Điều tra thực trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải trên địa bàn huyện phú bình, tỉnh thái nguyên

Điều tra thực trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải trên địa bàn huyện phú bình, tỉnh thái nguyên

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC

-Họ và tên sinh viên: Dương Văn Cường

BÁO CÁO THỰC TẬP

Tên đề tài: “Điều tra thực trạng và đề xuất một số

biện pháp quản lý, xử lý rác thải trên địa bàn

huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên”

Thái Nguyên - năm 2012

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC

-Họ và tên sinh viên: Dương Văn Cường

Tên đề tài thực tập: “Điều tra thực trạng và đề xuất

một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải tại huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên”

Ngành: Khoa học môi trường

Giảng viên hướng dẫn: Th.S Nguyễn Thị Hồng Viên

Thái Nguyên – năm 2012

LỜI CẢM ƠN

Qua thời gian 4 năm học tập và rèn luyện đạo đức tại Trường Đại học Khoa Học Thái Nguyên dưới sự chỉ bảo tận tình của các thầy giáo, cô giáo trong khoa Khoa học môi trường và Trái đất cũng như các thầy cô giáo trong Ban Giám hiệu Nhà trường, các Phòng ban và phòng Đào tạo của Trường Đại học Khoa học Thái Nguyên.

Đây là một khoảng thời gian rất quý báu, bổ ích và có ý nghĩa vô cùng lớn đối với bản thân em Tại nơi đây em đã được trang bị một lượng kiến thức

về chuyên môn, nghiệp vụ và một lượng kiến thức về xã hội để sau này khi ra trường em không còn phải bỡ ngỡ và có thể đóng góp một phần sức lực nhỏ bé của mình để phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước

và trở thành người có ích cho xã hội.

Để hoàn thành tốt nhiệm vụ thực tập tốt nghiệp được giao và hoàn chỉnh các nội dung của đề tài tốt nghiệp này, ngoài sự phấn đấu và nỗ lực của bản thân, em đã nhận được sự giúp đỡ tận tình và rất tâm huyết của các thầy giáo,

cô giáo trong Khoa Khoa học môi trường và Trái đất, đặc biệt dưới sự hướng dẫn nhiệt tình của Cô giáo Th.S Nguyễn Thị Hồng Viên đồng thời bản thân em còn nhận được sự quan tâm và giúp đỡ của các Bác, các chú, các cô, các anh chị trong Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên.

Với tấm lòng biết ơn của mình bản thân em xin bày tỏ sự biết ơn vô cùng sâu sắc và chân thành tới Cô giáo Th.S Nguyễn Thị Hồng Viên, các thầy giáo,

cô giáo trong Khoa Khoa học môi trường và Trái đất, Trường Đại học Khoa Học Thái Nguyên, cùng các bác, các chú, các cô, các anh chị trong Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên đã giúp đỡ em hoàn thành tốt nhiệm vụ thực tập được giao và có được kết quả thực tế rất tốt

Do điều kiện thời gian và năng lực cò hạn chế nên Báo cáo thực tập này của em không thể tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót Em rất mong nhận dược

sự chỉ bảo, đóng góp ý kiến của các thầy cô giáo và các bạn để Báo cáo thực tập của em được hoàn thiện hơn.

Em xin chân thành cảm ơn !

Thái Nguyên, ngày tháng năm 2012

Sinh viên

Dương Văn Cường

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN 3

Phần 1: TỔNG QUAN CHUNG……… 5

I Giới thiệu về cơ quan thực tập……… 5

II Nội dung công việc được phân công/Nội dung tìm hiểu……… 6

III Phương pháp thực hiện………6

IV Các kết quả đạt được……… 7

Phần 2: ĐỀ TÀI THỰC HIỆN……… 8

Chương 1 MỞ ĐẦU……….8

I Tính cấp thiết của đề tài……….8

II Mục đích nghiên cứu………9

III Yêu cầu………9

Chương 2 NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU………9

I Đối tượng và phạm vi nghiên cứu……… 9

II Nội dung nghiên cứu……….9

III Phương pháp nghiên cứu……… 10

Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU………10

I Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Phú Bình………10

II Thực trạng rác thải tại huyện Phú Bình……… 12

III Thực trạng quản lý rác thải tại huyện Phú Bình………14

IV Thực trạng thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt tại huyện Phú Bình…….…16

V Thái độ của nhà quản lý, công nhân thu gom và hộ gia đình đối với công tác quản lý rác thải………18

VI Những thuận lợi trong công tác quản lý, xử lý rác thải……….19

VII Những hạn chế, khó khăn trong công tác quản lý, xử lý rác thải…………19

VIII Nguyên nhân của những hạn chế, khó khăn……… 21

Chương 4 ĐỀ XUẤT MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ, XỬ LÝ RÁC THẢI TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN PHÚ BÌNH……… 21

I Biện pháp về quản lý………21

II Biện pháp về xử lý rác thải……….22

Chương V: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ……… 23

I Kết luận………23

II Kiến nghị……….23

Phần 1: TỔNG QUAN CHUNG

I Giới thiệu về cơ quan thực tập

- Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Phú Bình được thành lập ngày

13 tháng 11 năm 2003 theo Quyết định số 1172/QĐ-UB về tổ chức lại phòngĐịa chính thành phòng Tài nguyên và Môi trường

- Địa điểm trụ sở chính: Ttổ 2 thị trấn Hương Sơn, huyện Phú Bình, tỉnhThái Nguyên

+ Tóm tắt cơ cấu tổ chức:

- Phòng, ban, đơn vị trực thuộc:;

Có Văn phòng Đăng ký Quyền sử dụng đất trực thuộc phòng Tài nguyên

và Môi trường huyện Phú Bình

- Tổng số cán bộ, công chức, nhân viên: ;

Có 13 người, Ttrong đó: Phòng Tài nguyên và Môi trường: có 8 người

và Văn phòng Đăng ký Quyền sử dụng đất (trực thuộc phòng Tài nguyên và Môitrường): có 5 người

Phòng Tài nguyên và Môi trường có 01 đồng chí Trưởng phòng, 01 đồngchí Phó Trưởng phòng

Chức danh Giám đốc Văn phòng Đăng ký Quyền sử dụng đất do đồng chíTrưởng phòng Tài nguyên và Môi trường kiêm nhiệm

- Chất lượng đội ngũ cán bộ, nhân viên:;

Về chuyên môn có 10 đồng chí có trình độ Đại học, 01 đồng chí có trình

độ cao đẳng và 02 đồng chí có trình độ Trung cấp

- Các tổ chức đảng, đoàn thể:;

+ Có Chi bộ phòng TN&MT gồm 09 đồng chí đảng viên, trong đó có 01đồng chí Bí thư và 01 đồng chí Phó Bí thư Chi bộ

Có + Công đoàn cơ sở phòng TN&MT có 13 đoàn viên công đoàn, trong

đó Ban chấp hành công đoàn cơ sở phòng Tài nguyên và Môi trường gồm 03đồng chí (01 đồng chí Chủ tịch công đoàn, 01 đồng chí Phó Chủ tịch công đoàn

và 01 đồng chí là uỷ viên)

+ Có Chi đoàn thanh niên gồm 08 đoàn viên, trong đó có 01 đồng chí Bíthư Chi đoàn và 01 đồng chí Phó Bí thư Chi đoàn.

+ Có Chi hội chữ thập đỏ gồm 13 đồng chí, trong đó Ban chấp hành có

03 đồng chí (01 đồng chí Chi hội trưởng, 01 đồng chí Chi hội phó và 01 đồngchí ủy viên)

Những đặc điểm chính của phòng Tài nguyên và Môi trường:

Phòng Tài nguyên và Môi trường là cơ quan chuyên môn tham mưu giúpviệc Ủy ban nhân dân huyện Phú Bình trong công tác quản lý Nhà nước trênlĩnh vực quản lý tài nguyên và môi trường trên địa bàn theo thẩm quyền

Đề tài, dự án sinh viên tham gia thực hiện: “Điều tra thực trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải trên địa bàn huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên”.

II Nội dung công việc được phân công/Nội dung tìm hiểu

- Tìm hiểu về công tác Bảo vệ môi trường trên địa bàn huyện;

- Thực trạng phát sinh rác thải sinh hoạt của huyện: nguồn gốc, thànhphần, số lượng rác thải…

- Điều tra thực trạng quản lý, thu gom, vận chuyển và xử rác thải trên địabàn huyện

- Điều tra về tình hình khai thác và sử dụng các nguồn tài nguyên trên địabàn huyện (khai thác cát sỏi, khoáng sản…)

- Đề xuất một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt nhằm gópphần giảm thiểu ô nhiễm môi trường

- Một số công việc chuyên môn khác

III Phương pháp thực hiện

- Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp:

+ Thu thập, tổng hợp tài liệu có liên quan như: điều kiện tự nhiên, kinh tế

xã hội của địa phương; hiện trạng rác thải, công tác thu gom, vận chuyển thôngqua các cơ quan của huyện Phú Bình

+ Các số liệu thu thập thông qua các cơ quan của UBND huyện

+ Tìm hiểu qua sách báo, mạng internet…

- Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp

+ Phương pháp khảo sát, điều tra thực địa để thấy được tình hình chung

về rác thải trên địa bàn

+ Phỏng vấn người dân nhằm thu thập ý kiến của các hộ gia đình về tìnhhình quản lý rác thải tại địa phương.

- Phương Pháp chuyên gia:

+ Hình thức thực hiện phương pháp này thông qua các buổi gặp gỡ, traođổi và thảo luận với các cán bộ tại địa phương và giáo viên hướng dẫn nhằmtháo gỡ những thắc mắc

- Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu

+ Tổng hợp tất cả các số liệu thu thập được từ các phương pháp trên.+ Xử lý số liệu bằng Word, Excel

IV Các kết quả đạt được

Những nội dung lý thuyết đã được củng cố: Củng cố và hệ thống hóa lạicác kiến thức đã được học trên nhà trường về môi trường, ô nhiễm môi trường,quản lý môi trường, các biện pháp quản lý và xử lý rác thải Hiểu rõ hơn cácvăn bản pháp luật về bảo vệ môi trường…

Những kỹ năng thực hành đã được học hỏi: Kkỹ năng làm việc, kỹ năngđiều tra, tìm hiểu, thu thập thông tin, số liệu, kỹ năng phân tích thông tin, xử lý

số liệu, kỹ năng lựa chọn thông tin, kỹ năng lập báo cáo, kỹ năng xem xét, thẩmđịnh hồ sơ, văn bản…

Những kinh nghiệm thực tiễn đã được tích lũy: Kinh nghiệm quản lý nhànước về tài nguyên và môi trường, kinh nghiệm về công tác bảo vệ môi trường,kinh nghiệm về điều tra thu thập thông tin thực tế…

Phần 2: ĐỀ TÀI THỰC HIỆN Chương 1 MỞ ĐẦU

I Tính cấp thiết của đề tài

Nền kinh tế Việt Nam đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ Quátrình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đang diễn ra hết sức khẩn trương, bộ mặt xãhội đã có nhiều chuyển biến tích cực Hiện nay, nó đã phát triển và lan tỏa ở tất

cả các thành phố, khu đô thị lớn và ở các huyện của nước ta

Cùng với sự phát triển kinh tế, đời sống của người dân ngày được cảithiện Mức sống của người dân càng cao thì nhu cầu tiêu dùng các sản phẩm xãhội cũng sẽ tăng theo, điều này đồng nghĩa với việc gia tăng lượng rác thải trongquá trình làm việc và sinh hoạt của con người Rác thải được thải vào môitrường ngày càng nhiều, vượt quá khả năng tự làm sạch của môi trường dẫn đếntình trạng môi trường bị ô nhiễm

Phú Bình là một huyện nằm liền kề với thành phố Thái Nguyên Huyện cóđường giao thông thuận lợi, lại tiếp giáp với tỉnh Bắc Giang nên các cơ sở sảnxuất, các khu công nghiệp ngày càng được mở rộng thu hút một lượng lớn laođộng ở các tỉnh, huyện khác Dân số trong huyện tăng lên nhu cầu tiêu dùng củangười dân cũng tăng theo Các khu chợ, quán xá, các dịch vụ phục vụ người dâncũng ngày càng phong phú và đa dạng dẫn đến lượng rác thải tăng lên rất nhiều Tuy nhiên, điều đáng quan tâm ở đây là chưa có một giải pháp hữu hiệunào để xử lý các nguồn rác thải phát sinh này Nếu có thì cũng chỉ là rác thảiđược thu gom tập trung ở một bãi rác nhỏ đã được quy hoạch trên địa bàn huyện

để tiến hành xử lý, chôn lấp, chưa đạt tiêu chuẩn vệ sinh môi trường làm mất vệsinh công cộng, mất mỹ quan môi trường, gây ô nhiễm môi trường đất, nước,không khí Đặc biệt, những bãi rác này còn là nguy cơ gây bệnh dịch, nguy hạiđến sức khoẻ con người

Xuất phát từ thực trạng trên, nhằm tìm ra biện pháp quản lý, xử lý phù hợpgóp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường do rác thải, được sự đồng ý của Bangiám hiệu nhà trường, ban chủ nhiệm Khoa Khoa học môi trường và Trái đất,Trường Đại học Khoa Học Thái Nguyên, dưới sự hướng dẫn trực tiếp của Cô

giáo Th.S Nguyễn Thị Hồng Viên, em tiến hành nghiên cứu đề tài: “Điều tra

thực trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải trên địa bàn huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên”.

II Mục đích nghiên cứu

+ Điều tra thành phần vàsố lượng, thành phần của rác thải trên địa bàn huyện;+ Điều tra công tác quản lý, vận chuyển, thu gom, công tác tuyên truyền vệ sinhmôi trường và nhận thức của người dân về rác thải;

+ Đề xuất một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải nhằm góp phần giảm thiểu ônhiễm môi trường

III Yêu cầu

+ Xác định được khối lượng và thành phần rác thải

+ Xácã định lượng rác thải bình quân trên đầu người (kg/người/ngày)

+ Thống kê lượng rác thải trung bình theo ngày (tấn/ ngày )

+ Đề xuất được các biện pháp quản lý, xử lý rác thải để đạt được hiệu quả tốt nhất

Chương 2 NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

I Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

+ Đối tượng nghiên cứu: Nnghiên cứu về hiện trạng rác thải trên địa bàn huyệnPhú Bình (nguồn phát sinh, thành phần, khối lượng rác) và hiện trạng quản lýrác thải tại đây ( tình hình thu gom, vận chuyển, xử lý…)

+ Phạm vi nghiên cứu: huyện Phú Bình

II Nội dung nghiên cứu

+ Đặc điểm điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Phú Bình

+ Thực trạng phát sinh rác thải của huyện: Tthành phần rác thải, lượng thải bìnhquân theo ngày…

+ Điều tra công tác quản lý và xử lý rác thải trên địa bàn huyện: hoạt động quản

lý, thu gom, thái độ của nhà quản lý, công nhân thu gom, các hộ gia đình…+ Những vấn đề còn tồn tại trong công tác quản lý rác thải sinh hoạt trên địabàn huyện hiện nay

+ Đề xuất một số biện pháp quản lý, xử lý rác thải phù hợp với tình hình thực tếcủa huyện.

III Phương pháp nghiên cứu

3III 1 Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp

+ Thu thập, tổng hợp tài liệu có liên quan như: điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hộicủa địa phương; hiện trạng rác thải sinh hoạt, công tác thu gom, vận chuyểnthông qua các cơ quan của huyện

+ Tìm hiểu qua sách báo, mạng internet…

3III 2 Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp

+ Phương pháp khảo sát thực địa để thấy được tình hình chung về rác thải trênđịa bàn

+ Phỏng vấn điều tra nhằm thu thập ý kiến của các hộ gia đình về tình hình quản

lý rác thải tại địa phương

3III 3 Phương Pháp chuyên gia

+ Hình thức thực hiện phương pháp này thông qua các buổi gặp gỡ, trao đổi vàthảo luận với các cán bộ tại địa phương và giáo viên hướng dẫn nhằm tháo gỡnhững thắc mắc

3III 4 Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu

+ Tổng hợp tất cả các số liệu thu thập được từ các phương pháp trên

+ Xử lý số liệu bằng Word, Excel

Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

I Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Phú Bình

1I 1 Đánh giá chung

Phú Bình là huyện trung du miền núi phía nam của tỉnh Thái Nguyên,giáp với các huyện Đồng Hỷ, Phổ Yên, thành phố Thái Nguyên và hai huyệnHiệp Hòa, Tân Yên của tỉnh Bắc Giang tổng diện tích tự nhiên 251,71 km2, dân

số trung bình năm 2010 là 134679 người Toàn huyện có 21 đơn vị hành chínhgồm 20 xã và 1 thị trấn, trong đó có 7 xã miền núi, tổng số các thôn, xóm là 315

Cơ cấu kinh tế của huyện: Nông lâm nghiệp - Công nghiệp - dịch vụ.Trong giai đoạn 2004 - 2011 tốc độ tăng trưởng bình quân đạt 8,6%, tình hìnhkinh tế - xã hội, an ninh quốc phòng ổn định, đời sống nhân dân dần được cải

thiện, kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội được đầu tư phát triển trên tất cả các lĩnhvực; chính sách an sinh xã hội được thực hiện một cách nghiêm túc.

Cơ cấu sản xuất chủ yếu là nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn (diện tích đấtnông nghiệp chiếm 55,5%), bên cạnh đó còn có các ngành nghề như côngnghiệp, tiểu thủ công nghiệp, dịch vụ… cũng đang được phát triển và gia tăng tỷtrọng hằng năm, cơ sở vật chất của các trụ sở làm việc từ xã đến huyện hầu hết

đã và đang được xây dựng khang trang Điện đã được dẫn đến tất cả các thônxóm trên địa bàn huyện

Định hướng, mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của huyện giai đoạn2011-2015 là đảm bảo tăng trưởng kinh tế bền vững, đẩy nhanh tốc độ chuyểndịch cơ cấu nền kinh tế, chuyển dần từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch

vụ Tận dụng khai thác tối đa các nguồn lực, tiềm năng của huyện phục vụ chophục vụ cho phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo mức sống cho nhân dân, an sinh

xã hội Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước của các cấp, các ngành, chủ độngphòng ngừa có hiệu quả các vấn đề tệ nạn xã hội, tai nạn giao thông, dịch bệnh,

ô nhiễm môi trường…

2I 2 Thuận lợi

+ Huyện Phú Bình có đường Quốc lộ 37 chạy qua và có vị trí không xa sovới trung tâm của tỉnh Thái Nguyên (giáp với thành phố Thái Nguyên) nên rấtthuận lợi cho việc giao thông đi lại, giao thương phát triển kinh tế của địaphương

+ Trong thời gian tới huyện được đầu tư xây dựng mới và nâng cấp nhiềucông trình hạ tầng cơ sở, mở rộng, phát triển đô thị và tiếp nhận các dự án phát triểncông nghiệp - tiểu thủ công nghiệp, thương mại, du lịch……

+ Là huyện có địa hình, khí hậu thuận lợi phù hợp với một số loại câytrồng như: lúa, ngô, khoai lang, đậu tương, sắn, các cây ăn quả như vải, nhãn .Bên cạnh đó ngành chăn nuôi cũng có điều kiện phát triển

+ Phú Bình có lực lượng lao động dồi dào, các làng nghề truyền thốngvẫn được duy trì và ngày càng mở rộng là nguồn lực quan trọng thúc đẩy kinh tếcủa huyện phát triển, hơn thế nữa trình độ dân trí ngày được nâng cao, thuận lợicho việc tiếp thu khoa học kỹ thuật để áp dụng vào sản xuất

1I 3 Khó khăn

+ Bên cạnh những thành tựu đã đạt được trong những năm qua, việc tổchức thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của huyện cũng gặpkhông ít những khó khăn, thách thức đó là; sự khủng hoảng và suy giảm của nềnkinh tế thế giới, xuất phát điểm của nền kinh tế thấp, thu nhập chủ yếu từ ngành

nông nghiệp, tỷ lệ hộ nghèo cao, thời tiết diễn biến phức tạp, dịc bệnh xảy ratrên các đàn gia súc, gia cầm…

+ Huyện Phú Bình không có các nguồn tài nguyên khoáng sản quý hiếm,1/3 số các xã thuộc miền núi nên gặp nhiều khó khăn trong công tác quy hoạch

và phát triển kinh tế của huyện

+ Việc khai thác tài nguyên bừa bãi không chỉ lãng phí, gây ô nhiễm môitrường, làm cạn kiệt tài nguyên mà hiệu quả kinh tế mang lại chưa cao

+ Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế đã được thực hiện trong những năm vừaqua cũng đã tạo ra được những hiệu quả đáng kể cho sự phát triển kinh tế songtốc độ còn chậm

+ Lực lượng lao động dồi dào chủ yếu là lao động nông nghiệp nên tìnhtrạng lao động nông nhàn vẫn còn phổ biến, hiện tượng lao động nông nhàn đilàm thêm ở thành phố lớn vẫn còn nhiều Điều đó làm ảnh hưởng không nhỏ đếnviệc quản lý nhân khẩu và lao động

+ Nhiều mặt hàng sản xuất ra mới chỉ để phục vụ cho nhu cầu của ngườidân trong huyện và các huyện liền kề chứ chưa được tiêu thụ rộng rãi

II Thực trạng rác thải tại huyện Phú Bình

2II 1 Nguồn phát sinh rác thải

Qua quá trình điều tra thực tế và thu thập các số liệu có liên quan thì rácthải phát sinh trên địa bàn huyện Phú Bình chủ yếu bao gồm các rác thải sinhhoạt, chất thải y tế, chất thải nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng và, dịch vụ.…

có nNguồn gốc phát sinh là từ các hộ gia đình, từ các cơ quan, trường học, khuchợ, quán ăn, khu vui chơi, giải trí, các cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ…trên địa bàn huyện

Nguồn phát sinh rác thải của toàn huyện được thể hiện ở bảng 2.1

Bảng 2.1 Nguồn phát sinh rác thải trên địa bàn huyện