+ Atatin khong gap trong thien nhien, no duoc dieu che nhan tao bang cac phan ung hat nhan -^ Nhom halogen duoc nghien ciiu 6 day gom flo, clo, Yeu cau cac nhom HS thao luan v6i cac noi
Trang 4Thiet ke bai giang
HOA HOC 10 - TAP HAI, NANG CAO
•
VU MINH H A NHA XUXT BAN HA N 6 I
Chiu trdch nhiem xudt ban:
THAI SON - SON LAM
Sila ban in:
PHAM QUOC TUAN
In 1000 cuon, khd 17 x 24 cm, tai Cong ty c6 phan in Khoa hoc va Cong nghe m6i Giay phep xuat ban so: 208 - 2007/CXB/46 p TK - 47/HN
In xong va nop IL/U chieu qu^ 1/2008
Trang 5- Tinh chat hoa hoc dac trung cua cac halogen la tinh oxi hoa manh
- Mot so quy luat bien doi tinh chat vat li, tinh chat hoa hoc ciia cac halogen trong nhom
2 HS hieu:
- Vi sao tinh chat hoa hoc cua cac halogen bien doi c6 quy luat
- Nguyen nhan su bien doi tinh chat phi kim ciia cac halogen la do sir bien doi ve cau tao nguyen tir, do am dien
- Cac halogen c6 so oxi hoa - 1 ; trur flo, cac halogen khac c6 the c6 cac so oxi hoa + 1, + 3, + 5, + 7 la do do am dien va cau tao Icfp electron ngoai Cling ciia chung
B - CHUAN B! CUA GV VA HS
GV:
- May chieu, but da, giay trong
- Bang tuan hoan cac nguyen to hoa hoc
Trang 6C-TIEN TRINH DAY - HOC
Hoat dpng ciia GV Hoqt dpng cua HS
Hoqt dpng 1
I NHOM HALOGEN TRONG BANG TUAN H O A N CAC NGUYEN TO
(9 phiit) HS:
Quan sat bang tuan hoan va nhan xet: Nhom halogen gom cac nguyen to
thuoc nhom VII A:
Yeu cAu HS quan sat \ i tri ciia cac
nguyen to halogen trong bang tuan hoan
\'a nhan xet (GV chieu cac cau hoi dinh
huong su quan sat cua HS len man hinh):
+ Nhom halogen gom nhimg nguyen to
nao?
+ Neu vi tri ciia tirng nguyen to
GV:
+ Gidfi thieu: halogen tieng latinh c6
nghia la sinh ra muoi
+ Atatin khong gap trong thien nhien,
no duoc dieu che nhan tao bang cac
phan ung hat nhan -^ Nhom halogen
duoc nghien ciiu 6 day gom flo, clo,
Yeu cau cac nhom HS thao luan v6i
cac noi dung sau:
+ Viet cau hinh electron lop ngoai cua
cac nguyen to halogen, nhan xet \'e sir
giong nhau \ a khac nhau \'e cau hinh
lop ngoai ciing ciia cac halogen
Trang 7- Nhan xet so electron doc than d trang
thai CO ban va a trang thai kich thich
Tir do so sanh va giai thich v6 so oxi
hoa ciia cac halogen
- Viet cong thuc cau tao ciia cac phan
tir halogen va nhan xet ve lien ket giira
cac nguyen tir
GV:
Goi cac nhom phat bieu y kien, GV
chieu len man hinh
- Nguyen tir clo, brom, iot c6 phan Icfp
d con trong, a trang thai kich thich c6
th6 CO 3, 5 hoac 7 electron doc than HS:
- Phan til don chat halogen gom 2 nguyen tir, lien ket v6i nhau bang lien ket cong hoa tri khong cue
- Cong thiJc phan tir: X2
- Cong thiic cau tao: X - X
- Cong thilc electron: : X : X :
Hoqt dpng 3
III KHAI QUAT VE TINH CHAT CUA CAC HALOGEN (20 phiit)
1) Tinh chat vat li:
GV:
Chieu len man hinh va gidfi thieu mot
so tinh cha't vat li co ban cua cac
nguyen to halogen nhu trang thai, mau
sac, nhiet do nong chay, nhiet do soi, do
am dien
GV:
Chieu cac he thong cau hoi len man
hinh va goi HS Ian luot tra Idi:
- Dua vao cau hinh electron ciia
nguyen tir cac halogen, em hay dir doan
ve tinh chat hoa hoc co ban ciia cac
halogen?
HS:
Nghe va ghi bai
2) Tinh chat hoa hoc:
Tra Icfi cac cau hoi cua GV
Trang 8- So sanh cac tinh chat co ban ciia cac
halogen?
- Nhan xet va du doan ve cac so oxi
hoa cua flo, clo, brom, iot
GV:
Chieu va tom tat cac noi dung can tra
Idi ciia cac cau hoi tren
GV:
Hoqt dpng 4
CUNG CO B A I - B A I TAP VE N H A (2 phut)
HS:
Goi mot HS torn tat lai cac noi dung co
ban ve nhom halogen
- Trong mot so phan ung clo con the hien tinh khii
3 HS van dung:
Viet cac phuong trinh hoa hoc minh hoa cho tinh oxi hoa manh va tinh khir cQa clo, phuong trinh hoa hoc cua phan ling dieu che clo trong phong thi nghiem
Trang 9B - CHUAN Bj CUA GV VA HS
GV:
- Tranh ve so do binh dien phan dung dich NaCl co mang ngan
- Hai lo chiJa khi clo dilu che san, day nap, den con, kep sat
C - TIEN TRINH DAY - HOC
Hoqt dpng cua GV Hoqt dpng cua HS
Hoqt dpng 1
KIEM TRA B A I C U - CHUA B A I TAP VE N H A (5 phiit)
GV:
Kiem tra li thuyet HS 1:
Cau hinh electron nguyen tir cua cac
nguyen to trong nhom halogen co diem
gi giong va khac nhau? Tir do neu khai
quat ve tinh chat ciia cac halogen
Cho HS quan sat lo thuy tinh chiia clo
—> yeu cau HS quan sat ket hop vofi doc
SGK va neu tinh chat vat li ciia clo
Neu tinh chat vat li cua clo:
- 0 dieu kien thucmg, clo la chat khi mau vang luc, miii xoc, nang hon khong khi 2,5 Ian (d CI
Trang 10Hoqt dpng 3
11 TINH CHAT H O A HOC CUA CLO (20 phiit) GV:
Yeu cau HS viet cau hinh electron cua
clo, tra bang do am dien va du doan tinh
chat hoa hoc co ban cua clo
GV:
GV gi6i thieu cac tinh chat cua clo va
yeu cau HS viet phuong trinh phan ling
minh hoa (HS ghi ro so oxi hoa cua cac
nguyen to co su thay doi)
GV:
Trong cac phan ling tren, clo the hien
tinh khu hay tinh oxi hoa? So oxi hoa
cua clo tang hay giam? (goi HS tra lofi)
GV:
Hudfng dan HS viet cac phuong trinh
phan ling cua clo vofi nudfc, dung dich
HS:
Viet cau hinh electron va du doan tinh chat hoa hoc co ban cua clo:
Cau hinh: 3s^3p^
- Nguyen tu clo d6 thu them 1 electron
de tro thanh anion CI:
0
CI + 1 e - ^ CI 3s^3p-^ 3s^3p^
- Clo CO do am dien 3,16 (nho hon do
am dien cua flo va oxi Vi vay trong cac hgfp chat vofi flo, oxi, clo co so oxi hoa duong (+ 1, + 3, + 5, + 7), con trong cac hgfp chat v6i nguyen to khac: clo co so oxi hoa am (-1)
- Clo la mot phi kim hoat dong manh, trong mot so phan ling, clo cung the hien tinh khir
Tinh chat hoa hoc cua clo 1) Tac dung hau het kim loai:
0 0 +
-2Na + Cl2 ^ 2 N a C l
0 0 +3
-2Fe + 3Cl2 ^ 2 F e C l 3 2) Tac dung v6i hidro:
0 0
H2 + C l 2 - > 2 C 1 Trong cac phan ling o tinh chat 1, 2: clo the hien tinh oxi hoa
3) Tac dung vofi nudfc va dung dich kiern:
0 - +
H2O+ CI2 ^ CI + H C 1 0
Trang 11NaOH, dung dich KOH Xac djnh so
oxi hoa cua cac nguyen to va nhan xet
ve vai tro ciia clo a cac phan ling tren
GV:
Neu cau hoi: Nho vai giot nudfc clo mdfi
dugc di^u che va vai giot nudfc gia ven
vao maiu giay qui tim thi qui tim chuyen
mau nhu the nao?
GV:
Gidi thieu vdi HS: clo khong oxi hoa
duoc ion F nhung oxi hoa dugc ion Br
va ion I trong dung dich muoi
halogenua
GV:
Yeu cau HS ghi cac so oxi hoa ciia cac
nguyen to' vao phuong trinh phan ling
GV:
Cac phan ling tren chiing minh trong
nhdm halogen: tinh oxi hoa ciia clo
manh manh hon brom va iot
GV:
Gidfi thieu: clo oxi hoa dugc nhi6u chat
khac (GV hudng dan HS viet phuong
trinh phan irng va xac dinh so oxi hoa
ciia cac nguyen tir)
0 - +
CI 2+ 2NaOH->Na CI + Na CI O + H2O
(Nu6c gia ven)
- Nudfc clo va nu6c gia ven cd tinh tay mau
- Trong cac phan ling tren: clo vira la
chat oxi hoa, vira la chat khii -^ cac
phan ling tren la nhirng phan irng tu oxi hoa - khii
HS:
Tra Idi cau hoi
4) Tac dung v6i muoi ciia cac halogen khac:
0 _ - 0
CI2 + 2NaBr -^ 2NaCl + Br2
0 _ - 0
CI2 +2NaI ->2NaCl + I2
5) Tac dung vdfi chat khii khac:
0 +4 - +6
Q 2 + 2H2O + S 0 2 ^ 2H CI + H2SO4
Q 2 + 2 F e C l 2 ^ 2 F e C l 3
Trang 12Hoqt dpng 4 (5 phut)
III U N G DUNG
IV TRANG T H A I T U N H I E N
GV:
Yeu cau HS doc SGK va tdm tat phan
ling dung, trang thai tu nhien
GV:
Neu nguyen lieu de dieu che clo va lam
thi nghiem dieu che clo
-^ goi HS viet phuong trinh phan ling
dieu che clo tir KMn04, Mn02, KCIO3
va each thu khi clo (ghi ro so oxi hoa
cua cac nguyen to va can bang phuong
trinh phan irng bang phuong phap thang
bang electron)
HS:
+ Neu ling dung:
+ Trang thai tu nhien:
Hoqt dpng 5
V DIEU CHE (7 phiit)
1) Trong phong thi nghiem:
- Yeu cau HS giai thich ve vai tro cua
H2SO4 dac, dung dich NaCl, bong tam
NaOH trong cac dung cu, so do diSu
che khi clo
- Hoi HS: Khi thu khi clo, vi sao ta phai
dat diing binh thu?
Trang 13GV:
Gi6i thieu each san xuat clo trong cong
nghiep
GV treo tranh va phan tich vai tro cua
mang ngan -^ goi HS viet phuong trinh
Nhac lai cac noi dung chinh cua bai
Tiet 49 LUYEN TAP
Trang 14C-TIEN TRINH DAY - HOC
Hoqt dpng cua GV Hoqt dpng cua HS
Hoqt dpng 1
I KIEM TRA B A I CU - CHUA B A I TAP VE N H A (20 phiit)
GV:
Kiem tra li thuyet hai HS:
- Neu tinh chat hoa hgc ciia clo, viet
cac phuong trinh phan ling minh hoa
- Neu nguyen tdc dieu che' clo trong
phong thi nghiem va trong cong nghiep
Viet cac phuong trinh phan ling dieu
Phuong trinh phan ling:
MnO, + 4HCI - -^ MnCl2 + CI2T
+ 2H2O (1) CI2 + 2NaOH -> NaCl + NaClO + H2O
(2) 69,6
n MnO-,
87 = 0,8 (mol) nNaOHbandau = 0 , 5 x 4 = 2(mol) theo phuong trinh 1:
Trang 15GV:
Ggi cac em HS khac len nhan xet, GV
bo xung va cham diem
nci2 = "Mn02 = 0'8 (mol)
theo phuong trinh 2:
nwaOH phan Aig = 2 HQ^ = 0,8x2 = 1,6 (mol)
+2 0 +3 - 1
a) 2 F e C l 2 + C l 2 ^ 2 F e C l 3 -> CI2 la chat oxi hoa
0 +4 - 1 +6
b) CI2 + SO2 + H2O ^ 2H CI + H2 SO4
-^ CI2 la chat oxi hoa
Chieu bai tap 1 trong phieu hgc tap len
man hinh - yeu cau HS lam bai tap vao
vd
Trang 16Trong cac phan irng tren, phan ling nao
la phan ling oxi hoa khir? vi sao?
GV:
Chieu bai lam ciia mot so' HS len man
hinh va nhan xet
GV:
Yeu cau HS lam bai tap 2 (GV chieu
de bai len man hinh)
Bai tap 2:
Cd hdn hgp gom Fe va kim loai A cd
hoa tri khong doi x
- Neu hoa tan hdn hgp trong HCl du,
thu dugc 7,84 lit khi
- Neu cho hdn hgp tren tac dung het
vdfi clo thi can mot the tich la 8,4 lit
a) Tinh the tich khi clo da hoa hgp vdfi
kim loai A, bie't rang trong hdn hgp, ti
le so' nguyen tii Fe va A la 1: 4
b) Neu khd'i lugng kim loai A trong hdn
hgp la 5,4 gam thi A la kim loai gi?
(the tich cac khi do a dktc)
la phan ling oxi hoa - khii vi cd su thay doi so' oxi hoa cua cac nguyen to
HS:
Viet phuong trinh phan ling:
Trang 17GV chie'u len man hinh Fe + 2HC1 -> FeCl2 + H2
+ Ggi so' mol Fe cd trong hdn hgp 0 mdi thi nghiem tren la a ^^ so' mol ciia
A la 4a + Ta cd he:
a + 2ax = ^ ^ = 0,35
22,4 1,5a + 2ax = 8,4 0,375
22,4 Giai he phuong trinh ta cd:
5 4
M = ^ ^ = 27
^ 0,2 vay A la Al
Trang 18Hoqt dpng 4 {\ phiit)
GV:
-> CL
Ra bai tap ve nha: bai tap 5.8; 5.9; 5.12;
5.18; 5.19 (sach bai tap trang 39, 40)
PHIEU HOC TAP Bai tap 1:
Hoan thanh phuong trinh phan ling cho so do:
CI2 — ^ HCl ^ - ^ BaCl2 ^ - > NaCl r ^,^
Trong cac phan ling trdn, phan ling nao la phan irng oxi hoa khu? Vi sao?
Bai tap 2:
Cd hdn hgp gom Fe va kim loai A cd hoa tri khong doi x
- Neu hoa tan hdn hgp trong HCl du, thu dugc 7,84 lit khi
- Ne'u cho hdn hgp tren tac dung het vdfi clo thi can mot the tich la 8,4 lit a) Tinh the tich khi clo da hoa hgp v6i kim loai A, biet rang trong hdn hgp,
ti le so' nguyen tii Fe va A la 1: 4
b) Neu khd'i lugng kim loai A trong hdn hgp la 5,4 gam thi A la kim loai gi? (the tich cac khi do 6 dktc)
Tiet 50 HIDRO CLORUA - AXIT CLOHIDRIC
A-MUCTIEU
1 HS biet:
- Tinh chat vat li, tinh chat hoa hgc cua hidro clorua va axit clohidric
- Ti'nh chat ciia muoi clorua va each nhan biet ion clorua
2 HS hieu:
- Trong phan tii HCl: clo cd so oxi hoa - 1 la so' oxi hoa thap nhat, vi vay HCl the hien tinh khir
Trang 19- Nguyen tac dieu che' hidro clorua trong phong thi nghiem va trong cong nghiep
- Chau thuy tinh dung H2O
- Thi nghiem dieu che' hidro clorua; thi nghiem nhan biet ion CI"
- Hoa chat: NaCl, H2SO4, dac, dung dich AgN03, dung dich NaCl
- Dung cu: den con, d'ng nghiem, d'ng dan khi, gia sat
C - TIEN TRINH DAY - HOC
Hoqt dpng cua GV Hoqt dpng cua HS
Hoqt dpng 1
I KIEM TRA B A I CU - CHUA B A I TAP VE N H A (10 phiit)
GV:
Kiem tra li thuyet HS 1: Neu cac tinh
chat hoa hgc cua clo
- Ggi hai HS chira bai tap 3, 4 (SGK
Trang 20nci2 = "Mno^ = 0.8 mol CI2 + 2 N a O H - > NaCl + N a C l O + H2O nNaOHbandau = 0 , 5 x 4 = 2 m o l
theo phuong trinh 2:
"NaCl = nNaCio = " a ^ = 0,8 mol
-^ "NaOH phan tag = 0 ' 8 X 2 = 1,6 m o l
"NaOH dir= 2 - 1 , 6 = 0,4 mol
*) dung dich thu dugc sau phan ling cd: NaOH, NaCl, NaClO
b)
CI2 + SO2 + H2O -^ 2HC1 + H2SO4
CI2 la chat oxi hoa
Trang 210 +
2Ca(OH)2 + 2 CI 2 ^ Ca (CI 0)2
+ CaCl2 +2H2O CI2: viia la chat khu vira la chat oxi hoa
Hoqt dpng 2
I TINH CHAT VAT LI (5 phiit) GV:
Cho HS quan sat binh dung khi HCl,
sau dd lam thi nghiem thii tinh tan cua
hidro clorua trong nudfc -^ yeu cau HS
nhan xet ve tinh chat vat li ciia hidro
Gidi thieu: hidro clorua khd khong lam
qui tim doi mau, khdng tac dung vdfi
CaC03 de giai phong khi CO2
- Dung dich hidro clorua trong nude
ggi la dung dich axit clohidric
Nghe giang va ghi bai
Trang 22GV:
Yeu cau cac nhdm thao luan de du doan
tinh chat hoa hgc cua HCl (dua vao
trang thai oxi hoa cua clo, thanh phan
phan tu ) \ a viet cac phuong trinh phan
ling minh hoa
GV:
Ggi y de HS nit ra dugc tinh oxi hoa
ciia nguyen tu hidro trong phan tii HCl
(d phan ling vdi kim loai)
GV:
Ggi HS giai thich: \ i sao HCl (d the khi
xa trong dung dich) cd tinh khir?
GV:
Ket luan ve tinh chat ciia HCl:
- Tinh axit manh, tinh oxi hoa
- Dung dich HCl la axit manh
- Tac dung vdi oxit bazo
2HC1 + CaO -^ CaCl2 + H2O
- Tac dung vdi bazo
NaOH + HCl -^ NaCl + H2O Mg(0H)2 + 2HC1 -^ MgCl2 + 2H2O
- Tac dung vdi mud'i
CaCOg + 2HC1 -^ CaCl2 + C 0 2 t + H2O
- Tac dung vdi kim loai (diing trudc H trong day hoat ddng hoa hgc)
Lam thi nghiem dieu che' HCl va gidi
thieu nguyen lieu de dieu che', each lap
dat
1) trong phong thi nghiem
Trang 23GV:
Yeu cau HS nhac lai nguyen tac dieu
che' hidro clorua trong phong thi
nghiem (nguyen lieu, each thu, phuong
trinh phan ling )
-t">400"C
-> NaHS04 + HC1 -> Na2S04 + 2HC1 + Cach thu khi HCl:
- Thu khi HCl bang each day khdng khi (dat diing binh thu)
- Hoa tan khi HCl vao nude, ta dugc dung dich axit "clohidric
2) Trong cong nghiep:
Sir dung bang tinh tan va gidi thieu ve
mud'i ciia axit HCl -> yeu cau HS nhan
xet ve tinh tan
GV:
Gidi thieu ve mot so' mud'i cd ling dung
quan trgng VI du: NaCl, ZnCl2,
AICI3
1) Muoi ciia axit clohidric:
HS:
Nhan xet ve tinh tan ciia mud'i clorua:
- Da so' mud'i clorua de tan trong nude: NaCl, KCl, MgCl2
- Mot so' mud'i clorua h£u nhu khdng tan: AgCl, PbCl2, CuCl
Trang 24GV:
Lam thi nghiem: nho dung dich
AgN03 vao dung dich NaCl -^ yeu cau
HS nhan xet hien tugng va neu each
nhan biet ion CI Viet phuong trinh
phan ling
2) Nhan biet ion clorua:
HS:
Riit ra nhan xet:
Dung dich AgN03 la thud'c thu de nhan biet ion CF (hien tugng: xuat hien ke't tua trang)
AgN03 + NaCl -^ NaN03 + AgClJ'
Trinh bay phuong phap hoa hgc de
phan biet cac dung dich: HCl, HNO3,
NaCl, NaNO,
HS:
Nhac lai noi dung chinh cua bai
HS:
Neu each lam bai tap 1
- Danh sd' thii tu cac Ig hoa chat va lay mau thii
- Nho cac gigt dung dich vao qui tim
- Neu qui tim chuyen dd: la dung dich HCl, HNO3 (nhdm 1)
- Neu qui tim khdng chuyen mau la NaCl, NaN03 (nhdm 2)
+ Ldn lugt nho dung dich AgN03 vao cac dung dich ciia nhdm 1 va nhdm 2
- O nhdm 1: ne'u c6 ket tiia la dung
dich HCl, con lai la dung dich HNO3
HCl + AgN03 -^ AgCli + NaNOg
- C) nhdm 2: ne'u cd ket tua la dung dich NaCl
NaCl + AgNOj -> AgCli + NaN03 con lai la NaNOg
Trang 25GV:
Nhan xet bai lam cua HS va cham
diem
• Bai tap ve nha: 1, 2, 3, 4, 5, 6 (SGK tr 130)
Tiet 51 - 52 HOP CHAT CO OXI CUA CLO
A-MUCTIEU
1 HSbiet:
- Cong thiic, ten ggi mot so' oxit va axit cd oxi cua clo
- Quy luat bien doi tinh oxi hoa va do ben ciia cac hgp chat cd oxi cua clo
- Tinh chat chung ciia cac hgp chat cd oxi cua clo la tinh oxi hoa
- Phan ling dieu che' va ling dung cua nude Gia-ven, mud'i clorua vdi
2 HS hieu:
- Trong hgp chat cd oxi ciia clo, clo cd sd' oxi hoa duong
- Hgp chat cd oxi ciia clo cd tinh oxi hoa
3 HS van dung:
- Giai thich tinh tay trang, sat triing ciia nude Gia-ven va clorua vdi
- Viet dugc mot so' phan ling dieu che' nude Gia-ven, clorua vdi, mud'i clorat
B - CHUAN Bj CUA GV VA HS
GV:
- May chie'u, gia'y trong, but da, bang nhdm
- Nude Gia-ven
- Mau clorua vdi, KCIO3, giay mau
- Ong hiit, dng nghiem, kep gd
Trang 26Kiem tra li thuyet HS 1: Neu cac tinh
chat hoa hgc cua HCl Giai thich va viet
phuong trinh phan ling minh hoa
Ggi hai HS chCra bai tap 4, 6 (SGK
KCIO3 + 6HCI - ^ KCl + 3CI2 + 3H2O
HCl + AgN03-> AgCl i + HNO3
Theo phuong trinh (2)
(1) (2)
Trang 27GV:
Cd the ggi HS lam bai tap 6 theo each
khac GV chira va cham diem
Hoqt dpng 2
1 SO LUOC VE cAC OXIT vA c A c AXIT CO OXI CUA CLO (5 phiit)
n AgCl 7,175
108 + 35,5 = 0,05 mol theo dau bai: n (-| < n p^
ggi sd' mol CI2 da phan irng la a
^ a = 0,2
^HCi (1) - 2a = 0,4 mol UpjQ thu dugc td'i da la: 0,3 x 2 = 0,6 mol
Gidi thieu ve cac oxit va cac axit cd
oxi ciia clo
(GV chie'u len man hinh: cong thiic ciia
cac axit, each ggi ten cac axit cd oxi
ciia clo va nguyen tac ggi ten cap
Trang 28Ggi mot HS xac dinh sd' oxi hoa cua
clo trong cac axit tren (GV chie'u Ten
man hinh)
GV:
Chie'u len man hinh va gidi thieu su
thay doi tinh oxi hoa, tinh axit ciia cac
axit cd oxi ciia clo:
Tinh ben va tinh axit tang
Ggi mot HS viet phuong trinh phan ling
tao thanh nude Gia-ven ,
GV:
Giai thich ve tinh oxi hoa ciia nude
Gia-ven (chie'u phuong trinh phan ling
len man hinh) -> ggi mot HS so sanh
tinh axit cua axit HCIO vdi H2CO3
1) Nude Gia-ven HS:
Viet phuong trinh phan ling:
CI2 + 2NaOH -> Na CI +Na CI 0+HoO
Nu6c Gia-ven HS:
Nghe va ghi bai:
- La mud'i cua axit ra't ye'u, NaClO (trong nude Gia-ven) de tac dung vdi CO2 cua khdng khi tao thanh axit hipocloro
NaClO + CO2 + H2O -^ NaHC03
+ HC10
Trang 29GV:
Ggi mdt HS neu ling dung ciia nude
Gia-ven (GV chie'u len man hinh)
GV:
Gidi thieu phan ling, dieu kien cua
phan irng tao thanh clorua vdi va chieu
len man hinh
-^ ggi HS xac dinh so' oxi hoa ciia clo
trong phan ling
GV:
Giai thich: clorua vdi la mud'i hdn hgp
cua canxi vdi hai loai gd'c axit la clorua
(CI) va hipoclorit (CIO) -> hudng dan
HS xac dinh so' oxi hoa cua clo trong
phan tii CaOCl2 —> xac dinh sd oxi hoa
ciia clo trudc va sau phan irng
GV:
Cho HS quan sat mlu clorua vdi va
nhan xet mdt sd tinh chat vat II
GV:
Giai thich ve tinh oxi hoa manh ciia
clorua vol - hudng dan HS viet phuong
trinh phan ling ciia clorua vdi vdi HCl
va vdi CO2, H2O (trong khdng khi ^m)
-^ GV chie'u lai phuong trinh phan ling
len man hinh
- Do cd tinh oxi hoa manh, axit HCIO
cd tac dung sat triing, t^y trang sgi vai, gia'y
HS:
Neu ling dung: nude Gia-ven cd tinh oxi hoa manh, dugc diing de tdy trang sgi vai, gia'y Nd con dugc dung de sat triing va t^y ue' nha ve sinh
2) Clorua vdi:
HS:
Viet phuong trinh phan ling: cho khi CI2 tac dung vdi vdi tdi hoac vdi siia CI2 + Ca(0H)2 30° C ^ CaOCl2
+ H2O
HS:
Quan sat va nhain xet tinh chat vat li cua clorua vdi: la chat bgt mau trang, cd mau xdc ciia khi clo
HS:
Vie't phuong trinh phan ling:
- Khi tac dung vdi axit HCl, clorua vdi giai phdng khi CI2:
CaOCl2 + 2HCI -^ CaCl2 + CI2 + H2O
- Trong khdng khi am, clorua vdi tac
Trang 30GV:
Ggi HS neu ling dung ciia clorua vdi,
sau dd GV chieu cac ling dung cua
clorua vdi len man hinh
GV:
Gidi thieu: mud'i clorat la mud'i ciia axit
cloric (HCIO3) Mud'i clorat quan trgng
hon ca la kali clorat (KCIO3)
GV:
Yeu cau HS viet phuong trinh phan ling
cua clo vdi dung dich KOH, sau dd GV
hudng dan HS viet phuong trinh phan
ling tao ra kali clorat va so sanh dieu
kien ciia 2 phan ling tren, xac dinh sd
oxi hoa cua clo trong phuong trinh phan
ling
GV:
Ggi mot HS cho biet vai tro cua clo
trong phan ling tren (CI2 vira la chat oxi
hoa, vira la chat khii.)
GV:
Gidi thieu: kali clorat con dugc dieu
che' bang each dien phan dung dich HCl
25% 0 nhiet do 70°C- 75°C (GV chieu
cau nay len man hinh)
dung vdi CO2, hoi nude lam thoat ra axit hipocloro:
2CaOCl2 + CO2 + H2O -^ CaC03
+ CaCl2 + 2HC10
3) Muoi clorat:
a) Dieu che HS:
Viet phuong trinh phan ling: khi cho clo tac dung vdi dung dich kiem ndng thi phan ling khdng tao ra mud'i hipoclorit ma tao ra mud'i clorat:
Trang 31GV:
Cho HS doc SGK hoac quan sat mSu
KCIO3 va nhan xet
-^ GV gidi thieu them va ggi y HS lien
he kie'n thiic cii de neu dugc mdt sd tinh
chat hoa hgc cua KCIO3 nhu tinh chat
oxi hoa manh
-Go HS nhac lai cac noi dung chinh ciia
bai (GV chie'u len man hinh)
GV:
Yeu cau HS lam bai tap 4 (SGK tr
134)
b) Tinh chat HS:
Quan sat mSu KCIO3 va nhan xet ve tinh chat vat 11
+ O trang thai ran:
- KCIO3 la chat oxi hda manh:
2KCIO3 — ^ 2KC1 + 3O2
- Hdn hgp KCIO3 vdi S va C se no khi dap manh
c) Lfng dung HS:
-> MnCl2 + CI2
+ H2O
0 - +
CI 2 + N a O H ^ Na CI + Na CI O + H2O b) Kali clorat:
3CL2 + 6 K 0 H
Nir6c Gia-ven
-> 5KC1 + KCIO
+ 3 H , 0
Trang 32GV:
Chie'u bai lam ciia mdt so HS len man
hinh va nhan xet, cham diem
• Bai tap ve nha: 1, 2, 3, 5, (SGK tr 134)
1 Cung cd kien thiirc
- Cau tao nguyen tu, ca'u tao phan tir, tinh cha't va ling dung cua clo
- Hgp cha't ciia clo:
+ Hgp chat cd oxi ciia clo cd tinh oxi hoa
+ Axit clohidric cd tinh axit manh va cd tinh khii cua gd'c clorua
- Dieu che' clo va hgp chat ciia clo
Trang 33B - CHUAN Bj CUA GV vA HS
GV:
May chie'u, biit da, gia'y trong, bang nhdm
HS:
On tap cac kie'n thiic ve clo va cac hgp chat ciia clo
C - TIEN TRINH DAY - HOC
Hoqt dpng cua GV Hoqt dpng cua HS
Hoqt dpng 1
A KIEN THUC CAN NAM VUNG (15 phut) GV:
Yeu cau HS vie't cau hinh electron -^
du doan tinh chat cua clo
GV:
Yeu cau HS thao luan nhdm de dien vao
cac noi dung cd trong bang sau:
Chie'u bai lam ciia cac nhdm len man
hinh, nhan xet, cham diem
Trang 34GV:
Hoqt dpng 2
B , B A I TAP (28 phut)
HS:
Yeu cau HS lam bai tap 1, 2, 3, 4, 5, 6
vao vd Sau dd GV ggi mot so HS len
chira, hoac chieu bai lam cua HS len
man hinh va nhan xet
GV:
Ggi HS vie't phuong trinh phan ling cua
bai tap 1 len bang
Lam bai tap vao vd
Bai tap 1: chgn B CI2 + 2NaOH - ^ NaCl + NaClO + H2O CI2 + 2NaBr - ^ 2NaCl + Br2
CI2 + 2NaI -^ 2NaCl + I2
Bai tap 2:
Phuong trinh phan ling:
-> 2NaCl l)Cl2 + 2Na -
2)2NaCl + 2H2O ^P ^ ^ ) NaOH
+ CI2 + H2 3) NaCl, + H2SO4 J — ^ NaHSO 4
+ HC1 4) HCl + NaOH-H
5)4HCld + Mn02
NaCl + H2O -^ MnCl2 + CI2
+ 2H2O 6)Cl2 + H 2 -
c) K2SO4 + BaCl2 -^ BaS04 + 2KC1
Trang 35GV:
GV cd the ggi y HS lam bai tap 5 bang
cac budc:
- Viet phuong trinh phan ling
- Dat an so va lap phuong trinh dua
vao so electron cho, nhan
- Giai he phuong trinh, tinh toan
phan
H2O
2) CaOa2 + 2 H a -^ CaCl2 + O.2 + H2O
3) 0 2 + 2NaOH ^ NaCl + NaQO
+ H2O
4) NaQO + 2HC1 -^ NaQ + CI2 + H2O
5) 0 2 + 6K0H ^ ^ K a 0 3 + 5 K a
+ 3H2O 6) K a 0 3 + 6 H a ^ K Q + 302 + 3H2O Bai tap 5:
Phuong trinh phan ling:
Mg + C l 2 ^ M g C l 2 (1) 2Mg + 0 2 - ^ 2MgO (2) 2A1 + 3CI2 - ^ 2AICI3 (3)
4A1 + 3O2 -^ 2AI2O3 (4)
Ggi so mol CI2 va O2 cd trong hdn hgp
A Ian lugt la x, y
- Theo dinh luat bao toan khd'i lugng:
mh5nhgpA= 3 7 , 0 5 - ( 4 , 8 + 8,1)
= 24,15 gam 4,8
Trang 360 +2
Mg -> Mg + 2e 0,2 mol 0,4 (mol e)
0 +3
Al ^ Al -h 3e 0,3 0,9 (mol e)
- Phuong trinh nhan e:
0 - 2
O2 + 4e -> 2 O
y 4y Cl2 + 2 e - > 2 C l
x 2x
vi so electron nhudng = so electron nhan, ^^ ta cd:
2x + 4y=l,3 71x + 32 y = 24,15
- Giai he phuong trinh ta cd:
- So dd tinh che'NaCl nhu sau:
- Cho hdn hop vao nude va khuay deu, them BaClj du vao dung dich ta cd:
Trang 37H6n hop dung dich Na2S04, MgClj, CaClj, CaSO^, NaCl
GV:
Ggi mdt HS neu each lam va ggi HS
khac vie't phuong trinh phan ling
Hai HCl, H2O
HS:
Dung dich con lai MgClj, CaCl^,' NaCl, BaCl^
+ dung dich Na2C03'(du)
Dung dich NaCl, NajCOj dir
+ HCl du
Dung dich NaCl, HCl du
Trang 38Ke't luan, tong ke't lai cac noi dung li
thuyet va cac dang bai tap da luyen tap
trong tiet hgc
Nghe giang
Tiet 55 BAI THL/C HANH SO 3:
TINH CHAT CUA CAC HALOGEN
- Khac sau kie'n thiic ve tinh oxi hoa mjinh ciia cac halogen
- So sanh kha nang oxi hoa cua mdt sd halogen
- Ong hiit nho gigt: 5
- Niit cao su due Id: 1
Trang 39- Gia de d'ng nghiem: 1
- Bd gia thi nghiem: 1
2) Hoa chat:
- KCIO3 hoac KMn04
- Dung dich NaCl
- Dung dich Nal
- Nude iot
- Bong
C - TIEN TRINH DAY - HOC
Thia xiic hoa chat: 1 Ong thuy tinh hinh chtr L: I Den con: 1
Dung dich HCl dac
Dung dich NaBr
Nude clo
Ho tinh bdt
Hoqt dpng cua GV Hoqt dpng cua HS
Hoqt dpng 1
I KIEM TRA CAC N O I DUNG LI THUYET CAN DUOC CUNG CO BANG
CAC THI NGHIEM TRONG BUOI THUC H A N H (10 phiit)
GV:
+ Neu muc dich ciia buoi thuc hanh,
neu ro cac noi dung li thuyet can dugc
ciing cd trong bai
+ Ggi HS nhac lai nhiing ndi dung
chinh sau:
1) Cach dieu che' khi clo trong phdng
thi nghiem, phan ling cua clo vdi nude,
tinh tay mau cua clo am
2) So sanh tinh oxi hoa ciia cac halogen
3) Tac dung ciia iot vdi ho tinh bdt
Hudng dan HS lam cac thi nghiem
(nhu trong SGK) va ghi lai hien tugfng,
giai thich theo miu tudng trinh sau:
Trang 40Tudng trinh: bai thtrc hanh sd 3: tinh chat cua cac halogen
TT
1
2
3
Ten thi nghiem
Dieu ch6' clo Tinh
tay mau cQa khi clo
am
So sanh tinh oxi
hoa cua clo, brom,
iot
Tac dung ciia iot
vdi ho tinh hot
Cach tien hank
+ Lap dung cu nhu hinh 5.9 (SGK tr 151) + B6p nhe phdn cao su cua ong nho giot d^
dung dich HCl chay xudng 6'ng nghiem co chlia KCIO3
+ Nho vai giot nude clo Ian lucft vao 3 ong nghiem chiia: NaCl, NaBr, Nal
+ Nho vai giot nu6c brom ISn lucrt vao 3 ong nghiem chiia NaCl, NaBr, Nal
+ Nho dung dich I2 vao
3 dng nghidm: NaCl, NaBr, Nal
+ Nho mot giot nude I2 vao dng nghiem cd chiia ho tinh bdt
Hien tuang Gidi thich vd viet PTPlf
GV:
Yeu cau cac nhdm bao cao ke't qua thi
nghiem
GV:
Nhan xet va chdt lai cac hien tugng thi
nghiem de ciing cd cho cac ndi dung li
thuyet da neu d dau tiet hgc