Nếu giáo viên viết đúng, viết đẹp các em sẽ học tập và rèn luyện theo thầy bởi thầy cơ luơn luơn là tấm gương sáng cho học sinh noi theo.Nếu viết đúng cỡ chữ, viết rõ ràng, viết với tốc
Trang 1A PHẦN MỞ ĐẦU
I Lý do chọn đề tài
Chữ viết là một cơng cụ dùng để giao tiếp và trao đổi thơng tin, là phương tiện để ghi chép và tiếp nhận những tri thức văn hố, khoa học và đời sống…Do vậy việc dạy cho học sinh biết chữ và từng bước làm chủ được cơng cụ chữ viết phục vụ cho học tập và giao tiếp là yêu cầu quan trọng hàng đầu của mơn Tiếng Việt
Viết đúng, viết đẹp gĩp phần rèn cho cho các em những phẩm chất tốt đẹp như tính cẩn thận, tỉ mỉ và tính thẩm mĩ- lịng yêu thích cái đẹp, tinh thần trách nhiệm ý thức tự trọng và thái độ tơn trọng người khác Chính vì thế Cố thủ tướng Phạm Văn Đồng đã nĩi: “ Chữ viết cũng là biểu hiện của nết người Dạy học sinh viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là gĩp phần rèn luyện cho các em tính cẩn thận, tính kỉ luật, lịng tự trọng đối với mình”
Là một giáo viên tiểu học qua nhiều năm giảng dạy tơi thấy chữ viết của thầy
cơ cĩ ảnh hưởng rất lớn đến việc rèn các em viết đúng mẫu, viết đúng và viết đẹp vì học sinh tiểu học rất hay bắt chước Nếu giáo viên viết đúng, viết đẹp các
em sẽ học tập và rèn luyện theo thầy bởi thầy cơ luơn luơn là tấm gương sáng cho học sinh noi theo.Nếu viết đúng cỡ chữ, viết rõ ràng, viết với tốc độ nhanh thì học sinh cĩ điều kiện ghi chép bài học tốt, nhờ vậy kết quả học tập sẽ cao hơn Viết xấu tốc độ chậm sẽ ảnh hưởng khơng nhỏ đến chất lượng học tập Chữ viết đúng, đẹp là một trong những yếu tố quan trọng nhất để gĩp phần hình thành nhân cách của học sinh, thể hiện thái độ tơn trọng người khác trong giao tiếp bằng chữ viết Vì vậy việc rèn chữ đẹp cho học sinh là việc cần thiết, là trách nhiệm của người thầy
Qua nhiều năm giảng dạy tơi nhận thấy chữ viết của một số học sinh chưa đẹp, viết cịn mất nét nối liên kết các chữ cái, cách trình bày cịn tuỳ tiện, cẩu thả Từ
những lí do nêu trên, bản thân tơi mạnh dạn lựa chọn và nghiên cứu đề tài “Rèn
kỹ năng viết nối liên kết các chữ cái cho học sinh lớp 4”tại trường tiểu học
Kim Đồng
II Mục đích nghiên cứu
“Rèn kỹ năng viết nối liên kết các chữ cái cho học sinh ở lớp 4”nhằm đạt được
những mục đích sau :
- Rèn kĩ năng viết chữ cho học sinh theo đúng mẫu quy định
- Kết hợp dạy kĩ thuật viết chữ với rèn kĩ năng viết đúng chính tả; mở rộng vốn
từ ngữ phục vụ cho học tập và giao tiếp; phát triển tư duy
-Gĩp phần rèn luyện những phẩm chất như : tính cẩn thận lịng yêu thích cái đẹp tinh thần trách nhiệm ý thức tự trọng và thái độ tơn trọng người khác trong giao tiếp ( thể hiện qua chữ viết) Cĩ ý thức giữ gìn sự phong phú trong sáng của Tiếng Việt
III Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
1 Đối tượng : Học sinh lớp 4 - Trường tiểu học Kim Đồng "
Trang 22 Phạm vi: Nghiên cứu trong năm học 2008- 2009, 2009 – 2010 ở học sinh khối lớp 4 trường tiểu học Kim Đồng
IV.Nhiệm vụ nghiên cứu
-Nghiên cứu các tài liệu liên quan đến dạy tập viết
-Nghiên cứu sách giáo khoa,sách giáo viên để tìm hiểu nội dung và phương pháp dạy tập viết
- Nghiên cứu đối tượng học sinh trong thực tế
V Phương pháp nghiên cứu
1 Phương pháp quan sát : Đây là phương pháp quan trọng qua quan sát bằng các thiết bị, đồ dùng dạy học( máy chiếu hắt, chữ cái viết hoa phóng to ra giấy hoặc viết vào bảng phụ, bộ chữ mẫu hiện hành.), minh hoạ cấu tạo các nét chữ minh hoạ bài viết ứng dụng, giúp cho học sinh nhận xét khắc sâu biểu tượng về chữ viết, hoặc các trường hợp nối nét cần lưu ý khi viết.Quan sát một số bài viết đẹp
để học sinh học tập hoặc trường hợp viết sai phổ biến để học sinh rút kinh nghiệm
Quan sát bài viết đẹp giúp học sinh yêu thích cái đẹp, trình bày bài viết cẩn thận, khoa học
2 Phương pháp nghiên cứu sản phẩm
Đây là phương pháp tìm hiểu và phát hiện chữ viết của học sinh hay viết sai những lỗi nào nguyên nhân dẫn đến viết sai để có biện pháp giúp học sinh cách sửa chữa và khắc phục sửa lỗi
Ví dụ: Qua chấm bài Tập làm văn viết, giáo viên phát hiện trong bài viết của học sinh có những lỗi viết sai( sai về độ cao, gãy nét…) giáo viên cần ghi lại từng kiểu sai và đưa ra trước lớp để sửa chữa
3 Phương pháp tổng kết, rút kinh nghiệm Là phương pháp tổng hợp, thu nhận thông tin qua các tiết dạy cụ thể, thông tin về sự thay đổi số lượng và chất lượng qua bài viết của học sinh từ đó rút kinh nghiệm cho bản thân giáo viên và học sinh
B PHẦN NỘI DUNG
I,Những cơ sở lí luận và thực tiễn của đề tài
1, Cơ sở lí luận của đề tài.
Chúng ta đang ở trong một thời đại mới, thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Thời đại thông tin bùng nổ, mọi người thường ngồi với chiếc máy vi tính của mình để soạn thảo một văn bản thay vì cầm bút viết trên giấy Việc rèn chữ viết của mọi người chưa được chú trọng nhiều Ở trong trường tiểu học cũng vậy, trong những năm học gần đây số lượng học sinh viết chữ chưa đẹp còn nhiều khiến các thầy cô giáo và các bậc phụ huynh phải lưu tâm tới vấn đề này
Như chúng ta đã biết trẻ em đến trường là để được học đọc, học viết Nếu phân môn tập đọc - học vần giúp trẻ biết đọc thông thì phân môn tập viết sẽ giúp trẻ
Trang 3viết thạo Trẻ đọc thông, viết thạo sẽ giúp trẻ tiếp thu bài nhanh hơn, học tốt hơn Kết quả việc rèn chữ viết cho học sinh không phải ngày một, ngày hai mà
có được Mà đó là kết quả của một quá trình dày công khổ luyện của cả thầy và trò, dưới sự dìu dắt, chăm sóc tận tình của các thầy giáo, cô giáo Mỗi thầy, cô giáo được xem như là một tấm gương để học sinh noi theo Lứa tuổi của học sinh tiểu học là lứa tuổi hay “bắt chước” và làm theo mẫu, giáo viên viết như thế nào thì học sinh viết như thế đó; đặc biệt là ở lứa tuổi học sinh lớp 4 học sinh đã
có nhận thức về cái đẹp
Vì vậy việc rèn chữ cho học sinh là mối quan tâm hàng đầu đối với ngành giáo dục và toàn xã hội
2 Cơ sở thực tiễn của đề tài
Tập viết là một trong những nội dung có tầm quan trọng đặc biệt ở Tiểu học.Tập viết trang bị cho học sinh bộ chữ cái Tiếng Việt và những yêu cầu kỹ thuật để sử dụng bộ chữ cái đó trong học tập và giao tiếp Với ý nghĩa này phân môn tập viết cung cấp cho học sinh một công cụ để các em học tập suốt đời Tập viết có liên quan mật thiết tới chất lượng học tập ở các môn học khác Nếu chữ viết rõ ràng đúng mẫu viết tốc độ nhanh thì học sinh có điều kiện chép bài nhanh ,nhờ vậy mà kết quả học tập sẽ cao hơn Chữ viết xấu tốc độ chậm sẽ ảnh hưởng đến một phần không nhỏ tới chất lượng học tập Đồng thời chữ viết còn góp phần quan trọng vào việc rèn luyện cho học sinh những phẩm chất đạo đức tốt như tính cẩn thận ,tinh thần kỷ luật và óc thẩm mỹ
Trong trường tiểu học, việc dạy tập viết được phối hợp nhịp nhàng với dạy học vần, chính tả, tập làm văn, việc ghi bài vào vở các môn học và nhiều trường còn yêu cầu có vở luyện viết chữ đẹp cho học sinh Dạy tập viết không chỉ truyền thụ cho học sinh những kiến thức cơ bản về chữ viết mà còn rèn kỹ thuật viết chữ
Trong các tiết tập viết, học sinh nắm bắt được các tri thức cơ bản về cấu tạo các chữ cái tiếng Việt được thể hiện trên bảng cài, bảng lớp, bảng con, trong vở tập viết và vở ghi bài các môn học khác… Đồng thời, học sinh được giáo viên hướng dẫn các yêu cầu kỹ thuật viết từng nét chữ để hình thành nên một chữ cái rồi đến tiếng, từ, cụm từ và cả câu
Ở giai đoạn đầu, trọng tâm của việc dạy tập viết là dạy viết chữ cái và kết nối các chữ cái lại để ghi tiếng Ở giai đoạn cuối, song song với việc rèn viết chữ hoa, học sinh còn được rèn viết văn bản, có thể là: nhìn một đoạn văn, đoạn thơ chép lại cho đúng (tập chép) hoặc nghe giáo viên đọc mẫu, học sinh viết bài vào
vở (nghe viết) hoặc nhớ để viết lại (nhớ viết)
Ở lớp 4 tuy không còn dạy tập viết riêng nhưng yêu cầu viết của học sinh vẫn luôn được chú trọng Kĩ năng viết được tích hợp nhiều nhất trong trong môn Tiếng Việt gồm :
+ Viết đúng chính tả, chữ viết rõ ràng, viết hoa đúng quy định Có khả năng tự phát hiện và sửa lỗi chính tả Có thói quen và biết cách lập sổ tay chính tả, hệ thống hoá các qui tắc chính tả đã học
Trang 4+ Biết cách lập dàn ý cho bài văn, rút ra dàn ý từ đoạn văn cho sẵn, chuyển dàn
ý thành đoạn văn
+ Biết cách viết thư, điền vào một số loại giấy tờ in sẵn, làm các bài văn kể chuyện và miêu tả đồ vật, cây cối con vật.Nắm vững cách viết mở bài, kết bài và các đoạn văn
“ Luyện nét chữ -Rèn nết người” cho học sinh là góp phần bảo tồn di sản văn hoá dân tộc, giáo dục lòng tự hào dân tộc và giữ gìn sự trong sáng của Tiếng Việt
II Nguyên nhân
1.Thuận lợi : - Trong những năm trở lại đây, việc rèn luyện chữ viết cho học
sinh Tiểu học được Bộ Giáo Dục, Sở Giáo Dục, Phòng Giáo Dục, đặc biệt là Ban giám hiệu, các thầy cô và các bậc phụ huynh rất quan tâm Hơn nữa, trường tiểu học Kim Đồng đóng ở trung tâm thị trấn nên chất lượng học sinh cũng tương đối đồng đều, nhiều học sinh có ý thức tốt trong việc rèn chỡ giữ vở.Chính vì thế, mục tiêu rèn chữ cho học sinh lớp 4 được đặt lên hàng đầu
- Mỗi giáo viên được trang bị bộ chữ dạy Tập viết
- Giáo viên được tham gia các cuộc thi “Viết chữ đẹp” các cấp để học hỏi và trau dồi kiến thức, trau dồi kinh nghiệm
2 Khó khăn
Về chủ quan : Nhiều học sinh học chưa chăm, trình độ học sinh trong lớp học không đồng đều, năng lực tiếp thu bài của một số học sinh còn hạn chế, ý thức học tập của học sinh chưa tập trung cao…Học sinh còn coi nhẹ trong việc rèn vở sạch – viết chữ đẹp và việc đó chưa thành thói quen trong quá trình học tập của học sinh nên gặp nhiều khó khăn trong việc kèm các cháu học tập, và rèn chữ viết Măc dù có một số học sinh tiếp thu bài rất tốt , biết cách trình bày bài nhưng vì chữ viết chưa đẹp, chưa cẩn thận , trình bày cẩu thả, viết chậm không đúng tốc độ qui định dẫn đến điểm không cao
Về khách quan : - Vở luyện viết của học sinh còn mỏng nên rất dễ bị nhoè
- Một số gia đình học sinh kinh tế chưa ổn định nên phụ huynh chưa thật sự quan tâm đến con em mình nên dụng cụ và đồ dùng học tập còn thiếu, phụ huynh đang còn phó mặc cho thầy cô giáo
Chính vì những nguyên nhân nêu trên nên bản thân tôi coi việc “ Luyện nét chữ- Rèn nết người” cho học sinh là rất cần thiêt Vì vậy, ngay từ đầu năm học tôi đã đặt ra yêu cầu rèn chữ giữ vở đối với học sinh
III Kết quả nghiên cứu
Học sinh có tiến bộ rõ rệt : Chữ viết rõ ràng, đều và đẹp hơn Cụ thể thông qua
vở thi viết chữ đẹp hàng tháng của lớp, điểm chữ của nhiều học sinh đã đạt điểm 9,10 Nhiều em trong lớp sau khi viết chữ chuẩn đã say mê luyện viết nét chữ thanh, nét đậm, tập viết chữ hoa tham khảo
- Trong đợt kiểm tra “Vở sạch chữ đẹp” của trường trong những năm học qua, lớp tôi được nhận xét có nhiều học sinh viết chữ đẹp-tỉ lệ vở loại A đạt 95 %
1 Kết qủa khảo sát chất lượng chữ viết của học sinh đầu năm học:
Trang 5Tổng số học sinh của lớp 35 em
1.Học sinh viết sai độ cao các chữ cái : 4 em
2 Học sinh viết sai các nét chữ ( các nét rời rạc không nối liên kết, mất nét,
gãy các nét chữ): 13 em
3 Học sinh viết sai vị trí dấu thanh : 5 em
4 Học sinh sai khoảng cách các con chữ : 3 em
5 Học sinh viết ngửa chữ, trình bày bài không cân đối : 3 em
2.Kết quả thu được qua quá trình áp dụng thực tế
Bằng những biện pháp nêu trên , lớp tôi chủ nhiệm đến nay so với đầu năm đã
đạt được một số hiệu quả
*Cụ thể : Một số học sinh viết chữ xấu , vở bẩn đến nay đã tiến bộ rõ rệt Còn
những học sinh đã đạt VSCĐ thì các em luôn luôn phát huy trong các môn học
hàng ngày một cách rất tích cực
+Không còn học sinh viết sai, gẫy các nét chữ cái
+Không còn học sinh viết sai độ cao các chữ cái
+Học sinh sai vị trí dấu thanh 2 em
+Học sinh viết sai khoảng cách giữa các con chữ 1em
+Không còn học sinh viết ngửa chữ, trình bày cẩu thả không cân đối bài viết
+Số học sinh viết nét chữ thanh, nét đậm :4 em
Bảng so sánh chất lượng chữ viết của học sinh trong hai năm học qua
Năm
học SS
A % B % C % A % B % C % A % B % C % A % B % C %
2008
-2009
35 13 37,
1
19 54, 2
4 11
,4
12 34 ,2
2 0
57 ,1
3 8 , 5
32 91, 4
3 8, 5
0 0 33 94,
2
2 5, 7
0 0
2009
-2010
35 20 57,
1 12 34,2 3 8,5 25 71,4 7 20 3 8,5 33 94,2 2 2,8 0 0 34 97,1 1 2,8 0 0
IV,Các biện pháp
Ở lớp 4,5 chương trình tiểu học mới không còn phân môn tập viết nhưng yêu
cầu chữ viết của học sinh vẫn luôn được chú trọng
Kĩ năng viết được tích hợp nhiều nhất trong phân môn chính tả và tập làm văn
gồm: - Đúng chính tả
- Đúng mẫu qui định
- Đúng tốc độ
- Có ý thức khắc phục lỗi
- Chuyển đoạn nói sang đoạn viết và ngược lại
- Biết làm dàn ý và chuyển dàn ý thành bài văn
- Biết cách tả cảnh tả người Kể câu chuyện đã làm hoặc chứng kiến Viết
đơn từ, biên bản
- Tự phát hiện và sửa lỗi trong bài văn
Trang 6- Ngoài ra trong các môn học khác vẫn được chú trọng về chữ viết viết để học sinh luôn có thói quen viết chữ cẩn thận và viết đúng
Góp phần rèn luyện những phẩm chất như : tính cẩn thận, lòng yêu thích cái đẹp, tinh thần trách nhiệm, ý thức tự trọng và thái độ tôn trọng người khác ( thể hiện qua chữ viết)
1 Những yêu cầu cơ bản của việc tập viết:
Trước hết, muốn viết chữ đúng mẫu, đẹp cho giáo viên phải nắm được những yêu cầu cơ bản của môn tập viết cụ thể là:
- Về kiến thức: Giáo viên phải có hiểu biết về đường kẻ, dòng kẻ, độ cao, cỡ
chữ, hình dáng và tên gọi các nét chữ, cấu tạo chữ cái, khoảng cách giữa các nét chữ chữ và các chữ cái, chữ ghi tiếng, cách viết các chữ viết thường, dấu thanh
và chữ số, các chữ viết hoa
Để viết đúng cỡ chữ, viết đẹp trước tiên giáo viên cần hướng dẫn học sinh xác định đường kẻ, dòng kẻ, toạ độ viết chữ Đặt bút ở đường kẻ nào? Dừng bút ở đường kẻ nào? Chữ cái đó có mấy nét? tên gọi các nét chữ, cách nối nét như thế nào?… cấu tạo các chữ cái, vị trí dấu thanh, dấu phụ và cách liên kết nét chữ, liên kết nét tạo tiếng ghi chữ Từ đó hình thành cho học sinh những biểu tượng
về hình dáng, độ cao sự cân đối, tính thẩm mĩ của chữ viết
- Về kỹ năng: Viết đúng quy trình viết nét, viết chữ cái và liên kết chữ cái tạo ra
chữ ghi tiếng theo yêu cầu liền mạch Viết thẳng hàng các chữ trên dòng kẻ Khi viết cần chú ý rèn kĩ năng viết các chữ từ đơn giản đến phức tạp Đồng thời cần xác định khoảng cách, vị trí, cỡ chữ trên vở kẻ ô li để hình thành kĩ năng viết đúng mẫu, rõ ràng và viết nhanh, viết đẹp, ngoài ra cần thường xuyên chú ý đến
tư thế ngồi viết, cách cầm bút, để vở.Khi viết bảng giáo viên cần chú ý đến tư thế đứng viết, cách cầm phấn
- Mặc dù đã chú ý đến tư thế ngồi, cách cầm bút (cầm phấn) để rèn viết nhưng
nếu không chú ý đến kĩ thuật viết nối liên kết các chữ cái với nhau thì chữ viết vẫn chưa đẹp, tốc độ chậm vì thế người giáo viên cần lưu ý cho học sinh kĩ thuật viết nối liên kết các chữ cái ( cách rê, lia bút) để chữ viết đẹp hơn, mềm
mại hơn, tôc độ viết nhanh hơn
2.Nhóm biện pháp
*Đối với giáo viên cần rèn cho học sinh như sau :
a.Tạo cho học sinh tinh thần quyết tâm rèn luyện chữ viết:
Trước hết, tôi cho các em xem những bài viết chữ đẹp của anh chị lớp trước(hoặc của chính học sinh trong lớp) Mặt khác kể cho các em nghe tấm gương rèn chữ của Cao Bá Quát: học giỏi, hiểu rộng nhưng chữ lại xấu Ông phải kiên trì luyện viết ngày đêm mới đẹp được và trở thành nhà thư pháp nổi tiếng Qua đó động viên, khích lệ các em tinh thần học hỏi, quyết tâm rèn luyên của mình
b.Phân loại nhóm chữ viết và rèn luyện từ dễ đến khó(Đây là biện pháp trọng tâm):
Để học sinh viết chữ đúng kích thước tôi giúp các em nắm chắc:
Trang 7- Chữ viết thường:Cao một đơn vị chữ, những chữ có nét khuyết(hoặc nét
thẳng) cao hai đơn vị chữ
- Chữ viết hoa: Tất cả đều có độ cao hai đơn vị chữ
Đặc điểm giống nhau của hai loại chữ này là phần lớn các chữ đều có điểm đặt bút, điểm dừng bút ở 1/3 đơn vị chữ
Căn cứ vào cấu tạo của cách viết các chữ cái tôi chia ra các nhóm chữ và vào quy trình viết chữ ghi tiếng tôi rèn cho cho học sinh như sau:
*Chữ cái viết thường:
Mỗi nhóm chữ cái có đặc điểm riêng nên khi học sinh viết sai độ cao của các chữ cái giáo viên phải cho học sinh nắm vững hình dáng, cấu tạo, quy trình viết chữ cái
*Đối với những học sinh viết sai độ cao các chữ cái :
Chấm bằng bút đỏ điểm ở bắt đầu và điểm kết thúc để học sinh ghi nhớ viết đúng độ cao Viết mẫu vào vở những chữ cái mà học sinh hay viết sai để học sinh tự rèn Sau đó kiểm tra , chỉnh sửa
Ngoài lỗi viết sai về độ cao giáo viên có thể phân loại hệ thống chữ cái Tiếng Việt thành các nhóm chữ có các nét gần giống nhau để luyện viết cụ thể là:
Nhóm 1: Nét móc : gồm 9 chữ cái ( Chữ cái ở nhóm này thường được
cấu tạo bởi các nét móc “móc xuôi, móc ngược, móc hai đầu” )
i u ư t n m v r p
- Học sinh viết chưa đẹp ở điểm uốn lượn hoặc sai ở điểm bắt đầu và điểm kết thúc của chữ
Ví dụ : viết nét móc đầu tiên của chữ m ( ) học sinh viết sai thành nét xiên ( / )
- Tôi đã sửa sai cho những học sinh đó bằng cách viết mẫu nét móc của chữ m bên dưới bài viết của học bằng bút đỏ và yêu cầu học sinh luyện lại nét đó Học sinh viết đẹp các chữ có nét móc sẽ thuận lợi để viết đẹp các chữ thuộc nhóm 3
Nhóm 2: Nhóm các chữ cái có nét cơ bản là nét khuyết b h k l y g ( 6 chữ cái)
Về cấu tạo, chữ cái ở nhóm này thường có nét khuyết ( khuyết xuôi, khuyết
ngược) Vì vậy học sinh hay viết sai ở chỗ : viết sai gẫy các nét chữ cụ thể là
+ Không có điểm uốn lượn
+ Phần lượn của nét không đúng kích thước,
+ Phần sổ thẳng gẫy ( cong) nét
- Tôi đã hướng dẫn học sinh viết cho đúng bằng cách:
+ Gọi học sinh lên bảng viết
+ Dùng phấn mầu sửa lại chỗ sai
+ Nhấn mạnh điểm đặt bút, điểm dừng bút ở 1/3 đơn vị chữ
+ Nhắc học sinh chú trọng luyện hai nét khuyết xuôi, khuyết ngược viết cho
đẹp, chú ý tạo vòng xoắn ở chữ b và chữ k vừa phải, hợp lí
+ Viết mẫu các chữ học sinh vừa viết sai vào vở để luyện thêm ở nhà
Nhóm 3 :Nét cong (gồm 15 chữ cái)
Trang 8o ơ ơ a ă â c d đ q g x e ê s
- Hoc sinh viết xấu ở chỗ nét cong khơng đều, nét trịn viết quá nhỏ hoặc quá to đơi khi học sinh viết nét cong chưa khép kín hoặc điểm dừng bút lệch khơng trùng khít với điểm đặt bút
- Hướng dẫn: viết lại chữ o vì viết đúng- đẹp chữ này thì học sinh dễ dàng viết
đúng các chữ cịn lại trong nhĩm Khi hướng dẫn, tơi đặc biệt lưu ý: điểm dừng bút trùng với điểm đặt bút, điểm này chính là điểm thêm dấu hỏi"," phía phải để tạo chữ "ơ" và điểm liên kết để nối chữ khi viết nhanh và dễ dàng chuyển sang các chữ khác trong nhĩm
* Chữ cái viết hoa
Ít sai hơn chữ viết thường do cấu tạo nét dễ viết, tuy nhiên các em hay sai ở điểm uốn lượn như chữ M N S
Cách hướng dẫn: Giảng lại cấu tạo, quy trình viết chữ Nếu học sinh vẫn chưa sửa được tơi dùng bút đỏ viết lại cho đúng
* Viết số : Giáo viên cũng chia các chữ số theo nhĩm để cho học sinh luyện
viết
* Đối với học sinh viết sai vị trí dấu thanh:
Cách đặt dấu thanh trong chữ viết Tiếng Việt cũng cần đảm bảo sự hài hồ, cân
đối và mang tính thẩm mĩ Do đĩ, các dấu huyền, hỏi, ngã, nặng thường được
đặt vào vị trí khoảng giữa( trên, dưới)đối với những chữ cái a, ă,o,ơ,e,i(y),u,ư
Vì vậy giáo viên phải hướng dẫn học sinh cách đánh dấu thanh ngay bên trên hoặc bên dưới âm chính của tiếng
Ví dụ : : đỡ đần, bé bỏng, K h a ùn h H oà , L a ïng Sơn ,
* Đối với những học sinh viết sai khoảng cách các con chữ:
Giáo viên phải cho học sinh nắm vững khoảng cách giữa các con chữ trong từng tiếng, khoảng cách giữa các tiếng trong từ
Muốn để học sinh viết đúng khoảng cách giữa các con chữ giáo viên phải cho học sinh nắm vững được cấu tạo của các con chữ cái dựa vào các ơ vuơng
và các chữ cái được chia thành các nhĩm chữ Dựa vào đặc điểm cơ bản của một
số tiếng mà học sinh cần phải co khoảng cách các con chữ hay dãn khoảng cách các con chữ sao cho đẹp
Ví dụ 1: mảnh mai
Chữ m,n cần phải phải viết nét mĩc
VD 2 : nhấp nhô
Con chữ n phải dãn khoảng cách con chữ h thì chữ mới đẹp
*Đối với những học sinh viết chữ ngửa, trình bày bài viết khơng cân đối
Giáo viên phải hướng dẫn 1 số kỹ thuật như:
Điểm đặt bút : là điểm bất đầu khi viết một nét trong một chữ cái Điểm đặt bút cĩ thể nằm ở đường kẻ ngang hoặc nằm trên đường kẻ ngang
Trang 9- Điểm dừng bút : Là vị trí kết thúc của nét chữ trong một chữ cái Điểm dừng có thể trùng với điểm dặt bút hoặc không nằm trên đường kẻ ngang
- Toạ độ của điểm đặt bút hoặc dừng bút Về cơ bản toạ độ này thống nhất ở vị trí 1/3 đơn vị chiều cao chữ cái có thể ở vị trí trên hoặc dưới đường kẻ ngang
* Hướng dẫn học sinh “Kỹ thuật viết nối liên kết các chữ cái” :
- Khi viết một chữ ( Ghi vần, ghi tiếng) gồm từ hai chữ cái nối lại với nhau, để đảm bảo tốc độ viết, người ta không thể viết rời từng chữ cái mà phải di chuyển bút đưa nét chữ liên tục theo kỹ thuật viết liền mạch Viết xong chữ cái đứng trước, viết tiếp chữ cái đứng sau ( Không nhấc bút khi viết) Thực tiễn viết chữ
ghi tiếng trong tiếng Việt có thể xảy ra các trường hợp viết liên kết như sau: Liên kết nét trong chữ ghi tiếng:
- Với học sinh lớp 4 để viết đúng tốc độ, tiến tới viết nhanh, viết đẹp cần hướng dẫn quy trình viết chữ liền mạch: viết các con chữ theo thứ tự từ trái sang phải, sau đó mới viết dấu phụ và dấu thanh Để viết liền mạch thì việc liên kết nét là hết sức quan trọng Các em phải có kỹ năng lia bút, rê bút một cách thành thạo Giáo viên cần giúp học sinh hiểu :
Viết liền mạch : Là thao tác đưa ngòi bút liên tục từ điểm kết thúc của nét đứng
trước tới điểm bắt đầu của nét tiếp sau
- Kỹ thuật “lia” bút: Để đảm bảo tốc độ trong quá trình viết một chữ cái hay
viết nối các chữ cái với nhau, nét bút được thể hiện liên tục nên lia bút là chuyển dịch đầu bút từ điểm dừng này sang điểm đặt bút khác, không chạm vào mặt giấy , thao tác đưa bút trên không ấy gọi là " lia bút" Vì vậy khi lia bút, ta phải nhấc đầu bút lên để đưa nhanh sang điểm khác, tạo một khoảng cách nhất định giữa đầu bút và mặt giấy
- Kỹ thuật “rê” bút : là nhấc nhẹ đầu bút nhưng vẫn chạm vào mặt giấy theo đường nét viết trước hoặc tạo ra vệt mờ để sau đó có nét viết khác đè lên ( Từ rê
được hiểu theo nghĩa di chuyển chậm đều đều, liên tục trên bề mặt, do vậy giữa
đầu bút và mặt giấy không có khoảng cách)
Khi liên kết nét, học sinh viết chưa đẹp trong các trường hợp sau:
-Hay viết sít nhau
-Nối các con chữ viết thường khi không có nét liên kết
-Chữ viết thường đứng sau chữ viết hoa
Hướng dẫn:
Cần phải tạo nét phụ, sử dụng kỹ năng lia bút, rê bút để viết
Ví dụ: Nét phụ từ o đến a
Nét phụ từ b đến a
Cả hai trường hợp này khoảng cách từ con chữ trước đến con chữ sau là 1/2 con chữ o tưởng tượng
+ Sửa sai cho những học sinh đó bên cạnh chữ sai trong bài viết bằng bút đỏ -viết mẫu vào vở để học sinh tự rèn
Trang 10*Trường hợp viết nối thuận lợi:Đây là trường hợp các chữ cái đứng trướcvà đứng sau đều có nét liên kết ( gọi là liên kết hai đầu) Khi viết tôi chỉ cần đưa
tiếp nét bút từ điểm dừng bút của chữ cái đứng trước nối sang điểm đặt bút của chữ cái đứng sau một cách thuận lợi theo hướng dịch chuyển nét bút từ trái sang phải Ví dụ :
a nối với n tạo thành vần an , x nối với inh tạo thành tiếng xinh
Ở loại liên kết này có thể xảy ra hai kiểu:
- Kiểu 1: Liên kết trong nội bộ vần
+ Vần không có âm đệm: am ; ai ; â Khi viết các kiểu vần này cần lưu ý điều tiết khoảng cách giữa chữ cái ghi âm chính và chữ cái ghi âm cuối sao cho không hẹp quá hoặc không rộng quá + Nét nối của chữ cái đứng sau là nét nhọn
đầu trong các chữ u; i; y…nét nối tròn đầu trong các chữ n ; m Với các nét
chữ nhọn đầu, việc thực hiện liên kết với các nét kết thúc của các chữ cái đứng trước đơn giản hơn
Ví dụ : anối với t tạo thànhat
Với các nét tròn đầu, việc thực hiện liên kết phức tạp hơn Cần điều chỉnh nét kết thúc của chữ cái đứng trước sao cho điểm gặp gỡ với điểm đặt bút của nét chữ đi sau phải tự nhiên không có nét gãy
Ví dụ : e nối với n tạo thành en
+ Vần có âm đệm bằng chữ cái u Đây là trường hợp chữ cái ghi âm đệm là âm
u, chữ cái ghi âm chính là y , ê Việc thực hiện liên kết giữa u với y khác với
u với ê vì điểm đầu của ê thấp hơn y
Ví dụ 1 : u nối với y tạo thành uy
Trường hợp này cần điều chỉnh điểm dừng bút của chữ cái u cao lên, điểm bắt đầu của chữ cái ythấp xuống để việc nối tự nhiên
Ví dụ 2 : u nối với ê tạo thành ueâ
Trường hợp này cần điều chỉnh điểm dừng bút của chữ cái ê đi sau thấp hơn một chút và kéo dài nét kết thúc của chữ cái đứng trước cao hơn một chút
- Kiểu 2 : Liên kết phụ âm đầu với vần:
