cơ sở lý luận: Trên cơ sở mục tiêu yêu cầu của nội dung chơng trình GDQP-ANTHPT định hớng phớng pháp dạy học theo hớng tích cực hoá ngời học.Tôi sửdụng nhiều phơng pháp khác nhau trong
Trang 1Phần i: những vấn đề chung.
i.Đặt vấn đề:
Giỏo dục quốc phũng cho học sinh là một bộ phận quan trọng củacụng tỏc giỏo dục quốc phũng toàn dõn Giỏo Dục Quốc Phũng là mụn họcchớnh khúa nằm trong chương trỡnh giảng dạy của cỏc trường Trung Học PhổThụng nhằm rốn luyện hỡnh thành nhõn cỏch, gúp phần nõng cao ý thức quốcphũng, củng cố nền quốc phũng toàn dõn vững mạnh Nhận rừ vị trớ, vai trũcủa nhiệm vụ trờn, những năm qua, Ban giỏm đốc Sở Giỏo dục và Đào tạoHng Yên luụn quan tõm chỉ đạo và tổ chức, triển khai thực hiện tốt cụng tỏcGiỏo Dục Quốc Phũng cho học sinh
Trong những năm qua, Sở Giỏo Dục Đào Tạo đó chỉ đạo, xõy dựng kếhoạch hướng dẫn cỏc nhà trường chọn nhiều hỡnh thức tổ chức giảng dạy,học tập mụn học GDQP – AN Trong cỏc trường Trung học phổ thụng giảngdạy 35 tiết mỗi năm học Từ năm học 2007 đến nay, HS được nõng cao hiểubiết về truyền thống vẻ vang của dõn tộc Quõn đội Nhõn dõn Việt Nam vàmột số nội dung cơ bản về quốc phũng, rốn luyện tỏc phong, nếp sống tập thể
cú kỷ luật Nội dung thực hành luyện tập theo đỳng nội dung, đúng thờigian quy định Cỏc nhà trường đều tổ chức thi, kiểm tra, hội thao đỏnh giỏkết quả học tập
Tuy nhiờn, cũn một số trường Trung học phổ thụng và một số cấp ủyđảng, chớnh quyền địa phương, cỏc cấp, cỏc ngành nhận thức chưa thật đầy
đủ và sõu sắc về trỏch nhiệm lónh đạo, chỉ đạo đối với cụng tỏc giỏo dụcquốc phũng toàn dõn Cơ chế tổ chức thực hiện thiếu thống nhất; chưa phốihợp đồng bộ giữa cỏc ngành chức năng; việc thực hiện cụng tỏc giỏo dụcquốc phũng trong học sinh, chất lượng cũn thấp, thậm chớ cú nơi thiếu nhữngquy chế, quy định cụ thể về trỏch nhiệm quản lý giỏo viờn và bảo đảm ngõnsỏch Cũn núi đến lực lượng giỏo viờn GDQP thỡ đào tạo ngắn hạn liờn kết tạiđịa phương và cỏc trường đại học hoặc học cỏc lớp tập huấn 3, 4 ngày khụng
cú thời gian tự nõng cao trỡnh độ, tiếp cận với cỏc thụng tin kỹ thuật mới
Trang 2Qua đó tôi mạnh dạn viết đề tài “Đổi mới phương phỏp giảng dạy mụn GDQP của một bài thực hành Đội ngũ đơn vị”
1 Thuận lợi :
- Bản thõn tụi được nhà trường tạo điều kiện cho tôi đi học lớp ngắn hạn 6tháng và nhiều lớp tập huấn do Sở giáo dục và Đào Tạo Tỉnh Hng Yên tổchức cho giáo viên môn Giáo Dục Quốc Phòng
-Bên cạnh đó,tôi còn đợc sự đồng tình giúp đỡ, động viên nhiệt tình của Bangiám hiệu nhà trờng và bạn bè đồng nghiệp
- Giờ dạy mụn giỏo dục quốc phũng thực sự mang lại cho tụi sự cảm hứng vàmuốn tỡm tũi, học hỏi nhiều hơn nữa
2 Khó khăn :
- Trang thiết bị đồ dựng dạy học cũng cũn hạn chế
- Sân bãi,nhà tập cha đợc thuận lợi trong giảng dạy
-Việc tìm kiếm tài liệu phục vụ bài dạy cũng dất khó khăn vì không có bántrên thị trờng,vì vậy tôi phảib tìm tòi trên mạng và hỏi thêm các Thầy ở Bộmôn Giáo Dục Quốc Phòng của trờng ĐH S phạm Hà Nội
- Cha nắm bắt đợc hết học sinh trong lớp,kinh nghiệm giảng dạy còn nonkém
3 cơ sở lý luận:
Trên cơ sở mục tiêu yêu cầu của nội dung chơng trình GDQP-ANTHPT định hớng phớng pháp dạy học theo hớng tích cực hoá ngời học.Tôi sửdụng nhiều phơng pháp khác nhau trong đó phơng pháp nêu vấn đề gợi mởvấn đề học sinh tự tìm tòi,nghiên cứu khám phá những kiến thức kỹ năng cầnthiết.Cần lu ý những nội dung đã học từ lớp 10, 11 đã bắt đầu đòi hỏi nhữngkiến thức về t duy về kỹ chiến thuật cơ bản,đòi hỏi có tính tích cực tự giáccao để học sinh nắm đợc những động tác khó từng bớc hình thành kỹ năng kỹxảo vận động nhằm thc hiện tốt bài học
Về hình thức để tích cực hoá ngời học giáo viên phải tổ chức lớp học thànhnhiều nhóm nhỏ và và chuẩn bị đầy đủ những phơng tiện để học sinh đợctăng cờng thực hành,tập luyện chỉ có thực hành mới đạt đợc mục tiêu về kĩnăng thì kiến thức học sinh đợc tăng tiến củng cố.Mỗi kỹ thuật động tác họcsinh phải tập luyện nhiều lần,muốn tập luyện đợc nhiều lần tất nhiên cần phải
có thời gian tập luyện trong khi đó thời gian cho một tiết học không thay
đổi.Nên tính tích cực của học sinh là rất cần thiết trong mỗi giờ học bên cạnh
đó đổi mới cách dạy nhằm phát huy hết khả năng của học sinh là cần thiết về
Trang 3giảng giải phải trọng tâm ngắn gọn chứng minh làm cho học sinh nghe vànhớ trong giảng dạy phải sử dụng nhiều phơng pháp nh phơng pháp Trựcquan,phơng pháp luyện tập.bên cạnh đó nhằm nâng cao trách nhiệm của họcsinh phơng pháp tập đồng hoá,tập quay vòng sao cho tập đủ khối lợng kiếnthức vừa đủ,có lợng vận động hợp lý góp phần phát triển chung và nâng caosức khoẻ đáp ứng đợc lợng vận động của các bài tập.có sức khoẻ tốt để họctập đạt hiệu quả cao.
Trong giảng dạy giáo viên cần chon vị trí sao cho hợp lý tranh di chuyểnnhiều ảnh hởng đến thời gian học tập của học sinh.Để bồi dỡng học sinh giáoviên cần chủ động hớng học sinh theo những bài tập đã định
Vì vậy tôi mạnh dạn tổ chức chuẩn bị và thực hành bài giảng Điều lệnh
đội ngũ ở lớp 11 trờng THPT Tiên Lữ, tỉnh Hng Yên
5 phơng pháp khai thác bài giảng:
Sử dụng các phơng pháp phải ngắn gọn,trọng tâm không đi sâu giảng giảinan man làm cho học sinh nghe mà không nhớ lắm vì đây là đặc thù của mônhọc ngoài trời,học mà không đợc tập luyện dẫn đến kiến thức kém kỹ năng vàthể lực không đạt yêu cầu cần phải đạt
Trong giảng dạy,giáo viên phải vận dụng nhiều phơng pháp nh phơng pháp
sử dụng lời nói,phơng pháp trực quan,phơng pháp trò chơi,thi đấu…nâng caonâng cao
ý thức tự quản của học sinh.Dùng nhiều hình thức tổ chức phân nhóm,phânnhóm quay vòng,kết hợp phơng pháp tập đồng loạt với phơng pháp tập lần lợtsao cho vừa đảm bảo kiến thức,kỹ thuật vừa có một lợng vận động hợp lý gópphần phát triển thể chất nâng cao sức khoẻ trình độ vận động của ngời học Trong giảng giải hớng dẫn giáo viên cần chọn vị trí sao cho hợp lý,tránh dichuyển nhiều lần ảnh hởng đến thời gian học tập của học sinh.Để bồi dỡngkiến thức giáo viên cần dẫn dắt học sinh học tập theo những câu hỏi,nêu vẫn
đề theo một nội dung
Các nội dung kế hoạch giờ lên lớp đợc sắp xếp nh thế nào?bài tập khở động
bổ trợ đã phục vụ cho bài tập chính cha?đã thích hợp với từng loại bài tập a?(học bài mới,ôn tập bài cũ,bài kiểm tra đánh giá)
Trang 4+Thời gian dành cho mỗi nội dung nh thế nào?
Dự kiến những sai sót về kỹ thuật của học sinh trong quá trình luyện tập vàcách sửa chữa
+áp dụng các đội hình tập luyện nào?
+Dự kiến các tình huống s phạm sảy ra trong quá trình lên lớp
+Giáo án cho một giờ lên lớp cần soạn ngắn gọn,đủ lợng thông tin cầnthiết,đảm bảo thứ tự các nội dung ôn tập,học mới theo lô gíc của quá trìnhnhận thức và hình thành kỹ năng kỹ xảo vận động,đảm bảo lợng vận độngcần thiết cho mỗi tiết học và vừa sức với học sinh.Đổi mới phong pháp dạyhọc cần phải tích cực hoá học sinh bằng phơng pháp tự nhận xét tự đánh giakết quả học tập của bản thân,của các bạn.Việc tự đánh giá và đánh giá xẽgiúp cho học sinh mạnh dạn,tự tin nắm vững kiến thức,phát triển kỹ năng,khảnăng độc lập t duy và sáng tạo
Đổi mới phơng pháp dạy học GDQP-AN cần hiểu rằng không có phơngpháp nào là vạn năng càng không phải đổi mới là loại bỏ tất cả phơng phápdạy học truyền thống,vấn đề chính ở đây là dạy học sinh cách học,cách tựhọc,tự rèn luyện,tự làm giàu kiến thức,kỹ năng
Dạy học GDQP-AN là quá trình dạy học động tác và giáo dục các đứctính,phẩm chất đạo đức ý trí…nâng cao.vì vậy giáo viên cần phải lựa chọm một cáchhợp lý,từ việc tổ chức lớp(chia tổ,nhóm,tập luyện đồng loạt,quay vòng…nâng cao )sửdụng một cách hợp lý các phơng tiện trực quan khuyến khích học sinh tự
đánh giá và đánh giá nhận xét cho bạn
a Đối tợng nghiên cứu
Học sinh lớp 11
Từ ngày 15 tháng 9 năm 2009 đến 10 tháng 4 năm 2011
b Thời gian, địa điểm nghiên cứu đề tài
Từ ngày 15 tháng 9 năm 2009 đến 10 tháng 4 năm 2011
Trờng THPT Tiên Lữ, tỉnh Hng Yên
II.nhiệm vụ và phơng pháp tổ chức nghiên cứu:
1 Nhiệm vụ:
- Đánh giá hiệu quả phơng pháp truyền thống qua kết quả học tập của họcsinh
- Nghiên cứu thực nghiệm phơng pháp mới
Đánh giá hiệu quả ứng dụng
2 Phơng pháp nghiên cứu:
Để thực hiện đề tài này tôi sử dụng phơng pháp sau.
a Phơng pháp phân tích tổng hợp tài liệu liên quan.
- Sách lý luận và phơng pháp dạy môn GDQP
Trang 5- Sách giáo khoa GDQP lớp 11 năm 2008.
- Sách giáo khoa hớng dẫn dạy GDQP lớp 11 năm 2008
b Phơng pháp trao đổi toạ đàm.
Để tiến hành nghiên cứu đề tài, đảm bảo cho để tài mang tính khoahọc,thực tiễn chúng tôi đã trực tiếp trao đổi, toạ đàm phỏng vấn xin ý kiếnmột số bạn đồng nghiệp trong giảng dạy cũng nh nghiên cứu chơng trìnhthaysách mới để có những ý kiến tổng hợp và sử dụmg phơng pháp thực nghiệmthực tế
c Phơng pháp quan sát s phạm.
Để tiến hành nghiên cứu để tài này chúng tôi đã tiến hành quan sát thực tếtrên nhiều giờ dạy của các bạn đồng nghiệp cũng nh trực tiếp rút kinh nghiệmgiờ dạy của bản thân cùng việc xen băng hình qua những đợt tập huấn để rút
đợc ý kiến bản thân trong quá trình nghiên cứu
d Phơng pháp thực nghiệm s phạm
Chúng tôi đã sử dụng phơng pháp này để tiến hành thực nghiệm nghiêncứu và kiểm nghiệm đánh giá tìm hiểu tính hiệu quả trong quá trình thựcnghiệm phơng pháp dạy của mình
Sau khi đã lựa chọn và xác định đợc phơng pháp dạy chúng tôi đã phân tíchthành 2 nhóm (tổ)
Tổ 1: Gồm 13 em học phơng pháp mà chúng tôi lựa chọn (nhóm thựcnghiệm)
Tổ 2: Gồm 13 em học phơng pháp truyền thống (nhóm đối chiếu)
e Phơng pháp toán thống kê
Để giải quyết đề tài một cách chính xác và hoàn thiện chúng tôi đã sử dụngphơng pháp toán học thống kê để tính toán rút ra kết quả cụ thể từ đó có cơ sở
để đánh giá hiệu quả của việc áp dụng phơng pháp dạy
Công thức chung để dùng trong cách tính toán
30 2
) (
X X X
X
B A
B B A
A
B A
Trang 6Phần ii: nội dung tiến hành giảng bài cụ thể và kết quả nghiên cứu:
a Tổ chức thực hiện:
*.Bài: đội ngũ Đơn vị.
ý định bài giảng
I.mục đích yêu cầu:
-Giới thiệu cho học sinh những nội dung cơ bản của các động tác đội ngũ đơn
vị làm cơ sở vận dụng trong các hoạt động chung của nhà trờng
-Biết hô khẩu lệnh và thực hiện đợc các động tác đội ngũ đơn vị
-Tích cực tự giác tập luyện để nắm đợc các động tác học đến đâu vận dụngngay đến đó
-Vận dụng linh hoạt vào các hoạt động,sinh hoạt của từng học sinh và tập thể
II.nội dung và trọng tâm:
-Đội ngũ tiểu đội:
+Đội hình tiểu đội hàng ngang
+Đội hình tiểu đội hàng dọc
+Tiến,lùi,qua phải,qua trái
+Giãn đội hình,thu đội hình
-Giáo viên lên lớp theo phơng pháp làm mẫu
-Học sinh:Nghe quan sát động tác mẫu,tiến hành tập luyện theo hớng dẫn
Trang 7-áo sẫm mầu,quần âu,đi giày
-Đội mũ cứng
VII.đối tợng:
-Học sinh lớp 11 THPT Tiên Lữ, tỉnh Hng Yên
thực hành bài giảng I.tổ chức bài giảng:
1.Xác định vị trí tập hợp lớp,kiểm tra sĩ số,trang phục,chỉnh đốn hàng ngũ
báo cáo giáo viên
2.Phổ biến quy định
-Trong lớp tập trung chú ý nghe giảng,không nói chuyện riêng,không làm
việc riêng,trang phục gọn gàng đúng quy định
3.Kiểm tra bài cũ
-Em hãy thực hiện động tác quay phải,quay trái,đằng sau quay?
4.Phổ biến ý định giảng bài
-Tên bài:Đội Ngũ Đơn Vị
-Nội dung tiêu đề:5 nội dung ở phần nội dung ở mục I ý định giảng bài
II.thực hành giảng bài:
1.Lên lớp 45 phút.
chất
1.Đội hình tiểu đội hàng ngang (5 phút)
( Tiểu đội 2 hàng ngang)
+bớc 2:Điểm số +bớc 3:Chỉnh đốn hàng ngũ
+bớc 4:Giải tán -Nêu những điểm cần chú ý khi học sinh thực hiện động tác
-Gọi 1 học sinh lên thực hiện,nhận xét sửa sai
*Học Sinh:
-Nghe,quan sát giáo viên làm mẫu.
*GV:
-Nêu tiêu đề -Nêu ý nghĩa -Hô và phân tích khẩu lệnh
Giáo ánTài liệu liênquan
Sách GDQP12
Trang 82.Đội hình tiểu đội hàng dọc
b.Động tác qua phải,qua trái.
-Giới thiệu động tác theo 3 bớc +bớc 1:Tập hợp đội hình +bớc 2:Điểm số
+bớc 3:Chính đốn hàng ngũ +bớc 4:giải tán
-Nêu những điểm cần chú ý khi thực hiện động tác
-Gọi 1 học sinh lên thực hiện,nhận xét,sửa sai
*HS:
-Nghe quan sát giáo viên làm mẫu
*GV:
-Nêu tên động tác -Nêu ý nghĩa -Hô và phân tích khẩu lệnh -Giới thiệu động tác,làm mẫu và phân tích
động tác.
+bớc 1:làm nhanh +bớc 2:làm chậm và phân tích +bớc 3:làm tổng hợp
-Nói và làm những điểm cần chú ý -Gọi học sinh lên thực hiện,nhận xét,sủa sai
*HS:
-Nghe,quan sát giáo viên phân tích làm mẫu.
*GV:
-Nêu tên động tác -Nêu ý nghĩa -Hô và phân tích khẩu lệnh -Giới thiệu động tác,làm mẫu và phân tích
động tác.
+bớc 1:làm nhanh +bớc 2:làm chậm và phân tích +bớc 3:làm tổng hợp
-Nói và làm những điểm cần chú ý -gọi học sinh lên thực hiên GV nhận xét,đánh giá,sửa sai.
*HS:
-Nghe quan sát giáo viên làm mẫu.
*GV:
-Nêu tên động tác -Nêu ý nghĩa -Hô và phân tích khẩu lệnh -Giới thiệu và làm theo 3bớc:
+bớc 1:làm nhanh +bớc 2:làm chậm và phân tích.
Giáo ánTài liệu
Trang 9*HS:-Nghe,quan sát Gv làm mẫu.
*GV:
-Nêu tên động tác -Nêu ý nghĩa động tác.
-Hô và phân tích khẩu lệnh -Giới thiệu và làm theo 3 bớc +bớc 1:làm nhanh
+bớc 2:làm chậm và phân tích +bớc 3:làm tông hợp
-Nêu và làm những điểm cần chú ý -Gọi học sinh lên thực hiện GV nhận xét,đánh giá,sửa sai.
*HS:-Nghe,quan sát Gv làm mẫu.
*GV:-Nêu tên động tác -Nêu ý nghĩa động tác -Hô và phân tích khẩu lệnh +bớc 1:làm nhanh
+bớc 2:làm chậm và phân tích +bớc 3:làm tổng hợp
-Nêu những điểm cần chú ý -Gọi học sinh lên làm mẫu sửa sai,nhận xét
*HS:-Nghe quan sát Gv làm mẫu.
*GV:-Nêu tên động tác -Hô và phân tích khẩu lệnh -Giới thiệu và làm theo 2 bớc +bớc 1:làm nhanh
+bớc 2:làm chậm và phân tích động tác -Nói và làm những điểm cần chú ý -Gọi 1 học sinh lên thực hiên động tác -GV nhận xét,sửa sai
*HS:-Nghe quan sát Gv làm mẫu
*GV:-Nêu tên động tác.
-Nêu ý nghĩa -Hô và phân tích khẩu lệnh -Giới thiệu động tác làm theo 3 bớc:
+bớc 1:làm nhanh +bớc 2:làm chậm và phân tích +bớc 3:làm tổng hợp
-Nêu những điểm cần chú ý -Gọi 1 học sinh lên thực hiện động tác,GV
Giáo ánTài liệu
Giáo án Tài liệu
Trang 105.Ra khỏi hàng,về vị trí
(3 phút )
-Khẩu lênh:
“Đồng chí (số) …nâng cao Ra khỏi hàng”:“Về vị trí”.
quan sát nhận xét,sửa sai.
*HS:-Nghe quan sát GV làm mẫu.
-Phơng pháp+theo tổ+GV quan sát sửasai
-Vị trí và hớng tậptrung
+tại gốc cây Bàng
-Ký tín hiệu luyệntập
+Còi khẩu lệnh_Ngời phụ tráchchung
+Tổ trởng phụtrách
-Vật chất
-Nội dung
Đội Ngũ Đơn Vị-Thời gian
-Phơng pháp+theo tổ+GV quan sát sửasai
-Vị trí và hớng tậptrung
+tại gốc cây ợng
Ph Ký tín hiệuluyệntập
+Còi khẩu lệnh-Ngời phụ tráchchung
+Tổ trởng phụtrách
-Vật chất
-Nội dung
Đội Ngũ ĐơnVị
-Thời gian-Phơng pháp+theo tổ+GV quan sátsửa sai
-Vị trí hớng tậptrung
+tại gốc cây xặtCừ
-Ký tín hiệuluyện tập
+Còi khẩu lệnh-Ngời phụ tráchchung
+Tổ trởng phụtrách
-GV:quan sát các tổ tập luyện,nhận xét đánh giá kết quả
-HS:từng tổ lên tập dới sự điều khiển của tổ trởng
3.Thời gian: 10 phút
4.Những quy định chung
-Thang điểm : 10 điểm
Trang 11-Cách tính thành tích
+Động tác:Tập hợp đội hình,điểm số chỉnh đốn hàng ngũ : 5 điểm
+Động tác:Tiến lùi,qua phải,qua trái : 5 điểm
Phần III: kết thúc giảng bài
-Giải đáp thắc mắc của học sinh
-Hệ thống nội dung bài
-Dặn dò học sinh về ôn luyện động tác đã học
-Nhận xét buổi học
B Kết quả và phân tích kết quả
1 Giải quyết nhiệm vụ 1:
- Đánh giá sử dụng phơng pháp truyền thống thông qua kết quả học tập củahọc sinh
Quá trình dạy học nói chung và dạy môn Quốc phòng nói riêng đều tuântheo tính quy luật của nó Tính quy luật hiểu theo Hê ghen “ Quy luật là hiệntợng có tính bản chất ”, “ Quy luật là mối quan hệ bản chất” Theo từ điểntóm tắt về triết học: “ Bản chất thể hiện tính tổng thể của các quy luật vốn cócủa đối tợng, là mối liên hệ bên trong thống nhất các mặt của đối tợng, xuyênsuốt đối tợng và quá trình” Vì vậy quy luật của quá trình dạy học chính làmối liên hệ chủ yếu bên trong của những hiện tợng dạy học quy đínhự thểhiện tất yếu và sự pháp triển của chúng
Phơng pháp dạy học GDQP truyền thống đợc giáo viện sử dụng trong quátrìng lên lớp dạy động tác mới cho học sinh đợc thực hiện theo các bớc sau + Xây dựng khái niệm cho học sinh thông qua những biện pháp:
- Gọi động tác, làm mẫu,phân tích kỹ thuật,cho xem hình ảnh,băng hình + Tiến hành luyện tập
- Giáo viên làm mẫu kết hợp hô cho học sinh tập theo
- Hô cho học sinh tập, giáo viên qua sát sửa sai
- Học sinh tự tập, ( đồng loạt, theo nhóm) giáo viên qua sát giúp đỡ chung
Có thể nói phơng pháp dạy động tác mới cho học sinh nh thế này làm chohọc sinh rất bị động, chỉ với việc giáo viên làm mẫu cho xem tranh ảnh kỹthuật, phân tích rồi cho học sinh làm theo đã làm cho các em thiếu tính chủ
động mà đọng tác mới mang nhiều ý nghiã là hoạt động bắt chớc tất nhiêntrong quá trình tập luyện cũng đòi hỏi ngời tập phải có sự t duy, đào sâu suynghĩ, bằng các giác quan, cảm giác của cơ bắp và quá trình phân tích tổnghợp của hệ thần kinh để xác định cấu trúc kỹ thuật của động tác, đờng điphơng hớng chuyển động của động tác Nhng thực tế do phải học thực hành,