Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê (hồi hương ngẫu thư)

Dịch nghĩa: Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về, Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng.. Dịch nghĩa: Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về, Giọng quê không đổi, nhưng tóc

NhiÖt liÖt chµo mõng c¸c thÇy

c« gi¸o

vÒ dù héi gi¶ng

M«n: Ng÷ V¨n 7

KIỂM TRA BÀI CŨ

Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ “Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh” của Lí Bạch.( Bản phiên âm và dịch thơ) Nêu ý nghĩa văn bản?

(Håi h ¬ng ngÉu th )

-H¹ Tri Ch

¬ng-TiÕt 38: Đọc- Hiểu văn bản

Tác giả:

- Hạ Tri Ch ơng ( 659 - 744 ); Quê: Vĩnh H ng, Việt Châu (nay thuộc huyện Tiêu Sơn, tỉnh Chiết Giang), đỗ tiến sĩ năm 695.

- Ông có trên 50 năm làm quan ở kinh đô Tr ờng An

- Để lại cho đời hơn 20 bài thơ Trong đó có hai bài Hồi h

ơng ngẫu th

Bài 10: Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê

(Hồi h ơng ngẫu th ) -Hạ Tri Ch

ơng-Tỏc phẩm:

Viết trong lần về quê cuối cùng, sau 50 năm xa quê

(năm 744)

Phiên âm:

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi, Hương âm vô cải, mấn mao tồi.

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức, Tiếu vấn:Khách tòng hà xứ lai?

Dịch nghĩa:

Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về,

Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng.

Trẻ con gặp mặt, không quen biết,

Cười hỏi: Khách ở nơi nào đến?

Dịch thơ:

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao

Trẻ con nhìn lạ không chào

Hỏi rằng: Khách ở chốn nào lại chơi?

(PHẠM SĨ VĨ dịch, trong THƠ ĐƯỜNG, t p I ậ

NXB Văn học, HÀ NỘI, 1987)

Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu Gặp nhau mà chẳng biết nhau

Trẻ cười hỏi: “Khách từ đâu đến làng?”

(TRẦN TRỌNG SAN dịch, trong THƠ ĐƯỜNG, tập I, BẮC ĐẨU,SÀI GÒN,1966)

Bµi 10: NgÉu nhiªn viÕt nh©n buæi míi vÒ quª

(Håi h ¬ng ngÉu th ) -H¹ Tri Ch

Phiên âm:

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi, Hương âm vô cải, mấn mao tồi.

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức, Tiếu vấn:Khách tòng hà xứ lai?

Dịch nghĩa:

Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về,

Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng.

Trẻ con gặp mặt, không quen biết,

Cười hỏi: Khách ở nơi nào đến?

Dịch thơ:

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao

Trẻ con nhìn lạ không chào

Hỏi rằng : Khách ở chốn nào lại chơi?

(PHẠM SĨ VĨ dịch, trong THƠ ĐƯỜNG, t p I ậ

NXB Văn học, HÀ NỘI, 1987)

Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu Gặp nhau mà chẳng biết nhau

Trẻ cười hỏi: “Khách từ đâu đến làng?”

(TRẦN TRỌNG SAN dịch, trong THƠ ĐƯỜNG, tập I, BẮC ĐẨU,SÀI GÒN,1966)

Bài 10: Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê

(Hồi h ơng ngẫu th ) -Hạ Tri Ch

ơng Thể thơ :

Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đ ờng luật

Bản dịch bài thơ: Thể thơ lục bát

- Nhan đề bài thơ:

- “Ngẫu nhiên viết” chứ không phải tình cảm của ông đối với quê h ơng là ngẫu nhiên, là bất chợt

- Từ “ngẫu” không làm giảm giá trị của bài thơ mà còn làm tăng ý nghĩa của bài lên gấp bội

Dịch thơ:

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao Trẻ con nhìn lạ không chào

Hỏi rằng: Khách ở chốn nào lại chơi?

(PHẠM SĨ VĨ dịch, trong THƠ ĐƯỜNG, t p Iậ NXB Văn học, HÀ NỘI, 1987)

( Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi

H ơng âm vô cải, mấn mao tồi )

Khi đi trẻ, lúc về già.

1 Hai câu thơ đầu:

Giọng quê v n th , v n th , ẫ ẫ ế ế tóc đà khác bao

? Biện pháp nghệ thuật nào đ ợc tác giả sử dụng 2 câu u? ở đầ

? Biện pháp nghệ thuật nào đ ợc tác giả sử dụng 2 câu u? ở đầ

Tác giả nêu lên thay đổi gì của bản thân khi trở lại quê h ơng? Tại sao có sự thay đổi đó? Còn

điều gì không đổi thay?

Hai câu thơ đầu là kể hay tả? Nói về ai?

Em hiểu thế nào là giọng quê? Giọng quê

không thay đổi đã nói lên điều gì?

H ơng âm vô cải, mấn mao tồi

- Dịch thơ

Khi đi trẻ, lúc về già Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao

(Phạm Sĩ Vĩ)

-> Nghệ thuật: đối, t ơng phản.

( Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi

H ơng âm vô cải, mấn mao tồi )

Khi đi trẻ, lúc về già.

Hai câu thơ đầu:

Giọng quê không đổi, tóc đà khác bao

=>Lời kể của tỏc giả về quóng đường dài xa quờ làm

quan

=> Đi suốt cuộc đời vẫn nhớ về quờ hương, giọng núi khụng hề thay đổi dự túc mai đó bạc

(Nhi đồng t ơng kiến, bất t ơng thức, Tiếu vấn: Khách tòng hà xứ lai? )

Trẻ con nhìn lạ không chào

2 Hai câu thơ cuối :

Hỏi rằng: Khách ở chốn nào lại chơi?

Bài 10: Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê

(Hồi h ơng ngẫu th ) -Hạ Tri Ch

ơng-Có 1 tình huống nào đã xảy ra khi tác giả vừa đặt

chân về đến làng?

Việc bọn trẻ vui c ời hỏi khách tác động gì đến thái độ

và tâm trạng của nhà thơ?

Tại sao nhà thơ vốn quê ở đó lại bị lũ trẻ xem là

khách?

Em suy nghĩ gì về tình yêu quê h ơng trong thời đại

hiện nay?

Nếu nhà thơ th ờng xuyên thăm quê thì liệu có xảy

ra cảnh t ợng bị coi là khách lạ không?

-> Nghệ thuật: tình huống bất ngờ, câu hỏi tu từ, giọng điệu bi hài

2 Hai câu cuối

=> Nỗi ngậm ngùi, chua xót của tỏc giả.

Nhi đồng t ơng kiến, bất t ơng thức, Tiếu vấn: Khách tòng hà xứ lai ? (Trẻ con nhìn lạ không chào Hỏi rằng: Khách ở chốn nào lại chơi? )

=> Cảm giỏc thấm thớa của tỏc giả khi chợt thấy mỡnh là người

xa lạ ngay trờn mảnh đất quờ hương.

III Tổng kết:

* Nghệ thuật:

- Sử dụng yếu tố tự sự

- Sử dụng phép đối, cấu tứ độc đỏo.

- Giọng điệu bi h i à

* Nội dung, ý nghĩa văn bản:

- Nội dung: Bài thơ thể hiện tình yêu thắm thiết của tác giả với quê h ơng.

Bài 10: Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê

(Hồi h ơng ngẫu th ) - Hạ Tri Ch

ơng í nghĩa văn bản: Tỡnh yờu quờ hương là một trong

những tỡnh cảm lõu bền và thiờng liờng nhất của mỗi

con người.

B i 1 à

và bài “Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê“ khác nhau về tác giả nh ng có điểm chung về tình cảm Đó là điểm chung nào?

Cả hai bài thơ đều diễn tả tình quê h ơng

thắm thiết của con ng ời.

Bài 2: Em hãy so sánh với bài Cảm nghĩ trong

đêm thanh tĩnh của tác giả Lí Bạch để chỉ ra

những điểm giống nhau và khác nhau về nội

dung của hai bài thơ này ?

- Bài thơ Cảm nghĩ trong đờm thanh tĩnh là tỏc giả từ xa

nhớ về quờ hương, mong cú tỡnh quờ đối với mỡnh Cũn

ở bài Ngẫu nhiờn viết nhõn buổi mới về quờ tỏc giả từ quờ

hương nghĩ về quờ hương, ngay trờn mảnh đất quờ

hương nhà thơ như đó thấy mất tỡnh quờ hương Nỗi đau, nỗi nhớ của Hạ Tri Chương cũn xút xa hơn nhiều

so với Lý Bạch

- ViÕt ®o¹n v¨n ph¸t biÓu c¶m nghÜ cña em vÒ quª h ¬ng.

- So¹n bµi: “Bµi ca nhµ tranh bÞ giã thu ph¸“ (§ç Phñ).

Ng êi thiÕt kÕ:

DƯƠNG THỊ NGỌC HÀ Gi¸o viªn tr êng THCS THỊ TRẤN