khóa luận Khai thác và lựa chọn đề tài cho các bản tin chuyên sâu về lĩnh vực kinh tế trên sóng Đài truyền hình Việt Nam”.( Khảo sát “Bản tin tài chính” và “Bản tin Việt Nam và các chỉ số” từ tháng 2 đến tháng 5 năm 2010)

2. Lịch sử vấn đề nghiên cứu Sau thời gian tìm hiểu, em nhận thấy hiện nay chưa có tài liệu nào liên quan đến khai thác và lựa chọn đề tài cho bản tin chuyên sâu trên sóng truyền hình. Một số luận văn của các anh(chị) khóa trước đã nghiên cứu một số đề tài sau: Ảnh hưởng của kinh tế thị trường đối với đời sống báo chí hiện nay. Nâng cao ảnh hưởng của tin bài kinh tế trên báo mạng điện tử

MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Trong thời đại chúng ta, báo chí là một hiện tượng đặc biệt phổ biến,tác động từng ngày từng giờ vào xã hội, quan hệ tới từng địa phương, từng tổchức, từng thành viên của xã hội Dưới ảnh hưởng của cuộc cách mạng khoahọc kĩ thuật và công nghệ, đời sống vật chất, tinh thần của xã hội có nhữngbước phát triển to lớn và nhanh chóng Trong điều kiện ấy, quy mô, phạm vi,hình thức hoạt động của báo chí ngày càng mở rộng, thu hút sự quan tâm chú

ý của đại bộ phận xã hội, trở thành phương tiện có sức mạnh, được sử dụngvào các mục đích rất khác nhau như: nhân đạo, kinh tế, chính trị, quân sự,… Ngược lại, trình độ phát triển kinh tế, văn hóa- xã hội và tính chất đặc thù củamỗi dân tộc, mỗi đất nước vừa là một trong những điều kiện hình thành báochí, vừa là yếu tố ảnh hưởng mạnh mẽ đến sự vận động của các phương tiệnthông tin đại chúng

Đất nước ta đang trong tiến trình đẩy mạnh công nghiệp hóa- hiện đạihóa, mở rộng hợp tác giao lưu, thúc đẩy quan hệ với nhiều nước trên thế giới.Kinh tế là một trong những lĩnh vực quan trọng góp phần đánh giá sự pháttriển của đất nước Vấn đề kinh tế luôn là vấn đề nóng bỏng, thu hút sự quantâm của đông đảo các đối tượng Nhờ đó mà có nhiều chương trình kinh tếtrên sóng truyền hình đã ra đời

Nếu như cuộc sống nói chung và đời sống kinh tế nói riêng có vô số sựkiện xảy ra thì báo chí cũng có rất nhiều phương thức phản ánh cuộc sống Đóchính là sự phong phú, đa dạng của các loại hình, thể loại và hình thức thểhiện của báo chí Vấn đề đặt ra cho người làm báo là phải biết lựa chọn nhữngphương thức thích hợp để phản ánh sao cho hiệu quả nhất

Cuộc sống với những diễn biến sôi động đã phần nào được xuất hiệntrên màn ảnh truyền hình chân thực và sống động như nó vốn có Thế nhưng

nếu chỉ dừng ở mức độ thông tin, phản ánh thì chưa đủ Trình độ dân trí ngàycàng cao yêu cầu báo chí cũng khắt khe hơn Sự ra đời của các bản tin chuyênsâu vừa để đáp ứng nhu cầu của công chúng, đồng thời cũng là thách thức củanhà báo truyền hình khi tiếp cận với phương thức thể hiện mới nhằm thỏamãn nhu cầu thông tin của khán giả Từ khi ra đời cách đây 4 năm cho đếnnay vẫn chưa thấy xuất hiện các sách, tài liệu, công trình nghiên cứu chuyênsâu về xu thế làm tin mới này Có thể nói sự hạn chế về mặt lí luận báo chínói chung này ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động báo chí từ hình thức,phương pháp đến phong cách hoạt động báo chí.

Trước những đòi hỏi của thực tế mà em nhận thấy, em đã tiến hành tìmhiểu, nghiên cứu về bản tin chuyên sâu trên sóng Đài truyền hình Việt Namtrong lĩnh vực kinh tế ở góc độ khai thác và lựa chọn đề tài Bởi đề tài có vịtrí và tầm quan trọng đặc biệt đối với các tác phẩm báo chí Không có đề tàithì không có chương trình, tác phẩm Không có đề tài tốt thì không có nhữngchương trình hay đặc biệt là với các chương trình bản tin Vì vậy nghiên cứuviệc khai thác và lựa chọn đề tài sẽ góp phần nghiên cứu các phương thức đểnâng cao chất lượng của các chương trình, tác phẩm báo chí

Vì những lí do đó, khóa luận tốt nghiệp của em đã tập trung nghiên cứu đề tài:

“ Khai thác và lựa chọn đề tài cho các bản tin chuyên sâu về lĩnh vực kinh tếtrên sóng Đài truyền hình Việt Nam”.( Khảo sát “Bản tin tài chính” và “Bảntin Việt Nam và các chỉ số” từ tháng 2 đến tháng 5 năm 2010)

2 Lịch sử vấn đề nghiên cứu

Sau thời gian tìm hiểu, em nhận thấy hiện nay chưa có tài liệu nào liênquan đến khai thác và lựa chọn đề tài cho bản tin chuyên sâu trên sóng truyềnhình Một số luận văn của các anh(chị) khóa trước đã nghiên cứu một số đềtài sau:

- Ảnh hưởng của kinh tế thị trường đối với đời sống báo chí hiện nay

- Nâng cao ảnh hưởng của tin bài kinh tế trên báo mạng điện tử

- Đặc trưng của tin và nâng cao chất lượng của tin trên báo.

3 Mục đích và nhiệm vụ của khóa luận

- Chỉ ra thực trạng khai thác, lựa chọn đề tài cho các bản tin chuyênsâu về lĩnh vực kinh tế trên VTV1

- Tìm hiểu nguồn đề tài được lấy từ đâu?

- Có những cách nào để tìm kiếm thông tin, xác đinh đề tài?

- Cách thức khai thác và lựa chọn đề tài như thế nào?

- Chỉ ra những ưu điểm, hạn chế trong cách khai thác, lựa chọn đề tàicủa những chương trình bản tin chuyên sâu về kinh tế; nguyên nhân củanhững hạn chế Những yếu tố khách quan, chủ quan tác động trong quá trìnhtiếp xúc thông tin, nguồn tin, xử lí thông tin, xác định đề tài

- Kiến nghị một số giải pháp để nâng cao chất lượng của việc khaithác, lựa chọn đề tài cho bản tin chuyên sâu nói chung và bản tin chuyên sâu

về kinh tế nói riêng trên sóng truyền hình nhằm phục vụ tốt nhất nhu cầu củacông chúng, phát huy được thế mạnh, hiệu quả của truyền hình góp phần thựchiện xuất sắc sứ mệnh của thông tin báo chí

3.2 Nhiệm vụ

- Nghiên cứu và đưa ra những lí luận chung về đặc trưng của bản tintruyền hình chuyên sâu; những tương đồng và khác biệt trong khai thác đề tàicủa bản tin chuyên sâu về lĩnh vực kinh tế với các bản tin khác( bản tin tổnghợp hoặc bản tin chuyên sâu về các lĩnh vực khác.)

- Khảo sát thực tế việc khai thác, lựa chọn đề tài cho các bản tin chuyênsâu trên sóng Đài truyền hình Việt Nam hiện nay ( Khai thác như thế nào? Cónhững cách nào?)

- Phân tích thực trạng, hiệu quả tác động của những đề tài mà bản tin

- Dựa trên những vấn đề lí luận chung về báo chí

- Dựa trên những vấn đề lí luận chung về truyền hình

- Dưạ trên những vấn đề chung về kinh tế- xã hội

- Dựa trên cơ sở lí luận biện chứng, tư duy khách quan

5.2 Phương pháp nghiên cứu

- Điều tra xã hội học để phân loại đối tượng của các chương trình, nắmbắt nhu cầu, sở thích của từng đối tượng.

- Phỏng vấn sâu để thấy rõ quan điểm của khán giả về chương trìnhbản tin chuyên sâu đó, ý kiến của họ

- Phỏng vấn anket cho thấy sự khách quan trong ý kiến của khán giả vàtìm ra xu hướng

- Phân tích, so sánh những thông tin đã có trên cơ sở thực tế, khoa họcmột cách cụ thể, chi tiết và tìm ra nguyên nhân, hướng đến giải pháp nâng caochất lượng

- Tổng hợp, thống kê kết quả của các phương pháp trên để rút ra kếtluận

6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

6.1 Đối với bản thân

- Xác định được nguồn đề tài phục vụ cho các bản tin chuyên sâu

- Tìm ra phương pháp để tiếp cận đề tài, khai thác, lựa chọn và sử dụngnhư thế nào cho hợp lí, hiệu quả

- Thấy được sự khác biệt trong cách khai thác, lựa chọn đề tài cho cácbản tin chuyên sâu về kinh tế với các chương trình bản tin khác Trên cơ sở đórút kinh nghiệm cho bản thân trong việc phải khai thác, lựa chọn đề tài thếnào?

- Góp tiếng nói cải tiến, nâng cao hiệu quả của các chương trình

6.2 Lí luận

- Nghiên cứu về mặt lí luận về việc khai thác và lựa chọn đề tài cho cácbản tin chuyên sâu trên sóng truyền hình

- Tìm ra mối tương quan trong xu hướng xã hội hóa truyền hình

- Dự báo sự phát triển của truyền hình, hướng đi của các chương trìnhtruyền hình trong tương lai

7 Kết cấu

Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục, tài liệu tham khảo, khóa luận gồm 3chương.

Chương 1: Những lí luận chung về khai thác, lựa chọn đề tài cho các chươngtrình truyền hình

Chương 2: Thực trạng việc khai thác, lựa chọn đề tài cho các bản tin chuyênsâu về kinh tế trên kênh VTV1 hiện nay Khảo sát : “ Bản tin tài chính” và “Việt Nam và các chỉ số”

Chương 3: Giải pháp nâng cao chất lượng việc khai thác, lựa chọn đề tài chobản tin chuyên sâu về lĩnh vực kinh tế

CHƯƠNG 1: NHỮNG LÍ LUẬN CHUNG VỀ KHAI THÁC, LỰA CHỌN ĐỀ TÀI CHO CÁC CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH.

Từ điển Tiếng Việt”- trang 593)

+ Chọn là “ xem xét, so sánh, lấy cái hợp yêu cầu trong nhiều cái cùngloại” ( Theo “ Từ điển Tiếng Việt- trang 178)

- Khai thác và lựa chọn đề tài là gì?

+ Khai thác và lựa chọn đề tài( cho báo chí)

Là tìm kiếm, phát hiện các sự kiện, hiện tượng, vấn đề nảy sinh trong đời sống xã hội mà mọi người còn ít biết đến để phản ánh trên báo chí sao cho đạthiệu quả tốt nhất

+ Khai thác và lựa chọn đề tài được thể hiện ở hai khía cạnh sau:

Thứ 1: Khai thác, lựa chọn đề tài cho 1 tác phẩm báo chí độc lập Đây

là công việc cần thiết trong quá trình tác nghiệp độc lập của phóng viên

Thứ 2: Khai thác, lựa chọn đề tài cho các chuyên mục, chương trình,…Đây là công việc mang tầm vĩ mô, mang tính tập thể cao, kết hợp giữa công

việc của cá nhân phóng viên với sự lựa chọn, định hướng của Ban biên tậpnhằm xây dựng nên một chương trình với chủ đề, tư tưởng rõ ràng, kết cấuchặt chẽ, nội dung phong phú, có phong cách.

- Khai thác và lựa chọn đề tài cho chương trình truyền hình ?

Là tìm kiếm, phát hiện các sự kiện, vấn đề đang hiện hữu hay còn khuấtlấp trong đời sống xã hội, sau đó gạn lọc, tổng hợp lại để thông tin, phản ánhtrên sóng truyền hình trong một chương trình cụ thể sao cho đạt hiệu quả caonhất

Khai thác và lựa chọn đề tài có mối quan hệ mật thiết với nhau trong quátrình xác định đề tài báo chí Có khai thác thì mới có cái để lựa chọn Khaithác càng nhiều thì sự lựa chọn càng phong phú Có sự lựa chọn thì mới cónhững đề tài hay, hấp dẫn, riêng, lạ Như vậy, khai thác và lựa chọn đề tài có

ý nghĩa quan trọng trong việc phát hiện và hình thành đề tài cho các tác phẩmbáo chí, các chương trình truyền hình Không có đề tài hay nếu quá trình khaithác và lựa chọn đề tài diễn ra cẩu thả, không nghiêm túc

2 Vị trí, vai trò của việc khai thác và lựa chọn đề tài.

2.1 Vị trí

Để có một chương trình truyền hình phát sóng dù với thời lượng là5phút hay một chương trình dài 50 phút hoặc hơn thế nữa thì những ngườithực hiện chương trình đó đều phải trải qua hai công đoạn sáng tạo tiền kì vàhậu kì Tiền kì có vai trò quyết định rất lớn tới chất lượng khâu hậu kì và tới

cả chương trình truyền hình

Khâu tiền kì có rất nhiều công việc cần phải thực hiện trong đó việc xácđịnh đề tài là bước đầu tiên và là công đoạn không thể thiếu trong dây chuyềnsản xuất các chương trình truyền hình Phải có đề tài thì mới có những côngđoạn tiếp theo Có đề tài mới có chương trình truyền hình Nhưng để có được

đề tài cần phải trải qua hai bước quan trọng, không ít khó khăn đối với nhữngngười thực hiện chương trình Đó là khai thác và lựa chọn đề tài Tìm đề tài ở

đâu? Chọn đề tài như thế nào để phản ánh trong vô số những đề tài khai thácđược? Đây là những câu hỏi rất hóc búa, trăn trở không chỉ của những phóngviên mới bước vào nghề mà còn đối với cả những phóng viên lâu năm trongnghề

Một nhà báo lão thành Cách mạng Pháp đã đúc kết: “ Viết lời cho mộttác phẩm, một chương trình không khó Cái khó là khai thác và lựa chọn đềtài để thực hiện một tác phẩm, một chương trình.”

2.2 Vai trò

Trong quá trình sáng tạo các tác phẩm báo chí nói chung và truyền hìnhnói riêng thì đề tài chính là đối tượng để nghiên cứu hoặc miêu tả thể hiệntrong tác phẩm Đề tài báo chí là lĩnh vực các sự kiện, hiện tượng, vấn đềtrong đời sống xã hội được lựa chọn để phản ánh trên báo chí

Cuộc sống luôn luôn vận động, biến đổi không ngừng tạo nên hiện thựcsôi động, nóng bỏng làm chất chứa, nảy sinh vô vàn sự kiện, vấn đề phongphú nhưng cũng vô cùng phức tạp về cuộc sống, về mọi lĩnh vực kinh tế, vănhóa, xã hội, chính trị,…Đó chính là môi trường sinh động sản sinh ra đề tàicho các chương trình truyền hình Trong hoạt động sáng tạo của nhà báo, việcxác định đề tài mà cụ thể là khai thác và lựa chọn đề tài chính là quá trình “gạn lọc, khơi trong”, đặc tả hiện thực cuộc sống

Việc khai thác và lựa chọn đề tài cụ thể, rõ ràng sẽ giúp phóng viên xácđịnh được tư tưởng, chủ đề của chương trình Bởi chủ đề của một tác phẩmchính là đề tài đã được xác định Nói cách khác, đây là vấn đề chính, vấn đềtrọng tâm xuyên suốt từ đầu đến cuối tác phẩm Mặt khác, việc xác định đề tàicòn giúp cho nhà báo khoanh vùng được đối tượng, giúp cho việc thu thậpthông tin, thu thập những tài liệu liên quan thuận lợi, phù hợp Đồng thời xácđịnh đề tài còn giúp cho khán giả có cái nhìn cận cảnh, nhận thức rõ ràng nhấtnhững gì đang diễn ra xung quanh cuộc sống của họ Khai thác, lựa chọn đềtài tốt đồng nghĩa với việc chọn được một món ăn ngon, phù hợp với nhu cầu,

khẩu vị của người thưởng thức Và ngược lại, việc khai thác, lựa chọn đề tàicho chương trình truyền hình không tốt đồng nghĩa với việc sẽ có một sảnphẩm tồi, thiếu hấp dẫn, không thu hút được sự quan tâm của công chúng.

Việc khai thác và lựa chọn đề tài như thế nào còn quyết định hình thứccủa chương trình đó Vì vậy giải thích tại sao với đề tài này phóng viên chỉdừng lại ở mức độ đưa thông tin còn với đề tài kia phóng viên có thể sử dụngnhững hình thức khác như bình luận, phân tích, phóng sự,…

Cũng từ đề tài sẽ quyết định nội dung của chương trình Phản ánh vấn

đề gì, phương pháp phản ánh, bố cục, cấu trúc văn phong, chi tiết , sự kiện,sắp xếp các chi tiết để làm nổi bật chủ đề của tác phẩm

Việc khai thác, lựa chọn đề tài như thế nào còn góp phần quyết định sựphong phú , đa dạng, hấp dẫn của các chương trình truyền hình Đề tài nào thuhút được sự quan tâm của đông đảo công chúng thì đề tài đó sẽ có sức thuyếtphục người xem ngồi lại trước máy thu hình

Bên cạnh đó, việc khai thác đề tài còn quyết định nét riêng, dấu ấn củachương trình Ngoài ra, qua việc khai thác và lựa chọn đề tài ta còn thấy đượctính chuyên nghiệp của phóng viên, của ê kíp làm chương trình trong quátrình tác nghiệp

Tóm lại, việc khai thác và lựa chọn đề tài là một nhiệm vụ cấp bách,quan trọng, không thể thiếu trong quá trình sản xuất chương trình truyền hình.Không có đề tài thì không có các chương trình truyền hình

Không có đề tài hay thì không có các chương trình truyền hình hấp dẫn

3 Khai thác, lựa chọn đề tài cho các bản tin truyền hình chuyên sâu

3.1 Bản tin- Bản tin truyền hình chuyên sâu.

- Bản tin

Bản tin là 1 chuỗi các thông tin của các sự việc, sự kiện được tổng hợp lại

- Bản tin truyền hình?

Truyền hình là truyền hình ảnh, thường đồng thời có cả âm thanh, đi xabằng radio hoặc bằng đường dây.

Bản tin truyền hình là tổng hợp chuỗi thông tin bao gồm cả hình ảnh,

âm thanh được truyền đi xa bằng các thiết bị kĩ thuật

- Bản tin truyền hình chuyên sâu?

Là bản tin truyền hình đi sâu vào chỉ 1 lĩnh vực trong đời sống xã hội

để làm rõ, miêu tả, phân tích, bình luận về những vấn đề, thông tin xảy ratrong lĩnh vực đó nhằm giúp cho người xem hiểu biết rõ nhất về những diễnbiến quan trọng của các vấn đề nảy sinh trong lĩnh vực, mô phỏng lại toàncảnh của lĩnh vực để tái hiện nó trước mắt khán giả

Trên thế giới, xu hướng làm các bản tin chuyên sâu đã xuất hiện từ rấtlâu trên các kênh truyền hình lớn như CNN, BBC, NHK,… nhưng ở ViệtNam thì bản tin chuyên sâu đầu tiên về lĩnh vực kinh tế mới được ra đời từnăm 2006 trên sóng của Đài truyền hình Việt Nam và cũng đã tạo ra nhữnghiệu ứng tốt, những con mắt nhìn thiện cảm của khán giả dành cho chươngtrình

Sở dĩ, có sự ra đời của những bản tin chuyên sâu là do nhu cầu thôngtin của công chúng Trình độ dân trí ngày càng cao, nhu cầu của khán giảcũng ngày càng khắt khe hơn Khán giả cần thông tin không chỉ đủ mà cònphải sâu sắc, toàn diện Những yêu cầu đó không thể đáp ứng trong một bảntin tổng hợp Bên cạnh đó, đời sống kinh tế xã hội đang có những bướcchuyển lớn mạnh nhưng cũng nhiều phức tạp trên nhiều lĩnh vực Báo chí cónhiệm vụ, chức năng lí giải, định hướng tư tưởng cho công chúng trên nhữnglĩnh vực quan trọng nhạy cảm của xã hội Từ những lí do đó mà có sự xuấthiện của các bản tin chuyên sâu trên sóng truyền hình

3.2 Đặc trưng của bản tin truyền hình chuyên sâu.

Trước hết,cần khẳng định tin tức là một thể loại vô cùng quan trọngtrong đời sống báo chí Tin tức là thể loại được sử dụng nhiều nhất và có sớm

nhất nhằm thông tin về sự kiện quan trọng trong đời sống xã hội Tin tức đã

có từ lâu và ngày càng phát triển mạnh mẽ, phong phú Ở hầu hết các tòa soạnbáo, tạp chí hay các đài phát thanh - truyền hình thì thể loại tin luôn chiếm vịtrí hàng đầu Bản tin truyền hình có vị trí đặc biệt không thể thiếu trong cácchương trình truyền hình Các chương trình bản tin được xem là mang tínhbáo chí chính thống trong loại hình báo chí truyền hình Bản tin truyền hìnhchuyên sâu cũng mang đầy đủ bản chất của 1 tin tức, 1 bản tin tổng hợp Đólà:

- Một chuỗi thông tin, sự kiện được tổng hợp lại

Không có sự kiện thì không có tin Sự kiện không chỉ là nội dung chủyếu của tin mà còn có dung lượng lớn nhất trong một bản tin Sự kiện là sựviệc, hiện tượng nổi bật, tập trung Trong cuộc sống,mỗi ngày có biết baohiện tượng, sự việc nhưng không phải hiện tượng nào cũng được thông tinnhư nhau Chỉ những cái gì có thực đã xảy ra mới được phản ánh và cần đượcphản ánh trung thực trong bản tin Nó quyết định tính chân thực của báo chí

Đó là sự trình bày tóm tắt có tính chất thống kê những số liệu, những nét cơbản nhất không tô vẽ

- Thông tin cụ thể

Sức thuyết phục của các bản tin còn do tính chân thật, chính xác củathông tin Toàn bộ các chi tiết trong bản tin phải cụ thể, trung thực, rõ ràng,chính xác, trực tiếp Đây là đặc trưng quan trọng của tin Tin phản ánh bảnchất của sự kiện với nội dung đầy đủ cho nên nội dung của tin là tổng hợp cácchi tiết đặc trưng và có quan hệ hữu cơ với nhau Tính cụ thể của sự kiện thểhiện ở việc đưa tin dứt khoát, không được chung chung thiếu dữ kiện, đặc biệttrong các bản tin chuyên sâu Điều đó đòi hỏi người viết phải có quan điểm,lập trường, trình độ nghiệp vụ để phân tích, sàng lọc những gì cần đưa, cái gìkhông đưa được hoặc đưa như thế nào?

- Thông tin mang tính thời sự

Nếu các thể loại báo chí khác do phải phân tích mổ xẻ sự kiện cần cóthể có độ co giãn về thời gian thì các bản tin cần nhanh nhạy, kịp thời Chỉcần đi chậm một chút sẽ mất đi tính thời sự Tin đồng nghĩa với khái niệmmới Đã mới thì phải nhanh Tính thời sự trong mỗi sự kiện là sự nhanh nhạy,kịp thời.

- Ngôn ngữ ngắn gọn, trực tiếp

Do tính chất về thông tin sự kiện cụ thể, kịp thời và nhanh chóng chonên tin phải được thực hiện dưới dạng ngắn gọn và người đọc được tiếp xúcngay với sự kiện có ý nghĩa Ngôn ngữ trong tin không nhất thiết phải quanhững cấu trúc phức tạp mới giúp người xem hiểu được vấn đề Đối với tincần đi thẳng vào hạt nhân của sự kiện nên cần một lối ngôn ngữ đơn giản,ngắn gọn, trực tiếp

- Thông tin được nhiều người quan tâm và cần được định hướng trong

dư luận

Báo chí là phương tiện thông tin thiết yếu với đời sống xã hội, là công

cụ văn hóa Nhà báo có trách nhiệm cung cấp cho công chúng hình ảnh chânthật, đúng bản chất về quá trình của sự kiện và tình huống được thông tin,thông qua đó hướng dẫn dư luận Với khả năng tác động một cách rộng lớn,nhanh chóng và mạnh mẽ vào toàn bộ xã hội, hoạt động của truyền hình cóvai trò và ý nghĩa hết sức to lớn trong công tác tư tưởng Vì vậy trong quátrình khai thác và lựa chọn thông tin, nhà báo cần nhạy cảm chú ý đến nhữngthông tin thu hút sự quan tâm, chú ý của nhiều người và cần định hướng trongquảng đại quần chúng

Bên cạnh những điểm chung đó, điểm chính làm nên sự khác biệt giữabản tin truyền hình chuyên sâu với những bản tin tổng hợp chính là ở mụcđích thông tin Cả một chương trình bản tin chỉ tập trung vào 1 lĩnh vực , đisâu phân tích, lí giải chi tiết những sự kiện, vấn đề nảy sinh trong lĩnh vực đó

để đem lại cho người xem cái nhìn toàn diện, cụ thể, thuyết phục về những gì

đang xảy ra Chính điểm khác biệt có bản này đã dẫn tới một loạt những khácbiệt trong quá trình tác nghiệp giữa việc sản xuất bản tin chuyên sâu với bảntin tổng hợp khác Đó là sự khác biệt về phạm vi đề tài, tính chất thông tin vàđối tượng tiếp nhận.

Nếu như trong các bản tin tổng hợp đề tài được khai thác và lựa chọn

từ mọi mặt, mọi lĩnh vực của đời sống xã hội như: kinh tế, chính trị, văn

hóa-tư hóa-tưởng, giáo dục, y tế, an ninh- quốc phòng cho thấy diện mạo chung của xãhội thì trong một bản tin chuyên sâu đề tài chỉ được khai thác và lựa chọn từmột lĩnh vực chuyên biệt nhằm làm cho khán giả hình dung rõ diện mạo củalĩnh vực đó

Ví dụ : Đề tài cho chương trình “ Bản tin tài chính” là các vấn đề nảy

sinh trong lĩnh vực tài chính mà cụ thể là: Ngân hàng, bảo hiểm, giá cả tiêudùng, bất động sản, chứng khoán, doanh nghiệp, kinh doanh- đầu tư, xuấtnhập khẩu

Do có sự tiếp nối về những vấn đề, sự kiện xảy ra trong 1 lĩnh vực nênthông tin trong các bản tin chuyên sâu cần có sự theo sát liên tục ngày nàyqua ngày khác theo diễn biến của sự biến động các đối tượng, yêu cầu ngườiphóng viên luôn phải bám sát tin tức, biết cách nuôi tin, tạo nguồn cung cấpthông tin đáng tin cậy

Ví dụ: Trong một bản tin tổng hợp, ngày 15.3.2010 giá vàng lên cao

trên mức 1,8 triệu đồng một chỉ,chỉ khi đó phóng viên của chương trình mớikhai thác thông tin để làm thành một tin phản ánh về sự biến động đột ngộtcủa giá vàng Nhưng trong một bản tin chuyên sâu về lĩnh vực kinh tế thìthông tin về giá vàng luôn được chuyển tới khán giả trong mọi bản tin bám sátbiên độ dao động của nó

Đối với các bản tin tổng hợp, do trong một chương trình có nhiều đề tàiđược khai thác từ nhiều lĩnh vực của cuộc sống nên thông tin thường chỉ dừnglại ở mức độ thông báo những tin tức nổi bật nhất xảy ra trong 1 lĩnh vực nào

đó mà không đi sâu phân tích, bình luận cụ thể nguyên nhân, tính chất, diễnbiến, kết quả của sự kiện Trong khi, bản tin chuyên sâu thì ngoài việc phảnánh tương đối đầy đủ sự kiện, vấn đề nảy sinh, xuất hiện trong lĩnh vực nhằmmang đến cho khán giả cái nhìn toàn diện về cục diện của lĩnh vực thì còn đisâu phân tích, lí giải thấu đáo, chi tiết, cặn kẽ những vấn đề quan trọng, tácđộng lớn đến đời sống xã hội, khai thác triệt để mọi góc cạnh của vấn đề, giúpcho người xem có cái nhìn thấu đáo, thỏa đáng , góp phần đưa ra những độngthái, quyết định đúng đắn.

Vì vậy, không chỉ dừng lại ở mức độ đưa thông tin, phản ánh vấn đề

mà trong các bản tin chuyên sâu người ta còn tìm thấy cả những phóng sự,bình luận, nhận định, phân tích, lí giải thuyết phục, sắc sảo cho những thôngtin đã xảy ra Điều đó yêu cầu phóng viên phải có sự am hiều nhất định vềlĩnh vực mà mình theo đuổi

Do đặc điểm của bản tin chuyên sâu là tập trung đi sâu, chi tiết vào 1lĩnh vực cụ thể nên ngôn ngữ cũng mang đặc thù của lĩnh vực đó với nhữngthuật ngữ chuyên dùng, bảng, biểu,… ngoài những yêu cầu đối với ngôn ngữcủa tin tức nói chung Còn đối với ngôn ngữ của các bản tin tổng hợp, thườngchỉ sử dụng ngôn ngữ thông dụng, toàn dân làm sao để tất cả mọi tầng lớp,vùng miền đều hiểu được

Cũng do đặc điểm khác biệt của bản tin chuyên sâu là đi sâu vào 1 lĩnhvực cụ thể nên đối tượng người xem cũng khu biệt hơn Khi theo dõi các bảntin chuyên sâu không phải ai cũng hiểu được, vì vậy không phải tất cả mọi đốitượng đều quan tâm tới các bản tin chuyên sâu Khán giả thường chỉ tập trungvào lĩnh vực mà mình quan tâm, tìm kiếm thông tin mà mình cần

Ví dụ : Khán giả của chương trình: “ VN&Index” thường là những

người hoạt động trong lĩnh vực tài chính- chứng khoán hoặc những ngườitham gia vào hoạt động này Thậm chí trong chương trình: “ Bản tin tàichính” đối tượng đã được khu biệt với những người quan tâm đến tình hình

kinh tế- tài chính Tuy nhiên, ngay trong đối tượng đã được khu biệt đó, cónhững khán giả cũng chỉ theo dõi đến lĩnh vực mà mình quan tâm, có ảnhhưởng đến mình Như trong cả bản tin đó, họ chỉ theo dõi thông tin bất độngsản hay sự tăng giảm của giá vàng hay USD.

3.3 Sự khác biệt trong khai thác và lựa chọn đề tài cho bản tin truyền hình chuyên sâu với bản tin truyền hình tổng hợp và các chương trình truyền hình khác.

Từ những đặc trưng của bản tin truyền hình chuyên sâu đã qui địnhcách thức khai thác đề tài riêng Yêu cầu đặt ra đối với phóng viên tác nghiệp

là làm thế nào để tìm kiếm được thông tin chính xác, kịp thời, lựa chọn nhữngthông tin nào giá trị, hấp dẫn với người xem, có ảnh hưởng, tác động lớn đốivới đời sống kinh tế- xã hội mà được mọi người quan tâm Vì trên một lĩnhvực nên hầu như các sự việc đều có mối tương quan mật thiết với nhau, cómối quan hệ nhân - quả Do vậy, phóng viên khi lựa chọn đề tài cần đặt các sựkiện trong mối quan hệ ràng buộc với nhau để giúp cho người xem thấy được

sự vận động, tương hỗ, diện mạo của lĩnh vực mà mình quan tâm

3.3.1 Nguồn tin ít, khó, mang tính chuyên môn cao.

Trước hết cần khẳng định, nguồn tin có vai trò đặc biệt quan trọngtrong quá trình khai thác và lựa chọn đề tài của phóng viên Có thông tin thìmới có cái để khai thác Có khai thác thì mới có cái để lựa chọn Không cóthông tin thì không có đề tài, không có chương trình truyền hình Để có đượcthông tin thì cần có nguồn cung cấp thông tin Vì vậy, tìm kiếm, phát hiện và

sử dụng hiệu quả những nguồn tin sẽ góp phần nâng cao chất lượng của khaithác và lựa chọn đề tài, nâng cao chất lượng của bản tin truyền hình, chươngtrình truyền hình

Như đã nói ở đặc trưng của bản tin truyền hình chuyên sâu, đề tài trongcác bản tin chuyên sâu chỉ bó hẹp trong một lĩnh vực nhất định mà không toàndiện trên mọi lĩnh vực như trong các bản tin tổng hợp, trong các chương trình

khác nên nguồn cung cấp thông tin cho bản tin chuyên sâu cũng bị giới hạnhơn.

Ví dụ: Trong một bản tin tổng hợp như bản tin thời sự 19h do đề tài

được trải rộng trên hầu hết các lĩnh vực từ kinh tế- tài chính, văn hóa, chínhtrị, giáo dục, thể thao, an ninh- quốc phòng,… nên nguồn cung cấp thông tincũng rộng rãi Chỉ tính riêng nguồn thông tin lấy được từ những ban ngành,đoàn thể cũng lớn hơn rất nhiều so với bản tin chuyên sâu như bản tin kinh tếthường chỉ lấy nguồn từ một số ban ngành có liên quan

Mặt khác, nguồn tin phục vụ cho các bản tin chuyên sâu không những

ít mà còn rất khó so với các bản tin tổng hợp hay các chương trình truyền hìnhkhác

Thứ nhất, vì nguồn tin ít hơn nên khai thác cũng khó hơn, lựa chọn khóhơn Như trong các bản tin tổng hợp, các chương trình truyền hình, trong mộtchương trình bao gồm thông tin trên nhiều lĩnh vực nên hầu như chỉ đưathông tin nổi bất nhất trong lĩnh vực đó mà thậm chí là không thể đưa thôngtin trên tất cả mọi lĩnh vực mà chỉ lựa chọn những thông tin đặc biệt trên một

số lĩnh vực Nguồn tin phong phú, thông tin đa dang, vì vậy, phóng viên cóđiều kiện để lựa chọn những thông tin đặc sắc, chất lượng hấp dẫn tạo thànhnguồn đề tài dồi dào cho mình Nhưng trong bản tin chuyên sâu, nguồn cungcấp đề tài bị ràng buộc hạn chế hơn Vì tất nhiên thông tin phản ánh trên mộtlĩnh vực thì nguồn cung cấp thông tin không thể phong phú bằng trên nhiềulĩnh vực nên việc khai thác, lựa chọn đề tài gặp khó khăn hơn là điều tất yếu.Thứ hai, trong bản tin tổng hợp hay các chương trình truyền hình khác, trongmột chương trình bao gồm nhiều đề tài khác nhau của các lĩnh vực khác nhau.Nhưng trong bản tin chuyên sâu thì đề tài chỉ được khai thác và lựa chọn trênmột lĩnh vực Vì vậy cần sử dụng nhiều thông tin trong lĩnh vực đó để vẫnđảm bảo thời lượng của chương trình trong khi nguồn cung cấp thì có hạn Do

đó, cũng gây khó khăn cho phóng viên trong quá trình tìm kiếm, lựa chọnthông tin làm đề tài.

Thứ ba, vì là bản tin chuyên sâu nên thông tin mang tính chuyên môncao Không giống như các chương trình hay bản tin tổng hợp khác, phóngviên không nhất thiết phải nắm bắt rõ chuyên ngành mình cần khai thác thôngtin thì trong bản tin chuyên sâu, thông tin không chỉ khai thác ở yếu tổ nổibật, hấp dẫn mà phải đi sâu, chi tiết vào cốt lõi của vấn đề, từng tầng thôngtin nên phóng viên phải am hiểu cụ thể, cặn kẽ về chuyên ngành đó mới cóthể khai thác thông tin hiệu quả nhất

Tóm lại, đối với các chương trình bản tin tổng hợp hay các chươngtrình truyền hình khác, nguồn thông tin dồi dào nên có điều kiện để lựa chọn;trong khi trong các bản tin chuyên sâu cần một khối lượng lớn thông tin mànguồn cung cấp không phong phú bằng nên khai thác và lựa chọn thông tin,hình thành ý tưởng, đề tài sẽ gặp khó khăn hơn rất nhiều Điều này cũng trởthành sức ép lớn đối với phóng viên tác nghiệp trong các chương trình bản tinchuyên sâu Nếu không có kĩ năng khai thác thông tin tốt thì sẽ bị khan hiếm

về thông tin, không có điều kiện để lựa chọn thông tin, ảnh hưởng đến nguồn

đề tài, chất lượng của chương trình

3.3.2 Nội dung đề tài có thể khai thác ở nhiều góc độ,đi sâu vào bản chất

vấn đề.

Cuộc sống hàng ngày, hàng giờ có biết bao những sự việc, sự kiện xảy

ra Điều đó cũng đồng nghĩa với việc có rất nhiều những sự kiện, sự việc sẽtrở thành đề tài phản ánh của báo chí Nhưng không phải là tất cả Việc khaithác, lựa chọn đề tài như thế nào còn phụ thuộc vào con mắt nhìn của phóngviên, tiêu chí riêng của họ và tiêu chí chung của chương trình Có những đềtài mới nảy sinh từ những vấn đề mới trong cuộc sống Nhưng cũng có những

đề tài cũ nhưng được làm mới từ góc nhìn khác nhau, khía cạnh khác nhau,

đem đến sự chiêm nghiệm, suy ngẫm thú vị mà người ta thường gọi là “bình

cũ, rượu mới”

Lựa chọn đề tài như thế nào, khai thác đề tài đó dưới góc độ gì thể hiệnnăng lực, trình độ, nhận thức của phóng viên Điều đó lí giải tại sao, cũngcùng một đề tài nhưng có người nhìn nhận nó dưới góc độ này, người kiadưới góc độ khác để cho ra đời những sản phẩm báo chí khác nhau

Nếu như bản tin tổng hợp, đề tài thường được khai thác ở góc độ chungnhất, dễ hiểu nhất bằng hình thức thông báo hoặc phóng sự ngắn để ngườixem có thể hình dung ban đầu về sự kiện, sự việc xảy ra thì đối với các bảntin chuyên sâu, đề tài được “ mổ xẻ”, phân tích dưới nhiều khía cạnh, nhiềugóc độ, tầm nhìn của nhiều đối tượng Nội dung đề tài có thể đi sâu vào bảnchất của vấn đề để tìm ra nguyên nhân, dự báo diễn biến, kết quả Ngoài ra,đối với các bản tin chuyên sâu thông tin về vấn đề đó sẽ được liên tục cậpnhật hàng ngày, hàng giờ theo diễn biến của vấn đề cung cấp cho người xemcái nhìn cụ thể, toàn diện, đầy đủ về sự kiện nổi bật trong lĩnh vực đó

Ví dụ: Vấn đề tăng giá xăng dầu Nếu bản tin thời sự 19 h chỉ thông báo

cho người xem ngày/tháng/năm sẽ tăng giá xăng, mức tăng là bao nhiêu, ýkiến của người dân về việc tăng giá thì bản tin tài chính đưa tin ở góc độkhác Cũng là việc tăng giá xăng nhưng các phóng viên của bản tin tài chính

sẽ thực hiện đề tài dưới góc độ lí giải nguyên nhân cuả việc tăng giá từ đâu,giá dầu thô là như thế nào, thực trạng của việc tăng giá, nhận định của chuyêngia về tình hình xăng dầu, ý kiến của họ về vấn đề tăng giá và giải pháp.Ngoài ra, biến động về giá dầu sẽ luôn được các phóng viên cập nhật và đưatin thông báo trong những bản tin khác

Như vậy, có thể thấy vì bản tin chuyên sâu tập trung đi sâu vào mộtlĩnh vực nên có điều kiện để phân tích thấu đáo, tỉ mỉ về một vấn đề thuộclĩnh vực đó mà có ảnh hưởng đến nhiều vấn đề khác

3.3.3 Cách thức khai thác đề tài cho bản tin chuyên sâu mang tính tổng

nó trở thành đề tài hấp dẫn cho các tác phẩm báo chí

Hiện nay, có các cách khai thác đề tài phổ biến nhất:

3.3.4 Mức độ khai thác tìm kiếm: đặc biệt chủ động

Đối với các bản tin tổng hợp, do nguồn tin khá dồi dào, thông tin cũngkhông thể đi quá sâu vào mọi ngõ ngách, khía cạnh của vấn đề nên mức độchủ động tìm kiếm, khai thác thông tin thường không được chủ động bằngbản tin chuyên sâu về một lĩnh vực

Nếu bản tin tổng hợp có một nguồn thông tin phong phú trên khắp các lĩnhvực thì bản tin chuyên sâu lại chỉ phản ánh thông tin trên một lĩnh vực Vìvậy, thông tin ở các bản tin tổng hợp thường rất chủ động với phóng viên.Trên mọi lĩnh vực như thế, họ không khó khăn gì trong việc lựa chọn một sốthông tin hấp dẫn, xây dựng lên ý tưởng đề tài Tuy nhiên, đối với bản tinchuyên sâu trên một lĩnh vực thì thông tin thường bị động hơn vì khan hiếmhơn nên mức độ chủ động tìm kiếm thông tin phải rất cao Bởi xét cho cùng,trong 1 ngày chỉ trên 1 lĩnh vực, không phải lúc nào cũng đa dạng thông tin vànhững thông tin đó cũng có sức thuyết phục người xem Điều này chứng tỏphóng viên phải hết sức chủ động, linh hoạt trong các thức khai thác nguồnthông tin làm đề tài Phóng viên cần đi sâu vào lĩnh vực đó, phải có cách nhìncác vấn đề đó dưới góc độ mới để thu hút người xem lại gần với thông tin củamình Phóng viên không thể thụ động tiếp nhận thông tin đã có sẵn mà phảichủ động đi tìm, đi mò, đi kiếm.

Ví dụ: Mức độ tìm kiếm khai thác thông tin trong bản tin chuyên sâu về

lĩnh vực kinh tế Kinh tế là một lĩnh vực khó và phức tạp bởi những sự kiện,

sự việc biến đổi bất ngờ thậm chí là không thể lường trước được Vì vây, việckhai thác thông tin trên lĩnh vực này là rất khó Bởi thông tin kinh tế thìkhông ít nhưng những thông tin hấp dẫn thì thường bí mật, yêu cầu ngườiphóng viên phải chủ động đào sâu, tìm tòi, linh hoạt,mềm dẻo để nắm bắtđược những thông tin có giá trị tạo thành những đề tài hấp dẫn

3.3.5 Quá trình lựa chọn đề tài phụ thuộc vào đối tượng khán giả hẹp, chuyên môn sâu.

Bất cứ một chương trình truyền hình nào từ những chương trình báo chímang tính chính thống đến những chương trình trò chơi giải trí cũng đềuhướng đến một mục đích chung là làm hài lòng nhu cầu của đối tượng tiếpnhận Sự hài lòng của đối tượng này cũng là một phương pháp đánh giá chấtlượng của chương trình Cũng vì thế mà mỗi chương trình đều có sự nghiên

cứu về đối tượng khán giả của mình về nhu cầu, sở thích để khai thác và lựachọn đề tài cho phù hợp Không thể không quan tâm công chúng của mìnhtrông đợi gì về những gì mà mình đưa tin Mỗi chương trình đều có đối tượngkhán giả riêng, có thể rộng có thể khu biệt Nếu khán giả của các chương trìnhbản tin tổng hợp là đại chúng ở mọi trình độ, mọi lứa tuổi, mọi công việc, mọihoàn cảnh sống, mọi vùng miền thì khối lượng khán giả ở các bản tin chuyênsâu thường hẹp, có chuyên môn sâu.

Xuất phát từ tính chất của bản tin chuyên sâu là đi sâu vào một đốitượng công chúng nhất định quan tâm đến một lĩnh vực nhất định để mangđến cho họ những thông tin phong phú, đa dạng về lĩnh vực đó trên mọi góccạnh, cung cấp cái nhìn tổng quan về những gì đang diễn ra trên một lĩnh vựcnhằm giúp người xem có những động thái nhất định Ví dụ như bản tin ViệtNam và các chỉ số cung cấp cho người xem những thông tin đang diễn ra trênthị trường chứng khoán hàng ngày, hàng giờ cùng những phân tích, nhận định

để họ có những động thái đúng trong việc đầu tư mang lại hiệu quả kinh tếcao Vì vậy, đối tượng của bản tin chuyên sâu cũng được khu biệt trong mộtmức độ nhất định Đối tượng của bản tin kinh tế thường là những chuyên giakinh tế, những người có liên quan, hoạt động trong ngành kinh tế, những chủdoanh nghiệp, chủ đầu tư,… Căn cứ vào đối tượng tiếp nhận của mình mà lựachọn đề tài như thế nào cho phù hợp Vì đối tượng đã được khu biệt và họ lànhững người am hiểu sâu sắc về lĩnh vực của mình nên quá trình khai thác,lựa chọn đề tài như thế nào cũng là một thách thức lớn đối với phóng viên Đềtài chuyên sâu về một lĩnh vực chắc chắn sẽ không thu hút được những người

ở lĩnh vực khác nếu nó không liên quan đến lĩnh vực của họ Và nếu cáchkhai thác, lựa chọn đề tài không tốt, không sâu, không phản ánh được đúngtầm của vấn đề thì những đối tượng người xem đã được khoanh vùng của họcũng không ngó ngàng đến Bởi sẽ không ai đi xem những thông tin mà mình

đã biết hoặc không phản ánh đúng mức độ mà mình cần quan tâm tức là quá

hời hợt, nông cạn Vì vậy, quá trình khai thác đề tài cho bản tin chuyên sâuphải được căn cứ trên cơ sở đối tượng tiếp nhận của bản tin đó, đòi hỏi phóngviên cần nghiên cứu kĩ về nhu cầu, trình độ đối tượng của mình để khai thác,lựa chọn đề tài cho phù hợp, không bị cho là “ múa rìu qua mắt thợ”.

3.3.6 Việc khai thác, lựa chọn đề tài phụ thuộc nhiều vào thời điểm thông tin.

Như chúng ta đã biết, không có sự kiện, sự việc xảy ra trong cuộc sốngthì cũng không có thông tin Mà có thông tin mới có đề tài Càng nhiều sựviệc, sự kiện thì càng có cơ hội để khai thác và lựa chọn những đề tài hấp dẫn,cuốn hút người xem Việc khai thác, lựa chọn đề tài phụ thuộc vào nhiều yếu

tố Đó có thể là nguồn tin hay là đối tượng tiếp nhận hoặc đôi khi là thời điểmthông tin Nếu thời điểm thông tin không đúng lúc sẽ gây ra nhiều hậu quảkhôn lường Đặc biệt trong những bản tin chuyên sâu về kinh tế mà cụ thể là

về mảng tài chính, chứng khoán thì thời điểm thông tin là một vấn đề có ýnghĩa rất quan trọng

Ví dụ: Giá cả luôn liên quan mật thiết đến đời sống vật chất của công

chúng, đến điều kiện sống của họ Mà hiện nay, đời sống kinh tế trong nướccũng như thế giới có nhiều bất ổn Giá cả lên xuống thất thường,biến độngtừng ngày, từng giờ khó mà dự đoán trước được Nếu khai thác lựa chọnkhông đúng thời điểm có thể gây bất ổn trong đời sống nhân dân

3.3.7 Việc khai thác đề tài phải đặt trong mối quan hệ ràng buộc giữa các góc độ của các thông tin trong bản tin.

Từ những đặc trưng của bản tin truyền hình chuyên sâu đã qui địnhcách thức khai thác đề tài riêng Yêu cầu đặt ra đối với phóng viên tác nghiệp

là làm thế nào để tìm kiếm được thông tin chính xác, kịp thời, lựa chọn nhữngthông tin nào có giá trị hấp dẫn đối với người xem, có ảnh hưởng, tác độnglớn đối với đời sống kinh tế- xã hội Trên một lĩnh vực, hầu như các sự kiệnđều có mối tương quan mật thiết với nhau theo quan hệ nhân- quả Do vậy,

phóng viên khi lựa chọn đê tài cần đặt các sự kiện trong mối quan hệ ràngbuộc với nhau để giúp cho người xem thấy được sự vận động, tương hỗ, diệnmạo của lĩnh vực mà mình quan tâm.

Ví dụ: Giá vàng thường tỉ lệ nghịch với giá dầu Khi giá dầu tăng thìgiá vàng giảm và ngược lại Trong một bản tin kinh tế khi đã đưa thông tin vềgiá vàng thì sẽ đưa thông tin về giá USD

Hoặc sự biến động của giá dầu thô ảnh hưởng tới giá cả của nhiều loạihàng hóa, dịch vụ khác Vì vậy trong 1 bản tin kinh tế, phóng viên luôn chútrọng thông tin về sự tăng giảm của giá dầu thô Bên cạnh đó sẽ có bảng, biểu

so sánh sự dao dộng của nó trong tuần, tháng

Ngoài ra, vì các bản tin chuyên sâu thường có sự tiếp nối thông tin hômnay, ngày mai, đề tài này với đề tài khác nên cũng yêu cầu phóng viên khaithác đề tài như thế nào để nuôi tin, cung cấp cho người xem thông tin mộtcách kịp thời, nhanh chóng

Tóm lại, sự khác biệt trong cách thức khai thác và lựa chọn đề tài giữa bảntin chuyên sâu với các bản tin tổng hợp và các chương trình khác xuất phát từ

sự khác biệt về mục đích thông tin, tính chất thông tin và đối tượng tiếp nhậnthông tin Những điều này không chỉ làm nên sự khác biệt trong cách khaithác và lựa chọn đề tài mà còn làm nên sự khác biệt trong cách thể hiện tácphẩm, chương trình truyền hình

4 Một số nét về bản tin truyền hình truyền hình chuyên sâu về lĩnh vực kinh tế trên Đài truyền hình Việt Nam.

4.1 Khái niệm

Theo “ Từ điển Tiếng Việt” ( Trang 527):

Kinh tế là tổng thể nói chung những quan hệ sản xuất của một hình thái

xã hội- kinh tế nhất định

Kinh tế là tổng thể nói chung những hoạt động của con người nhằmthỏa mãn nhu cầu vật chất

Kinh tế bao gồm 2 lĩnh vực là sản xuất và dịch vụ.

Kinh tế bao gồm các ngành: Tài chính- ngân hàng, thương mại, du lịch,công nghiệp, xây dựng, giao thông, bảo hiểm

Bản tin truyền hình chuyên sâu về lĩnh vực kinh tế là một tổng hợp cácthông tin trên lĩnh vực kinh tế bao gồm cả hình ảnh và âm thanh đã được khaithác và lựa chọn để phát sóng nhờ sự hỗ trợ của các thiết bị kĩ thuật Bản tin

đó thông tin một cách đầy đủ các sự việc, sự kiện nảy sinh trong đời sốngkinh tế và có những lí giải, phân tích, mổ xẻ những sự kiện nổi bật nhằm làm

rõ hơn nội tình, diện mạo của nền kinh tế

4.2 Mối quan hệ giữa kinh tế với báo chí

Trong xu thế toàn cầu hóa đang diễn ra một cách mạnh mẽ trên thế giớinhư hiện nay hoạt động thông tin nói chung và báo chí nói riêng ngày càngđóng vai trò quan trọng trong đời sống xã hội Ở nước ta, báo chí là công cụchính trị của Đảng, của Nhà nước, của đoàn thể xã hội và của nhân dân Vìvậy, ý nghĩa của thông tin báo chí rất quan trọng Với nội dung thông tin cóđịnh hướng đúng đắn, chân thật, có sức thuyết phục, báo chí có khả năng hìnhthành dư luận xã hội, dẫn đến hành động xã hội, phù hợp với sự vận động của

xã hội theo những chiều hướng có chủ định

Ngay từ khi ra đời báo chí đã phát huy vai trò và sức mạnh của nó trongtiến trình phát triển kinh tế văn hoá xã hội; trong việc nâng cao dân trí, giáodục nhân cách con người Ngày nay báo chí và kinh tế là hai yếu tố có mốiquan hệ gắn chặt, tương hỗ với nhau Nền kinh tế thị trường cùng với sự pháttriển như vũ bão của khoa học công nghệ đã làm nên một nền công nghiệpbáo chí hùng mạnh, giúp cho quá trình “làm báo” dễ dàng hơn, tiếp cận đượccông chúng nhanh hơn, đáp ứng được nhu cầu giải trí, thông tin của độc giảgần như ngày lập tức

Nền kinh tế thị trường đã tác động đến hoạt động báo chí trên nhiềuphương diện Đặc biệt nền kinh tế thị trường đã làm cho đời sống báo chí có

nhiều đề tài hay, nguồn tin phong phú Cùng sự phát triển ngày càng hiện đạicủa các phương tiện truyền tải đã kích thích sự sáng tạo của báo chí, mở rộngphạm vi hoạt động của nhà báo.

Trước ảnh hưởng của nền kinh tế thị trường vai trò của báo chí ngàycàng được chú trọng vì nó là động lực thúc đẩy xã hội phát triển Trong hoạtđộng thực tiễn báo chí luôn bộc lộ rõ nét khuynh hướng Trong xã hội có giaicấp, báo chí là công cụ đấu tranh giai cấp Không có lực lượng Cách mạngnào không dùng báo chí làm phương tiện tuyên truyền cho mục đích, tôn chỉ

và tập hợp lực lượng quần chúng Không có giai cấp thống trị nào không nắmlấy thông tin tuyên truyền báo chí để góp phần củng cố chế độ và điều hành

xã hội Vì vậy, xã hội càng phát triển thì quyền lực của báo chí ngày càngđược nâng cao Điều đó cũng đồng nghĩa với việc mối quan hệ giữa báo chí

và kinh tế là vô cùng khăng khít Báo chí có nhiệm vụ tuyên truyền thông tinkinh tế, phổ biến chính sách kinh tế của Đảng, Nhà nước Ngược lại, sự pháttriển của kinh tế tác động trở lại đối với đời sống báo chí, thúc đấy sự pháttriển của báo chí

Công chúng cần có thông tin, tri thức kinh tế, hiểu biết về chính trị,giao lưu của hoạt động xã hội Điểm xuất phát của báo chí là từ xã hội, môitrường và nhu cầu xã hội Báo chí là phiên bản trung thực nhất của đời sống

xã hội Đặc biệt trong thời buổi kinh tế thị trường, báo chí càng có vai tròquan trọng trong phản ánh thực tế sôi động của cuộc sống

Hiện nay, báo chí đã đáp ứng tương đối tốt nhu cầu thông tin kinh tếcủa công chúng Nhiều chương trình liên quan đến lĩnh vực kinh tế, nhiều bảntin chuyên sâu về kinh tế đã lần lượt ra đời cung cấp cho khán giả nhữngthông tin cần thiết về kinh tế như: Thông tin thị trường, hàng hóa( bao gồmthông tin giá cả, sức tiêu thụ, thị hiếu và xu hướng biến đổi thị hiếu tiêu dùng)

…; Thông tin thị trường tài chính( tiền tệ, vốn, giá cả, cổ phiếu, sự vận độngcảu các dòng tài chính), thị trường lao động, vật tư, thiết bị Báo chí không

chỉ dừng lại ở việc cung cấp thông tin thuần túy mà còn đóng vai trò quantrọng trong việc hướng dẫn thị trường, định hướng hành vi tiêu dùng cho khángiả để họ có những chương trình đầu tư đúng đắn, góp phần tạo nên hiệu quảlớn cho xã hội.

4.3 Sự hình thành và phát triển của các bản tin chuyên sâu về kinh tế trên sóng Đài truyền hình Việt Nam hiện nay.

Với thế mạnh là thông tin được truyền tải bằng hình ảnh và âm thanhchân thực, sinh động, truyền hình là một phương tiện có rất nhiều ưu thế sovới các phương tiện thông tin đại chúng khác, hàng ngày, hàng giờ thu hút sựquan tâm theo dõi thông tin của hàng triệu, hàng tỉ người Truyền hình thực

sự là một công cụ, một vũ khí sắc bén trên mặt trận văn hóa tư tưởng

Nắm được tầm quan trọng của kinh tế đối với đời sống xã hội, truyền hìnhluôn là ngọn cờ tiên phong trong công tác tư tưởng, phổ biến thông tin, giảiđáp chính sách kinh tế

Từ trước đến nay, Đài truyền hình Việt Nam có rất nhiều chương trình

Lựa chọn cuối tuần

Các chương trình này do ban biên tập thời sự phụ trách sản xuất.Chương trình kinh tế: “ Làm giàu không khó” của ban biên tập chuyên đề cũ.Trên VTV2 có: “ Cùng nhau bàn cách làm giàu”

VTV3 vốn từ trước đến nay được biết đến là một kênh thể thao- giảitrí- thông tin kinh tế Các vấn đề kinh tế được lồng ghép vào các chương trìnhqua các trò chơi như: Chắp cánh thương hiệu, Hãy chọn giá đúng

Tuy nhiên, những thông tin trong các chương trình, bản tin đó mangtính tổng hợp Một chương trình bao gồm rất nhiều tin tức liên quan đến vấn

đề kinh tế như tài chính- ngân hàng, chứng khoán, giá cả thị trường,… nhưngvẫn thiếu đi sự phân tích tập trung, chuyên sâu vào vấn đề, cung cấp chongười xem thông tin nóng hổi, cập nhật, thường xuyên, chính xác Đặt tronghoàn cảnh nền kinh tế mở cửa, người dân có nhu cầu hiểu biết cụ thể vềnhững vấn đề của lĩnh vực kinh tế đang diễn ra hàng ngày, hàng giờ, tác độngvào đời sống xã hội, chương trình bản tin chuyên sâu về kinh tế đầu tiên trênsóng Đài truyền hình Việt Nam đã ra đời Đó là chương trình Bản tin tàichính Tiếp theo Bản tin tài chính là Bản tin Việt Nam và các chỉ số( VN&Index) xuất hiện năm 2008.Trên sóng truyền hình cáp của Đài truyềnhình Việt Nam có Info TV- một kênh thông tin kinh tế- tài chính chuyên biệtđầu tiên của cả nước Những bản tin chuyên sâu về kinh tế đã bước đầu thuhút được khán giả nhờ sự chuyên sâu về thông tin cùng sự chuyên nghiệptrong khai thác thông tin, tổ chức sản xuất

4.4 Sơ lược về một số chuyên sâu về kinh tế trên sóng Đài truyền hình Việt Nam.

4.4.1 Bản tin tài chính

Ngày 26-7-2006, Đài truyền hình Việt Nam chính thức thông báo ramắt chương trình: “ Bản tin tài chính” hàng ngày trên VTV1 Đây là chươngtrình do Đài truyền hình Viêt Nam phối hợp cùng công ty FPT, báo điện tửVnexpress và báo Lao Động thực hiện

Bản tin tài chính là chương trình đầu tiên tại Việt Nam về tài chính, tiền

tệ được phát sóng hàng ngày và được cập nhật liên tục 24/24 giờ từ thứ 2 đếnthứ 7 hàng tuần Chương trình cung cấp cho người xem những thông tin mớinhất, tổng hợp tỷ giá vàng, đô la, lãi suất ngân hàng, bảo hiểm, sự biến độngcủa thị trường chứng khoán Việt Nam và thế giới qua những nhận định vàphân tích của các chuyên gia tài chính hàng đầu tại VN

Chương trình đầu tiên được phát sóng vào 21giờ ngày 1-8-2006 trênkênh VTV1 và được phát sóng liên tục từ thứ 2 đến thứ 6 hàng tuần vào lúc7h20ph và 21giờ với thời lượng 15 phút Bản tin Tài chính nhằm giúp chongười xem nắm bắt được những thông tin mới nhất, kịp thời nhất về tình hìnhtài chính, tiền tệ diễn ra trong ngày và có bước chuẩn bị tốt nhất cho việc đầu

tư trong ngày hôm sau

Quan trọng hơn, qua những tổng hợp, phân tích tình hình diễn ra trongtuần và qua những đánh giá của các chuyên gia về tài chính, tiền tệ trongchương trình tổng hợp diễn ra vào 9h15ph sáng thứ 7 hàng tuần, chương trình

sẽ giúp người xem, đặc biệt là các nhà đầu tư, các doanh nghiệp có được cáinhìn đúng đắn nhất về diễn biến của thị trường từ đó giúp họ đưa ra nhữngquyết định hiệu quả hơn trong đầu tư

Chương trình có kết cấu gồm 2 phần : thông tin trong nước và thông tinquốc tế Thời lượng dành cho thông tin tài chính trong nước chiếm khoảng2/3 thời lượng, còn lại là thông tin tài chính quốc tế

4.4.2 Việt Nam và các chỉ số ( VN & Index)

Ngày 15/1/2008, tiếp nối thành công của chương trình Bản tin tàichính, phòng Kinh tế 2, tách từ phòng Kinh tế trước đây đã cho ra đời thêmmột bản tin nữa, đó là bản tin Việt Nam và các chỉ số ( VN & Index) Đây làchương trình chuyên cập nhật và phân tích những thông tin về thị trườngchứng khoán trong và ngoài nước Chương trình đã thu hút được đông đảo sựchú ý của các nhà đầu tư trong và ngoài nước

Nếu trước đây nội dung của Bản tin tài chính bao gồm tất cả các lĩnhvực tiền tệ, chứng khoán, nhà đất thì nay chương trình mới ra đời nhằm đisâu, chuyên trách về lĩnh vực chứng khoán Có thể nói sự ra đời của VN &Index là một bước tiến mới của phòng Kinh tế 2, nhằm chuyên nghiệp hóa cácbản tin của mình, để khán giả quan tâm có thể dễ dàng theo dõi

Bản tin Vn& Index có kết cấu gồm 2 phần: đó là thông tin chứngkhoán trong nước và thông tin chứng khoán quốc tế Về thông tin trong nước,bản tin kết nối trực tiếp thông tin tại 2 sàn chứng khoán là sàn Hà Nội và sàn

Thành phố HCM, phát sóng trực tiếp từ thứ 2 đến thứ 6, vào lúc 12h20ph và20h hàng ngày

4.4.3 Một số bản tin chuyên sâu trên kênh Info TV

InfoTV là kênh truyền hình chuyên biệt về Kinh tế- Tài Chính đầu tiêncủa cả nước được phát sóng trên hệ thống truyền hình Cáp và kỹ thuật số vệtinh DTH của Đài Truyền hình Cáp Việt Nam Đầu tháng 5/2009, InfoTVchính thức có mặt trên hệ thống truyền hình Cáp Hà Nội InfoTV là kênhtruyền hình chuyên biệt đầu tiên phủ sóng trên 2 hệ thống cáp lớn nhất tại HàNội

Hiện nay VCTV hiện có mặt tại 55 tỉnh thành phố trên toàn quốc vớigần 2 triệu hộ gia đình thuê bao tại Hà Nội, TP Hồ Chí Mính, Hải Phòng, HảiDương, Nam định, Thái Bình, Ninh Bình, Nghệ An, các tỉnh Nam bộ và cáctỉnh thành khác Riêng Hệ Thống Cáp Hà Nội hiện có hơn 113 nghìn thuê baotại các quận nội thành và một số huyện mới sáp nhập Bên cạnh đó, khán giảcũng có thể xem InfoTV trên hệ thống IPTV miễn phí tại trang web:www.infotv.vn InfoTV đang có số lượng khán giả ít hơn so với các kênhtruyền hình quảng bá (như VTV1, VTV3, ) Tuy nhiên, khán giả của InfoTV

là lãnh đạo các doanh nghiệp, những khán giả có thu nhập cao, đặc biệt làlượng khán giả quan tâm đến kinh tế tài chính xem InfoTV đang cao nhất sovới các kênh truyền hình khác

InfoTV được phát sóng chính thức vào ngày 6 tháng 3 năm 2007

Kênh được phát trên hệ thống truyền hình cáp VCTV, SCTV, HCTV

và truyền hình kỹ thuật số vệ tinh DTH liên tục 24 tiếng bằng GMT+7)

Info TV bao gồm các chương trình bản tin chuyên sâu chính sau:

Bản tin kinh tế

Bản tin chứng khoán INFO

Bản tin xuất nhập khẩu

Bản tin Thị trường INFO

Bản tin Trước giờ mở cửa

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KHAI THÁC, LỰA CHỌN ĐỀ TÀI CHO CÁC BẢN TIN CHUYÊN SÂU TRÊN LĨNH VỰC KINH TẾ TRÊN

là vấn đề còn nhiều trăn trở đối với các chương trình bản tin kinh tế như: Bảntin tài chính, Bản tin bất động sản và Việt Nam và các chỉ số

Có những nguồn đề tài sau đang được phóng viên tác nghiệp trong các bản tinkhai thác và lựa chọn

1.1.1 Thông tin riêng của phóng viên.

Nhóm phóng viên của 2 chương trình Bản tin tài chính và Việt Nam vàcác chỉ số hiện nay là 17 người Như vậy, mỗi người sẽ trở thành một trungtâm thông tin về mỗi mảng khác nhau

Ví dụ: Bản tin chuyên ngành về lĩnh vực tài chính bao gồm nhiều lĩnh

vực con như: tiền tệ, ngân hàng, thuế, chứng khoán,… Vì vậy, mỗi phóngviên sẽ được giao nhiệm vụ phụ trách một lĩnh vực nhỏ để có thể đảm tráchtốt nhất việc nắm bắt thông tin và hiểu sâu về lĩnh vực của mình, tránh sự dàntrải

Nguồn tin của phóng viên lại được lấy từ nhiều nguồn khác nhau Mỗiphóng viên sẽ có một cách khác nhau để khai thác nguồn tin của mình Có thể

là qua bạn bè, qua đường dây nóng, qua sự chứng kiến của chính họ hay cáccông ty chứng khoán, các nhà đầu tư,…

Ví dụ: Phóng viên Trần Việt đã thực hiện 1 phóng sự hay với đề tài

một đường dây lừa đảo tiền gửi của nhân dân qua một nguồn tin riêng là mộtngười bạn cho biết ( Ngày 23/2/2010)

Trong 3 tháng khảo sát chương trình Bản tin tài chính với 240 số cókhoảng 20% số tin bài được lấy từ nguồn tin riêng của phóng viên Trungbình 1 chương trình có khoảng 1- 2 tin, 1 ngày có khoảng 3-4 tin lấy đề tài từnguồn tin riêng của phóng viên.Trong chương trình Việt Nam và các chỉ sốthông tin trong nước do phóng viên cắm chốt ở hai sàn giao dịch chứng khoán

là Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh nên nguồn thông tin riêng của phóngviên hạn chế hơn

1.1.2 Nguồn tin từ các đối tác

Nguồn tin từ các đối tác chiếm giữ khoảng từ 10-20% thông tin củachương trình Có nghĩa là trung bình 1 chương trình có từ 1-2 tin, một ngày

có khoảng 4-8 thông tin được chọn làm đề tài lấy nguồn từ các đối tác Hiệnnay, Đài truyền hình Việt Nam đã kí: “ Biên bản ghi nhớ hợp tác” với Ngânhàng Nhà nước Việt Nam và Bộ tài chính Đối với các báo, tạp chí kinh tế haycác kênh về tài chính- kinh tế thì việc tiếp cận được nguồn tin lớn này là vôcùng hạn chế Ngân hàng nhà nước Việt Nam và Bộ tài chính được xem làhai nguồn tin quan trọng, chính thống, là thế mạnh của Đài truyền hình ViệtNam nói chung và Bản tin tài chính nói riêng so với các báo khác Vì vậy, cácbản tin kinh tế của Đài truyền hình Việt Nam luôn đi đầu trong việc thông tincông bố về các chính sách, cơ chế mới, văn bản pháp luật, qui định mới vềlĩnh vực tài chính của Đảng, Nhà nước

Ví dụ: Thông tin Ngân hàng phát hành giấy tờ có giá để huy động

vốn( Bản tin tài chính- ngày 31/05/2010), một loạt ngân hàng giảm lãi suấthuy động( Bản tin tài chính- ngày 30/05/2010) lấy nguồn từ Ngân hàng nhà

nước; Bộ tài chính quyết định thu thuế nhập khẩu xe như Ki a morning,Matiz( Bản tin tài chính- ngày 1.6.2010) lấy nguồn từ bộ tài chính.

Nền kinh tế Việt Nam luôn nằm trong guồng quay của nền kinh tế thếgiới và chịu tác động mạnh mẽ từ nền kinh tế toàn cầu Vì vậy thông tin kinhtế- tài chính quốc tế luôn được khán giả quan tâm cũng như phóng viên luônchú trọng đến mảng đề tài này Thông tin kinh tế quốc tế được mua từ nhữngkênh tài chính- kinh tế trung lập uy tín hàng đầu thế giới như: Bloomberg,Reuter, CNN,… đảm bảo độ chính xác và tin cậy

Ví dụ: Thông tin khủng hoảng nợ ở Hy Lạp, Đồng EURO rớt giá, Đồng

yên giảm giá do sự từ chức của thủ tướng Nhật( Việt Nam và các chỉ 2/6/2010), Chứng khoán châu Á giảm điểm ( Việt Nam và các chỉ số-4/5/2010) , các thông tin về chỉ số chứng khoán của EU, Mĩ,… được mua bởicác kênh tài chính- kinh tế trên hàng ngày

số-1.1.3 Nguồn tin thứ 3( các phương tiện thông tin đại chúng)

Nguồn tin thứ 3 là nguồn tin được lấy từ các báo, tạp chí khác Việc sửdụng nguồn tin này lẽ ra phải thật hạn chế, tuy nhiên trong hoàn cảnh hiệnnay thì nguồn tin này được sử dụng phổ biến nhất chiếm khoảng 50 % lượngthông tin phản ánh trong các chương trình Nếu tính trong suốt 3 tháng khảosát có 480 chương trình Bản tin tài chính và Việt Nam và các chỉ số với ướctính khoảng 4800- 5000 thông tin đã được sử dụng thì có đến 2400- 2500thông tin là được lấy nguồn từ các báo, tạp chí khác Có nhiều nguyên nhânkhách quan và chủ quan dẫn đến hệ quả trên

Thứ nhất, thị trường tài chính Việt Nam mới phát triển chưa lâu nếukhông muốn nói là quá non nớt Chỉ từ khi có sự ra đời của thị trường chứngkhoán năm 2005 và đặc biệt là khi Việt Nam gia nhập WTO năm 2006, khi có

sự cạnh tranh khốc liệt của những doanh nghiệp trong nước và những doanhnghiệp nước ngoài đầu tư vốn vào Việt Nam cùng sự mở cửa của hàng ràothuế quan, thị trường tài chính Việt Nam mới thực sự khởi sắc Tuy nhiên,

cho đến nay thì môi trường tài chính trong nước vẫn chưa thực sự phát triển.Đội ngũ phóng viên nhà báo am hiểu, có những bài viết sắc sảo về kinh tế làkhông nhiều Có những nhà báo hiểu biết hạn chế về kinh tế vẫn đi viết báokinh tế theo phân công để lại những bài viết “ngây ngô”, sai lệch về tính chấtvấn đề Hoặc có những nhà báo vì không hiểu biết về lĩnh vực kinh tế, để antoàn đã dựa hoàn toàn vào các chuyên gia kinh tế, không có cái nhìn chọn lọc

về vấn đề, góc độ khai thác Vì vậy, thị trường thông tin phải dựa vào vai củanhững nhà báo giỏi Ví dụ như nhà báo Hải Lý của Thời báo kinh tế Sài Gòn.Đây là một nhà báo được xem là hàng đầu trên lĩnh vực kinh tế của nước tahiện nay với những bài viết, phân tích, nhận định về kinh tế rất sắc sảo

Việc sử dụng thông tin từ những trang báo khác rồi được “ xào xáo” lạitheo cách nhìn của phóng viên được xem là một nguồn tin cơ bản, nuôi sốngcác chương trình Nguồn tin thứ 3 này được đánh giá là nguồn tin không thểbỏ

Ví dụ: Đề tài bất động sản: Cuối quý 1, đầu quý 2 giá đất tại Hà Nội

được đẩy lên cao Trung bình tăng 30%, có nơi tăng 40% so với tháng 4 năm

2009 do lượng đầu cơ nhà đất Phóng viên của Bản tin tài chính đã lấy nguồn

từ Vneconomy nhưng phản ánh vấn đề dưới góc độ con mắt nhìn của ngườidân chứ không phải nhà đầu tư( Bản tin tài chính - ngày 31/05/2010)

Thông tin hãng bảo hiểm Prudential từ chối mua lại AIG ( Ngày Bản tin tài chính)

31/05/2010-1.1.4 Nguồn tin từ các chuyên gia

Các chuyên gia kinh tế luôn là những người nắm trong tay những tintức về kinh tế và đôi khi là độc quyền Tuy nhiên, nguồn tin này ít được sửdụng bởi thông tin từ các chuyên gia không thường xuyên, nhiều khi mangmàu sắc chủ quan Mặt khác, hiện nay các chuyên gia ở Việt Nam chưa phongphú Rất ít các chuyên gia kinh tế độc lập mà thường làm cho một tổ chứcnhất định Các chuyên gia làm việc trong môi trường nhà nước như các viện

nông nghiệp, viện cơ khí, viện kinh tế,… thường rất e dè trong việc bày tỏquan điểm Vì vậy việc lựa chọn chuyên gia như thế nào, có khách quan haykhông là một vấn đề nan giải Thông thường, trong các bản tin kinh tế của Đàitruyền hình Việt Nam thường sử dụng các chuyên gia đến từ các trường Đạihọc Đội ngũ chuyên gia cộng tác trong hai bản tin khá phong phú trên nhiềulĩnh vực Có thể kể đến ông Vũ Đình Ánh- chuyên gia bộ tài chính về giá cả,lạm phát; Ông Lê Thẩm Dương- giảng viên Đại học Ngân hàng thành phố HồChí Minh chuyên về ngành tài chính- ngân hàng; Ông Lê Xuân Nghĩa- Ủyban giám sát tài chính quốc gia chuyên về ngân hàng; Ông Quách Mạnh Hào-phó tổng giám đốc công ty truyền thông Thăng Long; Ông Nguyễn Bá Thành-chuyên gia chứng khoán công ty chứng khoán SME Họ chính là nguồn tinthứ 4 đưa ra quan điểm, ý kiến của bản thân Phóng viên căn cứ vào đó mà cóthể lựa chọn những đề tài hay trong một ý của câu trả lời của họ về một vấn

đề nào đó

Ví dụ: Ngày 30/5/2010 luật sư Lê Thanh Sơn và chuyên gia Đặng Hùng

Võ đã xuất hiện trong chương trình Bản tin tài chính đưa ra ý kiến về việc thuthuế nhà đất

Bảng thống kê mức độ nguồn tin được sử dụng trong Bản tin chuyên sâu

về kinh tế( Bản tin tài chính và Việt Nam và các chỉ số)

Thông tin riêng

của phóng viên

Thông tin từ cácđối tác

Nguồn tin thứ 3 Nguồn tin từ các

chuyên gia

2.1 Các hình thức khai thác, lựa chọn đề tài

2.1.1 Ý nghĩa và thực trạng các dạng đề tài mà chương trình đã chọn.

Thứ nhất: Đưa tin về những chính sách, văn bản pháp luật, qui định mới về lĩnh vực tài chính- kinh tế.

Kinh tế và tài chính là những nhân tố quan trọng quyết định sự sốngcòn của một đất nước Để phát triển nền kinh tế thì việc đưa kiến thức đếntừng người dân đặc biệt là các chính sách, văn bản pháp luật, quy định mới vềlĩnh vực tài chính – kinh tế là một việc làm cần thiết Qua đó, rút ngắn đượckhoảng cách giữa người dân và những văn bản quy phạm, tránh sự thiếu đồng

bộ và không nhất quán trong thực hiện

Dạng đề tài này chiếm khoảng 20% số lượng thông tin trên Bản tin tài chính

và khoảng 5% với Việt Nam và các chỉ số

Ví dụ: -Thông tin về việc chính phủ ban hành luật sử dụng đất phi nông

nghiệp( Bản tin tài chính- 31/5/2010)

- Ngân hàng phát hành giấy tờ có giá để huy động vốn( Việt Nam vàcác chỉ số- 31/5/2010)

- Bộ tài chính quyết định thu thuế xe ô tô nhập khẩu nhãn hiệu Ki aMorning và Matiz.( Bản tin tài chính- 30/5/2010)

- Chính sách tiền tệ góp phần ổn định kinh tế vĩ mô những tháng đầunăm 2010( Bản tin tài chính - 24/05/2010)

Thứ hai: Diễn biến thị trường kinh tế- tài chính trong nước, thế giới

Trong thời đại ngày nay, nền kinh tế đang vận động và phát triểnkhông ngừng, thay đổi liên tục hàng ngày, hàng giờ Vì vậy, việc cậpnhật những thông tin đó trên những phương tiện thông tin đại chúnggiúp cho người dân hiểu và nắm rõ những vấn đề then chốt, mới nảysinh là một việc vô cùng cấp thiết

Bản tin tài chính và Việt Nam và các chỉ số cung cấp cho mọingười dân những thông tin, số liệu cần thiết, cũng như những phán đoán

về sự phát triển tiếp theo của nền kinh tế Từ đó giúp họ đưa ra những