Trong khi chưa có sự tham gia của các nhà đầu tư tư nhân thì Nhà nước phải chịu hoàn toàn mọirủi ro và chi phí đầu tư vào các công trình này... 3.HIỆN TRẠNG VỀ CÁC DỰ ÁN BOT VIỆT NAM1 Vớ
Trang 2LỜI MỞ ĐẦU
Vai trò của cơ sở hạ tầng
+ nâng cao mức sống của xã hội
+ hỗ trợ cho sự tăng trưởng kinh tế
+ củng cố vị trí cạnh tranh của các nước trên thị trường quốc tế
Trước đây, Nhà nước thường sử dụng nguồn thu từ thuế, khoản vay từ các ngân hàng thương mại hay từ các tổ chức kinh tế để tài trợ cho các khoản đầu tư này.
Trong khi chưa có sự tham gia của các nhà đầu tư tư nhân thì Nhà nước phải chịu hoàn toàn mọirủi ro và chi phí đầu tư vào các công trình này
Trang 31 KHÁI NIỆM DỰ ÁN BOT
BOT là hợp đồng xây dựng – kinh doanh – chuyển giao (Built-Operation-Transfer) là hình thức đầu tư được ký giữa cơ quan nhà nước có thẩm quyền và nhà đầu tư để xây dựng, kinh doanh công trình kết cấu hạ tầng trong một thời hạn nhất định; hết thời hạn, nhà đầu tư chuyển giao không bồi hoàn công trình đó cho Nhà nước Việt Nam
Trang 42.ƯU ĐIỂM CỦA DỰ ÁN BOT
Tạo điều kiện thu hút và sử dụng nguồn tài chính của tư nhân, như vậy nguồn tài chính dành cho công cộng của Chính phủ sẽ được sử dụng cho mục đích khác có hiểu quả hơn.
Trang 52.ƯU ĐIỂM CỦA DỰ ÁN BOT
Chính phủ tránh được rủi ro và gánh nặng của các dự án công cộng.
Trang 63.HIỆN TRẠNG VỀ CÁC DỰ ÁN BOT VIỆT NAM
năm 2012 trở về trước-49.605 tỷ đồng
năm 2015 khoảng trên 45 nghìn tỷ đồng
năm 2013 - 68.563 tỷ đồng
năm 42.572 tỷ đồng.
2014-Số vốn xã hội hóa
Số vốn xã hội hóa
Trang 73.HIỆN TRẠNG VỀ CÁC DỰ ÁN BOT VIỆT NAM
1
Với số vốn vài tỷ đồng, một số
nhà đầu tư đã biến những tuyến
đường ngân sách trước đó thành
những tuyến đường BOT có thu
phí nhằm thu lợi nhuận
4
Trong tương lai tới, ngoài các nhà đầu tư trong nước thì sẽ có các nhà đầu tư nước ngoài Đó là động lực thúc đẩy cạnh tranh cho các nhà đầu tư và nâng cao khả năng quản lý của nhà nước
3
Khi phát triển các dự án BOT một cách ồ ạt, không tính toán thì người chịu thiệt trực tiếp là những người dân.
2
Trong một hội thảo về các dự án BOT mới đây, Bộ GTVT cho biết thời gian qua, các ngân hàng đã tham gia rót vốn đầu tư hạ tầng giao thông khá lớn
Trang 83.HIỆN TRẠNG VỀ CÁC DỰ ÁN BOT VIỆT NAM
Kết luận : Hợp đồng BOT đóng vai trò quan trọng trong phát triển cơ sở hạ tầng và là một công cụ đầy hữu hiệu để huy động nguồn vốn
từ đông đảo các nhà đầu tư nhằm phục vụ cho quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Nhưng bên cạnh đó, do sự quản lý chưa chặt chẽ của nhà nước thì một số nhà đầu tư đã lợi dụng hình thức này để mua lợi cho bản thân, người chịu thiệt không ai khác mà chính là người dân Nhà nước cần siết chặt hơn nữa các dự án BOT sắp tới ( video 4 : các dự án BOT siết chặt trong quản lý )
Trang 9Dự án mở rộng và nâng cấp QL1A
(Đoạn từ thành phố Đông Hà đến thị xã Quảng Trị )
-Công ty Cổ phần Tập đoàn Trường Thịnh là nhà đầu tư 100% và trực tiếp thi công theo hình thức BOT.
-Ngày 1.7.2014, đoạn đường Quốc lộ 1A từ TP Đông Hà đến thị xã Quảng Trị dài 13,7km chính thức đưa vào hoạt động cùng
trạm thu phí đặt trên Quốc lộ 1A qua xã Triệu Giang, huyện Triệu Phong (Quảng Trị)
Tổng mức đầu tư : có tổng mức vốn đầu tư trên 1.030 tỷ đồng, trong đó + Vốn BOT do Công ty Cổ phần Tập đoàn Trường
Thịnh đầu tư trên 886 tỷ đồng
+ Số còn lại là vốn Trung ương, chủ yếu để giải phóng mặt bằng.
Trang 10Dự án mở rộng và nâng cấp QL1A
(Đoạn từ thành phố Đông Hà đến thị xã Quảng Trị )
Thời gian thi công : Theo kế hoạch : tháng 10/2008 – 7/2014 ( thời gian được duyệt là đến 31/12/2010)
- Qui mô: Công trình có tổng chiều dài 13,7 km, chia thành 4 đoạn:
+ qua thành phố Đông Hà 4,22 km, + qua huyện Triệu Phong hơn 6 km + qua thị xã Quảng Trị hơn 2,7 km;
+ có 4 cầu phải xây dựng lại là: Lai Phước, Phước Mỹ, Ái Tử và Nhan Biều
Theo thiết kế, sau khi hoàn thành, đường rộng 37m, với 4 làn xe đạt tốc độ 60 km/h, vỉa hè rộng mỗi bên 6 mét
Trang 11I: Tiến độ dự án quốc lộ 1A TP Đông Hà- Quảng Trị
ngày 18/10/2008 dự án khởi công
ngày 14-3-2009, Công ty cổ phần Tập đoàn Trường Thịnh bàn giao cọc giải phóng mặt bằng
Nhà đầu tư cam kết sau 24 tháng thi công đường sẽ hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng đến ngày 1.7.2014, đoạn đường này mới chính thức đưa vào hoạt động
Về bàn giao mặt bằng: năm 2010 bàn giao được 10,534 km/13,242 km; năm 2011 không bàn giao; đến tháng 3-2012 bàn giao thêm khoảng 0,482 km, Dẫn đến dự án phải gia hạn tiến độ lần một đến ngày 31-12-2011, lần hai đến 30-3-2013.
Thực tế dự án khởi công từ tháng 10/2008 đến 5/2013 là hơn 4 năm, chậm 2 tháng do phải điều chỉnh cọc GPMB, năm
2010 chậm 4 tháng do thiếu vốn, năm 2011 không bố trí vốn, chậm 12 tháng.
Trang 12II: Nguyên nhân dự án bị chậm tiến độ so với kế hoạch
1
2
Chính phủ thắt chặt đầu tư công; năng lực tổ chức thi công của nhà thầu hạn chế: Trong quá trình thi công, do công ty thay đổi hồ sơ thiết kế
nên công tác giải phóng mặt bằng của các ngành và địa phương liên quan thực hiện chậm
Bộ GT-VT cũng không bố trí kinh phí cho công tác GPMB Tổng số thời gian chậm do thiếu vốn và điều chỉnh cọc GPMB là 18 tháng Chế độ chính sách thường xuyên thay đổi, giá trị bồi thường, hỗ trợ cho các đối tượng phải điều chỉnh nhiều lần Nhiều hộ dân chưa đồng ý phương án GPMB, khiếu nại về giá đất và giá vật kiến trúc
Trang 13II: Nguyên nhân dự án bị chậm tiến độ so với kế hoạch
Trang 14III Chất lượng công trình
Kết quả kiểm định phần cầu Lai Phước cho thấy:
+cường độ chịu nén bê tông một số mố cầu chưa bảo đảm
+Lớp đất đắp nền đường K98 có 6/14 mẫu không đạt yêu cầu về độ
chặt
+Lớp bê tông nhựa hạt mịn lớp 1 có 5/14 mẫu không đạt yêu cầu về độ rỗng
dư,
+có 8/14 mẫu không đạt yêu cầu về độ chặt,
+ 6/14 mẫu không đạt yêu cầu về độ dày;
lớp bê tông nhựa hạt trung lớp 2
+có 3/14 mẫu không đạt yêu cầu về độ rỗng dư,
+7/14 mẫu không đạt yêu cầu về độ chặt,
+2/14 mẫu không đạt yêu cầu về chiều dày
Trang 15III Chất lượng công trình
Trang 16IV: nguyên nhân gây ra chất lượng công trình kém
là do nước ở phía lề đường đoạn giữa rãnh dọc và mép mặt đường không thoát được nên đã thấm ngược trở lại vào nền đường, lớp đất K98 được đầm chặt nên ít thấm nước, vì vậy hình thành túi nước phía trên đất K98 và làm cho cấp phối đá dăm bị ngậm nước”.
những sai sót mang tính chất quan trọng đó có thể khiến mặt đường bê tông nhựa bị hư hỏng rất nhanh chỉ sau thời gian ngắn đưa vào khai thác nếu như không có biện pháp khắc phục kịp thời.
do ý thức người dân sống hai bên đường cũng là một phần gây ra sự hư hại của công trình
Trang 17Chi phí cho dự án quốc lộ 1A đoạn đường TP Đông Hà thị xã Quảng Trị
Vốn đầu tư
Ban đầu dự án có tổng mức đầu tư được duyệt 536 tỉ đồng, trong đó:
+ phần sử dụng vốn BOT 483 tỉ đồng, + phần sử dụng vốn ngân sách Trung ương 53 tỉ đồng
+ Tiến độ bị trễ tới gần 4 năm là nguyên nhân chính làm tăng tổng mức đầu
tư lên khoảng 178,1 tỷ đồng
Tổng mức đầu tư thực tế của dự án đã lên tới hơn 1.030 tỉ đồng trong đó:
+ phần sử dụng vốn BOT 886,253 tỉ đồng, + phần sử dụng vốn ngân sách Trung ương 144,321 tỉ đồng +Tổng mức đầu tư đền bù GPMB từ 53 tỉ đồng cũng đã được điều chỉnh lên 144,321 tỉ đồng
Trang 18Chi phí cho dự án quốc lộ 1A đoạn đường TP Đông Hà thị xã Quảng Trị
Vượt mức
Quá trình thi công, BQL dự án 6 đã có nhiều việc làm trái quy định số tiền trên 186,9 tỉ đồng
có 7 gói thầu giá trị ký kết đã tăng không đúng quy định với số tiền làm “đội” chi phí lên tới trên 6,5 tỉ đồng Để “đẩy vốn” dự toán lên cao, tại gói thầu số 11 đơn giá khoan cọc nhồi cầu vượt đường sắt đã được nâng thêm hơn 2,1 tỉ đồng
Kiểm toán Nhà nước đã yêu cầu giảm trừ quyết toán chi phí đầu tư tới 75,77 tỷ đồng/837 tỷ đồng (khoảng 9%) Việc tập hợp chi phí lãi vay đưa vào báo cáo quyết toán đến ngày 30-9-2014 của chủ đầu tư chưa đúng quy định của hợp đồng BOT với số tiền tổng cộng là 76 tỷ đồng
Trang 19Chi phí cho dự án quốc lộ 1A đoạn đường TP Đông Hà thị xã Quảng Trị
Nguyên nhân
Do thời gian thi công kéo dài
Việc phê duyệt thiếu căn cứ pháp lý khoản phụ cấp không ổn định 10% đơn giá nhân công xây dựng công trình với số tiền trên 15
tỉ đồng;
tỉ lệ phụ gia phối trộn không đúng tiêu chuẩn dự án; dự toán phê duyệt tăng không đúng khối lượng đắp cát;
tính sai tỉ lệ khấu hao cọc neo, cọc ván thép; tính không đúng khối lượng cống dọc
Công tác lập, thẩm định và phê duyệt dự toán các gói thầu còn sai sót
Tiến độ thực hiện đâu tư dự án cũng bị chậm 1,5 tháng và một số sai phạm khác về công tác quản lý chi phí đầu tư, nghiệm thu thanh toán sai đơn giá
Trang 20Chi phí cho dự án quốc lộ 1A đoạn đường TP Đông Hà thị xã Quảng Trị
Trạm thu phí
Sau 1 tháng đi vào hoạt động, trạm thu phí Quốc lộ 1A đoạn từ thành phố Đông Hà đến Thị xã Quảng Trị đã bộc lộ nhiều bất cập, ảnh hưởng đến sự an toàn của người tham gia giao thông
Việc thiết kế, phân làn và tổ chức giao thông tại Trạm thu phí bất hợp lý Làn đường dành cho xe máy
và phương tiện thô sơ ở 2 bên Trạm thu phí quá hẹp, chỉ đủ cho một xe máy lọt qua, đã có nhiều vụ tai nạn giao thông xảy ra đối với người điều khiển xe máy khi đi qua Trạm thu phí này
Trang 21Chi phí cho dự án quốc lộ 1A đoạn đường TP Đông Hà thị xã Quảng Trị
Trạm thu phí Đông Hà - Quảng Trị của chủ đầu tư Trường Thịnh nằm trong dự án mở rộng Quốc lộ