Khóa Luận Tốt Nghiệp Trạng Công Tác Quản Lý Thu BHXHBB tại BHXH huyện Lục Yên - tinh Yên Bái giai đoạn 2010 - 2014

Khóa Luận Tốt Nghiệp Trạng Công Tác Quản Lý Thu BHXHBB tại BHXH huyện Lục Yên - tinh Yên Bái giai đoạn 2010 - 2014

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI

NGÔ THANH THẢO

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

Ngành: Bảo hiểm

Đề tài:

THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI BẮT BUỘC TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN LỤC YÊN – TỈNH

YÊN BÁI GIAI ĐOẠN 2010 - 2014

Giảng viên hướng dẫn Th.S Lê Thị Xuân Hương

Hà Nội, tháng 05 năm 2015

LỜI CAM ĐOAN

Em xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu

của em dưới sự hướng dẫn của Th.S Lê Thị XuânHương Các số liệu thống kê là trung thực, khách quan

và chính xác được tổng hợp thực tế từ cơ quan thựctập

Sinh viên thực hiện Ngô Thanh Thảo Lớp: Đ7.BH6

LỜI CẢM ƠN

Trong quá trình thực hiện nghiên cứu, em đã nhận được sự giúp đỡ tậntình từ phía nhà trường Đại học Lao Động – Xã Hội và cơ quan bảo hiểm

xã hội huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái

Qua đây, em cũng xin được gửi lời cảm ơn trân trọng nhất tới các thầy

cô giáo trong khoa bảo hiểm trường đại học Lao Động – Xã Hội đã dạybảo, truyền đạt cho em những kiến thức quý báu và giúp đỡ em trong thờigian học tập tại trường Đặc biệt, em xin được gửi lời cảm ơn chân thành vàsâu sắc nhất tới Th.S Lê Thị Xuân Hương, người đã dành rất nhiều thờigian và tâm huyết truyền đạt kiến thức và hướng dẫn em hoàn thành bàikhóa luận này

Trong quá trình thực hiện khóa luận, do hạn chế về kiến thức và kinhnghiệm thực tế nên bài khóa luận không tránh khỏi những thiếu sót Em rấtmong nhận được sự góp ý, chỉ dạy của các thầy cô trong Hội đồng phảnbiện và các thầy cô trong khoa bảo hiểm để bài khóa luận của em đượchoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, tháng 05 năm 2015

Sinh viên thực hiện Ngô Thanh Thảo Lớp: Đ7.BH6

Hội đồng nhân dânHợp đồng lao độngHợp tác xã

Kế hoạch tài chínhNgoài công lậpNgười lao độngNgười sử dụng lao độngPhường xã, thị trấnSản xuất kinh doanhTổng quỹ lương

Ủy ban nhân dân

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU

Sơ đồ 1 : Sơ đồ cơ cấu tổ chức bộ máy của BHXH huyện Lục Yên 26

Sơ đồ 2: Quy trình thu BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên 49 Bảng 2.1:Cơ cấu đội ngũ cán bộ công chức, viên chức của BHXH huyện Lục Yên năm 2014 28 Bảng 2.2 Số đơn vị SDLĐ tham gia BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010- 2014) 31 Bảng 2.3 Cơ cấu số đơn vị SDLĐ tham gia BHXH bắt buộc theo khối quản lý tại huyện Lục Yên giai đoạn (2010 -2014) 33 Bảng 2.4 Số lao động tham gia BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010 – 2014) 36 Bảng 2.5 Cơ cấu số lao động tham gia BHXH bắt buộc theo khối quản lý

ở huyện Lục Yên giai đoạn (2010 -2014) 38 Bảng 2.6 Tổng quỹ lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010- 2014) 41 Bảng 2.7 Cơ cấu quỹ tiền lương tiền công làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc theo khối quản lý tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010 -2014)

44

Bảng 2.8 Mức đóng BHXH bắt buộc áp dụng tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn 2010- 2014 47 Bảng 2.9: Tình hình mức đóng BHXH bắt buộc huyện Lục Yên giai đoạn 2010 – 2014 47 Bảng 2.10 Kết quả thu BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010- 2014) 51 Bảng 2.11 Cơ cấu số tiền thu BHXH bắt buộc theo khối quản lý tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010 – 2014) 53 Bảng 2.12 Tình hình nợ đọng BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010- 2014) 56 Bảng 2.13 Cơ cấu số nợ đọng BHXH bắt buộc theo khối quản lý tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010- 2014) 58

lý tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010- 2014) 54 Biểu đồ 2.9 Thể hiện tình hình nợ đọng BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn (2010- 2014) 57

Biểu đồ 2.10 Thể hiện cơ cấu số nợ đọng BHXH bắt buộc theo khối quản

lý tại BHXH huyện Lục Yên giai đoạn 2010 - 2014 59

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

Chương 1 4

LÝ LUẬN CHUNG VỀ BẢO HIỂM XÃ HỘI VÀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI BẮT BUỘC 4

1.1 Một số vấn đề về bảo hiểm xã hội 4

1.1.1 Khái niệm bảo hiểm xã hội 4

1.1.2 Vai trò của bảo hiểm xã hội trong đời sống kinh tế - xã hội 4

1.1.2.1 Đối với người lao động 4

1.1.2.2 Đối với người sử dụng lao động 5

1.1.2.3 Đối với xã hội 5

1.2 Một số vấn đề về quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 6

1.2.1 Các khái niệm về quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 6

1.2.2 Vai trò của công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 7

1.2.2.1 Tạo sự thống nhất trong hoạt động thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 7 1.2.2.2 Đảm bảo hoạt động thu bảo hiểm xã hội bắt buộc ổn định, bền vững, hiệu quả 7

1.2.2.3 Kiểm tra, đánh giá thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 8

1.2.2.4 Tăng thu, bảo đảm cân đối quỹ bảo hiểm xã hội bắt buộc 9

1.2.3 Nội dung của công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 9

1.2.3.1 Quản lý đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc 9

1.2.3.2 Quản lý tiền lương tiền công làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc 10 1.2.3.3 Quản lý mức đóng và phương thức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc

11 1.2.3.4 Quy trình quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 12

1.2.3.5 Tổ chức thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 14

1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 17

1.3.1 Chính sách tiền lương - tiền công 18

1.3.2 Cơ cấu dân số và lực lượng lao động 18

1.3.3 Tốc độ tăng trưởng nền kinh tế và thu nhập bình quân đầu người 20

1.3.4 Trình độ chuyên môn, năng lực của đội ngũ cán bộ bảo hiểm xã

hội và cán bộ chuyên thu 21

1.3.5 Hoạt động công tác thông tin tuyên truyền phổ biến về chính sách bảo hiểm xã hội 21

1.3.6 Một số yếu tố khác 22

Chương 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI BẮT BUỘC TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN LỤC YÊN -TỈNH YÊN BÁI GIAI ĐOẠN 2010 – 2014 23

2.1 Khái quát chung về huyện Lục Yên và cơ quan bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái 23

2.1.1 Giới thiệu chung về huyện Lục Yên 23

2.1.2 Giới thiệu chung về cơ quan bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên 24

2.1.2.1 Sơ lược lịch sử hình thành và phát triển của BHXH huyện Lục Yên 24

2.1.2.2 Chức năng nhiệm vụ và hệ thống tổ chức bộ máy của BHXH huyện Lục Yên 24

2.1.2.3 Đội ngũ cán bộ công chức, viên chức của bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên

28 2.1.2.4 Cơ sở vật chất kỹ thuật của bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên 29 2.2 Thực trạng quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc tại bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên giai đoạn 2010 - 2014 29

2.2.1 Thực trạng quản lý đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. 30

2.2.1.1 Quản lý đơn vị sử dụng lao động 30

2.2.1.2 Quản lý người lao động 35

2.2.2 Thực trạng quản lý tiền lương – tiền công làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc 41

2.2.3 Thực trạng quản lý mức đóng, phương thức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc 47

2.2.4 Quy trình quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 48

2.2.5 Kết quả thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 50

2.2.6 Tình hình nợ đọng bảo hiểm xã hội bắt buộc 56

2.3 Một số đánh giá về công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc ở bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên giai đoạn 2010 - 2014 60

2.3.1 Một số kết quả đạt được 60

2.3.2 Những hạn chế còn tồn tại 61

2.3.3 Nguyên nhân 63

Chương 3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI BẮT BUỘC TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN LỤC YÊN - TỈNH YÊN BÁI 65

3.1 Định hướng phát triển về công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc tại bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên trong thời gian tới 65

3.2 Một số giải pháp nhằm thực hiện tốt công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc tại cơ quan bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên 66

3.2.1 Quản lý chặt chẽ đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc 66

3.2.2 Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đối với công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 67

3.2.3 Cần có sự phối hợp chặt chẽ hơn với các cấp, các ngành có liên quan đến công tác quản lý thu BHXH bắt buộc 69

3.2.4 Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật về bảo hiểm xã hội 71

3.2.5 Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 73

3.2.6 Nâng cao năng lực quản lý và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ nhất là cán bộ làm công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc 75

3.3 Một số khuyến nghị 76

3.3.1 Đối với cơ quan quản lý Nhà nước về bảo hiểm xã hội 76

3.3.2 Đối với bảo hiểm xã hội Việt Nam 77

3.3.3 Đối với Sở Lao Động Thương Binh và Xã Hội 77

3.3.4 Đối với cơ quan bảo hiểm xã hội tỉnh Yên Bái 78

KẾT LUẬN 80

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 81

PHỤ LỤC 82

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Ngay từ khi ra đời BHXH Việt Nam đã chứng minh được vai trò củamình trong việc thực hiện mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội côngbằng, dân chủ và văn minh” góp phần ổn định xã hội, phát triển kinh tế đất

nước Trong đó, công tác thu và quản lý thu BHXH là công tác trọng tâm,

chủ yếu trong quá trình thực hiện chính sách BHXH, là cơ sở để tính trợcấp, đảm bảo quyền và lợi ích cho người thụ hưởng Để làm được điều đó,cần phải có sự thống nhất của các ban ngành từ trung ương đến địa phươngtrong thực hiện công tác này

BHXH huyện Lục Yên - Tỉnh Yên Bái là một huyện miền núi phíabắc còn gặp nhiều khó khăn về địa hình, hoạt động SXKD, trình độ nhậnthức của người tham gia, gây ảnh hưởng đến công tác quản lý thu BHXHnói chung và BHXH bắt buộc nói riêng Trong thời gian qua, với những cốgắng, nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ BHXH huyện đã đạt được một số thànhtựu nhất định như tăng số lượng người tham gia cả bắt buộc lẫn tự nguyện,thu đúng đối tượng Song bên cạnh đó vẫn còn gặp nhiều khó khăn về cơ

sở vật chất, ứng dụng CNTT, công tác tuyên truyền chưa được sâu rộng, nợđọng kéo dài

Xuất phát từ thực tiễn trong thời gian thực tập vừa qua tại BHXHhuyện Lục Yên, em nhận thấy việc nghiên cứu và tìm hiểu về công tácquản lý thu BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên là một vấn đề cầnthiết và có ý nghĩa Đồng thời em cũng nhận được sự hướng dẫn tận tìnhcủa lãnh đạo cơ quan và các cán bộ viên chức công tác tại Bảo hiểm xã hội

huyện Lục Yên nên em đã chọn đề tài : “Thực trạng công tác quản lý thu

bảo hiểm xã hội bắt buộc tại bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái giai đoạn 2010 - 2014” làm đề tài khóa luận tốt nghiệp cho mình Để

qua đó, nâng cao công tác quản lý thu BHXH của huyện Lục Yên đáp ứngđược các yêu cầu của BHXH Việt Nam đưa ra

2 Mục đích nghiên cứu

Mục đích của nghiên cứu nhằm:

+ Hệ thống hóa cơ sở lý luận về BHXH và công tác quản lý thuBHXH bắt buộc

+ Phân tích thực trạng công tác quản lý thu BHXH bắt buộc tại cơquan BHXH huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái giai đoạn 2010 - 2014 Các kếtquả đạt được cũng như hạn chế còn tồn tại và nguyên nhân dẫn đến thựctrạng trên

+ Dựa vào kết quả phân tích thực trạng công tác quản lý thu BHXHbắt buộc, từ đó đưa ra một số giải pháp và khuyến nghị góp phần hoànthiện công tác quản lý thu BHXH bắt buộc tại BHXH huyện Lục Yên trongthời gian tới.

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu:

- Các văn bản pháp quy liên quan đến công tác quản lý thu BHXH bắtbuộc

- Quá trình tổ chức thực hiện công tác quản lý thu BHXH bắt buộc

Phạm vi nghiên cứu:

Tình hình thực hiện công tác quản lý thu BHXH bắt buộc tại BHXHhuyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái giai đoạn 2010 - 2014

4 Phương pháp nghiên cứu

Khóa luận có sử dụng một cách tổng hợp các phương pháp nghiên cứunhư sau:

- Phương pháp nghiên cứu lý luận

- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Các phương pháp nghiên cứu khác như:

+ Phương pháp thu thập số liệu

+ Phương pháp xử lý số liệu

+ Phương pháp phân tích tổng hợp, phân tích số liệu

+ Phương pháp phân tích, so sánh

5 Kết cấu của khóa luận

Ngoài lời mở đầu và kết luận thì khóa luận của em bao gồm 3 chươngvới nội dung chính như sau:

Chương 1 Lý luận chung về bảo hiểm xã hội và công tác quản lý thu

bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Trong chương 1, khóa luận nêu lý luận khái quát nhất về BHXH vàcông tác quản lý thu BHXH bắt buộc đó là khái niệm và vai trò của BHXH.Khái niệm thu BHXH, khái niệm quản lý thu BHXH bắt buộc và vai tròcủa công tác quản lý thu BHXH bắt buộc Nội dung của công tác quản lýthu BHXH bắt buộc và các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý thuBHXH bắt buộc

Chương 2 Thực trạng công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

tại bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên- tỉnh Yên Bái giai đoạn 2010 – 2014.

Từ những lý luận chung về BHXH, công tác quản lý thu BHXH bắtbuộc và dựa trên tình hình thực tế, chương 2 nêu khái quát chung về huyệnLục Yên và cơ quan BHXH huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái Phân tích thựctrạng của công tác quản lý thu BHXH bắt buộc ở huyện Lục Yên giai đoạn

2010 – 2014 Từ đó đánh giá chung những mặt đã đạt được trong công tácquản lý thu BHXH bắt buộc và những mặt hạn chế còn tồn tại, tìm hiểunguyên nhân của những mặt đạt được và hạn chế còn tồn tại

Chương 3 Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu bảo

hiểm xã hội bắt buộc tại bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái.

Nắm rõ được thực trạng về công tác quản lý thu BHXH bắt buộc tạiBHXH huyện Lục Yên giai đoạn 2010 – 2014, chương 3 là những đề xuất,định hướng, giải pháp và khuyến nghị nhằm hoàn thiện công tác quản lýthu BHXH bắt buộc ở BHXH huyện Lục Yên

Chương 1.

LÝ LUẬN CHUNG VỀ BẢO HIỂM XÃ HỘI VÀ CÔNG TÁC QUẢN

LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI BẮT BUỘC 1.1 Một số vấn đề về bảo hiểm xã hội

1.1.1 Khái niệm bảo hiểm xã hội

BHXH có vai trò đặc biệt quan trọng trong thúc đẩy sự phát triển kinh

tế - xã hội bền vững và công bằng trong mỗi quốc gia trên thế giới Ở ViệtNam cũng như trên thế giới, BHXH được nghiên cứu dưới nhiều góc độkhác nhau như: góc độ tài chính, pháp luật,…Vì vậy, có thể có nhiều địnhnghĩa khác nhau về BHXH Tuy xuất phát ở nhiều khía cạnh, phương diệnkhác nhau, nhưng các khái niệm về BHXH đều xem xét BHXH là một hìnhthức bảo hiểm mang tính xã hội, phi lợi nhuận, có sự hỗ trợ của Nhà nước,chủ yếu nhằm mục đích bảo vệ thu nhập cho NLĐ và an toàn xã hội

Theo tổ chức lao động quốc tế (ILO) thì “Bảo hiểm xã hội là sự bảo

vệ của xã hội đối với các thành viên của mình thông qua một loạt các biệnpháp công cộng để đối phó với khó khăn về kinh tế xã hội do bị ngừnghoặc bị giảm nhiều về thu nhập, gây ra bởi ốm đau, mất khả năng lao động,tuổi già và chết, việc cung cấp chăm sóc y tế và trợ cấp cho các gia đình

đông con” (Tổng kết của ILO công ước 102 năm 1952).

Một trong những khái niệm về BHXH được xem là phù hợp với hệthống BHXH ở nước ta là khái niệm BHXH theo góc độ pháp luật đượcquy định cụ thể trong Luật BHXH năm 2006 của Quốc hội nước Cộng hòa

xã hội chủ nghĩa Việt Nam như sau “Bảo hiểm xã hội là sự đảm bảo thaythế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặcmất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thấtnghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết trên cơ sở đóng vào quỹ bảo hiểm xã

hội.” (Khoản 1, điều 3, Luật bảo hiểm xã hội số 71/2006/QH11).

Cũng theo Luật BHXH năm 2006 thì “Bảo hiểm xã hội bắt buộc làloại hình bảo hiểm xã hội mà người lao động và người sử dụng lao động

phải tham gia” (Khoản 2, điều 3, Luật bảo hiểm xã hội số 71/2006/QH11).

1.1.2 Vai trò của bảo hiểm xã hội trong đời sống kinh tế - xã hội

1.1.2.1 Đối với người lao động

Thứ nhất là BHXH có vai trò ổn định thu nhập cho NLĐ và gia đìnhhọ: Khi tham gia BHXH, NLĐ phải trích một khoản phí nộp vào quỹBHXH, khi gặp rủi ro như: ốm đau, thai sản, TNLĐ – BNN làm thu nhậpcủa gia đình bị giảm, đời sống kinh tế lâm vào tình cảnh khó khăn, túngquẫn Nhờ có chính sách BHXH mà họ được nhận một khoản tiền trợ cấp

bù đắp lại phần thu nhập bị mất hoặc bị giảm để đảm bảo ổn định thu nhập,

1.1.2.2 Đối với người sử dụng lao động

BHXH có vai trò giúp cho NSDLĐ ổn định hoạt động SXKD thôngqua việc phân phối các chi phí cho NLĐ một cách hợp lý Qua việc phânphối, BHXH góp phần làm cho lực lượng lao động trong mỗi đơn vị ổnđịnh, SXKD được liên tục, hiệu quả

Khi NSDLĐ tham gia đóng BHXH cho NLĐ sẽ tạo được mối quan hệthân thiết giữa NLĐ và NSDLĐ Làm NLĐ gắn bó hơn với công việc, từ

đó làm năng suất lao động, lợi nhuận của doanh nghiệp cũng tăng lên.Khi NSDLĐ tham gia BHXH sẽ giúp làm giảm chi phí phát sinh chodoanh nghiệp khi NLĐ gặp các sự kiện rủi ro bất ngờ trong quá trình laođộng như ốm đau, thai sản, TNLĐ – BNN

Việc tham gia BHXH thể hiện trách nhiệm của NSDLĐ đối với Nhànước và cộng đồng xã hội

1.1.2.3 Đối với xã hội

BHXH có tác dụng tạo ra cơ chế chia sẻ rủi ro, nâng cao tính cộngđồng xã hội, củng cố truyền thống đoàn kết, gắn bó giữa các thành viêntrong xã hội Là công cụ phân phối, sử dụng nguồn quỹ dự phòng hiệu quảnhất cho việc giảm hậu quả rủi ro, tạo động lực phát triển kinh tế- xã hội.BHXH là căn cứ để đánh giá trình độ quản lý rủi ro của từng quốc gia

và mức độ ASXH đạt được của mỗi nước Nó phản ánh trình độ phát triểnkinh tế, xã hội của một quốc gia Nếu kinh tế chậm phát triển, xã hội lạchậu, đời sống nhân dân thấp kém thì hệ thống BHXH cũng chậm phát triển

ở mức tương ứng và ngược lại

BHXH ra đời còn góp phần làm giảm chi cho ngân sách Nhà nước bởinhờ có BHXH mà Nhà nước sẽ giảm bớt được chi phí cho một số đốitượng yếu thế trong xã hội mà đáng lẽ ngân sách Nhà nước phải chi trả

Ở một phương diện nhất định, BHXH còn phản ánh và góp phần nângcao trình độ văn hóa của cộng đồng Bởi vì, chỉ khi trình độ văn hóa củadân cư được nâng cao thì những hiểu biết về BHXH mới đầy đủ, là cơ sởquan trọng cho sự phát triển của BHXH.

Hoạt động BHXH cũng góp phần vào việc huy động vốn đầu tư, làmcho thị trường tài chính phong phú và phát triển kinh tế - xã hội

1.2 Một số vấn đề về quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

1.2.1 Các khái niệm về quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

 Khái niệm thu BHXH bắt buộc:

Hoạt động BHXH muốn tồn tại và thực hiện được mục tiêu của mìnhphải có một nguồn tài chính riêng để phân phối và sử dụng cho công tácthực hiện chính sách, chế độ BHXH Do đó, thu BHXH là nhân tố có tínhchất quyết định đến sự tồn tại và phát triển của BHXH ở bất kì một quốcgia nào trên thế giới Với chức năng cai trị, Nhà nước sử dụng quyền lựccủa mình thông qua các thể chế chính trị bao gồm hệ thống pháp luật vàcác thiết chế chính trị để thực hiện công tác thu BHXH Thu BHXH luôngắn với quyền lực của Nhà nước bằng hệ thống pháp luật, vì vậy ta có thểhiểu:

“ Thu BHXH bắt buộc là việc Nhà nước dùng quyền lực của mình bắtbuộc các đối tượng tham gia phải đóng BHXH theo mức phí quy định hoặccho phép những đối tượng tự nguyện tham gia, lựa chọn mức đóng vàphương thức đóng phù hợp với thu nhập của mình Trên cơ sở đó hìnhthành một quỹ tiền tệ tập trung nhằm mục đích bảo đảm cho việc chi trả

các chế độ BHXH và hoạt động của tổ chức sự nghiệp BHXH ” (Giáo trình quản trị bảo hiểm xã hội, 2009, trang 78).

 Khái niệm quản lý thu BHXH bắt buộc:

Tham gia BHXH là trách nhiệm cũng như nghĩa vụ của NSDLĐ vàNLĐ đảm bảo quyền lợi cho chính NLĐ Việc đóng góp vào quỹ BHXHcủa các bên tham gia BHXH là tất yếu vì nguyên tắc có đóng có hưởng Vìvậy, thu từ đóng góp của những người tham gia BHXH là nguồn thu chủyếu quan trọng nhất cho quỹ BHXH ở hầu hết các quốc gia Và nguồn thu

đó phải được quản lý chặt chẽ, khoa học và hiệu quả

Trước khi đi đến khái niệm quản lý thu BHXH cần phải hiểu thế nào

là quản lý? Quản lý chính là sự tác động có kế hoạch, sắp xếp, tổ chức, chỉhuy, kiểm tra các chủ thể quản lý, các quá trình xã hội và hoạt động củacon người để chúng phát triển phù hợp với quy luật, đạt tới mục đích đề racủa tổ chức và đúng với ý chí của nhà nước quản lý với chi phí thấp nhất

Như vậy, “Quản lý thu BHXH bắt buộc là sự tác động có tổ chức củachủ thể quản lý để điều chỉnh các hoạt động thu Sự tác động đó được thựchiện bằng hệ thống các biện pháp hành chính, kinh tế và pháp luật nhằmđạt được mục tiêu thu đúng đối tượng, thu đủ số lượng và không để thất thutiền đóng BHXH, đảm bảo thời gian theo quy định của pháp luật về

BHXH” (Giáo trình quản trị bảo hiểm xã hội, 2009, trang 79).

1.2.2 Vai trò của công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

Công tác quản lý thu BHXH bắt buộc là công tác trọng tâm và cầnthiết đối với hoạt động của BHXH Vai trò đó được thể hiện như sau:

1.2.2.1 Tạo sự thống nhất trong hoạt động thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

Hoạt động thu BHXH vốn có tính chất đặc thù khác với các hoạtđộng khác đó là: đối tượng thu BHXH đa dạng, phức tạp bao gồm nhiềuthành phần kinh tế khác nhau, độ tuổi, thu nhập và vị trí địa lý vùng miềncũng không thống nhất Do đó, nếu không có sự chỉ đạo thống nhất giữacác cấp quản lý thì hoạt động thu BHXH sẽ không đạt được hiệu quả cao Hiện nay ngành BHXH của nước ta được quản lý theo ngành dọc, hệthống đại lý bảo hiểm ở các xã cũng khá lớn Thông qua công tác quản lý,quá trình tổ chức thực hiện chính sách BHXH giữa các cấp khác nhau đượcthống nhất Việc thống nhất giữa những người bị quản lý và người quản lý

sẽ làm giảm chi phí, tiền của và công sức cho cơ quan BHXH

Như vậy, thông qua hoạt động quản lý những nội dung quan trọngcủa hoạt động thu BHXH được thống nhất về đối tượng thu, biểu mẫu, hồ

sơ thu, quy trình thu nộp BHXH…Đồng thời giúp cho cơ quan BHXH nắmchắc được các nguồn thu từ các đối tượng khác nhau để đưa ra các biệnpháp nâng cao hiệu quả các nguồn thu đó

1.2.2.2 Đảm bảo hoạt động thu bảo hiểm xã hội bắt buộc ổn định, bền

Thứ nhất, công tác quản lý sẽ giúp định hướng công tác thu BHXHmột cách đúng đắn, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của mỗi quốc giatrong mỗi thời kỳ trên cơ sở xác định mục tiêu chung của hoạt động thuBHXH đó là: thu đúng, thu đủ, thu không để thất thoát, từ đó hướng mọi nỗlực cá nhân, tổ chức vào mục tiêu chung đó.

Thứ hai, nhờ việc “chỉ huy” liên tục của người quản lý mà quá trìnhthu BHXH với rất nhiều yếu tố phức tạp đã được tổ chức điều hòa, phốihợp nhịp nhàng, hướng dẫn hoạt động của cá nhân trong hệ thống BHXH,giúp tăng cường tính ổn định trong hệ thống nhằm đạt được mục tiêu đề ra Thứ ba, công tác thu BHXH có thể tạo động lực cho mọi tổ chứcBHXH Do đó, trong vấn đề này quản lý giữ vai trò đảm nhiệm, thông quacông tác đánh giá sẽ khen thưởng cho các cá nhân, tổ chức thu BHXH cóthành tích tốt, đạt kết quả cao, đồng thời uốn nắn những sai lệch hoặcnhững biểu hiện tiêu cực làm thất thoát quỹ BHXH, làm ảnh hưởng đến lợiích của người tham gia

1.2.2.3.Kiểm tra, đánh giá thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

Thu BHXH là một nội dung tài chính BHXH mà thông thường bất kỳmột hoạt động nào liên quan đến tài chính đều rất dễ mắc phải tình trạngthất thoát, vô ý hoặc cố ý làm sai, ảnh hưởng đến quyền lợi của người thamgia, không thể hiện được ý nghĩa và tầm quan trọng của hệ thống BHXH.Mặt khác, quá trình thực hiện thu BHXH được tiến hành theo ba cấp, nếukhông có công tác quản lý trong quá trình thu nộp sẽ dẫn đến quỹ BHXH bịthất thoát Để giải quyết mặt hạn chế này, người quản lý sẽ đảm nhiệmcông tác kiểm tra, đánh giá hoạt động thu BHXH một cách kịp thời và toàndiện, sát với thực tế, để có những điều chỉnh kịp thời sau khi đánh giá Ngoài ra, công tác quản lý thu BHXH còn có vai trò to lớn trong việctạo ra nguồn tiền tạm thời nàn rỗi trên thị trường tài chính để đầu tư pháttriển kinh tế - xã hội đất nước, mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội nếu côngtác quản lý thu thực sự được thực hiện tốt

Như vậy, nếu công tác quản lý thu BHXH đạt hiệu quả cao sẽ cónhiều đối tượng tham gia vào hệ thống BHXH Qua đó, số tiền huy độngvào quỹ BHXH ngày càng cao, được đảm bảo an toàn Ngược lại, khi quản

lý thu BHXH đạt hiệu quả thấp cũng có nghĩa là số huy động vào quỹBHXH cũng thấp tương ứng, đây chính là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến sựmất cân đối quỹ BHXH

1.2.2.4 Tăng thu, bảo đảm cân đối quỹ bảo hiểm xã hội bắt buộc

Thu BHXH là một trong những nguyên nhân dẫn đến mất cân đối quỹBHXH Vì vậy, công tác thu BHXH cũng có ảnh hưởng không nhỏ đếnviệc cân đối quỹ hiện nay Cũng như các loại hình bảo hiểm khác, BHXHcũng được hoạt động theo quy luật số đông Số đông người tham gia đóngBHXH để chi trả cho số ít người đủ điều kiện hưởng trợ cấp Vì vậy, nếu

có ít người tham gia đóng BHXH thì số thu ít, không đảm bảo đủ tiền chitrả cho các chế độ BHXH

Công tác thu BHXH được thực hiện không tốt, khai thác không hếtnguồn thu, không đủ số phải thu chắc chắn sẽ dẫn đến hậu quả thu không

đủ chi, quỹ bị mất cân đối Do đó, phải tăng nhanh số người tham gia đóngBHXH thông qua công tác quản lý thu BHXH Khi vấn đề thu BHXH đượcquản lý chặt chẽ đem lại hiệu quả, nguồn thu BHXH sẽ được cải thiện, thutăng đảm bảo mối quan hệ giữa các yếu tố cấu thành thu và chi quỹ BHXHtrong một thời kỳ nhất định bằng nhau hoặc tương đương

1.2.3 Nội dung của công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc.

1.2.3.1 Quản lý đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc

Căn cứ vào loại hình BHXH, đối tượng tham gia BHXH có thể đượcphân thành hai loại bắt buộc và tự nguyện Theo quy định tại điều 2 củaLuật BHXH năm 2006 đối tượng tham gia BHXH bắt buộc được quy địnhnhư sau:

 Đối tượng tham gia BHXH bắt buộc là NLĐ:

NLĐ tham gia BHXH bắt buộc là công dân Việt Nam, bao gồm:

- Người làm việc theo HĐLĐ không xác định thời hạn, HĐLĐ có thời hạn

từ đủ ba tháng trở lên;

- Cán bộ, công chức, viên chức;

- Công nhân quốc phòng, công nhân công an;

- Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quannghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật công an nhân dân;người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân đội nhân dân,công an nhân dân;

- Hạ sĩ quan, binh sĩ quân đội nhân dân và hạ sĩ quan, chiến sĩ công an nhândân phục vụ có thời hạn;

- Người làm việc có thời hạn ở nước ngoài mà trước đó đã đóng BHXH bắtbuộc

Đối tượng tham gia BHXH bắt buộc là NSDLĐ:

NSDLĐ tham gia BHXH bắt buộc bao gồm:

- Cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân; tổ chứcchính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp,

tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội khác; cơ quan, tổ chức nướcngoài, tổ chức quốc tế hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam; doanh nghiệp,hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể, tổ hợp tác, tổ chức khác và cá nhân cóthuê mướn, sử dụng và trả công cho NLĐ

- NLĐ tham gia BHTN là công dân Việt Nam làm việc theo HĐLĐ hoặchợp đồng làm việc mà các hợp đồng này không xác định thời hạn hoặc xácđịnh thời hạn từ đủ mười hai tháng đến ba mươi sáu tháng với NSDLĐ quyđịnh tại khoản 4 Điều này

- NSDLĐ tham gia BHTN là NSDLĐ quy định tại khoản 2 Điều này có sửdụng từ mười lao động trở lên

- Người tham gia BHXH tự nguyện là công dân Việt Nam trong độ tuổi laođộng, không thuộc quy định tại khoản 1 Điều này

- Cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến BHXH

1.2.3.2 Quản lý tiền lương tiền công làm căn cứ đóng BHXH bắt buộcXuất phát từ mục đích của BHXH là bù đắp hoặc thay thế một phầnthu nhập cho NLĐ khi họ không may gặp rủi ro nên khi thiết kế khoảnđóng góp vào quỹ BHXH hầu hết các quốc gia trên thế giới đều căn cứ vàothu nhập, TLTC của NLĐ, thực hiện khấu trừ tiền lương của NLĐ và cáckhoản đóng góp của NSDLĐ chuyển khoản về đơn vị quản lý thực hiệnBHXH Ở nước ta hiện nay, TLTC tháng đóng BHXH bắt buộc được quyđịnh cụ thể trong Luật BHXH năm 2006 của Quốc hội nước Cộng hòa xãhội chủ nghĩa Việt Nam và quyết định 1111/QĐ- BHXH của BHXH ViệtNam về việc ban hành quản lý thu BHXH, BHYT, quản lý sổ BHXH, thẻBHYT như sau:

* Tiền lương do Nhà nước quy định:

NLĐ thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quyđịnh thì tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc là tiền lương theo ngạch,bậc, cấp bậc quân hàm và các khoản phụ cấp chức vụ, phụ cấp thâm niênvượt khung, phụ cấp thâm niên nghề (nếu có) Tiền lương này tính trên cơ

sở mức lương tối thiểu chung tại thời điểm đóng Tiền lương tháng đóngBHXH bắt buộc quy định tại Khoản này bao gồm cả hệ số chênh lệch bảolưu theo quy định của pháp luật về tiền lương, tiền công

* Tiền lương, tiền công do đơn vị quyết định:

- NLĐ thực hiện chế độ tiền lương do đơn vị quyết định thì TLTC thángđóng BHXH bắt buộc là mức TLTC ghi trên HĐLĐ

- NLĐ có TLTC tháng ghi trên HĐLĐ bằng ngoại tệ thì TLTC tháng đóngBHXH bắt buộc được tính bằng Đồng Việt Nam trên cơ sở TLTC bằngngoại tệ được chuyển đổi bằng Đồng Việt Nam theo tỷ giá giao dịch bìnhquân trên thị trường ngoại tệ liên ngân hàng do Ngân hàng Nhà nước công

bố tại thời điểm ngày 02 tháng 01 cho 6 tháng đầu năm và ngày 01 tháng 7cho 6 tháng cuối năm

- NLĐ là người quản lý doanh nghiệp thì TLTC tháng đóng BHXH bắtbuộc là mức tiền lương do Điều lệ của công ty quy định

- Mức TLTC đóng BHXH bắt buộc quy định tại Khoản này không thấp hơnmức lương tối thiểu chung hoặc mức lương tối thiểu vùng tại thời điểmđóng: NLĐ đã qua học nghề (kể cả lao động do doanh nghiệp dạy nghề) thìTLTC đóng BHXH bắt buộc phải cao hơn ít nhất 7% so với mức lương tốithiểu vùng, nếu làm công việc nặng nhọc độc hại thì cộng thêm 5%

Mức TLTC đóng BHXH bắt buộc quy định như trên mà cao hơn 20tháng lương tối thiểu chung thì mức TLTC tháng đóng BHXH bắt buộcbằng 20 tháng lương tối thiểu chung tại thời điểm đóng TLTC đóngBHXH là TLTC theo tháng (không đóng BHXH theo tiền lương ngày, giờ,tiền lương tuần hoặc tiền lương theo sản phẩm)

1.2.3.3 Quản lý mức đóng và phương thức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc

 Mức đóng BHXH bắt buộc:

Đối với NLĐ tham gia BHXH bắt buộc: Được quy định cụ thể tại Điều

91- Luật BHXH được Quốc hội thông qua ngày 29/06/2006 và Điều Nghị định số 152/2006/NĐ- CP ngày 22/12/2006 của Chính Phủ Theo đóNLĐ đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất như sau:

42-Từ 01/2007 -12/2009: Mức đóng bằng 5% mức TL-TC tháng đóng BHXH;

Từ 01/2010 -12/2011: Mức đóng bằng 6% mức TL-TC tháng đóng BHXH;

Từ 01/2012 -12/2013: Mức đóng bằng 7% mức TL-TC tháng đóng BHXH;

Từ 01/ 2014 trở đi: Mức đóng bằng 8% mức TL-TC tháng đóng BHXH

Đối với NSDLĐ tham gia BHXH bắt buộc: Được quy định cụ thể tại

Điều 92- Luật BHXH được Quốc hội thông qua ngày 29/06/2006 và Điều43- Nghị định số 152/2006/NĐ-CP ngày 22/12/2006 của Chính phủ Theo

đó, NSDLĐ đóng trên quỹ TLTC tháng đóng BHXH của những NLĐ Cụthể như sau:

- Quỹ ốm đau, thai sản: Mức đóng 3%; trong đó NSDLĐ giữ lại 2% để chitrả kịp thời cho NLĐ đủ điều kiện hưởng chế độ theo quy định

- Quỹ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp: Mức đóng 1%;

- Quỹ hưu trí và tử tuất: Mức đóng như sau: Từ 01/2007 - 12/2009: Mứcđóng bằng 11%; Từ 01/2010 - 12/2011: Mức đóng bằng 12%; Từ 01/2012 -12/2013: Mức đóng bằng 13%; Từ 2014 trở đi: Mức đóng bằng 14%.

- Đóng hằng tháng: Chậm nhất đến ngày cuối cùng của tháng, đơn vị trích

tiền đóng BHXH bắt buộc trên quỹ TLTC tháng của những NLĐ tham giaBHXH bắt buộc, đồng thời trích từ TLTC tháng đóng BHXH bắt buộc củatừng NLĐ theo mức quy định, chuyển cùng một lúc vào tài khoản chuyênthu của cơ quan BHXH mở tại ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nước

- Đóng hằng quý hoặc 6 tháng một lần (một năm 02 lần): Đơn vị là doanh

nghiệp thuộc ngành nông, lâm, ngư và diêm nghiệp trả tiền lương, tiềncông cho NLĐ theo chu kỳ SXKD có thể đóng hằng quý hoặc 6 tháng mộtlần trên cơ sở đăng ký phương thức đóng với cơ quan BHXH Hộ kinhdoanh cá thể, tổ hợp tác, cá nhân có thuê mướn trả công cho NLĐ, sử dụngdưới 10 lao động, có thể đóng hằng quý hoặc 6 tháng một lần trên cơ sởđăng ký với cơ quan BHXH Chậm nhất đến ngày cuối cùng của kỳ đóng,đơn vị phải chuyển đủ tiền vào quỹ BHXH

- Đóng theo địa bàn: Cơ quan, đơn vị đóng trụ sở chính ở địa bàn tỉnh nào

thì đăng ký tham gia đóng BHXH tại địa bàn tỉnh đó theo phân cấp của cơquan BHXH tỉnh Chi nhánh của doanh nghiệp đóng BHXH tại địa bàn nơi

cấp giấy phép kinh doanh cho chi nhánh.

- Phương thức khác: NLĐ có thời hạn ở nước ngoài có thể đóng hằng quý,

6 tháng hoặc 12 tháng một lần hoặc đóng trước một lần theo thời hạn ghitrong hợp đồng đưa NLĐ đi làm việc ở nước ngoài Trường hợp NLĐ đượcgia hạn hợp đồng hoặc ký hợp đồng mới ngay tại nước tiếp nhận lao độngthì đóng BHXH theo phương thức quy định hoặc truy đóng cho cơ quanBHXH khi về nước

1.2.3.4 Quy trình quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

Quy trình quản lý thu BHXH bắt buộc là tổng thể các công việc cầnphải tiến hành để đạt được mục tiêu đã đề ra với hiệu quả cao nhất Để thựchiện tốt nhất mục tiêu của công tác thu BHXH cần thiết phải tiến hành một

quy trình thu kế hoạch tạo điều kiện thuận lợi cho các đơn vị SDLĐ thamgia và cán bộ chuyên trách thu của cơ quan BHXH Căn cứ theo LuậtBHXH năm 2006 và quyết định 1111/QĐ- BHXH của BHXH Việt Nam vềviệc ban hành quản lý thu BHXH, BHYT, quản lý sổ BHXH, thẻ BHYT có

02 quy trình quản lý thu như sau:

* Đối với đơn vị SDLĐ tham gia lần đầu, đơn vị chuyển từ địa bàn tỉnh, thành phố khác đến lập hồ sơ đăng ký:

- Đơn vị SDLĐ lập hồ sơ đăng kí tham gia BHXH bao gồm:

+ Bản sao quyết định thành lập hoặc giấy chứng nhận đăng ký kinhdoanh hoặc giấy phép hoạt động; 02 bản danh sách lao động tham giaBHXH bắt buộc (mẫu D02 – TS) Đối với đơn vị đăng ký phương thứcđóng hằng quý hoặc 6 tháng một lần cần có văn bản đăng ký phương thứcđóng của đơn vị (mẫu D01 – TS) kèm theo phương án SXKD của đơn vị vàphương thức trả lương cho lao động

+ Công văn gửi BHXH tỉnh, thành phố xin đăng ký tham gia BHXH.+ Bảng kê khai danh sách số lao động tham gia BHXH

Sau khi nhận được hồ sơ của đơn vị SDLĐ, BHXH tỉnh, huyện sẽthẩm định tính hợp lệ của hồ sơ, tính toán mức đóng, cấp sổ và tổ chức thu

- Đối với NLĐ: Tờ khai tham gia BHXH (mẫu A01 – TS), 02 ảnh màu cỡ3x4 (một ảnh dán trên tờ khai, một ảnh lưu cùng hồ sơ để xây dựng cơ sở

dữ liệu)

Đối với người đã hưởng BHXH một lần nhưng chưa hưởng BHTN:Thêm giấy xác nhận thời gian đóng BHTN chưa hưởng BHTN do cơ quanBHXH nơi giải quyết BHXH một lần cấp

Đối với người được hưởng quyền lợi BHYT cao hơn (người cócông…): thêm bản sao giấy tờ liên quan (kèm theo bản chính) để chứngminh

Sau khi nhận được hồ sơ cơ quan BHXH sẽ thẩm định tính hợp lệ của

hồ sơ, tính toán mức đóng, cấp sổ và tổ chức thu

* Đối với đơn vị SDLĐ đang tham gia BHXH, quy trình quản lý thu BHXH bao gồm:

- Lập bảng kê khai danh sách lao động tham gia BHXH

- Lập bảng kê khai tăng, giảm lao động và quỹ lương đóng BHXH

Sau khi nhận được các hồ sơ, giấy tờ, BHXH tiến hành thẩm địnhbảng kê khai sau đó thu, cấp sổ BHXH đối với các đối tượng phát sinh Mọi thủ tục đăng ký tham gia đều được thực hiện theo quy trình thủtục, biểu mẫu thống nhất Các đơn vị phải cung cấp đầy đủ các thông tin

cần thiết như loại hình doanh nghiệp, số lượng lao động, năm sinh, giớitính NLĐ, biến động lao động…từ đó sẽ được đưa vào các cơ sở dữ liệu,các phần mềm quản lý, tránh sự trùng lập, nhầm lẫn và dễ dàng truy vấnkhi cần thiết.

Qua công tác quản lý thu, tổ chức BHXH sẽ nắm bắt được số lượngcác đơn vị SDLĐ và số lao động thuộc diện tham gia BHXH trên địa bànhuyện, tỉnh…Đây là việc làm rất cần thiết để tiến hành các nghiệp vụ tiếptheo của công tác thu BHXH

1.2.3.5 Tổ chức thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

* Phân cấp thu:

Phân cấp thu BHXH sẽ giúp cho bộ máy hoạt động của tổ chứcBHXH được thống nhất, không bị chồng chéo Mỗi cơ quan BHXH đều cóchức năng và nhiệm vụ riêng của mình Theo quyết định 1111/QĐ- BHXHcủa BHXH Việt Nam về việc ban hành quản lý thu BHXH, BHYT, quản lý

sổ BHXH, thẻ BHYT phân cấp quản lý thu như sau:

BHXH Việt Nam: Không trực tiếp thu của bất kỳ đối tượng nào mà chỉ

chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra tình hình thực hiện công tác quản lý thu,cấp sổ BHXH Thu tiền của Ngân sách Trung ương đóng, hỗ trợ mức đóngBHYT và tiền hỗ trợ quỹ BHTN Và thu tiền của Ngân sách Trung ươngđóng BHXH cho người có thời gian công tác trước năm 1995 Giải quyếtcác trường hợp truy thu BHXH thời gian trước ngày 01/01/2007 do BHXHtỉnh gửi về

BHXH tỉnh: Thu BHXH bắt buộc của các đơn vị chưa phân cấp cho

BHXH huyện Đồng thời truy thu BHXH bắt buộc các đơn vị vi phạm cácquy định của pháp luật về đóng BHXH Truy thu các đơn vị hết thời hạnđược tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất theo quy định của pháp luật,đơn vị điều chỉnh tiền lương đã đóng BHXH, BHYT của NLĐ; NLĐ đilàm việc có thời hạn ở nước ngoài sau khi về nước truy đóng BHXH theoquy định của pháp luật, các trường hợp khác theo quy định của cơ quanNhà nước có thẩm quyền

BHXH huyện: Thu tiền đóng BHXH của đơn vị đóng trụ sở trên địa

bàn huyện theo phân cấp của BHXH tỉnh Truy thu BHXH bắt buộc theoquy định của các đơn vị vi phạm các quy định của pháp luật về đóngBHXH bắt buộc Truy thu các đơn vị hết thời hạn được tạm dừng đóng vàoquỹ hưu trí và tử tuất theo quy định của pháp luật, đơn vị điều chỉnh tiềnlương đã đóng BHXH của NLĐ; NLĐ đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài

sau khi về nước Giải quyết các trường hợp tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí

và tử tuất của đơn vị tham gia BHXH tại BHXH huyện

* Lập và giao kế hoạch thu bảo hiểm xã hội hàng năm:

 Lập kế hoạch thu, hỗ trợ công tác thu hằng năm:

- BHXH Việt Nam: Ban Thu căn cứ tình hình thực hiện kế hoạch nămtrước, ước tính thực hiện năm nay và các yếu tố ảnh hưởng đến công tácthu BHXH, lập kế hoạch thu BHXH, phối hợp với Ban KHTC báo cáoTổng Giám đốc BHXH Việt Nam, bảo vệ kế hoạch với Nhà nước

- BHXH tỉnh: Phòng Thu lập 02 bản kế hoạch thu BHXH, phối hợpcác Phòng có liên quan lập kế hoạch kinh phí hỗ trợ công tác thu đối vớicác đối tượng do tỉnh trực tiếp thu; tổng hợp toàn tỉnh, lập 02 bản kế hoạchthu BHXH (mẫu K01-TS), gửi BHXH Việt Nam 01 bản trước ngày 15/6hàng năm

- BHXH huyện: Căn cứ tình hình thực hiện năm trước, 6 tháng đầunăm và khả năng mở rộng đối tượng tham gia BHXH trên địa bàn, lập 02bản kế hoạch thu BHXH năm sau (mẫu K011-TS) gửi 01 bản đến BHXHtỉnh trước ngày 10/6 hằng năm Đồng thời, Căn cứ kế hoạch thu năm sau,

bộ phận Thu phối hợp với bộ phận KHTC và các bộ phận liên quan, xâydựng kế hoạch kinh phí hỗ trợ công tác thu năm sau để gửi BHXH tỉnh

 Giao kế hoạch thu hàng năm:

- BHXH Việt Nam: Ban Thu căn cứ chỉ tiêu kế hoạch thu BHXHđược Nhà nước giao, tình hình thực hiện kế hoạch năm trước, năm nay vàkhả năng phát triển lao động của từng địa phương, tổng hợp, lập kế hoạchthu BHXH và phối hợp với Ban Chi lập kế hoạch phân bổ kinh phí hỗ trợcông tác thu năm sau cho BHXH tỉnh vào tháng 12 hằng năm, trình TổngGiám đốc BHXH Việt Nam phê duyệt

- BHXH tỉnh: Căn cứ kế hoạch thu do BHXH Việt Nam giao, tiếnhành phân bổ kế hoạch thu BHXH, kế hoạch kinh phí hỗ trợ công tác thucho BHXH tỉnh và BHXH huyện, trình Giám đốc BHXH tỉnh phê duyệt

 Điều chỉnh kế hoạch thu

- BHXH Việt Nam: Ban Thu căn cứ chỉ tiêu kế hoạch thu BHXHđược Nhà nước giao (nếu có), tình hình thực hiện kế hoạch 6 tháng đầunăm, văn bản đề nghị điều chỉnh kế hoạch thu BHXH của BHXH tỉnh gửiđến, tiến hành rà soát, tính toán, lập phương án điều chỉnh kế hoạch và phốihợp với Ban KHTC báo cáo Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam điều chỉnh

kế hoạch thu vào tháng 10 hằng năm

- BHXH tỉnh: Trước ngày 15/8 hằng năm, Phòng Thu căn cứ kếhoạch thu BHXH, BHYT, BHTN được BHXH Việt Nam giao, tình hìnhthực hiện 6 tháng đầu năm và các yếu tố ảnh hưởng đến kế hoạch thu trongnăm, tiến hành rà soát, tính toán khả năng thực hiện kế hoạch thu BHXH,phân tích, tổng hợp, trình Giám đốc BHXH tỉnh báo cáo BHXH Việt Nam.

- BHXH huyện: Trước ngày 01/8 hằng năm, căn cứ kế hoạch thuBHXH, được BHXH tỉnh giao, tình hình thực hiện 6 tháng đầu năm và cácyếu tố ảnh hưởng đến kế hoạch thu trong năm, tiến hành rà soát, tính toánkhả năng thực hiện kế hoạch thu BHXH, báo cáo BHXH tỉnh

* Quản lý tiền thu:

Thứ nhất là về hình thức đóng tiền: Đơn vị, người tham gia BHXH

đóng bằng chuyển khoản hoặc tiền mặt: Theo hình thức chuyển khoản thìchuyển tiền đóng vào tài khoản chuyên thu của cơ quan BHXH mở tại ngânhàng hoặc Kho bạc Nhà nước Còn đóng tiền mặt đối với đơn vị SDLĐ nộptrực tiếp tại ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nước

Thứ hai là chuyển tiền thu: BHXH huyện, BHXH tỉnh chuyển toàn bộ

số tiền đã thu BHXH kịp thời về tài khoản chuyên thu của BHXH cấp trêntheo quy định Số tiền thực thu BHXH là số tiền đã chuyển vào tài khoảnchuyên thu của BHXH các cấp theo chứng từ báo có của ngân hàng, Khobạc Nhà nước

Thứ ba là hoàn trả: BHXH tỉnh giải quyết các trường hợp hoàn trả

tiền từ tài khoản chuyên thu BHXH không ủy quyền cho BHXH huyện.Trường hợp đơn vị giải thể, phá sản, chấm dứt hoạt động theo quy định củapháp luật hoặc di chuyển nơi đăng ký tham gia đã đóng thừa, đóng trùngtiền BHXH : đơn vị, cá nhân lập hồ sơ theo quy định Các trường hợp cònlại đơn vị hoặc ngân hàng, kho bạc có văn bản đề nghị thì mới giải quyết.Phòng Thu phối hợp với Phòng KHTC xác định nguyên nhân, số tiền

đã đóng thừa, số tiền chuyển nhầm, hạch toán nhầm vào tài khoản chuyênthu trình Giám đốc BHXH tỉnh Giám đốc BHXH tỉnh ra quyết định hoàntrả (mẫu C16-TS), gửi 01 bản cho phòng KHTC lưu và làm thủ tục chuyểntiền, gửi BHXH huyện hoặc phòng Thu 01 bản theo phân cấp quản lý thu.Trường hợp ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nước hạch toán nhầm thì gửi 01bản cho ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nước đó để kiểm soát

* Thông tin báo cáo thu:

Công tác thông tin báo cáo trong quản lý thu đảm bảo cho mọi thôngtin đều được cập nhật thường xuyên, liên tục Trong công tác thông tin báocáo, các đơn vị thường sử dụng hệ thống mẫu biểu đã được BHXH Việt

Nam quy định Theo điều 69- Quyết định 1111/QĐ- BHXH của BHXHViệt Nam chế độ thông tin báo cáo thu như sau:

BHXH tỉnh, huyện: Mở sổ theo dõi và lập báo cáo về thu, cấp sổBHXH, thẻ BHYT theo mẫu quy định tại Điều 68 (mẫu B02a- TS, B02b-

TS, C13- TS ) Thời điểm chốt số liệu: Nếu Báo cáo tháng: đến hết ngàycuối cùng của tháng, Báo cáo quý: đến hết ngày cuối cùng của tháng cuốiquý, Báo cáo năm: đến hết ngày 31 tháng 12 hằng năm

Thời hạn nộp báo cáo:

- BHXH huyện gửi phòng Thu BHXH tỉnh: Báo cáo tháng (mẫuB01-TS, B03-TS, B05-TS): trước ngày 03 của tháng sau; dữ liệu điện tửtrước ngày 02 tháng sau Báo cáo quý (mẫu B02a-TS, B02b-TS, B04a-TS,B04b-TS): trước ngày 10 tháng đầu quý sau, kèm dữ liệu điện tử Báo cáonăm (mẫu B02a-TS, B02b-TS): trước ngày 10 tháng 01 năm sau, kèm dữliệu điện tử

- BHXH tỉnh gửi Ban Thu BHXH Việt Nam: Báo cáo tháng (mẫuB01-TS, B03-TS, B05-TS): trước ngày 05 tháng sau, dữ liệu điện tử trướcngày 03 tháng sau Riêng dữ liệu điện tử báo cáo chỉ tiêu quản lý thu, cấp

sổ, thẻ (mẫu B01-TS): đồng thời gửi Ban Thu, Ban Cấp sổ, thẻ Báo cáoquý (mẫu B02a-TS, B02b-TS, B04a-TS, B04b-TS): trước ngày 25 thángđầu quý sau, kèm theo dữ liệu điện tử Báo cáo năm (mẫu B02b-TS): trướcngày 25 tháng 01 năm sau, kèm theo dữ liệu điện tử

* Quản lý hồ sơ, tài liệu thu:

- BHXH tỉnh, huyện: Cập nhật thông tin, dữ liệu của người tham giaBHXH để phục vụ kịp thời cho công tác quản lý

- BHXH tỉnh: Xây dựng hệ thống mã số đơn vị tham gia BHXH ápdụng trong địa bàn tỉnh theo hướng dẫn của BHXH Việt Nam Mã số đơn

vị tham gia BHXH được sử dụng thống nhất trên hồ sơ, giấy tờ, sổ sách vàbáo cáo nghiệp vụ

- BHXH các cấp: Tổ chức phân loại, lưu trữ và quản lý hồ sơ, tàiliệu thu BHXH đảm bảo khoa học để thuận tiện khai thác, sử dụng Thựchiện ứng dụng công nghệ thông tin để quản lý người tham gia BHXH, cấp

sổ BHXH cho người tham gia BHXH bắt buộc

1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc

Cũng như các hoạt động kinh tế - xã hội khác, hoạt động quản lý thuBHXH bắt buộc cũng chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác nhau Mỗi sự

thay đổi của các yếu tố này đều có những ảnh hưởng nhất định hoặc tíchcực, hoặc tiêu cực đến công tác quản lý thu BHXH và chính sách BHXH

1.3.1 Chính sách tiền lương - tiền công

Giữa chính sách TLTC, chính sách BHXH nói chung và công tác quản

lý thu BHXH nói riêng có mối quan hệ rất chặt chẽ với nhau Chính sáchtiền lương là tiền đề cho việc thực hiện chính sách BHXH nhất là đối vớikhu vực Nhà nước quy định thang bảng lương vì khu vực này tiền lươngphụ thuộc vào mức lương tối thiểu và hệ số lương Nâng lương tối thiểuđồng nghĩa với việc tăng mức đóng BHXH và đương nhiên tăng số thuBHXH Còn đối với khu vực ngoài quốc doanh thì TLTC đóng BHXH lạiphụ thuộc vào tiền lương tối thiểu vùng Nâng lương tối thiểu vùng đồngnghĩa với việc tăng mức đóng BHXH và làm tăng số thu BHXH Như vậy,chính sách TLTC đã tác động gián tiếp tới mức thu BHXH

Ở nước ta, Chính phủ thường thay đổi chính sách TLTC với nhiều vănbản khác nhau Đặc biệt là tăng tiền lương tối thiểu chung (Từ 01/10/2006đến 01/07/2013, mức lương tối thiểu chung đã được điều chỉnh 7 lần, từ450.000đồng/tháng lên 1.150.000đồng/tháng).Mặt khác, các doanh nghiệpngoài quốc doanh còn được phân chia thành 4 vùng để áp dụng mức lươngtối thiểu vùng Mức lương này cũng thay đổi liên tục (Từ 01/10/2006 đếnnăm 31/12/2014 tiền lương tối thiểu vùng đã có tới 8 lần điều chỉnh) Sựbiến động thường xuyên liên tục này làm cho công tác quản lý thu gặp một

số khó khăn nhất định

Nếu cán bộ làm công tác quản lý thu nắm bắt rõ các chính sách thayđổi của Nhà nước, các văn bản hướng dẫn thay đổi TLTC cùng với sự linhhoạt và nhạy bén trong việc tính toán mức đóng góp BHXH của đối tượngtham gia thì hoạt động quản lý thu sẽ không bị ảnh hưởng nhiều Nhưngvới một số cán bộ không nhạy bén với tình hình thực tế, không cập nhật hếtcác văn bản hướng dẫn về sự thay đổi chính sách TLTC đối với từng nhómđối tượng tham gia, không chủ động, sáng tạo khi tính mức đóng của ngườitham gia BHXH mỗi khi có sự điều chỉnh TLTC thì hoạt động quản lý thu

bị ảnh hưởng khá nhiều, quỹ BHXH khó có thể đảm bảo thu đúng, thu đủ,thu kịp thời, an toàn và tăng trưởng quỹ

1.3.2 Cơ cấu dân số và lực lượng lao động

“ Cơ cấu dân số là tổng số dân được phân loại theo giới tính, độ tuổi,dân tộc, trình độ học vấn, nghề nghiệp, tình trạng hôn nhân và các đặc

trưng khác ” (Khoản 3, điều 3 , pháp luật dân số).

Đối tượng tham gia chủ yếu của BHXH là NLĐ và NSDLĐ Do đó,nếu một quốc gia có sự điều chỉnh về chính sách dân số (tăng hoặc giảmmức sinh) sẽ làm cho cơ cấu dân số thay đổi Điều này sẽ ảnh hưởng đếnquy mô và cơ cấu đối tượng tham gia BHXH và ảnh hưởng đến quy mô và

cơ cấu đối tượng thụ hưởng BHXH, từ đó ảnh hưởng đến việc quy định cáctrợ cấp BHXH Chính sách dân số còn tạo ra xu hướng già hóa hoặc trẻ hóadân số và hệ quả của nó là tăng lên hoặc giảm đi số người nghỉ hưu, buộcchính sách BHXH phải điều chỉnh (tăng hoặc giảm tuổi nghỉ hưu)

Tỷ lệ độ tuổi ảnh hưởng rất lớn đến công tác quản lý thu BHXH.Những vùng có dân số trong độ tuổi lao động cao thì số người tham giaBHXH sẽ nhiều, góp phần làm tăng thu quỹ BHXH Và ngược lại nhữngvùng có dân số trong độ tuổi lao động thấp, đặc biệt là tỷ lệ người ngoài độtuổi lao động cao sẽ làm giảm đối tượng tham gia, giảm thu BHXH và phầnchi cho chế độ hưu trí sẽ tăng lên từ đó làm mất cân đối quỹ BHXH, gâykhó khăn cho công tác quản lý thu BHXH

Giới tính cũng ảnh hưởng đến công tác quản lý thu BHXH bắt buộc.Nếu vùng hoặc đơn vị SDLĐ có tỷ lệ nam giới cao hơn tỷ lệ nữ giới thìmức độ đóng góp của nam vào quỹ sẽ nhiều hơn và lâu dài hơn Nguyênnhân là do lao động nam đạt độ tuổi nghỉ hưởng chế độ hưu trí dài hơn nữgiới 5 năm Hơn nữa, quỹ BHXH phải chi trả các chế độ thai sản cho nữgiới nhiều hơn nam giới (nam giới chỉ hưởng chế độ này khi nhận nuôi connuôi, triệt sản) Như vậy, nơi nào có lao động nam cao thì khả năng đónggóp vào quỹ BHXH sẽ nhiều hơn so với lao động nữ

Trình độ học vấn và nghề nghiệp cũng ảnh hưởng không ít tới côngtác quản lý thu BHXH Nếu NLĐ có trình độ học vấn thì họ sẽ có nhữnghiểu biết nhất định về BHXH và lợi ích từ việc tham gia BHXH, từ đó sẽthức đẩy họ tự giác tham gia BHXH Bên cạnh đó, những NLĐ có mộtnghề nghiệp ổn định, sẽ có một mức thu nhập ổn định, với mức thu nhậpnày họ có thể sẵn sàng tham gia BHXH, từ đó tăng đối tượng tham giaBHXH và làm tăng nguồn thu BHXH Và ngược lại, những người không

có trình độ học vấn hoặc trình độ học vấn thấp, không có nghề nghiệp haynghề nghiệp không ổn định sẽ không đủ điều kiện để để tham gia BHXH vàcũng do vậy kiến thức về BHXH của họ cũng hạn chế Điều này, làm giảmđối tượng tham gia BHXH và nguồn thu BHXH, gây khó khăn cho côngtác quản lý thu BHXH đối với các nhà làm công tác BHXH

Mặt khác, lực lượng lao động giữa các vùng, miền, (nông thôn vàthành thị, trung du, miền núi hay đồng bằng ) không đều cũng tác động

đến công tác quản lý thu BHXH Tại các vùng đồng bằng, thành thị kinh tếphát triển, nhiều cơ sở SXKD được thành lập thu hút nhiều lao động nên sốlao động thuộc diện tham gia BHXH sẽ nhiều hơn Còn tại các vùng nôngthôn, miền núi, các hộ dân cư chủ yếu sản xuất tự cung tự cấp, chủ yếu làlàm nông nghiệp, thu nhập thấp và không ổn định, lực lượng lao động củanhững vùng này thấp nên số người thuộc diện tham gia BHXH cũng thấp.Như vậy, nơi nào có lực lượng lao động cao, số lượng người tham giaBHXH sẽ tăng, nguồn thu BHXH sẽ được đảm bảo và ngược lại.

1.3.3 Tốc độ tăng trưởng nền kinh tế và thu nhập bình quân đầu người

Các điều kiện kinh tế - xã hội bao gồm: khả năng hoặc tiềm năng pháttriển của đất nước, trình độ quản lý lao động, quản lý xã hội, các chính sáchdân số của quốc gia, chính sách lao động và việc làm, trình độ dân trí vànhận thức xã hội Khi nền kinh tế phát triển, số lượng NLĐ có việc làm sẽtăng lên do có sự mở rộng về quy mô sản xuất xã hội Từ đó, làm cho đốitượng thuộc diện tham gia BHXH không ngừng được tăng lên

Tốc độ tăng trưởng kinh tế của một quốc gia phản ánh khả năng tiếtkiệm, tiêu dùng và đầu tư của Nhà nước Vì thế, nếu một quốc gia có tốc độtăng trưởng kinh tế cao và ổn định thì đời sống người dân sẽ được nângcao, tình hình SXKD của các doanh nghiệp cũng sẽ gặp nhiều thuận lợi vàcác doanh nghiệp cũng sẵn sàng tham gia BHXH cho NLĐ Bên cạnh đó,tốc độ tăng trưởng kinh tế cao và bền vững phản ánh nhiều NLĐ có thunhập cao thông qua quá trình lao động, đây là điều kiện tiền đề để NLĐ có

cơ hội tham gia BHXH Hơn nữa, khi đời sống kinh tế cao thì nhận thứccủa NLĐ cũng tăng lên, nhu cầu an toàn trước những rủi ro xã hội như: ốmđau, thai sản, cũng tăng lên Như vậy, yếu tố sự phát triển kinh tế - xã hộicủa đất nước ảnh hưởng đến công tác quản lý thu ở khía cạnh số lượngtham gia BHXH tăng lên, người tham gia sẵn sàng tham gia BHXH nên sẽgiúp cho hoạt động quản lý thu thu đúng đối tượng, thu đủ số lượng vàkhông để thất thu tiền đóng BHXH, đảm bảo thời gian theo quy định củapháp luật về BHXH Và ngược lại, nếu nền kinh tế - xã hội của đất nướckhông phát triển, không tăng trưởng sẽ không tạo ra việc làm cho NLĐ khi

đó các hoạt động SXKD bị đình trệ, cả NSDLĐ và NLĐ đều không có khảnăng tham gia BHXH, trốn đóng và nợ đọng là điển hình Khi đó công tácquản lý thu sẽ gặp khó khăn trong vấn đề thu nộp BHXH của người thamgia, không thể đạt được mục tiêu của BHXH

Thu nhập bình quân đầu người là chỉ tiêu kinh tế - xã hội quan trọngphản ánh “mức thu nhập và cơ cấu thu nhập của các tầng lớp dân cư” Chỉtiêu này dùng để đánh giá mức sống, phân hóa giàu nghèo, làm cơ sở chohoạch định chính sách nhằm nâng cao mức sống của nhân dân Và đây

cũng là căn cứ để xác định các đối tượng tham gia BHXH, nếu thu nhậpbình quân đầu người cao và yếu tố lạm phát thấp thì chứng tỏ thu nhập củacác hộ dân cư cao và họ có khả năng tham gia BHXH, từ đó làm tăng quỹBHXH Mặt khác, nếu thu nhập bình quân đầu người của các hộ dân cưthấp chứng tỏ mức thu nhập thấp và họ không đủ khả năng để tham giaBHXH, khi đó số lượng người tham gia BHXH giảm, gây khó khăn chocông tác thu BHXH và quản lý đối tượng tham gia BHXH.

1.3.4 Trình độ chuyên môn, năng lực của đội ngũ cán bộ bảo hiểm xã hội và cán bộ chuyên thu

Công tác quản lý thu BHXH trước hết chịu ảnh hưởng của yếu tố chủquan từ chính các nhà làm công tác quản lý Trình độ và trách nhiệm củacác cán bộ BHXH ảnh hưởng rất lớn tới hoạt động quản lý thu BHXH vì họ

là người trực tiếp làm công tác thu và quản lý thu BHXH

Nếu đội ngũ cán bộ BHXH và các bộ chuyên quản lý thu đảm bảo có

đủ năng lực về trình độ chuyên môn, khả năng nhận định và phân tích tìnhhình, có tinh thần trách nhiệm, nhiệt tình trong công việc, có sự phối hợp

ăn ý giữa các bộ phận thì mới có thể nắm bắt được những thay đổi của đốitượng tham gia, diễn biến TLTC làm căn cứ đóng BHXH, quy trình quản lýthu BHXH, tình hình thu nộp BHXH, nợ đọng BHXH Như vậy, công tácquản lý thu mới đạt hiệu quả cao, phát hiện kịp thời những tình huống saiphạm để có biện pháp xử lý

Nếu đội ngũ cán bộ BHXH và các cán bộ chuyên thu không có nănglực và trình độ chuyên môn nghiệp vụ về BHXH, không có trách nhiệmtrong công việc, không thường xuyên phối hợp với các cơ quan ban ngànhkhác có liên quan, không chủ động, sáng tạo mỗi khi có sự thay đổi củaNhà nước về thực hiện chính sách BHXH như sự thay đổi về TLTC, mứcđóng BHXH, cải cách thủ tục hành chính thì khó có thể nắm bắt đượctình hình tham gia BHXH của các đối tượng tham gia, đặc biệt là các doanhnghiệp ngoài quốc doanh, tình hình thu nộp, quy trình quản lý thu xảy ranhiều sai sót, tình trạng nợ đọng cũng khó được khắc phục Điều này gâyảnh hưởng đến toàn bộ hoạt động của cơ quan BHXH, trong đó công tácquản lý thu bị ảnh hưởng khá nhiều

1.3.5 Hoạt động công tác thông tin tuyên truyền phổ biến về chính sách bảo hiểm xã hội

Thông tin tuyên truyền là một nội dung quan trọng trong bất cứ lĩnhvực hoạt động nào Với BHXH, là chính sách tác động đến một lượngngười tham gia rộng khắp, công tác thông tin tuyên truyền chính là nhân tốtác động trực tiếp tới đối tượng tham gia BHXH Cụ thể, công tác thông tin

tuyên truyền giúp cho đối tượng tham gia hiểu rõ về chế độ, chính sáchBHXH theo quy định của luật pháp, làm thay đổi thái độ đối với công tácBHXH theo hướng tích cực và phù hợp với pháp luật Ngoài ra, tuyêntruyền BHXH còn có tác dụng cổ vũ, động viên NLĐ cùng các đơn vịSDLĐ tự giác, tích cực thực hiện đúng quyền lợi và nghĩa vụ khi tham giaBHXH theo đúng quy định của pháp luật, đấu tranh loại bỏ những hành vigian lận, trái pháp luật nhằm mục đích trục lợi BHXH

Nếu công tác thông tin tuyên truyền được thực hiện hiệu quả tức lànâng cao được nhận thức và sự hiểu biết về chính sách BHXH cho NLĐ vàNSDLĐ sẽ thúc đẩy họ tích cực tham gia BHXH, từ đó giúp cho công tácquản lý thu thực hiện dễ dàng hơn Và ngược lại nếu công tác này khôngsâu rộng, không nâng cao được nhận thức của người tham gia sẽ dẫn đếncác tình trạng như trốn đóng, nợ đọng, trục lợi BHXH khi đó sẽ làm chocông tác quản lý thu gặp khó khăn nhất là trong quản lý đối tượng thamgia

1.3.6 Một số yếu tố khác

Ngoài các yếu tố nêu trên, chính sách BHXH còn có mối quan hệ hữu

cơ hoặc chịu ảnh hưởng bởi các chính sách xã hội khác như chính sách laođộng - việc làm, chính sách chăm sóc sức khỏe dân cư

Giữa chính sách BHXH và chính sách lao động - việc làm vừa có mốiquan hệ tương tác, vừa có mối quan hệ nhân quả Khi chính sách toàn dụnglao động của quốc gia được thực hiện tốt, NLĐ có công ăn việc làm, lựclượng lao động trong xã hội sẽ là những đối tượng tham gia BHXH đôngđảo Ngược lại, khi chính sách lao động việc làm không tốt, NLĐ không cókhả năng đóng BHXH hoặc số người thất nghiệp gia tăng, sẽ tạo ra sức éprất lớn đối với hệ thống BHXH (tăng số người hưởng trợ cấp thất nghiệp)

…

Chính sách chăm sóc sức khỏe dân cư có mối quan hệ đặc biệt tớichính sách BHXH Khi dân cư nói chung và NLĐ nói riêng được chăm sócsức khỏe tốt, ít bị ốm đau thì chi phí từ BHXH cho các trợ cấp ốm đau sẽgiảm đi Ngược lại, khi tỷ lệ ốm đau của NLĐ lớn, số tiền chi cho BHYT

và trợ cấp ốm đau từ quỹ BHXH sẽ nhiều lên Hơn nữa, chính sách chămsóc sức khỏe dân cư tốt góp phần làm tăng tuổi thọ dân cư, việc tham giaBHXH sẽ được kéo dài hơn, điều đó làm tăng thu BHXH Vì vậy, chínhsách BHXH phải điều chỉnh cho phù hợp, như tăng thời gian đóng BHXH,tăng tuổi nghỉ hưu để tăng nguồn thu cho quỹ BHXH

Chương 2.

THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM XÃ HỘI BẮT BUỘC TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN LỤC YÊN - TỈNH

YÊN BÁI GIAI ĐOẠN 2010 – 2014

2.1 Khái quát chung về huyện Lục Yên và cơ quan bảo hiểm xã hội

huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái

2.1.1 Giới thiệu chung về huyện Lục Yên

Lục Yên là huyện miền núi nằm ở phía Đông Bắc của tỉnh Yên Báigồm 24 đơn vị hành chính xã, thị trấn Trung tâm huyện lỵ đặt tại thị trấnYên Thế cách thành phố Yên Bái 93 km và Hà Nội 270 km, có tuyến quốc

lộ 70 chạy qua nối Hà Nội – Việt Trì – Yên Bái – Lào Cai Phía Đông giáphuyện Hàm Yên (Tuyên Quang), phía Tây giáp huyện Văn Yên, phía Namgiáp Hồ Thác Bà của huyện Yên Bình, phía Bắc giáp huyện Bắc Quang(Hà Giang) Địa hình của huyện bị chia cắt bởi 2 dãy núi chính chạy dọctheo hướng Tây Bắc - Đông Nam, tạo ra các thung lũng, bồn địa bằngphẳng là nơi dân cư tập trung sản xuất và sinh sống từ lâu đời

Do địa hình bị chia cắt đã gây không ít khó khăn cho việc xây dựng cơ

sở hạ tầng và phát triển kinh tế - xã hội như giao thông vận tải, thông tinliên lạc, phát thanh truyền hình…Nhưng ngày nay, được sự quan tâm củaĐảng và Nhà nước, điều kiện kinh tế - xã hội của huyện Lục Yên đã cónhiều bước phát triển mới, giao thông đi lại thuận tiện hơn, thông tin liênlạc và các hoạt động xã hội khác cũng khá phát triển tạo điều kiện chochính sách BHXH ra đời và phát triển

Với tổng diện tích tự nhiên 80.898,36 ha, ước tính dân số của huyệnnăm 2014 là 105.104 người, có mật độ dân số 130 người/km2 Đặc biệt, sốlao động trong độ tuổi lao động là 58.850 người chiếm 56% tổng số dân.Lao động có khả năng lao động là 57.680 người chiếm 98% tổng lao động(trong đó lao động khu vực nông thôn là 52.777 người chiếm 91,5%, laođộng khu vực thành thị 4.903 người chiếm 8,5%) Trình độ lao động nhìnchung còn thấp, chủ yếu là lực lượng lao động nông nghiệp chiếm 90%,còn lại 10% lao động thuộc các ngành kinh tế khác

Nhận được các chương trình, chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế - xãhội của Đảng và Nhà Nước, huyện Lục Yên đã có những bước phát triểnkinh tế đáng kể Từ một huyện thuần nông (nông nghiệp chiếm 61% tỷtrọng năm 1999) thì hiện nay cơ cấu kinh tế của huyện đã có sự chuyểndịch mạnh mẽ (Nông lâm nghiệp 26% - Công nghiệp xây dựng 40% - Dịch

vụ 24%) Tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân thời kỳ 2010 - 2014 đạt

16,4%, thu nhập bình quân đầu người đạt 15 triệu đồng/năm, tổng thu cânđối ngân sách trên địa bàn huyện là 80 tỷ đồng.

Với lực lượng lao động đông đảo và tình hình kinh tế ngày càng pháttriển như vậy thì đây là một yếu tố thuận lợi cho chính sách BHXH pháttriển và đi vào cuộc sống của người dân trên địa bàn huyện

2.1.2 Giới thiệu chung về cơ quan bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên

2.1.2.1 Sơ lược lịch sử hình thành và phát triển của BHXH huyện Lục Yên

BHXH huyện Lục Yên được thành lập theo Quyết định số 129/QĐ BHXH - TCCB ngày 22/08/1995 của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam vềviệc thành lập BHXH huyện, thị, xã thuộc tỉnh Yên Bái BHXH huyện LụcYên chính thức ra mắt và bước vào hoạt động từ ngày 01/10/1995, cơ quanđóng trụ sở tại khu 2, thị trấn Yên Thế - huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái.BHXH huyện Lục Yên là cơ quan trực thuộc BHXH tỉnh Yên Bái, chịu sựquản lý trực tiếp, toàn diện của Giám đốc BHXH tỉnh Yên Bái và sự quản

-lý hành chính của UBND huyện Lục Yên

Từ khi ra đời cho đến nay, BHXH huyện Lục Yên đã không ngừnglớn mạnh và trưởng thành Thời gian đầu thành lập cán bộ BHXH phải làmviệc trong điều kiện cơ sở vật chất kỹ thuật còn nhiều thiếu thốn, phươngtiện làm việc còn lạc hậu, việc giải quyết các chế độ chính sách cho NLĐcòn gặp rất nhiều khó khăn Song, BHXH huyện Lục Yên luôn nhận được

sự quan tâm, lãnh đạo của BHXH Việt Nam, của BHXH tỉnh Yên Bái, sựphối hợp, giúp đỡ của các ban ngành, đoàn thể và chính quyền địa phương.Nhờ đó mà BHXH huyện đã được đầu tư tăng cường cả về cơ sở vật chất

kỹ thuật, cũng như năng lực chuyên môn nghiệp vụ của các cán bộ cơ quan

Về thành tích, BHXH huyện Lục Yên trong nhiều năm liền đã đượcTổng giám đốc BHXH Việt Nam, Giám đốc BHXH tỉnh Yên Bái tặng bằngkhen, ghi nhận sự đóng góp trong việc thực hiện chính sách BHXH chongười dân trên địa bàn huyện Nhờ đó mà chính sách BHXH đã thực sự đivào cuộc sống, là mục tiêu quan trọng trong việc thúc đẩy sản xuất, ổn địnhđời sống cho NLĐ

2.1.2.2 Chức năng nhiệm vụ và hệ thống tổ chức bộ máy của BHXH

 Chức năng của BHXH huyện Lục Yên

BHXH huyện Lục Yên là cơ quan trực thuộc BHXH tỉnh Yên Bái đặttại huyện Lục Yên, có chức năng giúp Giám đốc BHXH tỉnh Yên Bái tổchức thực hiện chế độ chính sách BHXH, BHYT trên địa bàn huyện theophân cấp quản lý và quy định của pháp luật

BHXH huyện Lục Yên chịu sự quản lý trực tiếp, toàn diện của Giámđốc BHXH tỉnh Yên Bái và chịu sự quản lý hành chính Nhà nước củaUBND huyện Lục Yên BHXH huyện Lục Yên có tư cách pháp nhân, cótrụ sở đặt tại thị trấn Yên Thế, có con dấu và tài khoản riêng

 Nhiệm vụ của BHXH huyện Lục Yên

Xây dựng, trình Giám đốc BHXH tỉnh Yên Bái kế hoạch phát triểnBHXH huyện Lục Yên dài hạn, ngắn hạn và chương trình công tác hàngnăm, tổ chức thực hiện kế hoạch sau khi được phê duyệt

Tổ chức thực hiện công tác thông tin tuyên truyền, phổ biến các chínhsách, pháp luật về BHXH, BHYT, tổ chức khai thác, đăng ký, quản lý cácđối tượng tham gia và hưởng chế độ BHXH, BHYT theo phân cấp Tổchức cấp sổ BHXH, thẻ BHYT cho những người tham gia BHXH theophân cấp

Tổ chức thu các khoản đóng BHXH, BHYT đối với các tổ chức và cánhân theo phân cấp

Hướng dẫn và tiếp nhận hồ sơ, giải quyết các chế độ BHXH, BHYTtheo phân cấp Và tổ chức chi trả các chế độ BHXH, BHYT theo phân cấp,

từ chối việc đóng hoặc chi trả các chế độ BHXH không đúng quy định.Quản lý và sử dụng các nguồn kinh phí và tài sản theo phân cấp

Tổ chức ký hợp đồng với cơ sở khám, chữa bệnh theo phân cấp, giámsát thực hiện hợp đồng và giám sát việc cung cấp dịch vụ khám, chữa bệnhbảo vệ quyền lợi người có thẻ BHYT và chống lạm dụng quỹ BHYT

Tổ chức ký hợp đồng với tổ chức, cá nhân làm đại lý do UBND xã,phường, thị trấn giới thiệu và bảo lãnh để thực hiện chế độ, chính sách theochỉ đạo, hướng dẫn của BHXH tỉnh Yên Bái

Kiểm tra, giải quyết các kiến nghị, khiếu nại, tố cáo về việc thực hiệnchế độ, chính sách BHXH, BHYT đối với các tổ chức, cá nhân tham giabảo hiểm, cơ sở khám, chữa bệnh BHYT theo quy định của pháp luật

Tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch cải cách hành chính theochỉ đạo, hướng dẫn của BHXH tỉnh Yên Bái, tổ chức bộ phận tiếp nhận, trảkết quả giải quyết chế độ BHXH, BHYT theo cơ chế “một cửa” tại cơ quanBHXH huyện Lục Yên

Tổ chức quản lý, lưu trữ hồ sơ các đối tượng tham gia và hưởng cácchế độ BHXH, BHYT theo quy định

Tổ chức hướng dẫn nghiệp vụ BHXH, BHYT cho các tổ chức và cánhân tham gia bảo hiểm

Chủ trì, phối hợp với cơ quan nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội

ở huyện Lục Yên, với các tổ chức, cá nhân tham gia BHXH, BHYT để giảiquyết các vấn đề có liên quan đến việc thực hiện các chế độ BHXH, BHYTtheo quy định của pháp luật

Đề xuất, kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền thanh tra,kiểm tra các tổ chức và cá nhân trong việc thực hiện BHXH, BHYT

Cung cấp đầy đủ và kịp thời thông tin về việc đóng, quyền đượchưởng các chế độ bảo hiểm, thủ tục thực hiện BHXH, BHYT khi tổ chức,

cá nhân tham gia bảo hiểm hoặc tổ chức Công đoàn yêu cầu

Cung cấp đầy đủ và kịp thời tài liệu, thông tin liên quan theo yêu cầucủa cơ quan nhà nước có thẩm quyền

Thực hiện chế độ thông tin, thống kê, báo cáo theo quy định

 Hệ thống tổ chức bộ máy của BHXH huyện Lục Yên

BHXH huyện Lục Yên là một bộ phận trực thuộc BHXH Việt Nam,tuân thủ theo các quy định về cơ cấu tổ chức của BHXH Việt Nam Cơ cấu

tổ chức bộ máy của BHXH huyện Lục Yên được thể hiện ở sơ đồ sau:

Sơ đồ 1 : Sơ đồ cơ cấu tổ chức bộ máy của BHXH huyện Lục Yên

(Nguồn: BHXH huyện Lục Yên)

GIÁM ĐỐC

* Chức năng, nhiệm vụ của các bộ phận:

Giám đốc: là Thủ trưởng cơ quan, là người đại diện theo pháp luật

của cơ quan, thay mặt, chỉ đạo và giám sát mọi hoạt động của cơ quan, đạidiện cơ quan thực hiện các nhiệm vụ chính trị, đối ngoại, quyết định cácvấn đề quan trọng

Phó giám đốc: là người giúp việc đắc lực cho giám đốc, chức năng,

nhiệm vụ cụ thể do giám đốc phân công cho phó giám đốc có bảng phâncông nhiệm vụ cụ thể như: Theo dõi tổng hợp tình hình chung về mặt quản

lý của cơ quan, xây dựng các hoạt động khác và việc thực hiện các chỉ thị,nghị quyết của cấp trên, báo cáo cho lãnh đạo đủ thông tin đề xử lý

Bộ phận một cửa, chính sách: có chức năng giúp Giám đốc BHXH

huyện Lục Yên giải quyết các chế độ BHXH, quản lý các đối tượng hưởngchế độ BHXH theo quy định Bộ phận này có chức năng hướng dẫn các đốitượng tham gia đóng BHXH về tất cả mọi vấn đề, nộp, thu, hưởng chếđộ…và quản lý các đối tượng tham gia BHXH theo mức, theo chế độ, theoBHXH, BHYT, tự nguyện và theo quy định của pháp luật

Bộ phận hành chính: Kiểm tra, tiếp nhận, chuyển đi và lưu chuyển

nội bộ các công văn tài liệu Ghi chép theo dõi công văn, chuyển công văn,thông báo, truyền đạt đảm bảo kịp thời khoa học, nề nếp đúng quy định.Quản lý con dấu, cấp giấy giới thiệu, quản lý trang thiết bị văn phòng, in

ấn, sao chụp tài liệu, văn bản của cơ quan.đảm bảo kịp thời, chính xác,nghiêm túc

Bộ phận thu: có chức năng giúp Giám đốc BHXH huyện Lục Yên tổ

chức thực hiện công tác thu BHXH, BHYT của các đối tượng tham giatheo quy định của pháp luật và thực hiện chế độ BHXH tự nguyện Bộ phận

tu có nhiệm vụ: thu BHXH, BHYT, BHXH tự nguyện và các đối tượng

tham gia BH theo quy định, giao cho kế toán thực hiện thống kê theo quyđịnh của nhà nước

Bộ phận kế toán: giúp Giám đốc BHXH huyện Lục Yên kế hoạch và

quản lý tài chính, tổ chức hạch toán kế toán theo quy định của pháp luật

Có nhiệm vụ quản lý nguồn vốn tài sản, vật tư theo giá trị với mục tiêu bảotoàn và phát triển vốn theo quy định của Nhà nước Quản lý thu, chi đúngchế độ, chính sách của Nhà nước, theo dõi công nợ, thực hiện các nghiệp

vụ về tài chính, kế toán, thống kê theo quy định của Nhà nước

Bộ phận giám định: làm nhiệm vụ kiểm tra, giám định chứng từ

thanh toán chế độ BHYT tại bệnh viện của các đối tượng, để phục vụ côngtác chi trả trực tiếp cho đối tượng khám chữa bệnh BHYT theo quy định

Bộ phận

kế toán

Bộ phận giám định

Bộ phận cấp

sổ, thẻ thẻ

Bộ phận thu

Thực hiện thanh toán chi chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức phục hồi sứckhỏe cho NLĐ tại các đơn vị trên địa bàn.

Bộ phận cấp sổ, thẻ: có chức năng giúp Giám đốc BHXH huyện Lục

Yên tổ chức thực hiện công tác cấp và quản lý sổ BHXH, thẻ BHYT theoquy định của pháp luật

Như vậy, với sự phân chia thành các bộ phận, BHXH huyện Lục Yên

đã thu được nhiều kết quả tốt đẹp trong quá trình hoạt động nhờ mỗi bộphận đều thực hiện đúng nhiệm vụ, chức năng của mình

2.1.2.3 Đội ngũ cán bộ công chức, viên chức của bảo hiểm xã hội huyện

Lục Yên

Ngay từ khi thành lập, lãnh đạo của cơ quan BHXH huyện Lục Yênluôn quan tâm đến công tác kiện toàn tổ chức cán bộ, coi đây là nhiệm vụquan trọng nhất thúc đẩy sự thành công của đơn vị

Bảng 2.1: Cơ cấu đội ngũ cán bộ công chức, viên chức của BHXH

huyện Lục Yên năm 2014

(cán bộ)

Tỷ trọng (%)

(Nguồn: BHXH huyện Lục Yên)

Hiện nay, BHXH huyện Lục Yên có 15 cán bộ chuyên trách, 01 bảo

vệ và 01 tạp vụ Ban đầu thành lập chỉ có 4 cán bộ, trong đó có 1 cán bộtrình độ đại học và 3 cán bộ trình độ trung cấp, đến nay đã có 15 cán bộ cótrình độ từ trung cấp đến thạc sỹ Đội ngũ cán bộ của BHXH huyện LụcYên khá đồng đều về giới tính khi có 7/15 cán bộ nữ và 8/15 cán bộ lànam, điều này làm cho các hoạt động chung của cơ quan không bị ảnh

hưởng nhiều Độ tuổi của đội ngũ cán bộ có sự chênh lệch khá lớn Nhữngcán bộ gắn bó lâu dài với BHXH huyện Lục Yên từ những ngày đầu mớithành lập đều đã gần đến tuổi nghỉ hưu, trong khi đó đội ngũ cán bộ thaythế tuổi đời còn rất trẻ

Hầu hết đội ngũ cán bộ của BHXH huyện Lục Yên đều có trình độ vềtin học và sử dụng công nghệ thông tin ở mức độ khá tốt Còn về trình độngoại ngữ thì ở mức trung bình Mặc dù, đội ngũ cán bộ nhân viên còn khátrẻ nhưng số lượng đảng viên trong cơ quan khá nhiều trong tổng số 15 cán

bộ nhân viên thì có tới 9 cán bộ là Đảng viên (chiếm 60%)

Trong thời gian tới BHXH huyện Lục Yên sẽ tiếp tục đầu tư cho việcnâng cao trình độ trình độ về ngoại ngữ cũng như chuyên môn nghiệp vụcho đội ngũ cán bộ công chức, viên chức này

2.1.2.4 Cơ sở vật chất kỹ thuật của bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên

Nhằm đáp ứng yêu cầu của công việc và thực hiện mục tiêu của ngànhBHXH, cơ sở vật chất kỹ thuật của BHXH huyện Lục Yên ngày càng đượchoàn thiện

Về cơ sở hạ tầng: BHXH huyện Lục Yên bao gồm một nhà công vụ

được xây dựng 2 tầng với 1 phòng khách để tiếp dân, 1 hội trường nhỏ đểhọp, 1 phòng lưu trữ hồ sơ, 4 phòng làm việc, 1 nhà bếp và 1 nhà để xephục vụ cán bộ, công nhân viên

Về trang thiết bị kỹ thuật: Được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo,

BHXH huyện Lục Yên đã được cài đặt mạng Lan, kết nối các phần mềmnghiệp vụ Các phần mềm chính được sử dụng gồm: SMS 5.0 về quản lýthông tin sổ, thẻ BHXH, BHYT, BHTN; VSA về kế toán bảo hiểm giúpquản lý tài chính, tài sản

Thiết bị văn phòng ở các phòng làm việc được trang bị khá đầy đủ có

15 máy vi tính, 6 máy in, bàn ghế làm việc, đèn, quạt,…Việc nâng cấp vàtrang bị các phương tiện kỹ thuật này đã tạo điều kiện thuận lợi hơn trongquá trình làm việc, góp phần hoàn thành các chỉ tiêu hàng năm mà BHXHtỉnh Yên Bái giao cho

2.2 Thực trạng quản lý thu bảo hiểm xã hội bắt buộc tại bảo hiểm xã hội huyện Lục Yên giai đoạn 2010 - 2014

Thực hiện theo quy định hiện hành của Nhà nước và pháp luật vềBHXH và căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ của mình, BHXH huyện LụcYên đã từng bước thực hiện công tác quản lý thu BHXH nói chung vàBHXH bắt buộc nói riêng như quản lý đối tượng tham gia, quản lý TLTC

làm căn cứ đóng BHXH, quy trình tổ chức thu BHXH, Và triển khai nhiềubiện pháp quản lý khác nhau trong hoạt động thu BHXH

2.2.1 Thực trạng quản lý đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc

2.2.1.1 Quản lý đơn vị sử dụng lao động

Trong những năm qua, trên địa bàn huyện Lục Yên các đơn vị SDLĐđược thành lập và đang tiến hành các hoạt động SXKD ngày càng gia tăng

do đó số lượng các đơn vị thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc ngày càngnhiều Để có thể quản lý tốt các đơn vị SDLĐ tham gia BHXH thì BHXHhuyện Lục Yên đã tiến hành quản lý đối tượng tham gia BHXH bắt buộctheo phân cấp của BHXH tỉnh Yên Bái và thực hiện theo Luật BHXH năm

2006, quyết định 1111/QĐ- BHXH của BHXH Việt Nam về việc ban hànhquy định quản lý thu BHXH, BHYT, quản lý sổ BHXH, thẻ BHYT vàquyết định 1018/QĐ- BHXH của BHXH Việt Nam về sửa đổi một số nộidung tại các quyết định ban hành quy định quản lý thu, chi BHXH, BHYT.Theo đó, hàng tháng BHXH huyện Lục Yên điều tra, lập danh sáchcác đơn vị SDLĐ thuộc đối tượng tham gia BHXH trên địa bàn, thông báo,hướng dẫn các đơn vị kịp thời đăng ký tham gia, đóng đủ BHXH cho NLĐtheo quy định của pháp luật

Định kỳ 03 tháng một lần báo cáo UBND cùng cấp, cơ quan quản lýlao động địa phương tình hình chấp hành pháp luật về BHXH của các đơn

vị trên địa bàn, đề xuất biện pháp giải quyết đối với các đơn vị chậm đóngkéo dài hoặc đơn vị cố tình trốn đóng, đóng không đủ số người thuộc diệntham gia BHXH theo quy định của pháp luật Các trường hợp đơn vị viphạm pháp luật về đóng BHXH, cơ quan BHXH lập biên bản, truy thu choNLĐ theo quy định của pháp luật

Việc quản lý các đối tượng tham gia BHXH tại huyện Lục Yên đượctriển khai theo đơn vị hành chính và có sự phối hợp giữa cơ quan BHXHhuyện với phòng Kế hoạch- Đầu tư Các đơn vị SDLĐ muốn hoạt độngphải xin giấy phép kinh doanh tại phòng Kế hoạch- Đầu tư cho nên khi cơquan BHXH kết hợp với phòng Kế hoạch- Đầu tư sẽ góp phần làm chocông tác quản lý trở nên đơn giản, thuận lợi hơn

Với những nỗ lực trong công tác tuyên truyền cũng như cải cách thủtục hành chính, việc chấp hành các quy định của pháp luật về BHXH củaNSDLĐ và NLĐ trong thời gian qua đã có nhiều chuyển biến tích cực Do

đó, số đơn vị SDLĐ tham gia BHXH đã tăng qua các năm Điều này đượcthể hiện qua bảng số liệu sau: