Khai thác, sử dụng, bảo quản, sửa chữa và tự tạo thiết bị dạy học TS nguyễn thị kim thành

NỘI DUNG THÔNG TIN NGUỒN DAy hc là mBt quá trình mang tính sáng tAo, trong ó GV có th& ny sinh làm các W dùng dAy hc Dn gin, tV các nguyên v4t liu t4n d$ng vi phát trin, mc dù trang th

khai th¸c, sö dông, b¶o qu¶n, söa ch÷a

vµ tù t¹o thiÕt bÞ d¹y häc

TS NGUYỄN THỊ KIM THÀNH

A GIỚI THIỆU TỔNG QUAN

Nhng nm qua, các trng trung hc ph thông trong c nc ã c chú trng u t trang thi t b" giáo d$c áng k&, trong khi ó, vi)c u t thi t b" giáo d$c cho các trung tâm GDTX còn thi u và cha c chú trng Vì v4y, vi)c tng cng trang b" và s7 d$ng có hi)u qu TBDH nh:m áp ;ng yêu cu i mi PPDH là góp phn tích c@c th@c hi)n m$c tiêu ào tAo con ngi Vi)t Nam nng Bng, t@ chC, sáng tAo, trong

ó phi k&  n TBDH t@ làm

TBDH trong nhà trng nói chung và tAi các cD sE GDTX nói riêng còn nhiFu vGn F bGt c4p vF sH lng cIng nh chGt lng, làm nh hEng không nhJ  n chGt lng dAy hc MBt sH thi t b" có chGt lng kém hoMc do vi)c s7 d$ng cCa GV cIng nh hc viên cha úng quy cách nên rGt dN hJng hóc Vì v4y, cán bB lãnh Ao tAi các cD sE GDTX cn có k hoAch chO Ao vGn F bo qun và s7a cha TBDH nh:m áp ;ng k"p thi nhu cu dAy hc cCa GV và hc viên, áp ;ng nhu cu nâng cao chGt lng dAy hc hi)n nay

Module này sQ giúp GV phát huy c tHi a kh nng cCa mình và trE thành ngi GV nng Bng, sáng tAo và hi)n Ai, bi t k t hp khéo léo các loAi hình TBDH ph$c v$ công tác ging dAy Tuy nhiên & có thêm

ki n th;c, GV nên tham kho các tài li)u có liên quan vF TBDH cho các cGp hc, b4c hc theo quy "nh cCa BB Giáo d$c và Rào tAo

2 Về kĩ năng

— Bi t cách s7a cha nhng h hJng nhU các TBDH

— Bi t t@ làm mBt sH TBDH Dn gin tV nhng v4t li)u dN ki m, chi phí thGp

3 Về thái độ

— Phát huy kh nng tìm tòi ham hc hJi cCa GV và hc viên trong quá trình khai thác và s7 d$ng TBDH

C NỘI DUNG

THÔNG TIN NGUỒN

DAy hc là mBt quá trình mang tính sáng tAo, trong ó GV có th& ny sinh làm các W dùng dAy hc Dn gin, tV các nguyên v4t li)u t4n d$ng vi phát trin, mc dù trang thi t b" E các cD sE GDTX tDng Hi y C, nhng h cIng khuy n khích GV t@ làm W dùng dAy hc theo hng này Bên cAnh vi)c t@ làm W dùng dAy hc cCa GV, hc viên ngành GDTX cIng là mBt l@c lng cBng tác viên rGt tích c@c trong vi)c làm mBt sH W dùng dAy hc cho GV Qua ó hc viên c rèn luy)n thêm vF k\ nng nghiên c;u khoa hc, nh ó các thao tác t duy ngày càng c phát tri&n

Nội dung 1

DANH MỤC THIẾT BỊ DẠY HỌC TỐI THIỂU CHO CÁC MÔN HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG (bao gồm cả các cơ sở giáo dục thường xuyên) [2,3,6]

sở và Trung học phổ thông cho các cơ sở giáo dục thường xuyên (1 tiết)

kê các TBDH mà bn bi(t

TBDH t4i thi/u dùng cho các c s GDTX

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Cơ sở ban hành danh mục TBDH tối thiểu cho các môn học ở cấp Trung học cơ sở

* Ngh" quy t sH 40/2000/QH10 cCa QuHc hBi khoá X và ChO th" 14/2001/CT—TTg cCa ThC tng Chính phC vF i mi ChDng trình giáo d$c ph thông, tV nm hc 2002  n 2009, các lp E cGp Trung hc

cD sE c cung cGp mi và b sung TBDH theo Danh m$c TBDH tHi thi&u b:ng nguWn kinh phí ChDng trình m$c tiêu QuHc gia Giáo d$c và Rào tAo

* Các ngh" quy t cCa BB trEng BB Giáo d$c và Rào tAo:

— Quy t "nh sH 21/2002/QR/BGD&RT ngày 16/4/2002 vF vi)c ban hành Danh m$c TBDH tHi thi&u lp 6;

— Quy t "nh sH 24/2003/QR/BGD&RT ngày 09/6/2003 vF vi)c iFu chOnh, b sung Danh m$c TBDH tHi thi&u lp 7 ban hành kèm theo Quy t "nh

sH 13/2003/QR/BGD&RT ngày 24/3/2003;

— Quy t "nh sH 10/2004/QR—BGD&RT ngày 15/4/2004 vF vi)c ban hành Danh m$c TBDH tHi thi&u lp 8; Quy t "nh sH 20/2004/QR—BGD&RT ngày 20/7/2004 vF vi)c s7a i, b sung Danh m$c TBDH tHi thi&u lp 8;

— Quy t "nh sH 16/2005/QR—BGD&RT ngày 17/5/2005 vF vi)c ban hành Danh m$c TBDH tHi thi&u lp 9

TV nm hc 2009 — 2010, vi)c mua smm b sung TBDH cho tGt c các lp cCa cGp Ti&u hc và Trung hc cD sE c th@c hi)n chC y u b:ng kinh phí chi thng xuyên cCa các cD sE giáo d$c và b:ng kinh phí ChDng trình m$c tiêu QuHc gia Giáo d$c và Rào tAo theo Thông t liên t"ch sH 125/2008/TTLT—BTC—BGD&RT ngày 22/12/2008 cCa liên BB Tài chính — Giáo d$c và Rào tAo

— Thông t sH 19/2009/TT—BGD&RT ngày 11/8/2009 vF vi)c ban hành Danh m$c TBDH tHi thi&u cGp Trung hc cD sE

* Quy "nh vF t ch;c mua smm:

— Danh m$c TBDH tHi thi&u do BB Giáo d$c và Rào tAo ban hành chO Mt

ra yêu cu tHi thi&u vF sH lng, chGt lng (mô t chi ti t) cCa các thi t b" mà mri cD sE GDTX cn phi có

Khi l4p k hoAch mua smm TBDH, mri cD sE GDTX phi: T ch;c rà soát các TBDH hi)n có; RHi chi u vi Danh m$c TBDH tHi thi&u cCa cGp hc,

sH lp hc, sH hc viên và iFu ki)n cD sE v4t chGt, Bi ngI cán bB, GV, viên ch;c làm công tác thi t b" hi)n có; Mua smm C vF sH lng tHi thi&u, m bo chGt lng ngay tV u nm hc và tránh lãng phí

— Vi mri nBi dung dAy hc có th&:

+ L@a chn TBDH thuBc mBt hoMc mBt sH trong các chCng loAi khác nhau

& mua smm nh tranh nh, bn W, mô hình, mou v4t, các PMDH, bn trong, TBDH i)n t7,

+ T ch;c t@ làm TBDH nhng phi m bo các yêu cu vF tính khoa hc

và tính s phAm & ph$c v$ ging dAy

+ Khuy n khích các cD sE GDTX mua smm các thi t b" tiên ti n, có tính thum m\ và hi)u qu s7 d$ng cao

— Vi các cD sE GDTX ã trang b" C TBDH tHi thi&u theo Danh m$c TBDH tHi thi&u cCa cGp hc, cn c; tình hình th@c t vF CSVC, kinh phí và Bi ngI GV, viên ch;c làm công tác thi t b", có th& mua smm thêm các TBDH

khác (ngoài Danh m$c TBDH tHi thi&u) & nâng cao chGt lng ph$c v$

i mi PPDH

— SE Giáo d$c và Rào tAo chO Ao các Công ty Sách — Thi t b" trng hc ph$c v$ tHt nhu cu mua smm thi t b", v4t t tiêu hao và s7a cha, bo dwng TBDH cCa các cD sE GDTX E "a phDng Vi)c t ch;c mua smm TBDH cn th@c hi)n theo quy "nh cCa Lu4t RGu thu ngày 29/11/2005; Ngh" "nh sH 58/2008/NR—CP ngày 05/5/2008 cCa Chính phC hng don th@c hi)n Lu4t RGu thu và l@a chn nhà thu xây d@ng theo Lu4t Xây d@ng và các quy "nh hi)n hành khác cCa nhà nc

— Giám Hc các cD sE GDTX t ch;c nghi)m thu, bàn giao và ch"u trách nhi)m vF sH lng, chGt lng, hi)u qu s7 d$ng TBDH tAi mri cD sE GDTX

— Giám Hc SE Giáo d$c và Rào tAo ch"u trách nhi)m trc Uy ban nhân dân tOnh, thành phH và BB Giáo d$c và Rào tAo vF vi)c chO Ao mua smm, bo qun, s7 d$ng TBDH cho các cD sE GDTX m bo sH lng, chGt lng và k"p ti n B ph$c v$ cho mri nm hc

2 Danh mục thiết bị dạy học tối thiểu cho các môn học cấp Trung học

— Môn Hoá hc gWm 115 mã TBDH (10 tranh nh; 5 mô hình mou v4t; 51 d$ng c$; 45 hoá chGt và 4 bng \a)

— Môn Sinh hc gWm 83 mã TBDH (tranh nh: 21 — lp 6; 22 — lp 7; 14 — lp 8 và 12 — lp 9; 16 mô hình; 52 d$ng c$; 7 hoá chGt và 2 bng \a)

— Môn R"a lí gWm 85 mã TBDH (27 tranh nh; 54 bn W; 4 d$ng c$)

— Môn L"ch s7 gWm 73 mã TBDH (14 tranh nh chung; 7 t4p tranh nh l"ch s7 Th gii; 5 t4p tranh nh l"ch s7 Vi)t Nam; 43 lc W; 1 d$ng c$ và 3 bng \a)

— Môn NgoAi ng gWm 4 mã TBDH (3 tranh nh và 1 bng \a)

— Môn Th& d$c gWm 23 mã TBDH (3 tranh nh và 20 d$ng c$)

— Môn Giáo d$c công dân gWm 4 mã TBDH (tranh nh)

— Môn Công ngh) gWm 107 mã TBDH (20 tranh nh; 6 mô hình; 10 mou v4t

và 71 d$ng c$)

— Môn Tin hc gWm 7 mã TBDH (5 tranh nh và 2 d$ng c$)

3 Cơ sở ban hành danh mục thiết bị dạy học tối thiểu cho các môn học

ở cấp Trung học phổ thông

Thông t sH 01/2010/TT—BGD&RT ngày 18 tháng 01 nm 2010 cCa BB trEng BB Giáo d$c và Rào tAo ban hành Danh m$c TBDH tHi thi&u cGp Trung hc ph thông Theo thông t này, các SE Giáo d$c và Rào tAo có trách nhi)m chO Ao vi)c mua smm, t@ làm, su tm, s7 d$ng và bo qun thi t b" ph$c v$ dAy hc tAi các cD sE GDTX Trung hc ph thông

4 Danh mục thiết bị dạy học tối thiểu cho các môn học cấp Trung học phổ thông

— TBDH dùng chung gWm 11 mã

— HoAt Bng giáo d$c ngoài gi lên lp gWm 2 mã TBDH

— Môn Toán gWm 41 mã TBDH (11 tranh nh, bi&u bng; 8 bng tng k t các dAng W th" cCa mri loAi hàm sH và 22 d$ng c$)

— Môn Ng vn gWm 21 mã TBDH (9 tranh nh và 12 bng \a)

— Môn V4t lí gWm 161 mã TBDH (13 dùng chung; 29 quang hc; 35 i)n;

— Môn Th& d$c gWm 26 mã TBDH (3 tranh nh và 23 d$ng c$)

— Môn Giáo d$c công dân gWm 5 mã TBDH (2 tranh nh và 3 bng \a)

— Môn Công ngh) gWm 58 mã TBDH (15 tranh nh; 25 mou v4t và

sQ kích thích hc viên tích c@c, chC Bng tìm tòi, làm thí nghi)m thu

c k t qu có tính thuy t ph$c cao nh tìm ra chân lí ó

Đánh giá nội dung 1

Câu 1: BAn có bi t tên và ch;c nng các loAi TBDH hi)n có E cD sE GDTX

mà bAn ang công tác không? Cho ví d$

Câu 2: Các loAi TBDH E cD sE GDTX mà bAn ang công tác có m bo chGt lng tHt khi a vào s7 d$ng không? Vì sao?

Câu 3: TAi trung tâm bAn ang công tác, các nhà qun lí có chú ý  n vi)c mua smm thêm TBDH ngoài danh m$c không? TAi sao?

Câu 4: Hi)n nay, E các cD sE GDTX, TBDH ã áp ;ng c nhu cu ging dAy không? Vì sao?

Nội dung 2

CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC NÂNG CAO HIỆU QUẢ

SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở CÁC CƠ SỞ GIÁO DỤC THƯỜNG XUYÊN [1, 3, 5, 6, 7, 9, 10]

Hãy m s6 tay hc t7p c9a bn / b:t ;u n<i dung này !

hiện nay (0,5 tiết)

Bn ã tng nghe, tng th?c hi"n 6i m-i PPDH, hãy nh- li và vi(t ra suy nghA c9a mình v2 :

* Nh*ng Dnh h,-ng c bEn v2 6i m-i PPDH theo h,-ng tích c?c:

* Xu th( 6i m-i PPDH hi"n nay :

Bn hãy 4i chi(u nh*ng n<i dung va vi(t v-i nh*ng thông tin d,-i ây

và t? hoàn thi"n n<i dung ã vi(t

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Định hướng đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực

R"nh hng i mi PPDH ã c xác "nh trong Ngh" quy t Trung

Dng 4 khoá VII (1 — 1993), Ngh" quy t Trung Dng 2 khoá VIII (12 — 1996), c th& ch hoá trong Lu4t Giáo d$c (12 — 1998), c c$ th& hoá trong các chO th" cCa BB Giáo d$c và Rào tAo, Mc bi)t là chO th" sH

15 (4 — 1999)

Lut Giáo dc, iFu 24.2, ã ghi: "PhDng pháp giáo d$c ph thông phi phát huy tính tích c@c, t@ giác, chC Bng, sáng tAo cCa hc viên; phù hp vi Mc i&m cCa tVng lp hc, môn hc; bWi dwng phDng pháp t@ hc, rèn luy)n k\ nng v4n d$ng ki n th;c vào th@c tiNn; tác Bng  n tình cm, em lAi niFm vui, h;ng thú hc t4p cho hc viên" Có th& nói cHt lõi cCa i mi dAy hc là hng ti hoAt Bng hc t4p chC Bng, chHng lAi thói quen hc t4p th$ Bng

R"nh hng i mi PPDH theo hng tích c@c chú trng  n phDng pháp hc cCa hc viên GV cn quan tâm  n vi)c trAng b" ki n th;c

và phDng pháp hc cho hc viên Vì v4y GV cn iFu chOnh các hoAt

Bng dAy hc sao cho phù hp vi nng l@c, sE thích và nhu cu cCa ngi hc

Y u tH cHt lõi cCa "nh hng i mi PPDH theo hng tích c@c là cm giác thoi mái vF s@ tham gia cCa hc viên trong các hoAt Bng hc t4p S@ tham gia cCa hc viên là nói  n cng B hoAt Bng, s@ t4p chung, s@ say mê hc t4p, yêu thích khám phá thu nh4n ki n th;c, hc viên tham gia tích c@c vào quá trình hc t4p, khi chúng ta quan sát thGy hc viên có s@ t4p chung cao B, mi)t mài, say mê gii quy t các nhi)m v$ hc t4p, bJ qua y u tH thi gian Ta nói quá trình hc t4p tích c@c ang diNn ra và hc viên ang thu nh4n ki n th;c E m;c B sâu

R& quá trình tích c@c th@c s@ có hi)u qu GV cn th@c hi)n tHt 5 y u tH làm tng s@ tham gia cCa hc viên Ró là:

— Không khí hc t4p và các mHi quan h) trong nhóm, trong lp

— S@ phù hp vi m;c B phát tri&n cCa hc viên

— S@ gn gIi vi th@c t

— M;c B và s@ a dAng cCa hoAt Bng

— PhAm vi t@ do sáng tAo

2 Xu thế đổi mới phương pháp dạy học hiện nay

Tri t lí giáo d$c th kO XXI c UNESCO công b' là h)c t*p suHt i d@a trên bHn cBt tr$: Hc & bi t, hc & làm, hc & chung sHng và hc

& sáng tAo

Các PPDH truyFn thHng mMc dù ã kh€ng "nh c nhng thành công nhGt "nh song cIng ã bBc lB nhiFu hAn ch , trong ó hAn ch ln nhGt là lHi truyFn th$ mBt chiFu làm th$ Bng hoá ngi hc Trong cD ch th" trng, s@ cAnh tranh ngày càng gay gmt, n u mri ngi không chC Bng trong hoAt Bng cCa mình thì không th& áp ;ng c yêu cu ngày càng cao cCa công vi)c, cCa xã hBi và s- b ào th0i Mt khác, vi s3 phát trin nhanh c4a n5n ki6n th7c nhân lo8i, ki6n th7c cá nhân nhanh chóng b "lão hoá", b l8c h*u, do ó n6u m;i cá nhân không bi t t@ hc, t@ nâng cao nng l@c, hoàn thi)n tay nghF thì cIng nhanh chóng t$t h4u Vì v4y, chúng ta phi i mi PPDH theo hng dAy cách hc, cách suy ngh\, dAy phDng pháp t duy, cn phi:

— Phát huy tính chC Bng, sáng tAo cCa ngi hc trong quá trình nh4n th;c, v4n d$ng

— TAo iFu ki)n cho hc viên t@ l@c phát hi)n, tìm hi&u, Mt và gii quy t vGn F

— Tng cng trao i, tho lu4n, Hi thoAi & tìm chân lí

— TAo iFu ki)n hoAt Bng hp tác trong nhóm

— TAo iFu ki)n cho hc viên t@ ánh giá, ánh giá lon nhau

— T4n d$ng tri th;c th@c t cCa hc viên & xây d@ng ki n th;c mi

— DAy cho hc viên phDng pháp t@ hc phù hp vi nng l@c cCa bn thân

hiệu quả sử dụng thiết bị dạy học ở các cơ sở giáo dục thường xuyên (0,5 tiết)

D?a vào hi/u bi(t và kinh nghi"m th?c tiGn, bn hãy vi(t ra suy nghA c9a mình v2:

Bn hãy 4i chi(u nh*ng n<i dung va vi(t v-i nh*ng thông tin d,-i ây

và t? hoàn thi"n nh*ng n<i dung ã vi(t

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Cơ sở lí luận và thực tiễn

— Do nhu cu phát tri&n cCa xã hBi

— Do nhu cu phát tri&n nguWn nhân l@c cho s@ nghi)p công nghi)p hoá, hi)n Ai hoá Gt nc

— CCng cH, nâng cao thành qu ph c4p Ti&u hc và Trung hc cD sE

— Ri mi toàn di)n (nBi dung, chDng trình, sách giáo khoa, PPDH, ánh giá, cán bB qun lí, )

— S7 d$ng TBDH áp ;ng yêu cu i mi và nâng cao chGt lng dAy hc

2 Sử dụng có hiệu quả thiết bị dạy học trong giai đoạn hiện nay

H) thHng các TBDH phi Dn gin, hi)n Ai: không chO dùng E m;c B bi&u diNn, minh hoA mà c dùng nh phDng ti)n nh4n th;c, là nguWn thông tin giúp ngi hc khám phá, tìm tòi và phát hi)n nhng tri th;c mi, Wng thi rèn luy)n các k\ nng, k\ xo, tAo iFu ki)n cho h hc trong hành Bng

H) thHng TBDH phi c khai thác s7 d$ng nh:m m$c ích tích c@c hoá, hoAt Bng hoá ngi hc trong quá trình dAy hc và thông qua các hình th;c nh dAy hc nêu và gii quy t vGn F, àm thoAi, tng k t, ôn t4p, ki&m tra ánh giá, GV cn nêu ra h) thHng các câu hJi thích hp mang tính logic òi hJi ngi hc phi t duy, quan sát, phân tích,

so sánh, các k t qu cCa hi)n tng s@ v4t TV ó phát hi)n bn chGt hoMc rút ra k t lu4n, khái ni)m hay "nh lu4t,

Tng cng trang b" và s7 d$ng TBDH dành cho ngi hc nh:m tích c@c hoá hay cá bi)t hoá các hoAt Bng cCa h Ngi hc t@ thao tác,

iFu khi&n, s7 d$ng, quan sát hi)n tng nh:m chi m l\nh ki n th;c mi hoMc cCng cH ki n th;c cI ã c hc trc ó GV chO óng vai trò hng don

Đánh giá nội dung 2

Câu 1: Phân tích t tEng chC Ao cCa i mi PPDH hi)n nay

Câu 2:  các trng ph thông nc ta, vi)c hoàn thi)n các PPDH ang

c th@c hi)n theo nhng hng nào?

Câu 3: Trình bày cD sE nâng cao hi)u qu s7 d$ng TBDH

Gi ý:

Câu 1:

— S7 d$ng các y u tH tích c@c ã có E các PPDH nh th@c nghi)m, nêu và gii quy t vGn F, àm thoAi, tr@c quan,

— Ti p thu có chn lc mBt sH quan i&m, PPDH tích c@c trong khoa hc giáo d$c hi)n Ai cCa mBt sH nc phát tri&n nh dAy hc ki n tAo, hp tác theo nhóm nhJ, dAy hc tích c@c, dAy hc tDng tác,

— L@a chn các phDng pháp phát huy tính tích c@c cCa hc viên m bo s@ phù hp vi m$c tiêu bài hc, Hi tng hc viên c$ th&, iFu ki)n cCa tVng "a phDng,

— PhHi k t hp mBt cách hp lí mBt sH phDng pháp khác nhau & phát huy cao B hi)u qu cCa gi hc hoá hc theo hng tích c@c

Câu 2:

— Xây d@ng cD sE lí thuy t chú ý nhng quan i&m phDng pháp lu4n & tìm hi&u bn chGt PPDH và "nh hng hoàn thi)n PPDH

— Hoàn thi)n chGt lng các PPDH hi)n có:

+ Tng cng tính tích c@c, tìm tòi sáng tAo E ngi hc, tiFm nng trí tu) nói riêng và nhân cách nói chung thích ;ng nng Bng vi th@c tiNn luôn

— Sáng tAo ra PPDH mi b:ng các cách sau ây:

+ Liên k t nhiFu PPDH riêng lY thành t hp PPDH ph;c hp

+ Liên k t PPDH vi các phDng ti)n k\ thu4t dAy hc hi)n Ai (phDng ti)n nghe nhìn, máy vi tính, ) tAo ra các t hp PPDH có dùng k\ thu4t,

m bo thu và x7 lí các tín hi)u ngc bên ngoài k"p thi, chính xác + Chuy&n hoá phDng pháp khoa hc thành PPDH Mc thù cCa môn hc (ví d$, phDng pháp th@c nghi)m Hi vi khoa hc t@ nhiên, phDng pháp grap dAy hc, phDng pháp algorit, )

+ Ra dAng hoá các PPDH phù hp vi cGp hc, b4c hc, các loAi hình nhà trng và môn hc

Câu 3:

— Nhu cu òi hJi cCa nFn kinh t — xã hBi

— R"nh hng i mi PPDH

Nội dung 3

KHAI THÁC SỬ DỤNG THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở CÁC CƠ SỞ GIÁO DỤC THƯỜNG XUYÊN [5, 6, 7]

Hoạt động 1: Cơ sở lí luận và thực tiễn trong việc nâng cao

khai thác và sử dụng hiệu quả thiết bị dạy học ở các

cơ sở giáo dục thường xuyên (0,5 tiết)

D@a vào hi&u bi t và kinh nghi)m th@c tiNn, bAn hãy vi t ra nhng suy ngh\ cCa mình vF:

Bn hãy 4i chi(u nh*ng n<i dung va vi(t v-i nh*ng thông tin d,-i ây

và t? hoàn thi"n nh*ng n<i dung ã vi(t

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Cơ sở lí luận và thực tiễn trong việc khai thác, sử dụng thiết bị dạy học ở các cơ sở Giáo dục thường xuyên

S@ phát tri&n vt b4c cCa khoa hc công ngh), s@ bùng n cCa nFn kinh

t tri th;c trong th kO XXI ã Mt ngành Giáo d$c ;ng trc cD hBi thu4n li, Wng thi cIng ;ng trc nhng th7 thách ln trong vGn F

ào tAo nguWn nhân l@c vi nhng yêu cu mi

M$c tiêu Giáo d$c và Rào tAo quy "nh cho b4c hc Trung hc ph thông là: Ti p t$c th@c hi)n giáo d$c toàn di)n, hoàn tGt vi)c cung cGp cho hc viên hc vGn ph thông theo mBt chuun thHng nhGt (chuun ki n th;c, k\ nng), chú trng hng nghi)p và cung cGp mBt sH nng l@c nghF nghi)p ph bi n, tAo iFu ki)n thu4n li cho hc viên ti p t$c hc nghF hoMc làm vi)c có ích cho xã hBi

R& th@c hi)n m$c tiêu trên cn At c hai nhi)m v$ trng tâm sau:

— Ri mi mAnh mQ nBi dung, chDng trình, phDng pháp và cách th;c t ch;c qun lí giáo d$c và ào tAo

— Rào tAo và bWi dwng Bi ngI GV áp ;ng i mi trong ngành Giáo d$c Tng cng s@ óng góp cCa toàn xã hBi vào s@ nghi)p giáo d$c

Vì v4y, vi)c tng cng trang b" và s7 d$ng có hi)u qu TBDH nh:m áp

;ng yêu cu i mi PPDH và phù hp vi nBi dung chDng trình, sách giáo khoa mi

S7 d$ng có hi)u qu TBDH có ngh\a là s7 d$ng At k t qu cao theo m$c tiêu dAy hc ã "nh, góp phn i mi PPDH, tích c@c th@c hi)n m$c tiêu ào tAo con ngi Vi)t Nam nng Bng, t@ chC và sáng tAo

TV th@c t cho thGy:

+ M;c B ti p nh4n ki n th;c cCa hc viên: 1% qua n m; 1,5% qua ti p xúc; 3,5% qua ng7i; 11% qua nghe; 83% qua nhìn

+ M;c B ghi nh ki n th;c: 20% qua nhng gì nghe c; 30% qua nhng

gì nhìn c; 50% qua nhng gì nhìn và nghe c; 80% qua nhng gì nói c và 90% qua nhng gì nói và làm c

Qua ó, càng nhGn mAnh tm quan trng cCa vi)c s7 d$ng TBDH Th@c tiNn cIng cho thGy vi)c s7 d$ng TBDH trong quá trình dAy hc là không

Wng Fu Trong quá trình dAy hc, hi)u qu s7 d$ng TBDH có th& At

c theo các m;c B:

— M;c 1, s7 d$ng li nói là phDng pháp kém hi)u qu nhGt

— M;c 2, s7 d$ng các phDng ti)n không chi u (bng, phGn, mô hình, tranh nh, )

— M;c 3, s7 d$ng các phDng ti)n chi u (èn chi u, video, phim, ) hi)u qu hDn phDng ti)n không chi u

— M;c 4, tham quan, th@c hành, nghiên c;u khoa hc, là phDng ti)n tr@c ti p hi)u qu nhGt

TV cD sE lí lu4n và th@c tiNn ging dAy E các cD sE GDTX ã kh€ng "nh: mri loAi TBDH Fu có ch;c nng và nhi)m v$ riêng Chính vì v4y, GV phi bi t khai thác th mAnh cCa mri loAi hình TBDH & k t hp s7 d$ng chúng trong quá trình dAy hc sao cho At hi)u qu nhGt

bị dạy học ở cơ sở giáo dục thường xuyên (0,5 tiết)

Bn hãy c nh*ng thông tin d,-i ây / có thêm hi/u bi(t v2 nguyên t:c

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Nguyên tắc cơ bản khai thác, sử dụng thiết bị dạy học ở cơ sở Giáo dục thường xuyên

* Rm bo an toàn

— An toàn i)n:

+ Nhng cán bB thng xuyên s7 d$ng và bo dwng TBDH cn phi có k\ nng an toàn i)n và sD c;u khi b" i)n gi4t

+ Các thi t b" nghe nhìn cn có dây cmm nguWn ti p Gt & tránh i)n gi4t

do i)n áp cao dò ra vJ thi t b"

+ Cn chú ý Mc bi)t nhng khu v@c có ghi kí hi)u i)n cao áp

+ Không t@ Bng mE vJ thi t b", n u cn mE phi rút phích cmm i)n + Khi không dùng phDng ti)n k\ thu4t dAy hc trong thi gian dài cn rút phích cmm ra khJi  i)n

— An toàn th" giác:

+ MBt sH TBDH có cng B chi u sáng rGt ln có th& gGp nhiFu ln cng

B ánh sáng mà mmt thng có th& ch"u @ng Vì v4y, tránh & ánh sáng các phDng ti)n chi u th€ng vào mmt GV và hc viên trong khong cách gn

+ MBt sH TBDH nh thi t b" chi u v4t th& (s7 d$ng theo nguyên tmc phn quang) có tGm phC bo v) lt sáng Khi s7 d$ng cn s7 d$ng tGm phC và tuân thC quy trình s7 d$ng

+ S7 d$ng vào thi i&m thích hp cCa gi hc hoMc gi th@c hành

+ Tuân thC k hoAch s7 d$ng TBDH, u tiên cho môn hc, gi hc cn thi t + Không lAm d$ng TBDH

+ S7 d$ng TBDH úng thi i&m & tránh s@ phân tán cCa ngi hc

— S7 d$ng TBDH phù hp vi tâm sinh lí ngi hc:

+ Phù hp vi Mc i&m l;a tui

— T4n d$ng tHi a kh nng ki&m tra ánh giá cCa TBDH

— L@a chn phDng ti)n khi bi t chmc s7 d$ng nó có hi)u qu

— Qun lí

— Phát tri&n

— Rm bo tính thum m\ cao

— Khuy n khích s7 d$ng tHi a TBDH trong iFu ki)n cho phép

— K t hp s7 d$ng TBDH ã c trang b" vi vi)c t4n d$ng khai thác, s7 d$ng CSVC k\ thu4t ngoài xã hBi

2 Một số kinh nghiệm sử dụng hiệu quả thiết bị dạy học ở các cơ sở Giáo dục thường xuyên

Trong dAy hc, vGn F s7 d$ng TBDH óng vai trò h t s;c quan trng Nhng s7 d$ng TBDH nh th nào & em  n hi)u qu cao là mBt vi)c không dN DAy hc s7 d$ng thi t b" làm cho gi ging sinh Bng hDn, hc viên dN ti p thu hDn, nhng n ukhai thác không hp lí, không t4n d$ng

c mô hình thi t b" & phát tri&n t duy, gi hc sQ v$n nát, ngi nghe cm thGy nhàm chán và làm cho hc viên cm thGy không tin tEng vào bài dAy

MBt sH kinh nghi)m & s7 d$ng có hi)u qu TBDH nh:m nâng cao chGt lng giáo d$c E các cD sE GDTX:

— Rc k\ lí thuy t liên quan trc khi s7 d$ng thi t b" (thí nghi)m)

— Nên c k\ hng don s7 d$ng thi t b" trc khi th@c hành

— Cn phi nmm chmc ki n th;c, khái quát các nBi dung chính cCa bài dAy, thành thAo k\ nng s7 d$ng thi t b" ó &tác Bng tích c@c  n quá trình dAy hc và s@ phát tri&n cCa hc viên

— Tâm lí s mGt nhiFu thi gian chuun b" don  n nhiFu GV ngAi s7 d$ng TBDH Do ó tHt nhGt là GV nên lmp các thi t b" trc gi lên lp và phi

có k\ nng s7 d$ng thành thAo các TBDH

— Khi s7 d$ng các TBDH hc viên dN b" thu hút bEi các thi t b" (thí nghi)m) làm chuy&n hng nh4n th;c cCa h sang mBt hng khác ngoài ý muHn cCa GV Do v4y GV cn s7 d$ng úng lúc & tránh phân tán s@ t4p trung cCa hc viên

— RiFu quan trng nhGt làGV cn chuun b" th4t k\ các TBDH trc khi lên lp

— Có nhiFu thi t b" (thí nghi)m) cha có B chính xác cao thì GV phi dùng thC thu4t trong thí nghi)m & giúp hc viên cm thGy tin tEng vào bài hc

— Ngoài ra, mBt hi)n tng ph bi n là khi GV ang s7 d$ng TBDH thì hi m khi bao quát các Hi tng hc viên Vì v4y, GV cn phHi hp các hoAt Bng sao cho có hi)u qu nhGt, không nên rm rà làm mGt thi gian

— Không lAm d$ng các TBDH n u thGy chúng không có hi)u qu

— GV trong mri t chuyên môn cn thng xuyên trao i vF vi)c s7 d$ng các TBDH & rút kinh nghi)m cho các ti t dAy sau

khai thác, sử dụng thiết bị dạy học (1 tiết)

D?a vào kinh nghi"m c9a bEn thân, bn hãy 2 xuKt các giEi pháp nhLm

Bn hãy c nh*ng thông tin d,-i ây / có thêm các giEi pháp góp ph;n

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Ba tiêu chí cơ bản của thiết bị dạy học

a Phi có nhng yu t m!i, không ngang b&ng và càng không )*+c nghèo nàn h-n TBDH thông th*2ng Các phDng ti)n thông thng phi chuun b" bGt c; lúc nào, E bGt c; môn và bài hc nào nh bng, sách giáo khoa, thc tính, các d$ng c$ hc t4p nh thc kY, bút, vE, giGy, Nhng khi thi t k bài hc thì trng tâm là hoAch "nh nhng phDng ti)n và hc li)u Mc thù cCa bài ó

b 3*+c xác )5nh v6 ch7c n8ng m9t cách c th: Mri TBDH hàm ch;a giá tr"

— PhDng ti)n hr tr hc viên cIng có nhiFu loAi c chia theo ch;c nng: hr tr tìm ki m và khai thác thông tin, s@ ki)n, minh hoA; công c$

ti n hành hoAt Bng (nh4n th;c, giao ti p, qun lí); hr tr tDng tác vi

GV và vi hc viên; tr giúp lao Bng th& chGt; hng don hc t4p,

c Phi có tiêu chí rõ ràng v6 bn ch?t vt lí (v4t li)u gì, kích thc, cGu tAo, khHi lng, màu smc, hình dAng và nhng Mc i&m k\ thu4t khác), vF bn chGt sinh hc và tâm lí (nhng Mc i&m có liên quan  n th" giác, thính giác, các cm giác nói chung,  n s;c khoY, th& hình và v4n Bng,  n các quá trình trí tu), xúc cm vá tính tích c@c cá nhân) và vF bn chGt xã hBi (nhng Mc i&m thum m\, vn hoá, Ao ;c, chính tr", )

2 Một số giải pháp nâng cao hiệu quả khai thác, sử dụng thiết bị dạy học (1) Làm rõ và tAo s@ thHng nhGt cao trong ngành Giáo d$c, nhGt là các cán

bB qun lí giáo d$c các cGp vF vai trò cCa TBDH và s@ cn thi t phi s7 d$ng TBDH T ch;c biên soAn các tài li)u vF lí lu4n TBDH và hng don trang b", s7 d$ng TBDH E các cD sE GDTX

(2) T ch;c nghiên c;u, xây d@ng và ban hành tiêu chuun danh m$c TBDH phù hp vi nBi dung, chDng trình, sách giáo khoa và PPDH mi Các tiêu chuun danh m$c cn m bo các nguyên tmc sau:

— Các TBDH trong tiêu chuun phi mang tính Wng bB, h) thHng và At chGt lng cao

— Các TBDH ghi trong tiêu chuun phi E m;c B tHi thi&u & ti n ti có th& trang b" cho tGt c các loAi hình ào tAo phù hp vi quy mô phát tri&n cCa nFn giáo d$c và tình hình kinh t E Vi)t Nam

— Các TBDH c trang b" theo i&m và di)n cho phù hp vi kh nng trang b", trình B và iFu ki)n bo qun, s7 d$ng E nc ta

— H) thHng TBDH phi phù hp vi Mc i&m cCa các môn hc, các cGp hc

và nhng i mi cCa nBi dung chDng trình, sách giáo khoa và PPDH

— Chú trng các TBDH th@c hành, các TBDH giúp hc viên t@ nghiên c;u chi m l\nh tri th;c

— Quan tâm trang b" mBt cách hp lí các TBDH hi)n Ai

— Chú trng các TBDH t@ làm và thi t b" dùng chung gia các môn hc

— TBDH phi m bo tính khoa hc, s phAm, thi t th@c và kh thi (3) Tng cng sH lng và m;c hi)n Ai cCa các TBDH cho các cD sE GDTX RF ngh" khôi ph$c các trng ào tAo và bWi dwng cán bB thi t b" tV trung Dng  n các tOnh, thành phH RBi ngI cán bB thi t b" cn

c ào tAo E trình B cao €ng và Ai hc

(4) Có bi)n pháp chGn chOnh vi)c trang b" TBDH theo hng Wng bB, chGt lng cao nh:m tAo iFu ki)n thu4n li và khích l) GV tích c@c s7 d$ng TBDH Hi)n nay mBt sH công ty sn xuGt TBDH chGt lng kém so vi mou BB Giáo d$c và Rào tAo ã duy)t MBt sH mou TBDH nh4p ngoAi cha phù hp vi nBi dung chDng trình, sách giáo khoa RF ngh" có bi)n pháp ki&m tra, thanh tra chMt chQ chGt lng các mou TBDH sn xuGt trong nc và nh4p ngoAi a vào s7 d$ng E các cD sE GDTX

(5) Ti n ti s7 d$ng TBDH E các cD sE GDTX theo phòng hc bB môn (6) Ti p t$c uy mAnh phong trào thi t@ làm TBDH Bên cAnh ó cIng cn quan tâm  n vi)c t ch;c thi s7 d$ng TBDH vào các ti t hc c$ th& Cn

có s@ cBng tác chMt chQ vF nBi dung và hình th;c t ch;c gia các công ty sách và TBDH cCa tOnh vi phòng ph thông cCa SE Giáo d$c và Rào tAo (7) Ci ti n nBi dung bWi dwng GV (do cGp trung Dng, cGp các trng s phAm, theo c$m tOnh, thành phH hoMc theo c$m cD sE GDTX t ch;c) s7 d$ng có hi)u qu TBDH d@a trên các yêu cu sau:

— Nmm chmc k\ thu4t s7 d$ng các loAi hình TBDH, Mc bi)t là các bB thí nghi)m Wng bB, a nng

— S7 d$ng TBDH úng lúc, úng chr, úng m;c B và úng cng B trong quá trình dAy hc

— S7 d$ng TBDH góp phn phát huy tính tích c@c, Bc l4p, sáng tAo chi m l\nh ki n th;c cCa hc viên

(8) Ci ti n nBi dung, ch B thi c7 trong ó th@c s@ coi trng vi)c s7 d$ng TBDH, thí nghi)m th@c hành, bài t4p th@c nghi)m

(9) Có bi)n pháp thng xuyên thanh tra công tác bo qun và s7 d$ng TBDH, Wng thi có chính sách khen thEng k"p thi nh:m Bng viên, khích l) GV và hc viên có nng l@c, tâm huy t ch tAo và s7 d$ng TBDH Ra vi)c trang b" và s7 d$ng có hi)u qu TBDH vào tiêu chuun cD sE GDTX tiên ti n, các trung tâm chGt lng cao

nghiệm để tổ chức giờ thực hành (0,5 tiết)

Bn hãy c nh*ng thông tin d,-i ây / có thêm hi/u bi(t khi khai thác,

THÔNG TIN PHẢN HỒI

Trc ây, E chDng trình các môn hc không có ti t th@c hành, nên vi)c

u t thi6t b thí nghi=m cho các c> s? GDTX rDt h8n ch6 Vì v*y, nhìn chung GV ít quan tâm  n vi)c s7 d$ng thi t b" thí nghi)m trong dAy hc

Hi)n nay, chDng trình môn hc cho ngành hc GDTX cGp Trung hc ph thông mi ã có ti t thí nghi)m bmt buBc, nên vi)c u t trang b", s7 d$ng thi t b" thí nghi)m & dAy hc có quan tâm hDn, nhiFu cD sE GDTX ã c trang b" thi t b" thí nghi)m tDng Hi y C & th@c hi)n các ti t thí nghi)m th@c hành và ch;ng minh, bi&u diNn trên lp

MBt sH các cD sE GDTX ã xây d@ng mBt phòng thí nghi)m dành cho bB môn Ví d$ nh các cD sE GDTX E tOnh ThVa Thiên Hu ã xây d@ng mBt phòng thí nghi)m dành cho bB môn V4t lí, vi trang b" khá y C bàn

gh , tC, k) giá & ch;a và trng bày các thi t b" thí nghi)m v4t lí, có C rBng cho c lp th@c hành, có C các phDng ti)n nghe nhìn lmp Mt cH

"nh, nên rGt thu4n li cho GV hng don hc viên làm thí nghi)m th@c hành các khHi lp 10, 11 và 12

VF hW sD khai thác, s7 d$ng TBDH cho các trung tâm vi iFu ki)n:

a 3i v!i các môn có phòng hCc b9 môn

— S nh4t kí s7 d$ng hàng ngày cCa phòng hc bB môn

— Phi u báo s7 d$ng phòng hc bB môn cCa tVng GV (kUp riêng theo tVng môn, tVng khHi lp, h t nm hc óng t4p và lu hW sD)

Rng kí ti t dAy, bài dAy, lp dAy tAi phòng hc theo mou sau:

(Ghi vào s báo ging cCa phòng hc bB môn theo các cBt)

(Tu;n: T ngày tháng nNm (n ngày tháng nNm ) Th, ngày,

tháng, nm Tit 1/ l"p Tit 2/ l"p Tit 3/ l"p Tit 4/ l"p Tit 5/ l"p

b 3i v!i các môn ch*a có phòng hCc b9 môn

— S nh4t kí s7 d$ng TBDH hàng ngày cCa cD sE GDTX

— S ng kí mn TBDH cCa tVng GV

Rng kí mn W dùng vào s theo dõi s7 d$ng thi t b" theo mou:

H và tên GV: T6:

Ngày

m%n Tên '( dùng l%ng S,

Ch.t l%ng khi m%n

D1y tit theo phân ph,i ch%6ng trình

L"p d1y tên Kí Ngày tr<

Ch.t l%ng khi tr<

Sau khi mn W dùng, GV lmp ráp và ti n hành thí nghi)m N u thí nghi)m nào không thành công thì GV phi tìm hi&u nguyên nhân, có th& do: chGt lng W dùng thi t b"; trình t@ th@c hi)n cha úng hoMc lmp sai;

nh hEng B um cCa không khí, thi ti t,

Khi ã tìm hi&u c nguyên nhân don  n thí nghi)m không thành công, GV sQ tìm ra hng khmc ph$c Ch€ng hAn: n u vì chGt lng W dùng phi tìm cách thay th ; n u do thao tác cha úng thì phi th@c hi)n lAi các thao tác cho chính xác; n u do ti p xúc kém thì phi xi t lAi các Hc vít, ; n u bi n th không úng i)n áp u ra thì phi cuHn lAi, ki&m tra cách i)n an toàn,

c Thng kê

Cán bB ph$ trách công tác TBDH, ph$ trách phòng hc bB môn có trách nhi)m thHng kê sH lt s7 d$ng TBDH, phòng hc bB môn, cCa tVng GV, tình hình TBDH trong phòng hc bB môn, các TBDH khác (sH von hoAt Bng tHt, sH mGt mát, sai hJng) báo cáo lãnh Ao cD sE GDTX theo quy "nh

R& s7 d$ng W dùng At hi)u qu, GV phi chuun b" chu áo cho ti6t h)c, ph0i dành thHi gian cho vi=c lIp ráp, ti6n hành, nghiên c7u hi=n tng x0y ra, d3 ki6n các tình hu'ng n0y sinh

TGt c TBDH, phòng hc bB môn ã c trang b" Fu phi a vào s7 d$ng ph$c v$ dAy — hc và các hoAt Bng giáo d$c trong cD sE GDTX Các ti t hc có quy "nh s7 d$ng TBDH, yêu cu GV phi s7 d$ng TBDH

& ging dAy (trV trng hp cD sE GDTX không có TBDH ó hoMc TBDH

ã b" hJng cha s7a cha c)

RHi vi phòng hc bB môn: Có thi khoá bi&u s7 d$ng hàng tun, yêu cu x p thi khoá bi&u & khai thác c tHi a phòng hc bB môn Tuy)t Hi không & phòng hc bB môn là "a i&m hc cho các môn hc khác cCa các lp

CuHi hc kì, cuHi nm hc các cD sE GDTX báo cáo vF SE Giáo d$c và Rào tAo tình hình trang b", bo qun, khai thác s7 d$ng, s7a cha TBDH

và phòng hc bB môn cCa Dn v" mình vi các nBi dung chính sau:

— Công tác trang b" TBDH, xây d@ng phòng hc bB môn (mua mi, mua b sung v4t t, TBDH, xây d@ng phòng hc bB môn) vi sH li)u c$ th& theo tVng môn hc và khHi lp

— Công tác bo qun: Trang b" tC, giá, s7a cha các TBDH sai hJng

— Công tác phân công cán bB, GV ph$ trách phòng hc bB môn và TBDH

— Công tác khai thác s7 d$ng TBDH cCa GV theo mri môn hc cCa mri khHi lp (tng sH GV dAy mri môn cCa mri khHi lp; sH ti t quy "nh bmt buBc phi khai thác s7 d$ng TBDH cCa mri môn cCa mri khHi lp; sH

ti t có khai thác s7 d$ng TBDH cCa mri môn cCa mri khHi lp; sH GV th@c hi)n c 100% sH gi bmt buBc phi s7 d$ng TBDH)

Yêu cu các cD sE GDTX nghiêm túc th@c hi)n & khai thác tHt nhGt hi)u qu cCa TBDH, phòng hc bB môn trong dAy và hc Trong quá trình th@c hi)n có vng mmc báo cáo vF SE Giáo d$c và Rào tAo & c hng don

Hoạt động 5: Phương pháp khai thác sử dụng thiết bị dạy

học truyền thống (1,5 tiết)

TBDH truy2n th4ng:

Bn hãy c nh*ng thông tin d,-i ây / có thêm hi/u bi(t v2 ph,ng

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Chọn lựa phương pháp sử dụng thiết bị dạy học

— TBDH có vai trò là nguWn cung cGp tri th;c mi: S7 d$ng phDng pháp tr@c quan hoMc phDng pháp th@c hành

— TBDH có vai trò minh hoA nBi dung ki n th;c mi: S7 d$ng phDng pháp minh hoA trong nhóm phDng pháp dùng li

— TBDH s7 d$ng trong ki&m tra ki n th;c ã hc: Gii thích tranh câm, mô t hay s7 d$ng mô hình, làm th@c hành thí nghi)m,

2 Nguyên tắc sử dụng thiết bị dạy học

Rm bo các nguyên tmc dAy hc, phù hp vi nBi dung ki n th;c, tranh,

nh, bn W, a ra úng lúc, treo E v" trí thu4n li cho c lp quan sát

3 Khai thác sử dụng hiệu quả một số thiết bị dạy học truyền thống

Bc 1: GV gii thi)u tên và nêu rõ m$c tiêu cCa vi)c quan sát tranh,

nh, nêu yêu cu Hi vi hc viên (nêu câu hJi cho hc viên làm vi)c, hc viên bi t h phi làm gì và làm nh th nào)

Bc 2: Khai thác nBi dung tranh, nh, GV yêu cu hc viên mô t nBi dung tranh, nh, theo h) thHng câu hJi "nh hng cho hc viên mô t theo ý W cCa GV Sau ó GV nhGn mAnh vào nBi dung chính trên b;c tranh, nh, qua câu hJi gây s@ t4p trung chú ý cCa hc viên

Bc 3: Rút ra k t lu4n vF ki n th;c thu nh4n c thông qua vi)c quan sát tranh, nh, cCa hc viên

Bc 1: GV gii thi)u tên và nêu rõ m$c tiêu cCa vi)c quan sát mô hình, mou v4t, thao tác vi các mô hình tháo lmp c, nêu yêu cu Hi vi hc viên thông qua h) thHng câu hJi cCa GV & hc viên có th& làm vi)c c Bc 2: Khai thác nBi mou v4t, mô hình GV yêu cu hc viên quan sát,

mô t mô hình t\nh, thao tác mô hình tháo lmp c Sau ó GV nhGn mAnh vào nBi dung chính trên mô hình, mou v4t qua câu hJi t4p trung s@ chú ý cCa hc viên

Bc 3: Rút ra k t lu4n tV vi)c quan sát, thao tác trên mô hình, mou v4t

mà hc viên vVa tri nghi)m

Ví d: Mô hình “CGu trúc không

gian phân t7 ADN” c s7 d$ng

cho vi)c ging dAy bài 6 và bài ôn

t4p cuHi kì (lp 10 — môn Sinh hc)

hoMc bài 13 (lp 12 — môn Hoá hc)

RMc i&m cGu trúc ADN:

— Là mBt churi xomn kép gWm 2 mAch

poli nucleotit xomn Fu Mn quanh

mBt tr$c chung theo hng Hi

x;ng không xuyên tâm ngc chiFu

kim Wng hW (xomn phi)

— Mri chu kì vòng xomn có ng kính

20Å, chiFu cao 3,4Å gWm 10 cMp

nucleotit

Mri nucleotit có cGu trúc:

+ MBt bazD nitric (là mBt trong 4 loAi bazD kí hi)u là A, T, G, X)

+ MBt phân t7 ng eoxiribozD (kí hi)u là R)

+ MBt nhóm photphat (kí hi)u là P)

— Các nucleotit gia 2 mAch Dn liên k t vi nhau thành tVng cMp theo nguyên tmc b sung: A liên k t vi T b:ng 2 liên k t hiro G liên k t vi X b:ng 3 liên k t hiro Chính s@ liên k t này ã tAo nên tính chGt b sung cCa 2 mAch Dn ADN

Hình 1 C u trúc không gian ca ADN

— Mô hình phân t7 ADN lmp ráp hoàn chOnh c gmn vào mBt tr$ b:ng kim loAi màu en và trên  nh@a màu en Vòng xomn có ng kính khong 200mm, chiFu cao chu kì vòng xomn khong 300mm

Các bazD nitric c úc tr@c ti p trên nh@a b:ng 4 loAi màu smc khác nhau & dN dàng phân bi)t vi các cMp bazD b sung gia 2 mAch Dn cIng nh liên k t gia các nucleotit trong cGu trúc mBt mAch Dn

Vi mô hình cGu trúc phân t7 ADN lmp ráp hoàn chOnh, GV cho hc viên quan sát, phân tích & tr li các câu hJi theo hng don vF cGu trúc không gian, thành phn cGu trúc cCa mBt mAch và gia 2 mAch cCa phân t7, Do ó, mô hình sQ giúp hc viên chC Bng l\nh hBi ki n th;c vF không gian phân t7 ADN khi hc bài 6 và bài 21(môn Sinh hc lp 10) Qua quan sát và phân tích mô hình cGu trúc không gian phân t7 AND ã lmp ráp hoàn chOnh (hình 1), hc viên có th& nh4n bi t c các chi ti t cCa mô hình E dAng tháo ri và ti n hành lmp ráp thành mô hình E dAng hoàn chOnh Thông qua ó cCng cH ki n th;c vF cGu trúc không gian cCa phân t7 ADN, Wng thi rèn luy)n các k\ nng nh quan sát, phân tích, tháo lmp, cho hc viên

* Ph,ng pháp làm thí nghi"m, th?c hành

— Chuun b" thí nghi)m: GV có k hoAch chuun b" y C d$ng c$ hoá chGt, mou v4t và các iFu ki)n khác & thí nghi)m thành công GV có th& giao cho hc viên cùng tham gia chuun b" nhng phi ki&m tra, ôn Hc

Bc 3: Mô t thí nghi)m, hc viên ti n hành thí nghi)m quan sát các hi)n tng xy ra và ghi chép các k t qu At c

+ Gii thích các hi)n tng quan sát c: T ch;c cho hc viên hoAt Bng theo PPDH tích c@c GV s7 d$ng h) thHng câu hJi nêu vGn F giúp hc viên t@ gii thích các hi)n tng và k t qu thu c

+ Rút ra k t lu4n cn thi t: Cn c; vào m$c ích ban u, GV yêu cu hc viên ánh giá k t qu công vi)c ã làm

Ví d: RiFu ch , thu oxi và th7 tính chGt hoá hc cCa oxi

— Hoá chKt: KMnO4 (tinh th&), KClO3 (tinh th&), MnO2

cWn, ch4u thuy tinh, bình thuy tinh hoMc can nh@a

— Cách ti(n hành:

• RiFu ch oxi tV KMnO4 (thuHc tím)

Trong phòng thí nghi)m thng iFu ch oxi b:ng cách phân huy mBt hp chGt giàu oxi và không bFn nh kali pemanganat KMnO4 hoMc kali clorat KClO3 (hình 2)

Phn ;ng nhi)t phân KMnO4: 2KMnO4

• RiFu ch oxi tV KClO3

Ngi ta thng iFu ch oxi d@a vào phn ;ng phân huy kali clorat KClO3 (mBt hp chGt giàu oxi và không bFn) khi b" un nóng và có xúc tác MnO2

TrBn 10g KClO3 nghiFn nhJ vi khong 2,5g MnO2 Lng KClO3 này có th& cho chVng 2,5 lít khí oxi Ta có th& thu lng oxi ó vào khí k & dùng cho nhiFu thí nghi)m vF oxi

Cn chú ý r:ng KClO3 là chGt gây n, nên không nghiFn vi sH lng ln cùng mBt lúc, không nghiFn lon vi bGt kì mBt chGt nào khác; l @ng KClO3 không c & hE nút, nhGt là khi & cAnh các chGt nh P, C, S Nút l KClO3 phi tHt, tránh Bn thêm giGy vào nút Khí oxi tan rGt ít trong nc Trong iFu ki)n thng, 1 lít nc hoà tan 30ml oxi Khí oxi

um không gây nh hEng gì  n các thí nghi)m mà ngc lAi mBt lng nc nhJ E áy l có tác d$ng bo v) l khi ta Ht các chGt trong l Vì v4y nên thu oxi qua nc

* Ph,ng pháp làm vi"c v-i sách giáo khoa

Sách giáo khoa là nhng tài li)u chính c$ th& hoá nBi dung cCa chDng trình, m bo vi)c cung cGp cho hc viên h) thHng ki n th;c, k\ nng phù hp vi m$c ích, yêu cu dAy hc bB môn E các cD sE GDTX Sách giáo khoa là tài li)u chC y u & hc viên khai thác tri th;c

Toàn bB nBi dung sách giáo khoa bao gWm nhng tri th;c c l@a chn, cGu tAo phù hp vi tính h) thHng cCa khoa hc, phù hp vi yêu cu cCa

cD sE GDTX và phù hp vi trình B cCa hc viên NBi dung cCa sách giáo khoa c th& hi)n E:

— Kênh ch: Bao gWm h) thHng các bài hc, bài c thêm, bài th@c hành, h) thHng các câu hJi, bài t4p và nhng chO don mang tính s phAm (ch

in nghiêng, k t lu4n, ) c smp x p th; t@ phù hp vi lí lu4n dAy hc (phù hp vi cGp hc và loAi hình hc t4p) Kênh ch là cD sE áng tin c4y & GV chuun b" k hoAch dAy hc, xác "nh m$c ích — yêu cu — nBi dung cCa bài dAy c$ th& R& tV ó GV l@a chn các PPDH thích hp và các W dùng dAy hc cn thi t

— Kênh hình: Bao gWm h) thHng các bi&u bng, bn W, tranh nh, b sung cho bài vi t ó Nó c coi là phDng ti)n minh hoA cho bài hc

và có giá tr" tDng Dng nh kênh ch, mBt nguWn thông tin di dAng tr@c quan

GV hng don cho hc viên bi t cách s7 d$ng sách giáo khoa mBt cách

úng mn trong quá trình dAy hc thì hc viên sQ nmm c nhng tri th;c khoa hc chính xác, có h) thHng, rèn luy)n c nng l@c t duy, trí thông minh, tính tích c@c chC Bng sáng tAo trong hc t4p Vi)c hng

don nh:m giúp hc viên khai thác c nBi dung bài dAy, hi&u vGn F cD bn, tìm c câu tr li cho các câu hJi Mt ra

Trong quá trình làm vi)c vi sách giáo khoa trên lp, GV cn hng don cho hc viên làm vi)c tVng phn: Rc và nêu c ý chính cCa tVng

oAn, làm dàn bài tóm tmt, bi t khai thác các ki n th;c thông qua làm vi)c vi tranh nh, W th" hoMc bi&u bng, , cCng cH, luy)n t4p thông qua bài t4p, luy)n t4p, th@c hành,

Tuy nhiên, n u GV còn coi nhU, cha quan tâm  n k\ nng làm vi)c vi sách giáo khoa cCa hc viên thì hc viên sQ mGt dn kh nng t@ hc, t@ nghiên c;u, mGt dn tính t@ chC và tAo thói quen d@a vào ngi khác

học hiện đại (1,5 tiết)

TBDH hi"n i mà bn bi(t:

Bn hãy c nh*ng thông tin d,-i / có thêm hi/u bi(t v2 ph,ng pháp

THÔNG TIN PHẢN HỒI

1 Máy chiếu Projector (k t nHi vi máy vi tính) là phDng ti)n nghe nhìn

c s7 d$ng hi)u qu khi th@c hành ging dAy, hr tr cho vi)c trình chi u và hi&n th" các thông tin trong nBi dung bài ging, ph$c v$ mc l@c cho vi)c truyFn At ý tEng cCa GV  n hc viên Máy chi u Projector

c xem là chi u cu nHi thông tin gia GV và hc viên Hi)u qu cCa quá trình dAy hc ph$ thuBc vào vi)c i mi phDng pháp ging dAy cCa GV theo hng tích c@c, trong ó phi bi t k t hp s7 d$ng linh hoAt máy Projector vi các phDng ti)n khác Vi s@ hr tr cCa máy chi u Projector k t nHi vi máy tính, GV có th& khai thác sâu nBi dung cCa bài trong mBt ti t hc, Mc bi)t phát tri&n các k\ nng nghe, nói, c hi&u, Ngân hàng hình nh, s@ linh hoAt cCa các slide c bi&u At và hi&u th" sinh Bng trên màn chi u thông qua x7 lí k\ thu4t cCa thi t b" Projector, giúp GV don nh4p vào bài hc mBt cách Gn tng và thu hút

Khi s7 d$ng máy chi u Projector òi hJi GV phi nh4n th;c thGu áo nBi dung bài ging, có kh nng khái quát cao và phi s7 d$ng thành thAo máy vi tính và máy chi u Khi s7 d$ng máy chi u GV sQ linh hoAt hDn, t duy và phong cách làm vi)c theo hng hi)n Ai và c4p nh4t hDn C$ th&, làm cho công vi)c dAy hc nhU nhàng, thoi mái; hr tr GV h) thHng hoá

ki n th;c; có kh nng phóng ln nBi dung bài ging; s7 d$ng hình nh, màu smc, âm thanh phong phú, sHng Bng; t@ Bng hoá vi)c tri&n khai bài ging; s7 d$ng nhiFu ln nBi dung bài ging; dN dàng chOnh s7a nBi dung sŒn có; dN dàng in và phân phHi bài ging cho hc viên; dN dàng sao chép bài ging cho ngi khác; là công c$ hr tr giúp cho hc viên nh4n th;c, h) thHng hoá ki n th;c, v4n d$ng ki n th;c hc viên c ti p c4n vi phDng ti)n k\ thu4t và nh ó mà tng kh nng ti p thu ki n th;c qua nghe nhìn tr@c quan

Song song vi nhng ti)n ích ó, s7 d$ng Projector còn có nhng hAn

ch nh: tHn kém cho u t ban u; dN tr$c trMc k\ thu4t; cn k\ nng nhGt "nh & s7 d$ng; thng phi có k\ thu4t viên tr@c máy; gim kh nng giao ti p gia GV và hc viên,

Các k\ nng trình bày: RMt máy E v" trí thích hp sao cho hình chi u là rõ nét & tGt c hc viên có th& quan sát hoMc theo dõi c; ki&m tra các bB ph4n k\ thu4t cn thi t trc khi khEi Bng máy; s7 d$ng các d$ng c$ cn thi t cho bui hc; phù hp vi nh"p B hc t4p cCa hc viên; tmt máy khi không s7 d$ng; ch máy nguBi mi c di chuy&n,

— Bc "nh hng: R"nh hng ngay tV khi vào bài & hc viên nmm c m$c ích, yêu cu và các nBi dung chính cCa bài Ví d$ nh tên bài, ý ngh\a cCa các tri th;c sQ hc, nhng vGn F chính cn tìm hi&u và cách khai thác chúng qua video clip GV có th& nêu F m$c lên bng di dAng câu hJi hoMc phát phi u hc t4p cho hc viên

— Bc s7 d$ng: GV cho hc viên xem tVng oAn (phù hp vi vGn F cn nghiên c;u ã ghi trên bng hoMc trong phi u hc t4p), sau ó GV tmt video và ti n hành ki&m tra nh4n th;c cCa hc viên thông qua câu hJi cCa GV, GV nên gi ý cho hc viên trình bày c nBi dung chính cCa

oAn phim vVa xem, các hc viên khác có th& b sung thêm CuHi cùng

GV ghi ý chính hoMc k t lu4n lên bng

Hình 3 Ki.u m0ng tinh th Al

Hình 4 Video thí nghi6m "iu ch ozon

— Bc k t thúc: Khi h t oAn phim, GV cn tng k t (khong 10 phút) nhng ý chính cCa bài theo m$c ích, yêu cu ã F ra và Mc bi)t quan trng là phi nêu c nh4n xét, kinh nghi)m vF cách khai thác tri th;c qua video clip cho hc viên nmm c ki n th;c trng tâm

Thông qua PPDH này, hc viên chC y u phi t@ khai thác tri th;c qua các hình nh trong phim, còn GV chO có nhi)m v$ hng don hc viên nmm

c mBt cách chính xác nhng tri th;c mà oAn phim ó th& hi)n PPDH này có hi)u qu n u nh phim video hoMc bng hình c biên soAn có phDng pháp, phù hp vi tinh thn coi nó là nguWn tri th;c trong quá trình dAy hc Vi)c gii thích hay k t lu4n vF vGn F nào ó chO c th@c hi)n E mri oAn, sau khi ã tmt phim video hoMc bng hình

Chú ý, khi xây d@ng bng hình cn có s@ chn lc và smp x p các hình

nh, còn li thuy t minh chO có tác d$ng b sung làm cho hc viên hi&u

rõ hDn ý ngh\a cCa các hình nh Tuy nhiên, không nên thuy t minh dài dòng gây mGt t4p trung, không phHi hp c các hoAt Bng nghe nhìn mBt cách hp lí cho hc viên

4 Sử dụng đa phương tiện (Multimedia) trong dạy học

Là ging dAy vi s@ tr giúp cCa CNTT&TT, trong ó s7 d$ng máy tính, phn mFm, máy chi u a nng, mAng Internet Nh ó vi)c trình bày