đổi mới nội dung và phương thức hoạt động của mặt trận tổ quốc theo tinh thần của đại hội 12

1. Lý do chọn đề tàiMặt trận Tổ quốc Việt Nam là một tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện của tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức xã hội và các cá nhân tiêu biểu trong các giai cấp và tầng lớp xã hội, các dân tộc các tôn giáo và người Việt Nam định cư ở nước ngoài. Đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là vấn đề rất quan trọng, có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc nhằm cải tiến các hình thức biện pháp và cách tiến hành các hoạt động để thực hiện tốt các chức năng nhiệm vụ của Mặt trận Tổ quốc; khắc phục những nhược điểm, phát huy trí tuệ và tính chủ động sáng tạo của mỗi thành viên làm cho hoạt động của Mặt trận Tổ quốc ngày càng thiết thực hơn.

TRƯỜNG ĐÀO TẠO CÁN BỘ Lấ HỒNG PHONG

THÀNH PHỐ HÀ NỘI

–––––––

TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP

TRUNG CẤP Lí LUẬN CHÍNH TRỊ HÀNH CHÍNH k11- a10

ĐỀ TÀI:

ĐỔI MỚI NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA

MẶT TRẬN TỔ QUỐC QUẬN ĐỐNG ĐA TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

Họ tên học viên : Nguyễn Thị Anh Thu

Đơn vị công tác : Uỷ ban MTTQ quận Đống Đa.

Giáo viên hớng dẫn : Nguyễn Thị Bích Nga

Phó Trởng Ban Dân vận Truờng đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong

Hà Nội, thỏng 4 – 2012

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích và nhiệm vụ của đề tài 2

3 Phạm vi nghiên cứu: 2

4 Phương pháp nghiên cứu 3

5 Kết cấu tiểu luận: 3

Chương I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC ĐỔI MỚI NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA MẶT TRẬN TỔ QUỐC 4

1.1 Tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về vai trò của Mặt trận Tổ quốc 4

1.2 Vị trí vai trò của MTTQViệt nam trong sự nghiệp cách mạng của Đảng 6

1.3 Nhiệm vụ của quận Đống Đa và những vấn đề đặt ra đối với hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Quận 8

1.3.1 Tính đặc thù trong hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Quận Đống Đa 8

1.3.2 Yêu cầu của nhiệm vụ Quận Đống Đa trong giai đoạn hiện nay 9

1.3.3 Một số vấn đề đặt ra đối với hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Quận Đống Đa từ nay đến 2015 9

Chương II: Thùc tr¹ng hOẠT ĐỘNG CỦA MĂT TRẬN TỔ QUỐC QUẬN ĐỐNG ĐA TRONG GIAI ĐOẠN 2008-2012 13

2.1 Tổ chức và hoạt động của MTTQ Quận Đống Đa trong giai đoạn 2008-2012 13

2.1.1 ThuËn lîi: 13

2.1.2 Khã kh¨n: 15

2.2 Kết quả hoạt động của MTTQ quận: 16

2.3 Nguyên nhân của những kết quả 21

2.4 Những hạn chế và nguyên nhân 22

Chương III: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP ĐỔI MỚI NỘI DUNG, PHƯƠNG THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA MẶT TRẬN TỔ

QUỐC QUẬN ĐỐNG ĐA TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY 25

3.1 Phương hướng và mục tiêu 25

3.1.1 Phương hướng chung 25

3.1.2 Một số mục tiêu chủ yếu 25

3.2 Một số giải pháp cơ bản 28

3.2.1 Tuyên truyền vận động nhân dân thực hiện tốt chính sách đối với các giai cấp, tầng lớp xã hội 28

3.2.2 Tăng cường sự lãnh đạo của các cấp uỷ Đảng từ quận đến cơ sở đối với công tác Mặt trận 30

3.2.3 Tiếp tục đổi mới nội dung và phương thức hoạt động của MTTQ 31

3.2.4 Cơ chế chính sách c ủa MTTQ quận: 32

3.2.5 Đào tạo bồi dưỡng cán bộ MTTQ: 33

3.3 Một số kiến nghị, đề xuất: 34

KẾT LUẬN 36

TÀI LIỆU THAM KHẢO 37

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là một tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp

tự nguyện của tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức xã hội

và các cá nhân tiêu biểu trong các giai cấp và tầng lớp xã hội, các dân tộc cáctôn giáo và người Việt Nam định cư ở nước ngoài

Đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc ViệtNam là vấn đề rất quan trọng, có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc nhằm cải tiến cáchình thức biện pháp và cách tiến hành các hoạt động để thực hiện tốt các chứcnăng nhiệm vụ của Mặt trận Tổ quốc; khắc phục những nhược điểm, phát huytrí tuệ và tính chủ động sáng tạo của mỗi thành viên làm cho hoạt động củaMặt trận Tổ quốc ngày càng thiết thực hơn

Đổi mới phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, bêncạnh việc khắc phục tình trạng hành chính quan liêu, bệnh hình thức, xa rờithực tế, điều cốt yếu phải đổi mới các hình thức và phương pháp hoạt độngcông tác mặt trận nhằm thực hiện tốt hơn sự phối hợp thống nhất hành độnggiữa các tổ chức thành viên; giữa Mặt trận với chính quyền dưới sự lãnh đạocủa Đảng Đây chính là một trong những yêu cầu khách quan của đổi mới hệthống chính trị, gắn liền với cuộc cải cách nền hành chính nhà nước, làm choMặt trận Tổ quốc Việt Nam thực sự là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhândân, tập hợp khối đại đoàn kết toàn dân xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Việc đổi mới nội dung và phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc

đã được đưa vào nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII và được cụthể hoá trong nghị quyết Đại hội V Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (Nhiệm kỳ1999-2004), cho đến nay đã thu được kết quả nhất định nhưng vẫn còn bộc lộmột số thiếu sót hạn chế Do vậy, việc nghiên cứu lý luận và tổng kết thựctiễn ở cấp cơ sở (quận, huyện) là hết sức cần thiết góp phần để Mặt trận Tổquốc làm tròn nhiệm vụ của mình trong hệ thống chính trị và trong đời sống

xã hội

Trong những năm qua, cùng với nhân dân cả nước, nhân dân quậnĐống Đa dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ địa phương đã thu được nhiều thànhtựu đáng kể trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh quốcphòng; đã và đang góp phần thiết thực trong công cuộc đổi mới đất nước Cóđược những thành tựu đó, trước hết nhờ Đảng bộ luôn coi trọng công tác đổimới và chỉnh đốn Đảng, trong đó có việc đổi mới và tăng cường công tác Mặttrận Tuy nhiên, đứng trước yêu cầu nhiệm vụ mới ngày càng nặng nề và từđặc thù của một quận lớn nhất của Hà Nội - Thủ đô của cả nước, có vị tríchiến lược về kinh tế - chính trị - xã hội - văn hoá, việc tiếp tục tăng cường vàđổi mới công tác Mặt trận là vấn đề có ý nghĩa quan trọng và cấp bách.

Để góp phần đánh giá đúng kết quả hoạt động của Mặt trận Tổ quốcQuận trong thời gian qua làm cơ sở cho việc đề ra phương hướng tiếp tục đổimới nội dung và phương thức hoạt động của của Mặt trận Tổ quốc Quận

trong thời gian tới Tôi xin nghiên cứu đề tài " Đổi mới nội dung và phương

thức hoạt động của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc quận Đống Đa trong giai đoạn hiện nay", làm tiểu luận tốt nghiệp lớp trung cấp lý luận chính trị của mình.

2 Mục đích và nhiệm vụ của đề tài

- Đánh giá đúng thực trạng hoạt động của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốcquận Đống Đa thời gian qua – Kết quả đạt được, hạn chế thiếu sót, nguyênnhân và bài học kinh nghiệm

- Đề xuất một số giải pháp, kiến nghị nhằm đổi mới nội dung vàphương thức hoạt động của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc quận Đống Đa trongthời gian tới

3 Phạm vi nghiên cứu:

Đề tài tập trung nghiên cứu đánh giá hiệu quả hoạt động của Mặt trận

Tổ quốc quận Đống Đa giai đoạn 2008 – 2012 Xác định phương hướng, mụctiêu giai đoạn 2012 – 2015 Từ đó đề xuất một số giải pháp cơ bản nhằm đổimới nội dung, phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc quận trong nhữngnăm tới

4 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu chung của đề tài là dựa trên cơ sở phươngpháp luận của Chủ nghĩa Mác- Lênin là phương pháp duy vật biện chứng vàduy vật lịch sử Trong đó coi trọng các phương pháp cụ thể: phương pháp lịch

sử và phát triển Đặc biệt coi trọng hệ thống tư liệu qua nhiều kênh thông tin,văn bản, Nghị quyết Đảng, chính quyền từ Trung ương tới các cấp ở địaphương Tổng hợp và phân tích tư liệu dựa trên quan điểm của Chủ nghĩaMác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò quần chúng và công tác vậnđộng quần chúng Nghiên cứu của tiểu luận còn được thể hiện qua khảo sát

thực tế ở địa phương

5 Kết cấu tiểu luận:

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo Tiểuluận được kết cấu 3 chương

- Chương1: Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc đổi mới nội dung vàphương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc

- Chương 2: Kết quả hoạt động của Mặt trận Tổ quốc quận Đống Đatrong giai đoạn 2008-2012 Thực trạng, nguyên nhân và kinh nghiệm

- Chương 3: Phương hướng và giải pháp đổi mới nội dung phươngthức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Quận Đống Đa trong giai đoạn hiện nay

Lịch sử phát triển của xã hội loài người đã trải qua các chế độ xã hội khác

nhau: Cộng sản nguyên thuỷ, chiếm hữu nô lệ, phong kiến, Tư bản chủ nghĩa và

xã hội chủ nghĩa Nhân tố quyết định trong sự vận động và phát triển của dòngchảy lịch sử không ngừng đó chính là nhân dân lao động Phạm trù quần chúngnhân dân là một phạm trù rộng lớn biến đổi theo thời gian lịch sử, nhưng xét vềbản chất: Quần chúng nhân dân bao giờ cũng là lực lượng làm nên lịch sử

Chủ nghĩa yêu nước, ý thức tự lực tự cường, tự tin dân tộc, tư tưởnghoà đồng nhân ái trong cơ cấu xã hội Nhà - Làng - Nước là truyền thống vôcùng quý báu của dân tộc ta Trong đó đoàn kết được coi là chuẩn mực đạo lýtạo nên sức vô địch để chiến thắng kẻ thù và xây dựng đất nước Truyềnthống cực kỳ quý báu đó được Bác Hồ và Đảng ta kế thừa và tiếp tục phát huy

ở tầm cao mới, dựa trên nền tảng lý luận của Chủ nghĩa Mác-Lênin

Từ những năm 20 của thế kỷ XX Khái niệm quần chúng trong suynghĩ của Hồ Chí Minh đã là rất rộng lớn và sâu sắc Quần chúng trong tưtưởng của Người bao gồm cả dân tộc Việt Nam, là đồng bào Việt Nam gồmcác giai cấp, tầng lớp, lứa tuổi, các dân tộc, các tôn giáo v.v

Chủ tịch Hồ Chí Minh đánh giá rất cao vai trò của quần chúng nhândân Nhân dân là quý nhất, quan trọng trên hết, dân là gốc của nước, của cách

mạng "Trong bầu trời không có gì quý bằng nhân dân, trong thế giới không

có gì mạnh bằng lực lượng đoàn kết của nhân dân"; "Dân chúng đồng lòng, việc gì làm cũng được Dân chúng không ủng hộ, việc gì cũng không nên",

"nước lấy dân làm gốc, gốc có vững cây mới bền, xây lầu thắng lợi trên nền nhân dân" (Hồ Chí Minh toàn tập, CTQG, ST, H, 1995 t 5, tr 77)

Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII xác định đổi mới nộidung và phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc như sau: “Củng cố, mởrộng tổ chức và hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, một tổ chức liênminh chính trị, liên hiệp tự nguyện của các đoàn thể chính trị- xã hội và các cánhân tiêu biểu trong các giai cấp và tầng lớp xã hội, các dân tộc, các tôn giáo.Mặt trận và các tổ chức thành viên là cơ sở chính trị của chính quyền nhândân, nơi phối hợp thống nhất hành động của các tầng lớp nhân dân thực hiệnđường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, thực hiện và giámsát việc thực hiện dân chủ, chăm lo và bảo vệ lợi ích chính đáng của các tầnglớp nhân dân; bảo vệ Đảng và Chính quyền, thực hiện các nhiệm vụ kinh tế,văn hoá, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại; góp phần tăng cường mốiliên hệ mật thiết giữa nhân dân với Đảng và Nhà nước” (Văn kiện ĐH Đảngtoàn quốc lần thứ VIII- trang 127-128).

Về mặt hình thức , Đảng cộng sản Việt Nam là hạt nhân đứng ra tậphợp lực lượng, thực hiện liên minh chính trị trong một Mặt trận thống nhất.Đảng nhận xứ mệnh lãnh đạo Mặt trận, nhưng không phải đứng trên hay đứngngoài Mặt trận mà là một thành viên tích cực nhất của Mặt trận, bình đẳngnhư mọi thành viên khác Do vậy, việc đổi mới nội dung phương thức hoạtđộng của Mặt trận Tổ quốc gắn liền với sự nghiệp đổi mới của Đảng Không

có đổi mới của Đảng, không thể đổi mới được Mặt trận Xét về thực chấtĐảng thông qua Mặt trận để đoàn kết các giai cấp, tầng lớp, huy động sứcmạnh toàn xã hội vào việc thực hiện đường lối chủ trương của Đảng

Mặt trận chẳng những quan trọng để tập hợp quần chúng tăng cườngkhối đại đoàn kết toàn dân mà còn là nơi để phát huy dân chủ , là diễn đàndân chủ của nhân dân Tâm tư nguyện vọng của quần chúng được Mặt trậntập hợp phản ánh Trên cơ sở đó Đảng có sự điều chỉnh đường lối chủ trương,đường lối chính sách của mình, đảm bảo chính sách đoàn kết dân tộc, điềuhoà lợi ích các giai cấp, dân tộc, các tầng lớp trên cơ sở lợi ích toàn dân tộc

1.2 Vị trí vai trò của MTTQViệt nam trong sự nghiệp cách mạng của Đảng

Khoản 1 điều 1 Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam quy định “Mặt trận

Tổ quốc Việt Nam là một tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện của

tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức xã hội và các cá nhântiêu biểu trong các giai cấp và tầng lớp xã hội, các dân tộc, các tôn giáo vàngười Việt Nam định cư ở nước ngoài”

Liên minh chính trị là liên kết các lực lượng chính trị – xã hội với nhauthành một khối thống nhất để thực hiện mục tiêu chính trị chung là giành, giữchính quyền, sử dụng chính quyền để bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ thành quả cáchmạng, xây dựng và phát triển kinh tế – xã hội đem lại cuộc sống ấm no, hạnhphúc cho nhân dân Việc xác định Mặt trận Tổ quốc là một tổ chức liên minhchính trị đã phản ánh đúng bản chất của tổ chức Mặt trận, nhấn mạnh tínhchính trị của tổ chức Mặt trận Trong giai đoạn hiện nay, Đại hội IX của Đảng

đã chỉ rõ: “Thực hiện đại đoàn kết các dân tộc, tôn giáo, giai cấp, tầng lớp,thành phần kinh tế, mọi giới, mọi lứa tuổi, mọi vùng của đất nước, ngườitrong Đảng và người ngoài Đảng, người đang công tác và người đã nghỉ hưu,mọi thành viên trong đại gia đình dân tộc Việt Nam dù sống trong nước hay ởnước ngoài” “Lấy mục tiêu giữ vững độc lập, thống nhất, vì dân giầu, nướcmạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh làm điểm tương đồng; tôn trọngnhững ý kiến khác nhau không trái với lợi ích chung của dân tộc, xoá bỏ mặccảm, định kiến, phân biệt đối xử về quá khứ, giai cấp, thành phần, xây dựngtinh thần cởi mở, tin cậy lẫn nhau, hướng tới tương lai” (Đảng Cộng sản ViệtNam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, Nxb CTQG, H, 2001, tr123-124) Khối đại đoàn kết toàn dân trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam luônluôn được củng cố và phát triển sâu rộng trên cơ sở liên minh vững chắc giaicấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức

- Tổ chức liên minh chính trị bao gồm:

Tổ chức chính trị là: Đảng Cộng sản Việt Nam

Các tổ chức chính trị - xã hội là: Tổng liên đoàn lao động Việt Nam,Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam,Hội Nông dân Việt Nam, Hội cựu chiến binh Việt Nam, và các tổ chức xã hộinghề nghiệp khác.

Quân đội nhân dân Việt Nam- tiền thân là Đội Việt Nam tuyên truyềngiải phóng quân- là thành viên của Mặt trận Việt Minh, nay kế tục truyềnthống đó là thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam

Các cá nhân tiêu biểu là người có uy tín cao, có quan hệ và ảnh hưởngtốt có sức thuyết phục đối với một giai cấp, một tầng lớp xã hội, mỗi dân tộc,mỗi tôn giáo và cộng đồng người Việt Nam định cư ở nước ngoài…Thôngqua những các nhân tiêu biểu này, Mặt trận Tổ quốc có thể tập hợp, lôi cuốnlớp người mà họ có quan hệ và ảnh hưởng tham gia vào khối đại đoàn kết dântộc, cùng nhau thực hiện chương trình phối hợp thống nhất hành động chungvào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Namkhông có hội viên, chỉ có thành viên, bao gồm thành viên có tổ chức và thànhviên cá nhân

- Là tổ chức liên minh chính trị, hệ thống tổ chức của Mặt trận Tổ quốcViệt Nam theo cấp hành chính: Trung ương; tỉnh, thành phố trực thuộc Trungương (gọi chung là cấp tỉnh); huyện, quận, thị xã thành phố trực thuộc tỉnh(gọi chung là cấp huyện); cấp xã, phường, thị trấn (gọi chung là cấp xã) Ởmỗi cấp hành chính, có Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Dưới cấp xã cóBan công tác Mặt trận ở cộng đồng dân cư (thôn, làng, ấp, bản)

Mặt trận Tổ quốc tổ chức theo nguyên tắc liên hiệp tự nguỵên của cácthành viên Các thành viên tham gia Mặt trận đều có địa vị bình đẳng và độclập về tổ chức Phối hợp và thống nhất hành động là nguyên tắc cơ bản tronghoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, là mối liên hệ hữu cơ giữa Mặttrận Tổ quốc và các tổ chức thành viên

Khoản 2 điều 1 Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khẳng định: “Mặttrận Tổ quốc Việc Nam là một bộ phận của hệ thống chính trị của nước Cộng

hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo, là cơ

sở chính trị của chính quyền nhân dân, nơi thể hiện ý trí nguyện vọng, tập hợpkhối đại đoàn kết toàn dân, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, nơi hiệpthương phối hợp và thống nhất hành động của các thành viên, góp phần giữvững độc lập dân tộc, chủ quyền quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ, thực hiệnthắng lợi sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước vì mục tiêu dângiầu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ văn minh”

Như vậy, trong giai đoạn mới của cách mạng với nền dân chủ ngàycàng phát triển, vai trò của Mặt trận và các đoàn thể ngày càng quan trọng,càng được mở rộng Nâng cao vai trò, tác dụng của Mặt trận trong hệ thốngchính trị và đời sống xã hội là một yêu cầu khách quan có ý nghĩa quan trọngđến sự ổn định chính trị xã hội của đất nước

1.3 Nhiệm vụ của quận Đống Đa và những vấn đề đặt ra đối với hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Quận.

Những năm qua Đảng, Nhà nước, Thành phố và Quận đã ban hành

nhiều chủ trương, chính sách chỉ thị nghị quyết về phát huy dân chủ, tăngcường củng cố mở rộng khối đại đoàn kết toàn dân Trên địa bàn quận sựnghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá tiếp tục đạt được những kết quả to lớn:Kinh tế xã hội liên tục phát triển, an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội luônđược đảm bảo, các lĩnh vực văn hoá, y tế giáo dục có nhiều tiến bộ, đời sốngdân sinh ngày càng được cải thiện Tình hình trên là nguồn cổ vũ, động viênlớn lao các tầng lớp nhân dân, phát huy tinh thần đoàn kết, truyền thống yêunước, tin tưởng và hăng hái tham gia công cuộc đổi mới đất nước vì mục tiêu

“Dân giầu nước mạnh- xã hội công bằng – dân chủ văn minh”

1.3.1 Tính đặc thù trong hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Quận Đống Đa

Trong quá trình đổi mới và phát triển cũng nẩy sinh nhiều khó khăn,phức tạp Quận có tới hơn 55 dự án giải phóng mặt bằng với hàng nghìn hộdân phải di chuyển nơi ở; trong khi chủ trương tái định cư và chính sách đền

bù còn có những bất cập Đống Đa còn là Quận có nhiều làng, khu tập thểlớn, có nhiều trường đại học, cơ quan doanh nghiệp của Trung ương và Thànhphố Thành phần dân cư đa dạng, số hộ KT2, KT3, nhất là học sinh, sinh viênkhá đông Những mặt trái của nền kinh tế thị trường cũng làm nẩy sinh nhiềutiêu cực và tệ nạn xã hội; Các thế lực thù địch không ngừng tìm mọi thủ đoạnchống phá cách mạng nước ta, như sự kiện đòi đất của Dòng chúa Cứu thếnhà thờ Thái Hà, những yếu tố đó đã ảnh hưởng không nhỏ đến sự nghiệp đạiđoàn kết toàn dân trong những năm qua.

1.3.2 Yêu cầu của nhiệm vụ Quận Đống Đa trong giai đoạn hiện nay.

Cùng với những thuận lợi chung của Thủ đô trong sự phát triển mạnh

mẽ trên các lĩnh vực, những năm qua, Đống đa đã có những chuyển biến quantrọng và đang tiếp tục được các cấp tập trung từng bước cải tạo về đô thị.Nhưng trong những năm tới với đặc điểm là quận đông dân, hạ tầng kỹ thuật

đô thị vẫn thiếu và yếu đã và đang chi phối trực tiếp đến tình hình phát triểnkinh tế- xã hội, giao thông đô thị, an ninh trật tự, đến nâng cao đời sống vậtchất, tinh thần của nhân dân

Xuất phát từ đặc điểm, tình hình của Quận, cần tập trung vào 3 việc

“Đẩy mạnh đầu tư cải tạo một bước hạ tầng đô thị; chăm lo cải thiện môitrường văn hoá xã hội, giải quyết những vấn đề xã hội bức xúc; cải cách hànhchính, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị, năng lực của độingũ cán bộ cơ sở”.(B/c chính trị trình Đại hội Đại biểu Đảng bộ Quận Đống

- Hướng mạnh về cơ sở, động viên cán bộ hội viên tham gia cuộc vận

động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh"; đề cao trách

nhiệm của khối liên minh chính trị tăng cường tuyên truyền giáo dục, quántriệt và thực hiện nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật trong cán bộ, hộiviên đoàn viên và nhân dân, phát huy vai trò mặt trận và các đoàn thể trong hệthống chính trị của Đảng

- Phát huy vai trò của mặt trận và các đoàn thể trong việc giám sát vàthực hiện pháp lệnh dân chủ cơ sở, tăng cường giám sát của nhân dân đối vớicán bộ, công chức, đảng viên ở khu dân cư

- Phối hợp chặt chẽ với HĐND và UBND, tham gia tổ chức cuộc bầu

cử Đại biểu Quốc hội khoá XIII và cuộc bầu cử HĐND các cấp Đề caotrách nhiệm của Mặt trận trong việc thực hiện các bước quy trình đúng luật,hiệp thương dân chủ lựa chọn giới thiệu người ra ứng cử, đảm bảo đúng tiêuchuẩn tham gia cơ quan quyền lực Nhà nước trong giai đoạn mới Đổi mới

và nâng cao chất lượng các cuộc tiếp xúc cử tri: Phát huy vai trò cử tri đạidiện, đề cao trách nhiệm đại biểu dân cử trong cuộc họp tiếp xúc cử tri;nghiêm túc nghiên cứu tiếp thu, phối hợp giải quyết, giải đáp các kiến nghịcủa cử tri bằng văn bản

- Phối hợp với chính quyền giải quyết kịp thời đơn thư, khiếu nại tố cáotránh xảy ra tình trạng khiếu kiện đông người, vượt cấp Tham gia công tácgiải phóng mặt bằng: vận động nhân dân chấp hành chủ trương, chính sáchcủa Đảng, pháp luật của nhà nước, bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng củanhân dân trong việc giải phóng mặt bằng

- Phối hợp đẩy mạnh phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc,củng cố quốc phòng toàn dân Tiếp tục tuyên truyền và vận động thực hiện

nghị quyết trung ương 8 (khoá IX) về " Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới"; tăng cường thực hiện nghị quyết liên tịch giữa Trung ương MTTQ

với Bộ Công an về "Phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc" lấy trọng

tâm phối hợp phòng chống tội phạm ma tuý, các tệ nạn xã hội, tham nhũng;

quản lý giáo dục các đối tượng tiền án tiền sự nhằm giữ vững ổn định chínhtrị, trật tự an toàn xã hội trong Quận; lấy đẩy mạnh thực hiện tự phòng, tựquản làm cơ sở gắn thế trận an ninh nhân dân với thế trận quốc phòng toàndân; chú trọng tham gia tuyên truyền giáo dục kiến thức quốc phòng, tinhthần cảnh giác cách mạng, quyền và nghĩa vụ cho cán bộ và nhân dân, đặcbiệt là đối với thanh niên, động viên tuyển quân hàng năm đồng thời thực hiệntốt chính sách hậu phương quân đội.

Những mục tiêu đó là cơ sở vững chắc cho sự ổn định và phát triểnkinh tế- xã hội của Quận trong những năm đổi mới Hoạt động của Mặt trận

và các đoàn thể nhân dân, các tổ chức xã hội cùng các thành viên trong hệthống chính trị đang từng bước đổi mới Tổ chức, nội dung, phương thức hoạtđộng đạt hiệu quả thiết thực hơn Quyền làm chủ của nhân dân trên các lĩnhvực chính trị, tư tưởng kinh tế, văn hoá xã hội được phát huy Những vấn đề

cơ bản về lợi ích của các giai cấp, các tầng lớp xã hội được chăm lo, giảiquyết, các tầng lớp nhân dân trong Quận ngày càng gắn bó trong sự nghiệp

"Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ văn minh".

Tuy nhiên, thực trạng những năm qua công tác vận động quần chúngcòn bộc lộ nhiều thiếu sót, nhược điểm Mối quan hệ giữa Đảng và nhân dân

có lúc có nơi giảm sút khá nghiêm trọng Một bộ phận cán bộ, Đảng viêngiảm sút lý tưởng, tha hoá về phẩm chất, quan liêu mệnh lệnh, xa rời quầnchúng Công tác vận động quần chúng chưa đáp ứng kịp thời những vấn đềthực tế đặt ra trong quá trình thực hiện đường lối của Đảng Chưa làm rõ mốiquan hệ giữa quyền lợi và nghĩa vụ của mỗi người và các tầng lớp dân cưtrong nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần Tư tưởng coi nhẹ công tác quầnchúng còn khá phổ biến Công tác quần chúng chưa thực sự thể hiện trong cácchương trình hành động của các tổ chức Đảng, chính quyền Sức mạnh chiếnđấu của một số tổ chức cơ sở Đảng bị suy yếu, quyền làm chủ của nhân dân ởmột số nơi bị vi phạm Vấn đề chăm lo đời sống, giải quyết việc làm và bồi

dưỡng sức dân còn nhiều bất cập Sự phân hoá giàu nghèo giữa các tầng lớpdân cư tăng lên

Trong khi đó, tổ chức và hoạt động của Mặt trận và các đoàn thể nhândân tuy có đổi mới nhưng nhìn chung còn rất lúng túng về xác định chức năngnhiệm vụ, xây dựng tổ chức, phương thức hoạt động cho kịp với sự vận độngcủa nền kinh tế thị trường vốn rất sôi động và phức tạp Hầu hết các đoàn thểquần chúng đều được tổ chức theo khu vực hành chính tương ứng với các cơquan lãnh đạo của Đảng và Chính quyền các cấp Hệ thống tổ chức và chứcdanh cán bộ đoàn thể cũng sắp xếp theo kiểu Nhà nước Tính chất hoạt động

của cán bộ đoàn thể là tính chất của người "Làm công ăn lương" hơn là tính

chất của người hoạt động xã hội nên mang nặng tính chất hành chính, hoạtđộng kém hiệu quả, chưa quan tâm đúng mức đến lợi ích của đoàn viên, hộiviên, vì thế đoàn viên, hội viên đến với tổ chức tỷ lệ còn thấp, ít gắn bó

Những hạn chế trên ảnh hưởng rất lớn đến công tác vận động, tập hợpquần chúng Việc tổ chức đưa quần chúng vào các chương trình hoạt độngcách mạng cần phải nhận thức sâu sắc rằng công tác vận động quần chúng làmột nội dung công tác quan trọng không phải chỉ của Đảng mà phải của cả hệthống chính trị Đảng nắm dân, liên hệ với dân không phải chỉ thông qua hệthống tổ chức của Đảng, thông qua đội ngũ cán bộ, Đảng viên mà còn đượcthực hiện thông qua Nhà nước và các đoàn thể chính trị - xã hội, các tổ chức

từ thiện và nhân đạo Mối quan hệ giữa Đảng và nhân dân là mối quan hệ đaphương nhưng thống nhất theo cơ chế Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhândân làm chủ thông qua các tổ chức đoàn thể của mình Cho nên, việc đổi mớicông tác quần chúng và tăng cường mối quan hệ giữa Đảng với nhân dân làmột việc hết sức quan trọng, có ý nghĩa chiến lược góp phần quyết địnhthắng lợi của sự nghiệp giữ vững độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội

Ch¬ng II Thùc tr¹ng hOẠT ĐỘNG CỦA MĂT TRẬN TỔ QUỐC

QUẬN ĐỐNG ĐA TRONG GIAI ĐOẠN 2008-2012.

2.1 Tổ chức và hoạt động của MTTQ Quận Đống Đa trong giai đoạn 2008-2012.

Quận Đống Đa nằm phía Tây Nam Thành phố Hà nội, diện tích hơn 1vạn ha với tổng số dân gần 40 vạn người Đặc điểm dân cư chủ yếu là cán bộhưu trí, lực lượng vũ trang, cán bộ công chức, viên chức, công nhân lao động

Là quận có nhiều di tích Đình, đền, chùa, nhà thờ Trải qua 5 năm hoạt động

có nhiều thuận lợi nhưng cũng gặp không ít khó khăn, trước tình hình đó,dưới sự lãnh đạo của Quận uỷ, phối hợp của chính quyền và hướng dẫn củaMTTQ Thành phố Hà nội, Uỷ ban MTTQ, các tổ chức thành viên và các tầnglớp nhân dân quận Đống Đa tiếp tục phát huy truyền thống anh hùng, đoànkết, tích cực thực hiện các chủ trương chính sách của Đảng, pháp luật của nhànước, thực hiện mục tiêu chung là: góp phần đảm bảo an ninh chính trị, trật tự

an toàn xã hội, tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền quận Đống

Có được kết quả như vậy là do từ sau đại hội VI của Đảng đến nay,công tác Mặt trận, chính sách Mặt trận đã được đổi mới từng bước, phù hợpvới quá trình đổi mới hệ thống chính trị và đổi mới kinh tế Đảng đã banhành, sửa đổi, bổ xung một số chính sách Mặt trận như: Nghị quyết 8B Khoá

VI về “Đổi mới công tác quần chúng của Đảng, tăng cường mối quan hệ giữaĐảng với nhân dân” Nghị quyết 07 của Bộ Chính trị về “Đại đoàn kết dân tộc

và tăng cường Mặt trận dân tộc thống nhất”, các nghị quyết về Thanh niên, vềPhụ nữ; Pháp lệnh Tín ngưỡng Tôn giáo, nghị quyết 22 về Dân tộc và miềnnúi, nghị quyết về người Việt Nam định cư ở nước ngoài…

Đây là những chính sách Mặt trận trực tiếp đối với mỗi giai cấp, mỗitầng lớp xã hội, thể hiện sự quan tâm đến lợi ích chính đáng của nhân dân, là

cơ sở để củng cố và tăng cường đoàn kết toàn dân tộc

Sự quan tâm của chính quyền đối với công tác Mặt trận đã có chuyểnbiến tiến bộ, sự phối hợp giữa cơ quan Nhà nước với Mặt trận Tổ quốc ngàymột chặt chẽ và có hiệu quả Nhà nước đã ban hành Hiến pháp năm 1992,được sửa đổi bổ xung năm 2001 và nhiều đạo luật, chính sách chăm lo lợi íchcủa các tầng lớp nhân dân Tháng 6- 1999 đã ban hành Luật Mặt trận TổquốcViệt Nam… Luật Mặt trận Tổ quốcViệt Nam và nhiều đạo luật khác đãkhẳng định vai trò vị trí của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong hệ thống chínhtrị và đời sống xã hội

Trong hệ thống bốn cấp của Mặt trận, Mặt trận Tổ quốc xã, phường thịtrấn (gọi tắt là Mặt trận Tổ quốc cơ sở) có vị trí quan trọng:

Cơ sở là nơi tập trung các tầng lớp nhân dân không phân biệt giai cấp,dân tộc tôn giáo, nghề nghiệp v.v; nơi trực tiếp thực hiện chủ trương chínhsách của Đảng và pháp luật của Nhà nước và chương trình hành động của Mặttrận Cuộc sống là ở cơ sở, cách mạng cũng từ cơ sở; nhân dân đoàn kết làmchủ trước nhất và trực tiếp nhất cũng từ cơ sở, thành lập Ban công tác mặttrận tại khu dân cư dưới phường, coi đó là địa bàn hoạt động chủ yếu của Mặt

trận cơ sở; lấy gia đình là đối tượng vận động xây dựng cuộc sống mới là nộidung cuộc vận động.

Song song với quá trình thực hiện các nhiệm vụ công tác Mặt trận

cũng là quá trình củng cố kiện toàn bộ máy Mặt trận bao gồm: Uỷ ban Mặttrận Tổ quốc các cấp, Ban Thường trực, bộ máy chuyên trách các hội đồng

tư vấn đội ngũ cộng tác viên, các tổ chức thành viên Trong nhiệm kỳ

2008-2013 toàn quận có Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc 21phường với 740 người thamgia uỷ viên uỷ ban Mặt trận, uỷ viên thường trực gồm 101 vị với 269 Bancông tác Mặt trận gồm 3.228 người tham gia Thành phần Uỷ ban Mặt trậnphường bao gồm:

+ Đại diện cấp uỷ Đảng và đứng đầu các tổ chức thành viên cùng cấp + Các trưởng ban công tác Mặt trận khu dân cư

+ Một số cá nhân tiêu biểu là những người có uy tín và khả năng hoạtđộng thiết thực đối với nơi ở và đối tượng họ vận động

Về tổ chức của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Quận có 56 vị, trong đó

huy một cách toàn diện, mạnh mẽ Hoạt động của MTTQ còn hạn chế so vớichức năng, nhiệm vụ và yêu cầu của sự nghiệp đổi mới đất nước, nhất là việcthực hiện chức năng giám sát của MTTQ và các đoàn thể tuy đã có nhiều cốgắng song hiệu quả chưa cao, chưa đáp ứng được yêu cầu và nguyện vọng củanhân dân Công tác tuyên truyền vận động nhân dân đẩy mạnh phong trào thiđua yêu nước chưa thật sâu rộng Chưa thường xuyên gắn việc thực hiện quychế dân chủ, quy ước ở tổ dân phố với phong trào và cuộc vận động Nhiềuchủ trương, chính sách chưa được phổ biến kịp thời Việc tổ chức tiếp xúc cácĐại biểu cử tri và đại biểu Quốc hội, Đại biểu HĐND các cấp có nơi chưa đổimới hình thức.

2.2 Kết quả hoạt động của MTTQ quận:

Có thể nói, ngay sau khi củng cố lại tổ chức Mặt trận cấp cơ sở,phương thức công tác mặt trận hướng về địa bàn khu dân cư đã được khẳngđịnh Hoạt động của Mặt trận tập trung vào các vấn đề sau:

2.2.1 Tham gia các phong trào yêu nước: Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức thành viên đã triển khai sâu rộng cuộc vận động " Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" , tổ chức nhiều đợt học tập tư tưởng, đạo

đức của Bác, Hội thi kể chuyện về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, đượccán bộ hội viên và đảng viên tham gia hưởng ứng Mặt trận và các tổ chứcthành viên từ quận đến cơ sở đã tham gia các đợt học tập nghị quyết của

Đảng, đặc biệt là học tập Nghị quyết Trung ương V về "Đổi mới và nâng cao

chất lượng hệ thống chính trị ở cơ sở", nhiều chỉ thị, Nghị quyết quan trọng

của Đảng được xây dựng thành chương trình phối hợp công tác giữa Hội đồngnhân dân - Uỷ ban nhân dân - Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc và chương trình phốihợp với các tổ chức thành viên tuyên truyền vận động nhân dân học tập nghịquyết của Ban chấp hành Đảng bộ Quận Đống Đa để cụ thể hoá thành chươngtrình hành động hàng năm Thường xuyên nắm vững các quan điểm chỉ đạovận dụng vào chương trình hoạt động của Mặt trận làm cho hoạt động luônđúng hướng sát thực tiễn đi vào cuộc sống nhân dân,