SKKN rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản có nâng cao kết quả học tập môn tin học cho học sinh lớp 6a1 của trường trung học cơ sở chà là

Tuy nhiên để việc nâng cao kết quả học tập chương IV: Soạn thảo văn bản môn Tin học lớp 6a1 trường trung học cơ sở Chà Là thông qua việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản nó còn phụ thuộc và

MỤC LỤC

1 Tóm tắt đề tài: 2

2 Giới thiệu: 3

3 Phương pháp: 4

4 Phân tích dữ liệu và bàn luận kết quả: 7

5 Kết luận và khuyến nghị: 9

6 Tài liệu tham khảo:

7 Phụ lục:

I TÓM TẮT ĐỀ TÀI

Trong những năm giảng dạy và công tác tại đơn vị, tham khảo ở các đồng nghiệp Bản thân tôi thấy hầu như các giáo viên lên lớp dạy mới chỉ chú ý đến việc làm thế nào để truyền thụ đến học sinh được đầy đủ kiến thức, trình bày bảng khoa học, dạy theo đúng phương pháp mới, đa số học sinh được hoạt động nhóm Hầu như chưa quan tâm đến việc làm thế nào để kích thích cho học sinh

có được sự đam mê thực sự với môn học Chính vì vậy việc truyền thụ kiến thức đến từng đối tượng học sinh cũng chưa thật sự được quan tâm, trong khi đó số lượng học sinh thực sự đam mê tìm hiểu hoặc chưa chịu tìm tòi, nghiên cứu nội dung bài học trước khi đến lớp.

Để nâng cao kết quả học tập của học sinh lớp 6 thông qua việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản là rất quan trọng Học sinh có nắm được mục tiêu bài học hay không, có tò mò hứng thú với kiến thức mới hay không là phụ thuộc vào hoạt động tạo tình huống học tập của giáo viên Tạo tình huống học tập lý thuyết đi đôi với thực hành sẽ tạo cho học sinh những hứng thú ban đầu và thúc đẩy các

em tìm hiểu về kiến thức mới để có khả năng hiểu và làm được các bài tập trên máy tính một cách mạch lạc hơn Từ đó giúp các em hứng thú và yêu thích môn học Tin học hơn Tuy nhiên để việc nâng cao kết quả học tập chương IV: Soạn thảo văn bản môn Tin học lớp 6a1 trường trung học cơ sở Chà Là thông qua việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản nó còn phụ thuộc vào các yếu tố khác như: Thái

độ học tập của học sinh, kỹ năng truyền đạt kiến thức của giáo viên, phương pháp dạy học, cơ sở vật chất

Bản thân tôi cần nghiên cứu nội dung vấn đề sau đây nhằm nâng cao chất lượng học tập bộ môn Tin học lớp 6a1 trường Trung học cơ sở Chà Là.

Nghiên cứu được tiến hành trên hai lớp tương đương: Hai lớp 6 trường Trung học cơ sở Chà Là Lớp 6a1 là lớp thực nghiệm và lớp 6a2 là lớp đối chứng Lớp thực nghiệm được thực hiện giải pháp rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản Kết quả sau khi áp dụng cho thấy tác động đã có ảnh hưởng rõ rệt đến kết quả học tập của học sinh: Lớp thực nghiệm đã đạt kết quả học tập cao hơn lớp đối chứng Điểm trung bình bài kiểm tra sau tác động của lớp thực nghiệm là

7.41; Lớp đối chứng là 5.97 Kết quả phép kiểm chứng T-Test p = 0,0001 < 0,05

có ý nghĩa là sự khác biệt lớn giữa điểm trung bình của lớp thực nghiệm và lớp đối chứng Điều đó chứng minh rằng, việc nâng cao kết quả học tập chương IV: Soạn thảo văn bản môn Tin học lớp 6a1 trường Trung học cơ sở Chà Là thông qua việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản là rất cần thiết trong quá trình giảng dạy.

II GIỚI THIỆU

1 Hiện trạng:

Trong quá trình giảng dạy bản thân tôi nhận thấy rằng: Một lớp học bao gồm nhiều học sinh có khả năng nhận thức khác nhau, và thích tìm hiểu bài hoặc nghiên cứu bài trước ở nhà cũng gần như tương ứng Trong quá trình giảng dạy giáo viên đưa ra một số câu hỏi gợi mở hay một vài cách để học sinh chỉnh sửa văn bản từ đó sẽ dẫn dắt học sinh giải quyết vấn đề, vì các em cũng còn xa lạ với máy tính nên cũng có một số em sẽ gặp khó khăn trong quá trình học tập.

2 Nguyên nhân:

Khả năng tư duy của học sinh lớp 6 còn nhiều hạn chế

Do cơ sở vật chất chưa đảm bảo cho mỗi học sinh ngồi 01 máy tính nên việc học tập cũng như thực hành chưa đạt kết quả như mong muốn.

Khi giảng dạy giáo viên không thể quan tâm hoặc đến để chỉ dẫn cho từng học sinh cùng lúc Học sinh tỏ ra chán nản, thiếu tập trung, không tiếp tục thực hiện yêu cầu của giáo viên Do đó các học sinh này thường đạt kết quả thấp trong các bài kiểm tra và các bài thi

3 Giải pháp thay thế:

Để thay đổi được vấn đề trên, bản thân tiến hành nghiên cứu đề tài này: Nâng cao kết quả học tập chương IV: Soạn thảo văn bản môn Tin học lớp 6a1 ở trường Trung học cơ sở Chà Là thông qua việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản

4 Các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài:

Một vài kinh nghiệm để dạy tốt môn Tin học bậc THCS – Tác giả: Nguyễn Lê Thông.

Giải pháp nâng cao chất lượng cho học sinh yếu kém trong học tập môn tin học

- Tác giả: Hồ Đắc Khanh

5 Vấn đề nghiên cứu:

Việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản có nâng cao kết quả học tập môn Tin học cho học sinh lớp 6a1 của trường Trung học cơ sở Chà Là không?

6 Giả thuyết khoa học:

Có, việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản ở bộ môn Tin học lớp 6 đã nâng cao kết quả học tập của học sinh lớp 6a1 trường trung học cơ sở Chà Là

III PHƯƠNG PHÁP

1 Khách thể nghiên cứu:

Bản thân tôi đã lựa chọn lớp 6a1 và lớp 6a2 trường Trung học cơ sở Chà Là vì đối tượng này có nhiều thuận lợi cho việc nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng.

 Học sinh :

Hai lớp 6a1 và 6a2 được chọn tham gia nghiên cứu có nhiều điểm tương đồng:

Số lượng học sinh ở mỗi lớp, trình độ, thành phần dân tộc, độ tuổi,…

Về thành tích học tập của năm học trước, hai lớp tương đương nhau.

 Giáo viên: Có 7 kinh nghiệm trong giảng dạy môn Tin học bậc trung học cơ

sở, nhiệt tình và có trách nhiệm cao trong công tác, đồng thời tích cực hợp tác nghiên cứu với các giáo viên khác trong tổ chuyên môn.

2 Thiết kế nghiên cứu:

Chọn hai lớp 6a1 là lớp thực nghiệm và 6a2 là lớp đối chứng Lấy kết quả bài kiểm tra 1 tiết để làm bài kiểm tra trước tác động Kết quả kiểm tra cho thấy điểm trung bình của hai lớp có sự khác nhau, do đó chúng tôi dùng phép kiểm chứng T-test độc lập để kiểm chứng sự chênh lệch điểm số trung bình của hai lớp trước tác động.

Sử dụng thiết kế 2: Giáo viên cho làm bài kiểm tra 1 tiết sau khi các em đã học xong bài 17: Em tập chỉnh sửa văn bản, lấy kết quả bài kiểm tra này làm bài kiểm tra sau tác động.

Bảng thiết kế nghiên cứu:

Nhóm Kiểm tra trước tác

động

Tác động

Kiểm tra sau tác động

Lớp 6a 1

(Thực nghiệm) 4.98

Dạy học có sử dụng biện pháp rèn kỹ năng

chỉnh sửa văn bản 7.41Lớp 6a 2

Ở thiết kế này, chúng tôi sử dụng phép kiểm chứng T-test độc lập.

3 Quy trình nghiên cứu:

a Chuẩn bị bài của giáo viên:

Trong quá trình thực hiện kế hoạch bài học cho một tiết dạy phù hợp với nhiều đối tượng là khâu quan trọng không thể thiếu của một tiết dạy mà bất kỳ giáo viên nào cũng phải biết Thiết kế trước bài dạy giúp giáo viên chuẩn bị chu đáo hơn về kiến thức, kĩ năng, phương pháp, tiến trình và tâm thế để đi vào một tiết dạy.

Để thiết kế một bài giảng phù hợp với nhiều đối tượng học sinh thì giáo viên cần phải làm được những việc sau đây:

Cần xác định được mục tiêu, trọng tâm của bài học về kiến thức, kĩ năng thái độ và tình cảm Tìm ra được những kĩ năng cơ bản dành cho học sinh yếu,

kĩ năng nâng cao cho học sinh khá giỏi.

Tham khảo thêm tài liệu để mở rộng và đi sâu hơn vào đơn vị kiến thức cần cung cấp, giúp giáo viên nắm một cách tổng thể, để giải thích cho học sinh khi cần thiết.

Nắm được ý đồ của sách giáo khoa để xây dựng và thiết kế các hoạt động dạy học cho phù hợp với tình hình của học sinh và điều kiện dạy học của đơn vị Chuẩn bị tốt phòng máy tính, đèn chiếu và các thiết bị dạy học cần thiết khác.

Khi giáo viên dạy lớp 6a2 (Lớp đối chứng) thiết kế bài dạy không sử dụng phương pháp trực quan nhiều, các bước tiến trình lên lớp khác vẫn hoạt động

bình thường.

Khi giáo viên dạy lớp 6a1 (Lớp thực nghiệm) thiết kế bài dạy được sử dụng tối đa phương pháp thực hành nhóm, trực quan, kết hợp với việc hướng dẫn học sinh thực hiện các thao tác mẫu theo yêu cầu của giáo viên Các tiến trình lên lớp khác vẫn hoạt động bình thường, chú trọng hướng dẫn học sinh một

số thao tác cơ bản khi sử dụng máy tính như: Soạn thảo văn bản, sao chép, di chuyển, lưu văn bản, mở một văn bản đã lưu trên máy tính,chỉnh sửa nội dung của một văn bản…, để từ đó học sinh biết cách trình bày một bài một văn bản theo đúng yêu cầu của đề bài

b Tiến hành dạy thực nghiệm:

Thời gian tiến hành dạy thực nghiệm vẫn theo kế hoạch dạy học của nhà trường và thời khóa biểu để đảm bảo tính khách quan.

Ví dụ 1: Để xoá một vài kí tự em dùng phím Delete và phím Backspace

- Phím Backspace ( ← ): xoá kí tự ngay trước con trỏ soạn thảo.

- Phím Delete (Del): xoá kí tự ngay sau con trỏ soạn thảo.

Ví dụ 2: Để sao chép phần văn bản em thực hiện như sau:

- Chọn phần văn bản muốn sao chép và nháy nút Copy (hay CTRL+C)

- Đưa con trỏ tới vị trí cần sao chép nháy nút Paste (hay CTRL+V)

*Lưu ý: Có thể nháy nút Copy một lần và nháy nút Paste nhiều lần.

4 Đo lường và thu thập dữ liệu:

Bài kiểm tra trước tác động là bài kiểm tra 1 tiết do giáo viên sắp xếp tổ chức.

Bài kiểm tra sau tác động là bài kiểm tra 1 tiết sau khi các em học hết bài 17 theo phân phối chương trình môn Tin học 6.

Quy trình kiểm tra và chấm bài kiểm tra:

Ra đề kiểm tra: Ra đề kiểm tra và đáp án Sau đó lấy ý kiến đóng góp của các giáo viên dạy cùng môn, cùng trường để bổ sung và chỉnh sửa cho phù hợp.

Tổ chức kiểm tra hai lớp cùng một thời điểm, cùng đề Sau đó tổ chức chấm điểm theo đáp án đã xây dựng.

Sau đây là bảng đánh giá độ tin cậy của số liệu thu thập được sau khi chấm

các bài kiểm tra:

Lớp Trước tác động Độ tin cậy (rSB) Sau tác động

Dữ liệu được chia đôi theo câu hỏi chẵn, lẻ và tính tổng điểm của chúng, sau

đó sử dụng công thức Spearman-Brown: r SB =2*r hh / (1+r hh) Kết quả thu được

rSB ≥ 0,7 như vậy dữ liệu thu được đáng tin cậy.

IV PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ KẾT QUẢ

Tổng hợp kết quả sau khi chấm bài:

Lớp thực nghiệm

(6a1)

Lớp đối chứng (6a2)

Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD = 0.87 theo bản tiêu chí Cohen nên mức độ ảnh hưởng của tác động khi sử dụng phương pháp trên là trung bình Giả thuyết của đề tài “Nâng cao kết quả chương IV: Soạn thảo văn bản môn Tin học lớp 6a1 trường Trung học cơ sở Chà Là thông qua việc rèn kỹ năng chỉnh sửa văn bản” đã được kiểm chứng.

Biểu đồ so sánh điểm trung bình trước tác động và sau tác động của nhóm thực

nghiệm và nhóm đối chứng.

* Bàn luận:

Kết quả kiểm tra cho thấy, điểm trung bình của nhóm thực nghiệm cao hơn nhóm đối chứng, chênh lệch điểm số là 7.41 – 5.97 = 1,44

Độ chênh lệch điểm trung bình tính được SMD = 0.87 theo bản tiêu chí Cohen chứng tỏ mức độ ảnh hưởng của tác động là lớn.

Mức độ ảnh hưởng của tác động là lớn, p = 0,0001 < 0,05 chứng tỏ điểm trung bình của lớp thực nghiệm cao hơn lớp đối chứng không phải ngẫu nhiên

mà do tác động mà có.

Tác động đã có ý nghĩa lớn đối với tất cả các đối tượng học sinh: yếu, trung bình, khá, giỏi Số học sinh yếu giảm nhiều, số học sinh khá tăng đáng kể, đặc biệt có học sinh đạt kết quả giỏi.

* Hạn chế:

Học sinh lớp 6 bước đầu tập làm quen với việc soạn thảo văn bản Vì thế giáo viên cần lựa chọn các phương pháp giảng dạy phù hợp với trình độ của học sinh.

Trong quá trình giảng dạy, giáo viên cần hướng dẫn các thao tác trước để học sinh quan sát và thực hiện theo, quan tâm nhiều hơn nữa đến các em học sinh yếu kém trong lớp

V KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ

1 Kết luận:

Nhìn lại suốt quá trình nghiên cứu, để kết quả nghiên cứu đủ sức thuyết phục hơn, tuy vẫn sử dụng thiết kế kiểm tra trước tác động và sau tác động với các nhóm tương đương, trong đó thang đo thái độ giữ nguyên còn thang đo kiến thức không dựa vào 2 đề kiểm tra trước và sau tác động mà tự bản thân ra để 2

đề này là tương đương

Sau một thời gian thực hiện một số biện pháp nhằm nâng cao kết quả học tập môn Tin học lớp 6, bản thân tôi nhận thấy chất lượng học tập, sự sáng tạo cũng như khả năng tiếp thu kiến thức, vận dụng các kỹ năng, kỹ xảo trong việc chỉnh sửa văn bản của được tăng lên rõ rệt Đặc biệt học sinh hình thành lối tư duy rất đa dạng, phong phú

Kết quả kiểm tra sau khi thực hiện giải pháp thể hiện sự tiến bộ về nhận thức, tư duy và đặc biệt hơn nữa là sự tự tin của học sinh lớp 6a1 có sự chuyển biến lớn.

Nhận thấy lớp 6a1 dạy theo các biện pháp trong đề tài số lượng học sinh yếu kém giảm rõ rệt, số lượng học sinh khá giỏi tăng đáng kể so với lớp 6a2

2 Khuyến nghị:

* Đối với nhà trường:

Cần quan tâm và tăng cường cơ sở vật chất nhiều hơn nữa để đảm bảo mỗi học sinh đều được ngồi một máy tính thì kết quả giảng dạy cao hơn.

Cần tổ chức các buổi thảo luận, bàn biện pháp nâng cao chất lượng học tập của học sinh yếu kém.

Phối kết hợp chặt chẽ phụ huynh học sinh, với giáo viên trong việc giáo dục ý thức trong học tập của học sinh

* Đối với giáo viên:

Tích cực học tập, tự bồi dưỡng về chuyên môn nghiệp vụ, đầu tư soạn giảng có chất lượng

Nâng cao trình độ công nghệ thông tin, ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy.

Chà Là, ngày 10 tháng 03 năm 2015

Người thực hiện

Trần Minh Phương

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Sách giáo khoa Tin học quyển 1, NXB GD năm 2014

2 Giáo trình Soạn thảo văn bản, NXB ĐHQG TP> Hồ Chí Minh

3 Tài liệu tập huấn Nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng, Dự án Việt - Bỉ,

Bộ GD&ĐT năm 2010

PHỤ LỤC

- Phụ lục 1: Kế hoạch dạy học.

- Phụ lục 2 :

Đề và đáp án kiểm tra trước và sau tác động.

Bảng điểm kiểm tra trước và sau tác động của lớp 6a1; 6a2.

Tuần : Ngày dạy : / /

Chương 4 : SOẠN THẢO VĂN BẢN

Bài 13: Tiết 37, 38 LÀM QUEN VỚI SOẠN THẢO VĂN BẢN

1 Mục tiêu:

1.1 Kiến thức: Giúp học sinh làm quen với phần mềm soạn thảo văn bản Microsoft

- HS biết : Cách khởi động Word, mở văn bản, lưu văn bản, kết thúc soạn thảo

1.2 Kỹ năng: Sử dụng chuột, gõ bàn phím bằng 10 ngón.

- Nhận biết và sử dụng được một số biểu tượng trên màn hình

1.3 Thái độ: Yêu thích bộ môn và tích cực nghiên cứu bài.

2 Trọng tâm:

Khởi động phần mềm soạn thảo văn bản Microsoft Word

3 Chuẩn bị :

3.1 Giáo viên: SGK, phòng máy tinh, đèn chiếu

3.2 Học sinh: SGK, kiến thức phần hướng dẫn tự học ở nhà

4 Tiến trình:

4.1 Ổn định tổ chức và kiểm diện: 6a1: 32; 6a2:32

4.2 Kiểm tra miệng:

Câu 1: Đổi tên tệp tin và xóa tệp tin ta thực hiện như thế nào? (10đ)

* Đổi tên tệp tin:(5đ)

Nháy chuột vào tên của tệp

Nháy chuột vào tên một lần nữa

Gõ tên mới rồi nhấn Enter

* Xóa tệp tin:(5đ)

Nháy chuột để chọn tệp tin cần xóa

Nhấn phím Delete

4.3 Bài mới:

Hoạt động 1: Giới thiệu nội dung chương IV

Hoạt động 2: Văn bản và phần mềm soạn thảo

văn bản

GV yêu cầu HS hoạt động nhóm và trả lời các

câu hỏi sau:

- Hằng ngày các em thường tiếp xúc với các

loại văn bản nào?

- Các em thường tạo văn bản bằng gì?

.Ngày nay ngoài sử dụng bút viết trên giấy

người ta còn tạo văn bản bằng gì?

I/ VĂN BẢN VÀ PHẦN MỀM SOẠN THẢO VĂN BẢN:

- Các loại văn bản thường gặp như: trangsách, vở, bài báo …

- Ngày nay, chúng ta có thể tự tạo ra vănbản nhờ sử dụng máy tính và phần mềmsoạn thảo văn bản

HS Đại diện nhóm trả lời.

HS nhóm khác nhận xét, sửa sai (nếu có)

GV Nhận xét, thống nhất kết quả đúng

GV Giới thiệu phần mềm Microsoft Word

Hoạt động 3: Khởi động Word

GV yêu cầu HS thu thập thông tin SGK và cá

nhân trả lời câu hỏi: Nêu các cách khởi động

Word?

HS: trả lời

GV yêu cầu HS nhận dạng các biểu tượng đó

trên màn hình và GV thực hành cho HS xem

HS: thực hành

Hoạt động 4: Có gì trên cửa sổ word?

GV yêu cầu HS quan sát cửa sổ của Word trên

hình vẽ và phân biệt một vài thành phần chính

GV yêu cầu HS quan sát bảng trên màn hình

và cho biết chúng được sắp xếp như thế nào ?

- Khởi động Word bằng một trong haicách sau:

+ Nháy đúp chuột lên biểu tượng củaWord trên màn hình

+ Nháy nút Start, trỏ chuột vào Program

và chọn Microsoft Word

III/ CÓ GÌ TRÊN CỬA SỔ WORD?

1/ Bảng chọn:

- Các lệnh được sắp xếp theo từngnhóm trong các bảng chọn và đặt trênthanh bảng chọn

- Để thực hiện một lệnh nào đó ta nháychuột vào tên bảng chọn có chứa lệnh đó

và chọn lệnh

- Từ trái sang phải, tên các bảng chọn:File, Edit, View, Insert, Tools, Table,Window, Help