối quan hệ, đến công việc và tương

lai cuộc sống của bản thân; đồng thời còn có thể làm ảnh hưởng đến gia đình, bạn

bè và những người có liên quan

Kỹ năng ra quyết định là khả năng của cá nhân biết quyết định lựa chọn

phương án tối ưu để giải quyết vấn đề hoặc tình huống gặp phải trong cuộc sốngmột cách kịp thời Mỗi cá nhân phải tự mình ra quyết định cho bản thân; khôngnên trông chờ, phụ thuộc vào người khác; mặc dù có thể tham khảo ý kiến củanhững người tin cậy trước khi ra quyết định

Kỹ năng ra quyết định đóng vai trò quan trọng đối với HS lớp 8, vì các emđang ở trong giai đoạn có sự thay đổi tâm sinh lí khá phức tạp Ở độ tuổi này, các

em thường mong muốn được chứng tỏ mình, thể hiện mình, muốn ra dáng củamột người lớn Từ đặc điểm tâm lí đó, các em sẽ dễ dàng đưa ra những quyếtđịnh rất bồng bột, nông nổi, thiếu suy nghĩ dẫn đến thiếu hợp lí, gây ra những hậuquả không tốt Biểu hiện rõ nhất ở HS lớp 8 trường THCS&THPT Hà Trung là:quyết định nghỉ học nửa chừng một cách dễ dàng chỉ sau vài lời rủ rê của bạn bèhay vài lời hứa hẹn, dỗ dành của các chủ lao động Đó là vấn đề nhức nhối khiếncho GV chúng tôi phải trăn trở rất nhiều Vì vậy, kỹ năng ra quyết định được xem

là kỹ năng trọng tâm để GD và rèn luyện cho các em tính chín chắn và đúng đắnhơn trong mỗi quyết định đưa ra dù nhỏ hay lớn

Để việc GD có hiệu quả, tôi rất thận trọng trong việc tạo và lựa chọn tìnhhuống, sao cho thật tự nhiên và thiết thực nhất để các em có thể tự đưa ra quyếtđịnh của mình Từ những quyết định của HS, tôi sẽ khéo léo phân tích đúng - sai,thích hợp - không thích hợp, nên - không nên Từ đó giúp các em có kinhnghiệm và thận trọng hơn khi đưa ra một quyết định nào đó cho bản thân

Qua các VBND được đưa vào chương trình học của NV khối 8, tôi thấy

VB " Ôn dịch, thuốc lá" là hiệu quả nhất Bởi vấn đề được đưa ra trong VB này rất

được xã hội quan tâm, mà đối tượng hướng đến của vấn đề là tuổi trẻ học đường,đúng với lứa tuổi của các em hiện tại Vì thế tôi sẽ GD kỹ năng ra quyết định cho

HS trong quá trình hướng dẫn đọc - hiểu VB này bằng cách giải quyết tìnhhuống Để các em dễ dàng nhập cuộc và nhập cuộc một cách tự nhiên thì tôi sẽ

bắt đầu từ những tình huống đơn giản, dễ giải quyết, sau đó đến những tình

huống phức tạp hơn có tính thử thách cao để các em phải có sự suy xét, so sánh,lựa chọn thận trọng hơn khi đưa ra quyết định Trên cơ sở đó, sẽ dần dần rèncho các em một số kỹ năng nhất định

Để các em có thể giải quyết tình huống và đưa ra được những quyết địnhhợp lí, đầu tiên ta cần cung cấp những tri thức cơ bản của VB "Ôn dịch, thuốclá" Ở VB này, tôi sẽ chú trọng phân tích và làm rõ về những tác hại của thuốc lábằng cách ứng dụng công nghệ thông tin với những hình ảnh sinh động, phongphú cùng với việc phân tích những thông số xác thực nhằm tăng tính thuyết phục.Khi các em đã có được nền tảng cơ sở của kiến thức, tôi sẽ dẫn dắt các em đếnvới các tình huống Cụ thể:

Tình huống : Nếu em gặp một người hút thuốc lá ngồi bên cạnh mình em

sẽ làm gì?

Ở tình huống này tôi sẽ cho HS trao đổi thảo luận theo nhóm, bằng cáchchia học sinh thành 4 nhóm, với 4 trường hợp sau:

- Nhóm 1: đối tượng ngồi bên cạnh em là một cụ già ở gần nhà em

- Nhóm 2: đối tượng ngồi bên cạnh em là một người không quen biết

- Nhóm 3: đối tượng ngồi bên cạnh em là bố của mình

- Nhóm 4: đối tượng ngồi bên cạnh em là một người bạn thân

Trong quá trình thực hiện, tôi thấy các em trao đổi rất sôi nổi, mỗi nhómđều có một cách giải quyết khác nhau và khá thú vị

Sau khi nghe HS trình bày cách giải quyết vấn đề, GV nên cảm ơn sự hợptác tham gia của các em _ dù đó có thể là những cách giải quyết đúng đắn, thíchhợp hay còn lệch lạc, chưa thích hợp Cách làm này sẽ tạo ra không khí thoải