hy vọng táo bạo barack obama

Tôi đã quen với những câu hỏi này, chúng chỉ làdạng khác của những câu hỏi mà tôi nhận được vàinăm trước đó khi tôi lần đầu tiên đến Chicago, làmviệc ở một khu vực thu nhập thấp.. Tôi th

B A R A C K O B A M A

HY VỌNG TÁO BẠO

Suy nghĩ về việc tìm lại giấc mơ Mỹ

NGUYỄN HẰNG dịch

NHÀ XUẤT BẢN TRẺ

-Dữ liệu đã nhận diện: anh Natphung

Sửa chữa và kiểm tra chính tả: anh Natphung, nguoimedocsach,

MrTranK4A, MeHanAn, npmaia1, thuhien01, becon53

Tạo ebook: becon53

Ngày hoàn thành: Tháng 4/2009 (www:thuvien–ebook.com)

-o0o -Kính tặng những người phụ nữ đã nuôi dạy tôi

nên người

-BÀ NGOẠI TÔI, TUTU,

viên đá tảng của cuộc đời tôi

và

MẸ TÔI,

tình thương yêu của mẹ vẫn sống mãi trong tôi

Chuơng 5: Cơ hội

Chương 6: Niềm tin

Chương mở đầu

Đã gần mười năm kể từ khi tôi bắt đầu bước chânvào hoạt động chính trị Lúc đó tôi khoảng 35 tuổi,tốt nghiệp trường luật được bốn năm, vừa mới kếthôn và nhìn chung nóng vội với đời Có một ghếtrống trong Nghị viện bang Illinois, và một vài ngườibạn gợi ý là tôi nên ra tranh cử Họ cho rằng vớinghề nghiệp là một luật sư về quyền công dân vànhững mối quan hệ tôi có được trong thời gian hoạtđộng cộng đồng, tôi sẽ là một ứng cử viên có triểnvọng Sau khi bàn bạc với vợ tôi tham gia cuộcđua và làm đúng những gì mà một ứng viên lần đầunên tham gia tranh cử thường làm Tôi nói chuyệnvới tất cả những ai lắng nghe tôi Tôi đến nhữngmục họp câu lạc bộ và các tuổi gặp mặt của nhàthờ, các tiệm thẩm mỹ và cửa hàng cắt tóc Chỉcần thấy một "nhóm" hai người đứng ở góc phố làtôi sẵn sàng băng qua đường, đưa họ tờ rơi vậnđộng tranh cử Và đi đến đâu tôi cũng bị người tahỏi cùng hai câu:

"Anh đào đâu ra cái tên ngộ nghĩnh thế?"

Và rồi: "Trông anh cũng khá đàng hoàng Sao anhlại muốn nhảy vào một lĩnh vực bẩn thỉu và hiểm ácnhư chính trị”

Tôi đã quen với những câu hỏi này, chúng chỉ làdạng khác của những câu hỏi mà tôi nhận được vàinăm trước đó khi tôi lần đầu tiên đến Chicago, làmviệc ở một khu vực thu nhập thấp Những câu hỏi

đó báo hiệu sự hoài nghi không đơn giản dù là đốivới chính trị mà chính là đối với ý nghĩa cuộc đờicủa một người hoạt động công chúng Đó là sựhoài nghi của một thế hệ đã mất lòng tin vào nhữnglời hứa, ít nhất là ở vùng phía Nam nơi tôi đang cốgắng đại diện Tôi thường trả lời họ bằng cách mỉmcười, gật đầu, và nói rằng tôi hiểu nỗi hoài nghi đó,nhưng hiện nay, và nhất là trong quá khứ luôn cómột truyền thống khác về chính trị, một truyềnthống đã tồn tại từ ngày lập nước cho đến ngàythắng lợi của phong trào đấu tranh cho quyền côngdân, một truyền thống dựa trên một suy nghĩ giản dịrằng chúng ta phụ thuộc lẫn nhau, rằng những điều

gắn kết chúng ta thực sư nhiều hơn, lớn hơn nhưngđiều chia rẽ chúng ta, và nếu có đủ người tin vàođiều đó, hành động vì điều đó, thì mặc dù chúng tachưa thể giải quyết được hết mọi khó khăn, nhưngchúng ta sẽ làm được điều gì đó có ý nghĩa.

Quả là một bài diễn văn thuyết phục, tôi nghĩ thế

Và mặc dù tôi không chắc lắm là tôi gây được ấntượng như nhau cho mọi thính giả, nhưng cũng có

đủ người đánh giá cao sự nhiệt tình và tự tin củatuổi trẻ ở tôi, nhờ thế, tôi đã trúng cử vào Nghị việnbang Illinois

SÁU NĂM SAU, khi tôi quyết định tranh cử

Thượng nghị sỹ Mỹ, tôi lại không dám chắc về

hình bang Illinois đến mở rộng chương trình y tếcho trẻ em Tôi còn tiếp tục giảng dạy ở trường Đạihọc Luật Chicago, một công việc tôi yêu thích, vàđôi khi tôi được mời đến nói chuyện ở vài nơi trongthành phố Tôi duy trì được cho mình sự độc lập,tên tuổi tốt, cuộc hôn nhân, và nếu nói chính xác thìtất cả những điều này đều bị đe doạ kể từ khi tôiđặt chân lên vùng thủ phủ bang.

Nhưng trong những năm đó, tôi cũng phải trả giá.Đôi khi, tôi nghĩ đó chỉ là vì tôi đang già đi, vì nếubạn để ý thì sẽ thấy mỗi năm qua đi, bạn sẽ cànggắn chặt hơn với các thói xấu của bạn - lĩnh vực

mà bạn kém hiểu biết, những thói quen suy nghĩ, cóthể do di truyền hoặc do môi trường, nhưng hầunhư chắc chắn là ngày càng tồi tệ hơn, giống nhưđau ở chân lâu ngày chạy lên đau nhức ở hông.Với tôi

một trong những thói xấu đó đã trở nên mãn tính,tôi không còn biết trân trọng, dù mọi điều có tốt đẹpđến mấy, vì may mắn luôn chờ đợi tôi Tôi nghĩ đây

là một thói xấu đặc thù của thế giới hiện đại, cũng

là thói xấu đặc thù của người Mỹ, và không ở đâuđiều này thể hiện rõ hơn trong chính trị Không rõnghề chính trị khuyến khích tính xấu đó hay đơngiản là nó thu hút những người mang tính cách này.

Có người nói rằng mỗi người đều cố gắng hoặcsống xứng đáng với kỳ vọng của người cha, hoặc

bù đắp lại những sai lầm của cha, và tôi nghĩ có thểđây là nguyên nhân của các thói xấu của tôi và mọitính cách khác

Dù là lý do gì thì việc tôi quyết định chạy đua vớimột nghị sỹ Dân chủ đương nhiệm trong cuộc bầu

cử năm 2000 là hậu quả của thói xấu mãn tính này

Đó là một cuộc đua thiếu cân nhắc, và tôi đã thuađau đớn - một loại thất bại đánh thức bạn trở lạivới thực tế là cuộc sống không diễn ra như bạn chờđợi Một năm rưỡi sau, khi vết thương đã lành lại,tôi có hẹn ăn trưa với một cố vấn truyền thông,người đã đôi lần khuyến khích tôi tranh cử cấpbang Ngẫu nhiên bữa trưa đó được sắp xếp vàocuối tháng Chín năm 2001

“Chắc anh thấy là động lực chính trị bây giờ đã

thay đổi đúng không?” Anh ta hỏi tôi khi lấy mónsalad.

Tôi hỏi lại: “Ý anh là sao?” Nhưng tôi biết rõ anh

ta định nói gì Cả hai chúng tôi đều nhìn vào tờ báođặt cạnh anh ta Trên đó, ngay trang nhất, là tấmhình Osama bin Laden

“Kinh khủng, đúng không?” Anh ta lắc đầu: “Thậtxui quá Tất nhiên anh không thể đổi tên được Các

cử tri nghi ngờ ngay Anh biết đấy, nếu anh mới bắtđầu sự nghiệp, anh có thể dùng một cái lên kháchay cái gì đó Nhưng giờ thì… » Anh kéo dài giọng

và nhún vai tỏ vẻ xin lỗi trước khi gọi người bồi bànđem hóa đơn thanh toán

Tôi nghi là anh ta nói đúng, và điều đó ăn dần ănmòn tâm trí tôi Lần đầu tiên trong sự nghiệp củamình, tôi biết đến cảm xúc đố kỵ khi nhìn nhữngchính trị gia trẻ tuổi hơn tôi, nhưng lại thành công ởlĩnh vực mà tôi thất bại, họ đi lên vị trí cao hơn, làmđược nhiều hơn Niềm vui của nghề chính trị - cảmgiác kích thích khi tranh luận, cảm giác ấm áp da

thịt khi bắt tay và chìm vào đám đông - dần mờnhạt đi bên cạnh những công việc tầm thường hơncủa nghề này: những lần đi xin tiền, những cuốc lái

xe dài về nhà sau buổi dạ tiệc kéo dài hơn hai giờ

so với dự kiến, những món ăn chán ngắt, không khínhạt nhẽo và cuộc nói chuyện cộc lốc qua điệnthoại với vợ - người phụ nữ vẫn ở bên tôi, nhưng đãquá mệt mỏi với việc phải một mình chăm sóc lũ trẻ

và bắt đầu đặt dấu hỏi rằng tôi xem trọng gia đìnhhay sự nghiệp hơn Ngay cả với công việc lập pháp

- điều khiến tôi theo đuổi nghề này, cũng bắt đầutrở nên quá to tát, đi quá xa khỏi những cuộc tranhcãi lớn về thuế, an sinh xã hội, y tế, việc làm đangdiễn ra ở tầm quốc gia Tôi bắt đầu nghi ngờ conđường mình đã chọn; tôi bắt đầu có cảm giác màtôi nghĩ một diễn viên hay vận động viên phải trảiqua khi anh ta nhận thấy mình đã dùng cạn tài năng

và vận may sau nhiều năm chờ đợi mỏi mòn giữanhững buổi diễn thử hay nỗ lực thi đấu trong cácgiải đấu phụ Giấc mơ sẽ không thành hiện thực, vàgiờ đây anh ta phải đối mặt với lựa chọn: chấpnhận sự thật như một người trưởng thành và

chuyển sang theo đuổi một thứ khác thực tế hơn,hay từ chối nó và cuối cùng trở thành một kẻ cayđắng, cáu kỉnh và có một chút nào đó thảm hại.

TỪ CHỐI, GIẬN DỮ, thỏa hiệp, thất vọng - tôikhông chắc liệu tôi đã trải qua hết tất cả các giaiđoạn mà các chuyên gia đã nói Tuy nhiên, về mặtnào đó, tôi đã đi đến được chỗ chấp nhận giới hạncủa mình, cũng như phải chấp nhận cái chết Tôi lạitập trung vào công việc trong Thượng viện bang và

tự hài lòng với những cải cách, những đề xuất màtôi có thể làm được ở vi trí của mình Tôi dànhnhiêu thời gian hơn cho gia đình, ngắm các con gáicủa chúng tôi lớn lên, yêu thương chăm sóc vợ, vànghĩ về nghĩa vụ lâu dài là nuôi gia đình của tôi Tôichơi thể thao, đọc tiểu thuyết, và bắt đầu hiểu giátri của việc trái đất quay quanh mặt trời, của việcbốn mùa luân chuyển mà không cần sự tham gia gìcủa tôi

Và tôi nghĩ, chính sự chấp nhận này đã khiến tôi cómột ý nghĩ hết sức đường đột là tranh cử vàoThượng viện liên bang Tôi mô tả với vợ tôi ý tưởng

này như một chiến lược được ăn cả ngã về không,đây là nỗ lực cuối cùng để thử thực thi các ý tưởngcủa tôi trước khi tôi làm một người sống lặng lẽhơn, ổn định hơn, và có thu nhập cao hơn Vợ tôi,

có lẽ vì thương hại hơn là bị thuyết phục, đồng ý đểtôi tham gia cuộc đua cuối cùng này Tuy nhiên cô

ấy cũng nói trước rằng vì cô ấy muốn có một cuộcsống gia đình yên ả, nên tôi không nên trông mong

cô ấy sẽ bỏ phiếu cho tôi

Tôi để cô ấy thoải mái tự quyết định trong canhbạc rất chênh lệch này Peter Fitzgerald, nghị sỹđương nhiệm đảng Cộng hòa đã chi 19 triệu dollartài sản riêng của ông để giành ghế từ người tiềnnhiệm, bà Carol Moseley Braun Ông này khôngđược biết đến nhiều, trong thực tế có vẻ ông không

ưa thích nghề chính trị lắm Nhưng ông ta vẫn cótài sàn vô hạn của gia đình và có sự chính trực, nhờ

đó giành được sự tôn trọng miễn cưỡng của các cửtri

Chỉ trong một thời gian ngắn, Carol Moseley Braun

đã quay trở lại sau nhiệm kỳ đại sứ ở New

Zealand, với ý tưởng giành lại vị trí cũ; và việc bà

có thể ứng cử làm kế hoạch của tôi bị đình lại Khi

bà quyết định chuyển sang tranh cử vào vị trí tổngthống, những người khác bắt đầu ngấp nghé cuộcđua vào ghế Thượng nghị sỹ Vào thời điểmFitzgerald tuyên bố không dự định tái tranh cử, tôiđang có sáu đối thủ chính, trong số đó có một bộtrưởng tài chính đương nhiệm của bang, một doanhnhân có tài sản hàng trăm triệu dollar, một cựuchánh văn phòng của Thị trưởng Chicago, RichardDaley, và một nữ chuyên gia y tế da đen, người màvới một số tiền sử dụng khôn ngoan, sẽ chia phiếucủa cộng đồng da đen với tôi và giết chết bất cứ cơhội mong manh nào mà tôi có được

Tôi không bận tâm Không hề lo lắng vì không kỳvọng gì nhiều, với sự tín nhiệm được hậu thuẫn bởimột vài lời giới thiệu hiệu quả, tôi lao vào cuộc đuavới sinh lực và niềm vui mà tôi nghĩ tôi đã đánhmất Tôi tuyển bốn người, tất cả đều giỏi giang, tuổimới ngoài hai mươi đến hơn ba mươi một chút, vớimức lương tương đối thấp Chúng tôi tìm được một

văn phòng nhỏ, tiến hành in giấy có tiêu đề, lắp đặtđiện thoại và một vài máy tính Tôi dành bốn hoặcnăm giờ một ngày gọi điện cho các nhà tài trợchính của đảng Dân chủ và cố gắng thu được phảnhồi Tôi tổ chức các cuộc họp báo mà không ai đếntham dự Chúng tôi đăng ký tham gia cuộc diễuhành nhân ngày Thánh Patrick và được dành cho

vị trí cuối cùng, kết quả là tôi cùng mười tìnhnguyện viên đi trước những chiếc xe vệ sinh củathành phố chỉ vài bước chân, vẫy tay chào vàingười chậm chân còn sót lại trên đường trong khicác công nhân vê sinh quét rác và gỡ hình cây cỏ

ba lá, biểu tượng của ngày Thánh Patrick khỏi cáccột đèn

Tuy nhiên, phần lớn thời gian tôi di chuyển, thường

là tự lái xe một mình, đầu tiên là từ khu vực bầu cửnày sang khu vực bầu cử khác trong Chicago, sau

đó là từ hạt này sang hạt khác, từ thị trấn này sangthị trấn khác, và cuối cùng là xuyên khắp bang, điqua hàng dặm dài các cánh đồng ngô và đậu,đường ray xe lửa và silo chứa ngũ cốc Những

cuộc hành trình này không hiệu quả cho lắm.Không có cỗ máy của tổ chức đảng Dân chủ bang,không có danh sách gửi thư hay hoạt động quảng

bá trên mạng, tôi buộc phải nhờ nhà bạn bè hoặcngười quen để tiếp cử tri hoặc nhờ họ thu xếp chotôi đến các nhà thờ, văn phòng nghiệp đoàn, nhómchơi bài bridge hoặc các tổ chức nghề nghiệp Đôikhi, sau khi lái xe mất hàng giờ, tôi chỉ thấy có haihoặc ba người đang đợi mình quanh chiếc bàn làmbếp Tôi phải trấn an chủ nhà là không sao, khenngợi những bánh trái mà họ đã chuẩn bị Đôi khi tôiphải ngồi suốt một buổi lễ nhà thờ và mục sư thậmchí quên không nhận ra tôi, hoặc có khi người đứngđầu nghiệp đoàn địa phương cho phép tôi nóichuyện với các thành viên ngay trước khi họ tuyên

bố quyết đinh ủng hộ một ứng viên khác

Nhưng bất kể tôi gặp hai người hay năm mươingười, bất kể tôi đang ở trong một ngôi nhà râmmát, trang nghiêm ở bờ biển Bắc, một căn, hộ trêncao không có thang máy ở vùng phía Tây hay mộttrang trại ngoại Ô Bloomington, bất kể mọi người tỏ

ra thân thiện, bàng quan hay đôi khi có thái độ thùđịch, tôi cố gắng hết sức để im lặng, nghe nhữngđiều họ nói Tôi lắng nghe họ nói về công việc, vềchuyện kinh doanh, về trường học trong vùng, về

sự giận dữ của họ đối với Tổng thống Bush và đốivới đảng Dân chủ; về chó nhà họ, xe cái lưng đau,

về thời kỳ phục vụ chiến tranh, về những kỷ niệmthời thơ ấu Một vài người đưa ra những lý thuyếtthuyết phục để giải thích sự sụt giảm việc làm trongngành chế tạo hay chi phí y tế tăng Một số ngườikhác nhắc lại những gì họ nghe được trên chươngtrình của Rush Limbaugh[1] hay NPR[2] Nhưngphần lớn mọi người quá bận với công việc và chămsóc con cái nên không quan tâm gì nhiều đến chínhtrị, và thay vào đó họ nói về những gì họ đang nhìnthấy trước mắt; một nhà máy phải đóng cửa, một

cơ hội thăng tiến, hoa đơn khí đốt sưởi ấm tăngcao, bố mẹ ở viện dưỡng lão, bước đi đầu tiên củađứa trẻ

Tôi không thu được hiểu biết sâu sắc gì từ nhữngtháng ròng rã nói chuyện đó Nếu có, thì điều gây

ấn tượng với tôi là niềm hy vọng của con người thậtgiản dị làm sao, và những gì họ tin tưởng bất biếnnhư thế nào, bất kể chủng tộc, vùng miền, tôn giáohay giai cấp Phần lớn nghĩ rằng bất cứ ai muốnlàm việc đều phải có thể tìm được một việc làm cómức lương đủ sống Họ cho rằng không nên tuyên

bố một người bị phá sản chỉ vì người đó bị ốm Họtin rằng mọi trẻ em nên được hưởng một nền giáodục tốt thực sự chứ không phải là một mớ các bàigiảng, và những đứa trẻ đó nên được vào đại họcngay cả khi bố mẹ chúng khôg giàu Họ muốnđược an toàn, không có tội phạm hay khủng bố, họmuốn có không khí sạch, nước sạch, có thời giandành cho con cái Và khi về già, họ muốn đượcnghỉ ngơi với sự đàng hoàng và tôn trọng nhất định.Tất cả chỉ có thế Không nhiều Và mặc dù họ hiểurằng họ sống như thế nào chủ yếu phụ thuộc vào nỗlực của họ, mặc dù họ không hy vọng chính phủ sẽgiải quyết hết mọi vấn đề họ vấp phải, và chắc hắn

họ không muốn những đồng dollar nộp thuế bịhoang phí, họ vẫn nghĩ rằng chính phủ nên giúp đỡ

Tôi nói với mọi người là họ đúng, chính phủ khôngthể giải quyêét hết mọi vấn đề Nhưng chỉ thay đổichút ít ưu tiên hành động, chúng ta cũng có thểđảm bảo ọi trẻ em có cơ hội tốt trong đơi, và chúng

ta có thể đương đầu được với những thách thứcchung của đất nước Thường mọi người gật đầuđồng ý và hỏi tôi làm cách nào họ tham gia đượcvào việc đó Và khi tôi quay lại lái xe trên đường,với bản đồ trên nệm xe, đi đến điểm dừng chân kếtiếp, một lần nữa tôi hiểu tại sao tôi lại theo đuổinghiệp chính trị này

Tôi cảm thấy mình đang làm việc vất vả hơn baogiờ hết

***

CUỐN SÁCH NÀY hình thành trực tiếp từ nhưnglần nói chuyện trên đường vận động đó Nhữngcuộc gặp của tôi với cử tri không chỉ xác nhậnnhững giá trị cơ bản của người Mỹ, mà còn nhắccho tôi nhớ rằng, cốt lõi của kinh nghiệm Mỹ là một

loạt các quan niệm, chúng sẽ tiếp tục lay độnglương tâm chung của người Mỹ Đó là một tập hợpcác giá trị chung gắn kết chúng ta lại với nhau bất

kể sự khác biệt, một sợi chỉ hy vọng xuyên suốtkhiến cho những thử nghiệm dân chủ viển vôngđem lại kết quả Những giá trị, quan niệm đó khôngchỉ được khắc trên đài kỷ niệm bằng đá cẩm thạchhay ghi chép trong sách lịch sử Chúng luôn ở trongtrái tim, trong tâm trí đa số người Mỹ -và truyềncảm hứng cho niềm tự hào, bổn phận, và sự hy sinhcủa chúng ta

Tôi biết, nói theo cách này là sự mạo hiểm Trongthời đại toàn cầu hóa và thay đổi công nghệ nhanhđến chóng mặt, chính trị khắc nghiệt và chiến tranhvăn hóa diễn ra không ngừng, có vẻ chúng ta thậmchí không thể có một ngôn ngữ chung để nói về cácquan niệm, nói gì đến cách thức để dẫn đến đồngthuận về việc làm thế nào tất cả mọi người với tưcách là một quốc gia, có thể hợp tác với nhau đểthực hiện những điều đó Phần lớn chúng ta đềubiết rõ cách làm cửa những người chuyên đi vận

động, người thăm dò ý kiến, người viết diễn văn vànhững học giả uyên thâm Chúng ta đều biết nhữngngôn từ bay bổng được sử dụng như thế nào chonhững mục đích phi đạo lý, và những cảm xúc caoquý nhất có thể bi phá hoại như thế nào vì quyềnlực, thủ đoạn, sự tham lam và thiếu khoan dung.Ngay cả sách lịch sử chuẩn ở cấp trung học cũngchú thích rằng thực tế lịch sử nước Mỹ, ngay từnhững ngày đầu tiên, đã khác xa với các truyềnthuyết.

Trong bối cảnh đó, việc khẳng định có những quanniệm hay giá trị chung có vẻ ngây ngô một cáchtuyệt vọng, nếu không nói là hết sức nguy hiểm - đó

có thể là nỗ lực che đậy sư khác biệt nghiêm trọnggiữa chính sách và việc thực thi, hoặc tồi tệ hơn,một cách để bịt miệng những người đang phát ốm

vì chính thể hiện tại của chúng ta

Tuy nhiên, lý lẽ của tôi là, chúng ta không có sự lựachọn nào khác

Bạn không cần tổ chức một cuộc thăm dò mới biết

rằng đa sỗ người Mỹ - dù là Cộng hòa, Dân chủhay trung lập - cũng đều mệt mỏi với tình trạngchính trị đang trở thành “vùng chết”, trong đónhững lợi ích hẹp hòi cạnh tranh để giành ưu thế vànhững nhóm tư tưởng thiểu số cố gắng áp đặt suynghĩ của họ về chân lý tuyệt đối Bất kể chúng ta làngười thuộc bang đỏ hay bang xanh[3], trong lòngchúng ta luôn cảm thấy những cuộc tranh luậnchính sách thiếu đi sự trung thực, chặt chẽ vàlương tri, chúng ta không thích một danh sách dàinhững lựa chọn sai lầm hoặc gò bó Dù là ngườitheo đạo hoặc không theo đạo, da đen, da trắnghay da nâu, chúng ta đều cảm thấy - một cảm giáchoàn toàn đúng - rằng thách thức lớn nhất của đấtnước lại đang bị bỏ qua, và nếu không sớm thay đổithì có lẽ chúng ta sẽ là thế hệ đầu tiên của một thời

kỳ dài trong lịch sử, sẽ để lại một quốc gia yếu ớt

và rạn nứt hơn nước Mỹ mà chúng ta đã thừahưởng từ cha ông

Có lẽ trong lịch sử gần đây, hơn bao giờ hết, chúng

ta cần một thứ chính trị mới giúp tìm lại và phát

triển dựa trên những hiểu biết chung - chính nhữnghiểu biết đã đưa chúng ta xích lại gần nhau với tưcách là những công dân Mỹ.

Đây chính là chủ đề của cuốn sách này: chúng ta

có thể làm gì để bắt đầu quá trình thay đổi chính trị

và đời sống công dân của chúng ta Điều đó không

có nghĩa là tôi biết chính xác chúng ta phải làm gì.Tôi không hề biết Mặc dù trong mỗi chương tôi sẽtrình bày một vài thách thức lớn nhất về chính sách

và đề xuất ở mức khái quát con đường mà tôi tin làchúng ta nên đi theo, nhưng những cách giải quyếtcủa tôi thường cục bộ và chưa hoàn chỉnh Tôikhông đưa ra lý thuyết thống nhất nào cho chínhphủ Mỹ, và những trang sách này cũng không phải

là tuyên ngôn hành động với những biểu đồ và hình

vẽ, thời gian thực hiện hay kế hoạch hành độngmười điểm gì cả

Thay vào đó, tôi đưa ra những điều giản dị hơn: suynghĩ của cá nhân tôi về những giá trị, quan niệm đãkhiến tôi theo đuổi nghề hoạt động công chúng, mộtvài suy nghĩ về chuyện những bài diễn thuyết chính

trị đang chia rẽ chúng ta một cách không đáng nhưthế nào, và những đánh giá xác đáng nhất của tôi,với kinh nghiệm của một thượng nghị sỹ, một luật

sư, một người chồng và một người cha, một conchiên và một kẻ hoài nghi, về cách thức đặt nềnmóng cho nền chính trị của chúng ta với vai trò làmột thứ hàng hóa công

Tôi sẽ trình bày cụ thể hơn về kết cấu cuốn sách.Chương 1 đưa ra đánh giá về lịch sử chính trị gầnđây và cố gắng giải thích một số nguyên nhân của

óc đảng phái tương tàn Trong Chương 2, tôi trìnhbày về các giá trị chung có thể đóng vai trò nềnmóng cho sự đồng thuận mới về chính trị Chương

3 tìm hiểu về Hiến pháp, không chỉ với tư cách lànguồn gốc của quyền công dân mà còn là phươngtiện để tổ chức những cuộc thảo luận dân chủ vềtương lai chung của chúng ta Trong Chương 4, tôi

sẽ cố gắng trình bày về một số sức mạnh có khảnăng tiêu diệt ngay cả những chính trị gia có nhiều

hy vọng nhất - bao gồm tiền, các phương tiện thôngtin, các nhóm lợi ích và quy trình lập pháp Trong

năm chương còn lại, tôi đề xuất cách thức giúpchúng ta vượt qua sự chia rẽ để giải quyết hiệu quảnhững khó khăn lớn như sự bất an về kinh tế ngàycàng tăng của các hộ gia đình Mỹ, sự căng thẳng

về chủng tộc và tôn giáo ngay trong chính trị, vànhững mối đe dọa xuyên quốc gia - từ khủng bố tớidịch bệnh đang tập hợp lại nằm ngoài khả năngchống đỡ của chúng ta

Tôi nghĩ rằng một vài độc giả có thể cho rằngnhững phần trình bày của tôi hơi thiếu công bằng

Về điểm này thì đúng là tôi có lỗi Dù sao, tôi cũng

là một đảng viên đảng Dân chủ, quan điểm của tôi

về mọi vấn đề tương đồng với xã luận trên tờ New

York Times hơn là tờ Wall Street Journal Tôi bực

bội với những chính sách luôn ủng hộ người giàu và

kẻ mạnh thay vì nhưng người bình thường, tôikhẳng định rằng chính phủ đóng vai trò rất quantrọng trong việc mở ra cơ hội cho tất cả mọi người.Tôi tin vào sự tiến hóa, vào các vấn đề khoa học,vào sư nóng lên của trái đất Tôi tin vào tư do ngônluận, bất kể đúng hay sai về chính trị Và tôi nghi

ngờ việc sử dụng chính phủ để áp đặt tin ngưỡngcủa bất cứ ai, kể cả của tôi, lên những người khôngtheo tín ngưỡng đó Hơn nữa, tôi còn là tù nhân củachính con người tôi - tiểu sử của tôi, tôi không thểkhông nhìn nhận kinh nghiệm Mỹ qua lăng kính củamột người da đen với di sản pha trộn, mãi mãikhông quên bao nhiêu thế hệ những người có màu

da giống tôi đã bị bắt làm nô lệ, bị bôi nhọ, và khôngquên sư khác biệt về chủng tộc, giai cấp tiếp tụcđịnh hình cuộc sống của chúng ta như thế nào - cólúc nhẹ nhàng, nhưng có lúc không được nhẹ nhàngcho lắm

Nhưng đó không phải toàn bộ con người tôi Tôicòn nghĩ đảng của tôi đôi khi cũng thiển cận, xacách và giáo điều Tôi tin vào thị trường tự do cạnhtranh, các doanh nghiệp, và tôi nghĩ có không ít cácchương trình của chính phủ hoạt động không hiệuquả như công bố, tôi mong muốn đất nước chúng ta

có ít luật sư và nhiều kỹ sư hơn Tôi nghĩ nước Mỹgóp phần vào những điều tốt đẹp nhiều hơn nhữngđiều xấu cho thế giới Tôi ít ảo tưởng về kẻ thù của

đất nước chúng ta, tôi kinh nể lòng dung cảm cũngnhư năng lực của quân đội chúng ta Tôi phản đốithứ chinh trị chỉ dựa trên chủng tộc, giới tính, địnhhướng tình dục hay các nạn nhân một cách chungchung Tôi quan tâm nhiều hơn đến những vấn nạnđang tồn tại ở các khu phố cũ dẫn tới sư sụp đổvăn hóa - một mất mát mà chỉ dùng tiền thì khôngthể giải quyết được Và tôi nghĩ các giá trị cũngnhư đời sống tinh thần có vai trò quan trọng khôngkém GDP của đất nước.

Tôi không hề nghi ngờ rằng một số quan điểm ởđây sẽ gây cho tôi nhiều phiền toái Tôi là một nhânvật khá mới trên chính trường liên bang, đủ đểđóng vai trò như một màn hình trắng, trên đó rấtnhiều người thuộc nhiều nhóm chính trị khác nhau

sẽ chiếu lên quan điểm của họ Do đó, chắc hẳn tôi

sẽ làm thất vong nhiều người, nếu không muốn nói

là tất cả những người đó Có lẽ điều đó đã nói lênchủ đề thứ hai, mang tính riêng tư hơn của cuốnsách này, đó là làm cách nào để tôi, hay bất cứ aikhác trên chính trường, có thể tránh được cạm bẫy

của sự nổi tiếng, tham vọng muốn làm hài lòng mọingười, nỗi sợ hãi trước thất bại, để giữ được cốt lõicủa sự thật - tiếng nói duy nhất bên trong mỗi conngười chúng ta, nhắc nhở về cam kết sâu xa nhấtcủa chúng ta.

Hôm trước, một phóng viên tác nghiệp ở khu ĐồiCapitol (nơi có Điện Capitol và các tòa nhà làmviệc khác của Quốc hội Mỹ Thư viện Quốc hội vàTòa án Tối cao) gặp tôi trên đường tôi đến vănphòng Cô nói rằng cô rất thích cuốn sách thứ nhấtcủa tôi Rồi cô nói: “Tôi cứ băn khoăn không biếtông có còn thể hiện thú vị như vậy trong cuốn thứhai không” Ý cô hẳn là "tôi băn khoăn không biếtông còn trung thực không khi hiện giờ ông đã làThượng nghị sỹ Mỹ"

Đôi khi, tôi cũng tự mình đặt câu hỏi đó Tôi hyvọng rằng viết cuốn sách này, tôi sẽ tìm được câutrả lời

Chương 1: Đảng Cộng hòa và đảng Dân chủ

Hầu hết mọi ngày, tôi vào Điện Capitol qua đườngtầng hầm Chuyến tàu điện ngầm nhỏ đưa tôi đi từvăn phòng của tôi ở tòa nhà HartBuilding quanhững đường hầm trang trí cờ và biểu tượng củanăm mươi tiểu bang nước Mỹ, rồi nó kín kít dừnglại Trên đường tới dãy thang máy cũ để lên tầnghai, tôi đi ngang qua những nhân viên vội vã, cácđội công nhân bảo dưỡng và các nhóm khách dulịch Bước ra khỏi thang máy, tôi len lỏi giữa đámnhà báo thường tập trung quanh đó Tôi chào mấyviên cảnh sát bảo vệ khu Capitol, rồi đi qua nhữngcánh cửa đôi uy nghi và tiến vào tầng dành choThượng viện Mỹ

Phòng họp Thượng viện không phải là nơi đẹp nhấtĐiện Capitol, nhưng nó cũng gây ấn tượng mạnh.Bức tường xám được trang trí nồi bật bằng nhữngkhung gỗ màu xanh và cột đá hoa cương vớiđường vân rất đẹp Trần nhà tạo thành một hình ô

van màu trắng kem và hình con đại bàng biểutượng nước Mỹ được chạm chính giữa Phía trêndãy bao lơn dành cho khách là những bức tượngbán thân của hai mươi phó tổng thống đầu tiên, imlặng và trang nghiêm.

Và trên những bậc thang thoai thoải, một trămchiếc bàn bằng gỗ gụ xếp thành bốn vòng hìnhmóng ngựa vây quanh khu chủ tọa Một vài chiếctrong số này có từ năm 1819, và trên mỗi bàn cómột hộp nhỏ để lọ mực và bút lông Mở ngăn kéocủa bất kỳ bàn nào bạn cũng sẽ thấy tên củathượng nghị sỹ đã từng sử dụng nó, được chính taynhững người đó viết hoặc khắc lên: Taft và Long,Stennis và Kennedy

Đôi khi đứng trong căn phòng này, tôi tưởng nhưnhìn thấy Paul Douglas hay Hubert Humphreyđang ngồi ở một trong những chiếc bàn, kêu gọithông qua luật quyền công dân; hoặc Joe McCarthycách đó vài bàn đang đưa ngón tay dò qua danhsách, chuẩn bị gọi một vài cái tên: hay Lyndon B.Johnson đang đi đi lại lại giữa các dãy ghế, túm cổ

áo moi người và đòi phiếu bầu Thi thoảng tôi điqua chiếc bàn mà Daniel Webster đã từng ngồi vàtưởng tượng ông đứng lên trước căn phòng chậtngười và đong nghiệp, đôi mắt rực sáng khi ông totiếng bảo vệ Liên bang trước lực lượng ly khai[4].Nhưng rồi những khoảnh khắc này tan biến rấtnhanh Trừ vài phút đến để bỏ phiếu thì tôi và cácđồng nghiệp không dành nhiều thời gian trongphòng này Phần lớn các quyết định như nên đềxuất dự luật gì, vào thời điểm nào, cần sửa đổi gì.

và làm thế nào để những người bất hợp tác quaysang hợp tác đều đã được giải quyết ổn thỏa từtrước giữa thủ lĩnh phe đa số, chủ tịch ủy ban liênquan, nhân viên của họ và (tùy thuộc mức độ bấtđồng cũng như sự rộng rãi của đảng viên Cộng hòađang xử lý dự luật này) đồng nhiệm của họ ở đảngDân chủ Khi chúng tôi lên đến tầng này và viênthư ký đọc danh sách điểm danh, mỗi thượng nghi

sỹ phải quyết định quan điểm của mình sau khi đãtham khảo ý kiến của nhân viên, lãnh tụ phe họ,nhóm vận động hành lang và các nhóm lợi ích,

cũng như thư cử tri và khuynh hướng tư tưởng.

Đo là một quá trình hiệu quả, được các thành viênđánh giá cao vì họ đều phải sắp xếp lại lịch làmviệc dài mười hai hay mười ba tiếng của họ để đếnđây và đang muốn quay lai văn phòng để gặp cử trihay trả lời điện thoại, đến một khách sạn gần đó đểgặp gỡ các nhà tài trợ hay qua trường quay đểtham gia một cuộc phỏng vấn trực tiếp Tuy nhiên,nếu bạn vẫn quanh quẩn trên tầng thì bạn có thểthấy một thượng nghị sỹ đứng một mình tại bàn saukhi những người khác đã về, cố thu hút sư chú ý đểphát biểu Có thể ông muốn trình bày một dự luật

do ông đề xuất, hay có thể là bình luận chungchung về một thách thức nào đó đất nước đangphải đối mặt Giọng nói của ông có thể bùng lên vìđam mê; lý luận về cắt giảm chương trình vì ngườinghèo, cản trở quyết định bổ nhiệm thẩm phán, hay

sự cần thiết phải độc lập năng lượng nghe có vẻđầy tính xây dựng Nhưng diễn giả này lại đangtrang trọng diễn thuyết trong một căn phòng gầnnhư không có ai ngoài vị chủ tọa, một vài nhân viên,

phóng viên Thượng viện và con mắt không chớpcủa C-SPAN[5] Khi ông ta kết thúc bài phát biểu,một cậu phục vụ trẻ trong bộ đồng phục xanhdương im lặng thu lại tờ giấy bài phát biểu để lưutrữ Rồi một thượng nghị sỹ khác bước vào khingười phát biểu trước đi ra, bà này sẽ lại đứng ởbàn của mình, kêu gọi sự chú ý, đọc diễn văn, vàcái nghi lễ trên lại lập lại.

Ở cái hội nghị tranh luận lớn nhất thế giới này,không ai là người lắng nghe

***

TÔI NHỚ NGÀY 4 tháng Một năm 2005 - ngàytôi và một phần ba Thượng viện đọc lời tuyên thệnhậm chức thượng nghị sỹ khóa 109 - như một hìnhảnh mờ ảo đẹp đẽ Hôm đó mặt trời sáng rực rỡ,không khí ấm áp bất thường Từ Illinois, Hawaii,London và Kenya, gia đình và bạn bè tôi tụ tập trêndãy bao lơn dành cho khách để chúc mừng khi tôi

và các đồng nghiệp mới đứng cạnh bục đá cầmthạch, giơ cánh tay phải đọc lời tuyên thệ Ở Phòng

Thương viện cũ[6], tôi cùng vợ tôi, Michelle, và haicon gái thực hiện lại nghi lễ và chụp ảnh với PhóTổng thống Cheney (khá giống với nghi lễ thật, sau

đó con gái Malia sáu tuổi của tôi e dè bắt tay ngàiPhó Tổng thống, rồi Sasha, ba tuổi, quyết định thay

vì bắt tay thì đập tay với ông, tiếp đó chúng tôi đivòng quanh vẫy chào trước các camera) Rồi tôingắm các con gái nhảy chân sáo xuống các bậcthang ở mặt đông Điện Capitol, bộ váy màu hồng

và màu đỏ tung bay trên không, và hàng cột trắngcủa tòa nhà Tòa án Tối cao trở thành bức phôngtráng lệ cho trò chơi của bọn trẻ

Michelle và tôi nắm lấy tay hai đứa nhỏ, và bốnchúng tôi tiến về Thư viện Quốc hội, ở đó chúng tôigặp hàng trăm người có thiện chí đã đến vì ngàynày Vài giờ đồng hồ tiếp đó chúng tôi chỉ liên tụcbắt tay, ôm hôn, chụp ảnh và ký tặng

Một ngày của những nụ cười và lời cảm ơn, của sựlịch thiệp và hào nhoáng - đó là hình ảnh trong mắtnhững vị khách đến Capitol

Nhưng nếu như cả Washington có một ngày cư xửtuyệt vời nhất, đồng loạt ngừng mọi việc để khẳngđịnh nền dân chủ vẫn tiếp tục, thì một sự tĩnh tạivẫn tồn tại trong bầu không khí, đó là nhận thứcrằng tâm trang hân hoan này sẽ không kéo dài lâu.Sau khi gia đinh và bạn bè đều đã về nhà, sau khibuổi tiếp tân kết thúc và mặt trời lai trốn sau bứcmàn xám xịt của mùa đông, một sự thực duy nhất,

có vẻ như không thể thay đổi, chắc chắn lại lơ lửngtrên thành phố này: đất nước chúng ta đang bị chia

rẽ, và Washington cũng bị chia rẽ, sự chia rẽ vềchinh trị chưa từng có kể từ trước Thế chiến thứhai

Cuộc bầu cử tổng thống và các phương pháp thống

kê khác nhau đều xác nhận một truyền thống:Người Mỹ bất đồng trên một loạt các vấn đề: lraq,thuế, nạo phá thai, súng Mười Điều răn của Chúa,hôn nhân đồng giới, nhập cư, thương mại, chínhsách giáo dục, quy định về môi trường, quy môchính phủ và vai trò của tòa án Chúng ta không chỉbất đồng mà còn bất đồng kịch liệt với những lời đả

kích cay độc những người ủng hộ mỗi bên ném vàođối phương Chúng ta bất đồng về phạm vi màchúng ta bất đồng, về bản chất sự bất đồng, và về

lý do chúng ta bất đồng Cái gì chúng ta cũng tranhcãi được, bất kể là nguyên nhân hay thực tế biếnđổi khí hậu, quy mô thâm hụt ngân sách hay thủphạm gây ra thâm hụt đó Đối với tôi, nhữngchuyện này hoàn toàn không đáng ngạc nhiên Tôi

đã quan sát từ xa những cuộc chiến chính trị leothang ở Washington: vụ lran-Contra và OllieNorth[7] vụ đề cử Bork và Willie Horton[8],Clarence Thomas và Anita Hill[9], cuộc bỏ phiếutín nhiệm Clinton và cuộc cách mạng của Gingrich,

vụ Whitewater và cuộc điều tra của thẩm phánStarr[10], vụ giải tán và buộc tội chính phủ, lá phiếuchưa bấm lỗ hết và cuộc bầu cử Bush-Gore[11].Cùng với cả xã hội, tôi thấy văn hóa vận động đã dicăn lên toàn bộ cơ thể chính trị khi cả một ngànhcông nghệ lăng mạ - vừa liên tục vừa thậm chí cònsinh lợi - ra đời và thống trị truyền hình cáp, đài

phát thanh và danh mục sách bán chạy nhất của tờ

New York Times.

Tám năm làm lập pháp ở Illinois, tôi biết chút ít vềcách thức tham gia cuộc chơi Khi tôi đếnSpringfield năm 1997, phe Cộng hòa chiếm đa sốtrong Thượng viện Illinois đã sử dụng nhữngnguyên tắc mà sau này Chủ tịch Hạ viện Gingrichcũng áp dụng để duy trì quyền kiểm soát tuyệt đốitrong Hạ viện Mỹ Không thể đưa một sửa đổi dù

là nhỏ nhất ra thảo luận chứ đừng nói là đượcthông qua, các đảng viên Dân chủ la hét và nổigiận, rồi sau đó đứng im vô vọng trong khi cácđảng viên Cộng hòa thông qua quyết định cắt giảmlớn thu nhập doanh nghiệp, gắn thuế vào lao động,giảm bớt dịch vụ xã hội Dần dần, thái độ giận dữlan rộng trong các cuộc họp của đảng Dân chủ, vàcác đồng nghiệp của tôi cẩn thận ghi sổ tất cảnhững hành vi xúc phạm và lạm dụng của đối thủ.Sáu năm sau, đảng Dân chủ nắm quyền kiểm soát,

ra các đảng viên Cộng hòa được đối xử cũngkhông khá hơn Một vài thành viên kỳ cựu sẽ nuối

tiếc nhắc lại thời kỳ mà các đảng viên hai đảngCộng hòa và Dân chủ cùng nhau ăn tối, gỡ rối vàthỏa hiệp bên món beefsteak và điếu xì gà Nhưng

cả với những cựu binh này, kỷ niệm tuyệt vời đócũng nhanh chóng tan biến ngay khi họ trở thànhmục tiêu bị tấn công, toàn bộ khu vực cử tri của họtràn ngập thư từ buộc tội họ đã làm việc phi pháp,tham nhũng, bất tài và sa đọa về đạo đức

Tôi không định nói mình là người bàng quan bị độngtrong tất cả những câu chuyện đó Tôi coi chính trịnhư một môn thể thao va chạm, và tôi không sợnhững cú giật chỏ hay những cú đánh lén bất ngờ.Nhưng nhờ khu vực cử tri của tôi có truyền thốngtheo đảng Dân chủ nên tôi không phải chịu sư côngkích cay độc của đối phương Thi thoảng tôi vàngười đồng nghiệp Cộng hòa vào loại bảo thủ nhấtcũng gặp nhau để trao đổi công việc, và sau khichơi một ván poker hay uống một ly bia với nhauthì chúng tôi đi đến kết luận là có lẽ chúng tôi cónhiều điểm chung hơn so với những gì chúng tôithừa nhận trước mọi người Có thể đó là lý do tại

sao trong suốt những năm làm việc ở Springfield,tôi luôn tin rằng chính trị có thể khác đi, và cử trimuốn cái gì đó khác; họ đã mệt mỏi với việc xuyêntạc sự thật, đả kích cá nhân và những giải pháp quáđơn giản cho những vấn đề phức tạp; và nếu tôi cóthể gặp trực tiếp cử tri để trình bày suy nghĩ vềtừng vấn đề, giải thích một cách trung thực nhất lựachọn của tôi, thì khi đó bản năng về công bằng và

lẽ phải thông thường trong mỗi người sẽ thức tỉnh.Nếu trong chúng ta có đủ người chấp nhận rủi ro

đó thì tôi nghĩ không chỉ nền chính trị mà cả chínhsách của nước Mỹ cũng sẽ thay đổi theo hướng tốtđẹp hơn

Tôi tham gia cuộc đua vào Thượng viện năm 2004với chính suy nghĩ đó Trong suốt thời gian diễn rachiến dịch vận động, tôi cố hết sức trình bày những

gì tôi nghĩ, một cách rõ ràng và tập trung vào điểmcốt lõi Khi tôi giành thắng lợi trong cuộc bầu cử sơ

bộ của đảng Dân chủ, sau đó là chiến thắng trongcuộc bầu cử, đều với tỷ lệ khá chênh lệch, tôi tinrằng mình đã chứng minh được quan điểm của

Chỉ có một vấn đề Đó là chiến dịch vận động củatôi diễn ra quá suôn sẻ, đến mức có vẻ như ăn mayvậy Các nhà quan sát hẳn thấy rằng trong cuộcđua giữa bảy ứng viên của đảng Dân chủ, không aithực hiện chương trình quảng cáo công kích đốithủ, ứng viên giàu có nhất - một người từng là nhàgiao dịch chứng khoán có tài sản ít nhất là 300 triệudollar - đã bỏ ra 28 triệu, chủ yếu chỉ để dựng cácquảng cáo tích cực, và chỉ bị thất bại hoàn toàn vàotuần cuối cùng do một vụ ly hôn không hay ho bịbáo chí lật tẩy Đối thủ phía đảng Cộng hòa của tôi,một cựu đối tác đẹp trai, giàu có của GoldmanSachs[12], sau đó làm giáo viên ở khu phố cũ, đãtấn công lý lịch của tôi ngay từ những ngày đầutiên Nhưng trước khi chiến dịch của ông này kịpcất cánh thì ông bị đánh gục bởi một vụ bê bối lyhôn của chính ông Trong suốt thời gian gần mộttháng, tôi đi khắp Illinois mà không gặp công kíchnào, sau đó tôi được mời đọc bài diễn văn chínhtrong Đại hội toàn quốc của đảng Dân chủ - được