SẢN XUẤT GIÁ TRỊ THẶNG DƯ LÀ QUY LUẬT KINH TẾ CƠ BẢN CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN

Giá trị thặng dư được Marx xem là phần chênh lệch giữa giá trị hàng hóa và số tiền nhà tư bản bỏ ra. Trong quá trình kinh doanh, nhà tư bản bỏ ra tư bản dưới hình thức tư liệu sản xuất gọi là tư bản bất biến và bỏ ra tư bản để thuê mướn lao động gọi là tư bản khả biến. Tuy nhiên, người lao động đã đưa vào hàng hóa một lượng giá trị lớn hơn số tư bản khả biến mà nhà tư bản trả cho người lao động. Phần dư ra đó gọi là giá trị thặng dư. Tức là sản lượng của hàng hóa làm ra có giá trị cao hơn phần tiền mà nhà tư bản trả cho công nhân và mức chênh lệch đó chính là giá trị thặng dư.

TỔNG LIÊN ĐOÀN LAO ĐỘNG VIỆT NAM

ĐẠI HỌC TÔN ĐỨC THẮNG

CHUYÊN ĐỀ THUYẾT TRÌNH SẢN XUẤT GIÁ TRỊ THẶNG DƯ LÀ QUY LUẬT KINH TẾ CƠ

BẢN CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN

Nhóm: 18 Tổ: 4

1 Khái niện giá trị thặng dư

2 Hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư

3 Sản xuất giá trị thặng dư là quy luật kinh tế cơ bản của chủ nghĩa tư bản

NỘI DUNG THUYẾT TRÌNH

1 Khái niện giá trị thặng dư

Giá trị thặng dư được Marx xem là phần chênh lệch giữa giá

trình kinh doanh, nhà tư bản bỏ ra tư bản dưới hình thức tư liệu sản xuất gọi là tư bản bất biến và bỏ ra tư bản để thuê mướn lao động gọi là tư bản khả biến Tuy nhiên, người lao động đã đưa vào hàng hóa một lượng giá trị lớn hơn số tư bản khả biến mà nhà tư bản trả cho người lao động Phần dư ra đó gọi là giá trị thặng dư Tức là sản lượng của hàng hóa làm ra

có giá trị cao hơn phần tiền mà nhà tư bản trả cho công nhân và mức chênh lệch đó chính là giá trị thặng dư

1 Khái niện giá trị thặng dư

Ví dụ Giả sử một người lao động có trong tay giá trị nguyên vật

liệu là 1000 đồng Trên cơ sở sức lao động đã bỏ ra, người lao động đó sẽ làm ra được sản phẩm mới có giá trị

1100 đồng Số tiền 100 đồng chênh lệch đó chính là giá trị thặng dư sức lao động

Tuy nhiên nhà tư bản chỉ trả lương cho anh ta 50 đồng/1 sản phẩm, có nghĩa 50 đồng còn lại là phần

động

2 Hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư

a, Phương pháp sản xuất giát trị thặng dư tuyệt đối:

Là phương pháp sản xuất ra giá trị thặng dư được thực hiện trên cơ sở kéo dài tuyệt đối ngày công lao động của công nhân trong điều kiện thời gian lao động tất yếu không thay đổi

b, Phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tương đối:

Là phương pháp sản xuất ra giá trị thặng dư được thực hiện bằng cách rút ngắn thời gian lao động tất yếu lại để kéo dài một cách tương ứng thời gian lao động thặng dư trên cơ

sở tăng năng suất lao động xã hội trong điều kiện dộ dài ngày công lao động không đổi

• Giá trị thặng dư siêu ngạch:

Là phần giá trị thạng dư thu được do tăng năng suất lao động cá biệt, làm cho giá trị cá biệt của hàng hóa thấp hơn giá trị thị trường của nó

2 Hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư

• Phương pháp sản suất giá trị thặng dư tuyệt đối

VD: Thuê nhân công để dệt 5kg vải , bạn trả cho họ 2K/ngày Tuy nhiên nhân công chỉ mất có 4h để dệt xong 5kg vải mà bạn thuê họ

cả ngày (8h), do vậy bạn cho họ dệt tiếp 4h nữa, như vậy là bạn chiếm dụng 4h lao động của nhân công -> giá trị thặng dư được tạo

ra

• Phương pháp sản xuất giá trị thặng dư tương đối

VD: Thuê nhân công làm 8 tiếng/ngày Nhân công của bạn làm 8 tiếng ra 5kg vải, nhân công được trả lương đúng với SLĐ họ bỏ ra, bạn chẳng thu đc lợi nhuận cho

mình Bạn mua thêm máy móc thiết bị, công nghiệp hóa, với 8 tiếng nhân công tạo ra 40

kg vải, như vậy thời gian lao động xã hội cần thiết là 1 tiếng, và 7 tiếng còn lại là thời gian lao động thặng dư tạo ra giá trị thặng dư tương đối cho bạn

Còn nếu như mà công nghệ của bạn giúp sản xuất ra 60kg vải trong khi các nhà tư bản khác chỉ có được 40kg vải thì lúc đó bạn sẽ đạt được giá trị thặng dư siêu ngạch

2 Hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư

3 Sản xuất giá trị thặng dư là quy luật kinh tế cơ bản của chủ nghĩa tư bản

Quy luật kinh tế cơ bản là quy luật phản ánh bản chất và mục đích của một phương thức sản xuất Mỗi phương thức sản xuất có một quy luật kinh tế cơ bản Bị tước đoạt hết

tư liệu sản xuất công nhân buộc phải bán sức lao động cho nhà tư bản Lao động không công của công nhân làm thuê là nguồn gốc của giá trị thặng dư, nguồn gốc làm giàu của tư bản Sản xuất giá trị thặng dư là mục đích duy nhất của nền sản xuất tư bản chủi nghĩa Phương tiện để đạt được mục đích là tăng cường bóc lột công nhân làm thuê trên cơ sở phát triển kỹ thuật, tăng cường độ lao động, kéo dài ngày công lao động, tăng năng suất lao động…

3 Sản xuất giá trị thặng dư là quy luật kinh tế cơ bản của chủ nghĩa tư bản

Sản xuất giá trị thặng dư là quy luật cở bản của chủ nghĩa tư bản Nội dung của quy luật là tạo ra ngày càng nhiều giá trị thặng dư bằng cách tăng cường các phương tiện kỹ thuật và quản lý để bóc lột ngày càng nhiều lao động làm thuê Quy luật giá trị thặng dư có tác dụng mạnh mẽ trong nhiều mặt của đời sống xã hội Một mặt nó

thúc đẩy kỹ thuật và phân công lao động xã hội phát triển, làm cho lực lượng sản xuất trong xã hội tư bản chủ nghĩa phát triển với tốc độ nhanh và nâng cao năng suất lao động Mặt khác, nó làm cho các mâu thuẫn vốn có của chủ nghĩa tư bản, trước hết là mâu thuẫn cơ bản của nó – mâu thuẫn giữa tính chất xã hội của sản xuất với sự chiếm hữu tư nhân tư bản chủ nghĩa về tư liệu sản xuất ngày càng gay gắt

Quy luật giá trị thặng dư ra đời và tồn tại cùng với sự tồn tại của chủ nghĩa tư bản Nó quyết định các mặt chủ yếu , các quá trình kinh tế chủ yếu của chủ nghĩa tư bản Nó là động lực vận động, phát triển của chủ nghĩa tư bản, đồng thời nó cũng làm cho mọi mâu thuẫn của chủ nghĩa tư bản, đặc biệt là làm cho mâu thuẫn cơ bản của chủ nghĩa tư bản ngày càng

gay gắt , đưa đến sự thay thế tất yếu chủ nghĩa tư bản bằng một xã hội cao hơn.

3 Sản xuất giá trị thặng dư là quy luật kinh tế cơ bản của chủ nghĩa tư bản