Nêu bối cảnh, diễn biến và các thành tựu của công cuộc dối mới kinh tế xã hội ở nước ta.Nêu một số định hướng để đẩy mạnh công cuộc đổi mới ở nước taBối cảnh trong nước quốc tế có ảnh hưởng tới công cuộc đổi mới như thế nào.................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
Trang 1Đ a lí Vi t Nam ịa lí Việt Nam ệt Nam
Bài 1: Vi t Nam trên đ ệt Nam ường Đổi mới và ng Đ i m i và ổi mới và ới và
h i nh p ội nhập ập.
1 Công cuộc đổi mới là một cuộc cải cách toàn diện về kinh
tế xã hội
a Bối cảnh:
Trong nước:
Năm 1945: giành độc lập, tiến lên chủ nghĩa xã hội Bỏ qua giai đoạn phát triển tư bản chủ nghĩa, với nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu
Chịu hậu quả nặng nề của chiến tranh Đất nước chia làm hai miền và thống nhất đất nước vào năm 1975
Quốc tế:
Cuối những năm 70 và đầu thập kỷ 80, tình hình quốc tế diễn biến phức tạp Nhiều nước xã hội chủ nghĩa Đông Âu và Liên Xô tiến hành cải cách nhưng không thành công và phe xã hội chủ nghĩa tan rã
Khủng hoảng dầu mỏ kéo theo khủng hoảng kinh tế
Sự phát triển nhanh mạnh của KH- kỹ thuật- công nghệ
=> làm cho nền kinh tế nước ta rơi vào tình trạng khủng hoảng kéo dài, lạm phát cao luôn ở mức cao hơn 3 con số
* Ảnh hưởng:
Đổi mới là tất yếu và không có sự lựa chọn nào khác
Trang 2 Đổi mới giúp nước ta học tập kinh nghiệm của nước khác để chọn hướng đổi mới đúng đắn và đưa công cuộc đổi mới của nước ta tiến đến thành công
b Diễn biến:
Công cuộc đổi mới Manh nha Đầu tiên với chính sách khoán 100 và khoán
10 (1979)
Chính sách “khoán 100”: ( Chỉ thị 100 )
Lần đầu làm đổi mới bộ mặt nông thôn, tăng sản lượng nông sản với mô hình tập thể “hợp tác xã” nhưng về sau bộc lộ một số hạn chế: phản ánh rõ sự đổ vỡ của mô hình tập thể hóa nhà nước, của sức lao động, tư liệu lao động sản xuất, sự quan liêu trong hợp tác xã ,mệnh lệnh hành chính …
Chính sách “khoán 10” ( nghị quyết 10):
Kinh tế hộ gia đình được xác lập, chia ruộng đất cho người dân -> đạt được những thành tựu nhất định trong kinh tế và xã hội
Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IV năm 1968 đã quyết định nước ta thực hiện công cuộc đổi mới và công cuộc đổi mới được xuyên suốt qua các kỳ Đại hội Đảng đến nay
* Nội dung: 3 xu thế
Dân chủ hóa đời sống kinh tế xã hội
Phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần theo hướng định hướng xã hội chủ nghĩa
Tăng cường giao lưu và hợp tác với các nước trên thế giới
c Công cuộc đổi mới đã đạt được những thành tựu to lớn.
Trang 3 Nước ta đã thoát khỏi tình trạng khủng hoảng kinh tế kéo dài, lạm phát được đẩy lùi và kiềm chế ở mức 1 con số
VD: trước năm 1986> 70%, hiện nay: 6%
Tốc độ tăng trưởng kinh tế khá cao và ổn định
VD:
Giai đoạn 1975- 1980: 0,2%
Giai đoạn 1980- 1988: 0,6%
Giai đoạn 1988- 1995: 9,5%
Hiện nay:
2010: 6,8%
2012: 5,03%
Trong 10 nước Asean, Tính trung bình giai đoạn 1987- 2014 Tốc độ tăng trưởng GDP của nước ta là 6,9% chỉ đứng sau Singapore (7,0%)- nics
( những nước công nghiệp mới)
Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực CNH- HĐH:
Giảm nhanh mạnh tỉ trong khu vực 1: Nông- Lâm- Ngư nghiệp
Tăng tỷ trọng khu vực 2 và 3: Công Nghiệp và Dịch Vụ
Nhiều thành phần kinh tế tham gia vào hoạt động sản xuất: Kinh tế Nhà nước, Tư nhân, tập thể, cá thể, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài
Hình thành các vùng kinh tế trọng điểm:
Vùng chuyên canh cây công nghiệp lâu năm ( 3 vùng)
Trung du miền núi Bắc Bộ: Chè
Tây Nguyên: Cà phê (80-90% cả nước), cao su, tiêu, điều
Đông Nam Bộ: Cao su lớn nhất (70-80%) ngoài ra, cà phê, tiêu, điều
Hình thành các trung tâm công nghiệp và dịch vụ đẩy mạnh phát triển ở miền núi, vùng sâu vùng xa, biên giới hải đảo
Trang 4 Công cuộc xóa đói giảm nghèo đạt được những thành tựu to lớn đời sống nhân dân ngày càng được cải thiện
2 Nước ta trong hội nhập quốc tế và khu vực:
a Bối cảnh.
Xu hướng toàn cầu hóa
Tranh thủ được các nguồn lực bên ngoài đồng thời đặt nền kinh tế của nước ta vào thế bị cạnh tranh
Học hỏi, tiếp thu được kinh nghiệm về cách thức tổ chức
Mở rộng thị trường
Trong nước: đang tiến hành CNH- HĐH, kinh tế phát triển mạnh mẽ
b Biểu hiện:
NĂM 1995:
Tháng 7 năm 1995 nước ta là thành viên chính thức của ASEAN
Bình thường hóa quan hệ với Hoa Kỳ
THÁNG 11 NĂM 1998 Việt Nam gia nhập APEC.
1/1/2007 :Việt Nam là thành viên thứ 150 của WTO
c Thành tựu và hạn chế:
* Thành tựu:
Thu hút mạnh mẽ nguồn đầu tư nước ngoài ODA, FDI, FPI
ODA: Mang tính chất viện trợ nhân đạo ( cho vay không hoàn trả, lãi suất thấp hoặc không hoàn vốn đầu tư trên mọi lĩnh vực)
FDI: mang tính chất đầu tư chủ yếu vào các doanh nghiệp nhằm thu lợi nhuận lãi suất
Trang 5 FPI: mang tính chất đầu tư gián tiếp của nước ngoài chỉ các hoạt động mua tài sản, tài chính của nước ngoài nhằm kiếm lời nhưng không kèm theo việc tham gia vào các hoạt động quản lý các doanh nghiệp
Hợp tác kinh tế, KH- KT, khai thác tài nguyên, bảo vệ môi trường, an ninh khu vực được đẩy mạnh
Ngoại thương phát triển ở tầm cao mới ( tổng giá trị xuất nhập khẩu 1986:
3 tỉ USD; 2005: 69,2 tỉ USD),Việt Nam đứng đầu thế giới trong xuất khẩu một số mặt hàng: lúa gạo, cà phê, thủy sản, tàu biển Chủ yếu là nông sản
*Hạn chế:
Làm cho xã hội có sự phân hóa giàu nghèo ngày càng sâu sắc
Trong quá trình phát triển Việt Nam bộc lộ một số hạn chế: thiếu vốn, KH- KT, khả năng cạnh tranh của hàng hóa kém
3 Một số định hướng chính để đẩy mạnh công cuộc đổi mới và hội nhập (6)
Thực hiện chiến lược về tăng trưởng và xóa đói giảm nghèo
Hoàn thiện và thực hiện đồng bộ thể chế kinh tế thị trường theo định hướng
xã hội chủ nghĩa
Đẩy mạnh CNH- HĐH gắn với nền kinh tế tri thức
Đẩy mạnh hội nhập kinh tế quốc tế để tăng tiềm lực kinh tế quốc gia
Có các giải pháp hữu hiệu để bảo vệ môi trường và phát triển bền vững
Đẩy mạnh phát triển giáo dục, y tế, phát triển nền văn hóa mới chống lại các
tệ nạn xã hội, mặt trái của kinh tế thị trường