Đề thi thử đại học khối C , D môn văn năm 2012 đề số 100

Phần riêng Thí sinh chỉ đợc làm 1 trong 2 câu : 3a hoặc 3b Câu 3a 5 điểm : Dành cho HS ban cơ bản : “Một trong những nét phong cách nghệ thuật của Nguyễn Tuân là nhìn con ng-ời ở phơ

Sở GD & ĐT Thanh Hoá Kỳ thi thử Đại học lần thứ I

Tr

ờng THPT Lam Kinh Môn thi : Ngữ Văn

Thời gian : 180 phút ( Không kể thời gian giao đề )

( Đề thi gồm có 01 trang )

Phần chung cho tất cả thí sinh :

Câu1 (2 điểm ) :

Anh , chị hãy nêu những nét chính về sự nghiệp văn học của Nam Cao

Câu 2 ( 3 điểm ) :

“ Ngời hạnh phúc nhất là ngời đem đến hạnh phúc cho nhiều ngời nhất ”

Anh , chị nghĩ thế nào về vấn đề trên ( Bài viết không quá 600 từ ).

Phần riêng ( Thí sinh chỉ đợc làm 1 trong 2 câu : 3a hoặc 3b)

Câu 3a( 5 điểm ) : Dành cho HS ban cơ bản :

“Một trong những nét phong cách nghệ thuật của Nguyễn Tuân là nhìn con

ng-ời ở phơng diện tài hoa nghệ sĩ “

Anh chị hãy phân tích nhân vật ngời lái đò trong tuỳ bút “ Ngời lái đò sông

Đà” của Nguyễn Tuân để làm sáng tỏ nhận định trên

Câu 3b( 5 điểm ) : Dành cho HS ban cơ bản C, D:

Phân tích nhân vật ông lái đò trong tác phẩm “ Ngời lái đò sông Đà” để làm

rõ những nét độc đáo trong cách miêu tả nhân vật của Nguyễn Tuân

.Hết

SBD :

Ghi chú : Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm

Đáp án và biểu điểm chấm

a ý 1: Giới thiệu chung :

- Nam Cao ( 1915- 1951) -Là một tên tuổi lớn của văn học Việt

Nam hiện đại

- Bắt đầu sáng tác văn học từ 1936 với những trang viết đầy cảm

xúc lãng mạn Nhng rồi hiện thực đau xót lúc bấy giờ đã hớng

ngòi bút của ông sang khuynh hớng hiện thực Và sự nghiệp văn

học của ông thực sự đợc khẳng định từ truyện ngắn “ Chí Phèo”

với những trang viết đầy nỗi đau về con ngời và cuộc đời

0,25

Câu 1

- Sự nghiệp của ông có thể chia làm hai thời kì : Trớc và sau cách

mạng tháng Tám 1945

b ý 2: Sự nghiệp văn học của Nam Cao :

* Trớc cách mạng tháng Tám 1945: Sáng tác của ông tập trung

vào hai đề tài chính : cuộc sống của ngời nông dân và cuộc sống

của ngời trí thức nghèo

- Đề tài ngời ngời nông dân :

+Tác phẩm tiêu biểu : Chí Phèo lão Hạc , Một đám cới , Một

bữa no.

+ Nội dung :

Nêu lên thực trạng đau xót của ngời nông dân : sự bần cùng ,

sự nghèo đói , đặc biệt là nỗi khổ của ngời nông dân bị lu manh

hoá

Đồng thời ông vạch trần bộ mặt xấu xa , tàn bạo của xã hội

thực dân , phong kiến với những thế lực tàn ác đẩy con ngời đến

chỗ tuyệt vọng

- Đề tài ngời trí thức :

+ Tác phẩm tiêu biểu : Đời thừa , Trăng sáng , Sống mòn

+ Nội dung :

+ Miêu tả một cách chân thực tình cảnh nghèo khổ và bi kịch

vỡ mộng của những ngời trí thức Họ là những ngời có hoài bão ,

có khát vọng cao cả mà không thực hiện đợc và tự thấy mình là

ngời thừa

* Sau cách mạng tháng Tám 1945 :

- Nam Cao tiếp tục sáng tác phục vụ cách mạng , phục vụ

kháng chiến

-Tác phẩm tiêu biểu : Đôi mắt ( 1948 ) , “ Chuyện biên giới”

( 1950 ) là những tác phẩm đặc sắc của văn học cách mạng buổi

đầu Trong đó “ Đôi mắt” đợc xem là “ tuyên ngôn nghệ thuật”

của lớp nhà văn những năm đầu của cách mạng và kháng chiến

c ý 3: Sáng tác của Nam Cao đạt đến trình độ nghệ thuật cao

nhất là nghệ thuật kể chuyện , nghệ thuật xây dựng nhân vật ,

nghệ thuật phân tích tâm lí , nghệ thuật kết cấu tác phẩm Ông

có những đóng góp to lớn cho nền văn học dân tộc , góp phần

hiện đại hoá văn xuôi Việt Nam Ngòi bút của ông thấm đẫm

một tinh thần nhân đạo sâu sắc thể hiên một phong cách độc đáo

Ông xứng đáng đợc đánh giá là một nhà văn hiện thực xuất sắc ,

là một trong những nhà văn hàng đầu của văn học Việt Nam thế

kỉ XX

1,5 1,0

0,5

0,5

0,5

0,25

*a ý 1: Hạnh phúc là gì ?

- Là sự thoả mãn những khao khát trong đời sống từ vật chất đến

tin thần , là sự thành công sau những thất bại để đạt đợc một mục

đích đã đợc dặt ra cho một chặng đờng hay cả cuộc đời

- Sự mãn nguyện của tâm hồn , cảm nhận tự bằng lòng về mình ,

cảm thấy mình đã sống đúng với ý nghĩa cuộc sống

b ý 2: Sống thế nào là “ đem hạnh phúc cho nhiều ngời

nhất“ ?

- Làm đợc một việc to lớn , có đợc những thành tựu vĩ đại , thoả

mãn đợc niềm mong của một số lợng đông đảo con ngời , cho cả

nhân loại hay cho cả một dân tộc ( D/c : Một bác sĩ tìm ra thứ

thuốc chữa đợc căn bệnh nan y Một bậc anh hùng giải phóng

dân tộc khổi vòng nô lệ )

- Trong cuộc sống đời thờng : Biết hết lòng giúp đỡ những ngời

xung quanh giảm bớt những phiền muộn , khổ đau ( D/c )

- Nói “ nhiều nhất” không ngụ ý nhắc đến một con số tuyệt đối

nào , mà nói đến khả năn cao nhất trong hoàn cảnh và khả năng

0,5

1,25

Câu 2 cảu từng ngời Bờt kì ai cũng có thể đem hạnh phúc cho nhiều

ngời nhất

c ý 3: Mối quan hệ hạnh phúc của một ngời và hạnh phúc

của nhiều ngời nhất

- ý kiến trên là một lẽ sống đúng , tốt đẹp : Hạnh phúc của mỗi

ngời phải gắn liền với hạnh phúc của ngời khác , phải bắt đầu từ

hạnh phúc của ngời khác , tuỳ thuộc vào hạnh phúc của ngời

khác

- Đây là lối sống của các nhà hiền triết xa , đạo lí dân tộc nào

cũng đề cao ( D/c : đạo Phật khuyên con ngời yêu thơng muôn

loài )

- Đạo lí trên đòi hỏi hành động tích cực , không chỉ yêu thơng mà

còn “đem lại hạnh phúc” cho nhiều ngời

- Đạo lí trên đòi hỏi sự quên mình , lấy hạnh phúc của mọi nời

làm hạnh phúc của mình , có thể xả thân và hạnh phúc của mọi

ngời

- Phê phán những quan niệm hẹp về hạnh phúc

1,25

Câu

3a

a.ý 1 : Giới thiệu về tác giả , tác phẩm :

- Nguyễn Tuân - là nhà văn nổi tiếng của nền văn xuôi hiện đại

Việt Nam Ông là ngời nghệ sĩ tài hoa , yêu cái đẹp , khám phá

thiên nhiên , con ngời ở phơng diện thẩm mĩ và tài hoa nghệ sĩ

- Tuỳ bút “ ngời lái đò sông Đà” là một trong những tác phẩm

đặc sắc của Nguyễn Tuân , đợc in trong tập “ sông Đà” ( 1960 )

Trong thiên tuỳ bút này Nguyễn Tuân không chỉ miêu tả đợc bức

tranh thiên nhiên Tây Bắc thơ mộng hùng vĩ mà còn khắc hoạ

đ-ợc vẻ đẹp - đặc biệt là “chất vàng mời” trong tâm hồn con ngời

Tây Bắc - đó là chất tài hoa nghệ sĩ của một tay lái ra hoa

b ý 2: Quan niệm mới mẻ của Nguyễn Tuân về ngời nghệ sĩ

- Nguyễn Tuân là nhà văn suốt đời đi tìm cái thật , cái đẹp để tôn

vinh Khi phản ánh vẻ đẹp con ngời , ông đặc biệt quan tâm đến

vẻ đẹp tài hoa nghệ sĩ

+ Từ phơng diện tài hoa nghệ sĩ , Nguyễn Tuân quan niệm

rằng : Vẻ đẹp tài hoa của con ngời không chỉ thể hiện trong sáng

tạo nghệ thuật mà còn thể hiện trong mọi lĩnh vực hoạt động của

con ngời Khi con ngời đạt đến trình độ điêu luyên trong công

việc của mình là lúc họ bộc lộ vẻ đẹp tài hoa Với quan niệm đó

sau cách mạng tháng Tám , NT đã khám phá đợc vẻ đẹp tài hoa

của nhng ngời lao động bình thờng Ngời lái đò trong tuỳ bút “

ngời lái đò sông Đà” không chỉ có kinh nghiệm vợt thác mà con

là nghệ sĩ trên sông nớc

c ý 3: Vẻ đẹp tài hoa của của ông lái đò :

- Vẻ đẹp của trí tuệ thông minh : Sự hiểu biết sâu rộng của ông về

qui luật của dòng sông “ nắm chắc binh pháp của thần sông

thần đá ’ -> ông luôn làm chủ và chiến thắng

- Vẻ đẹp của lòng kiên trì, dũng cảm trong cuộc vật lộn với thác

dữ , đá dữ : D/c : Cuộc vợt thác đầy nguy hiểm và vô cùng ngoạn

mục Ngời lái đò phải đơng đầu với đoàn quân đá vô cùng nham

hiểm Với trí tởng tợng vô cùng phong phhú của một nghệ sĩ ,

NT đã dựng nên một thạch trận đầy cạm bẫy ở vòng vây nào

cũng nhiều cửa tử mà chỉ có một cửa sinh Ngời lái đò phải tỉnh

táo , khôn ngoan và khéo léo mới có thể vợt qua đợc” trùng vi

thạch trận” để đa con thuyền đến đích an toàn -> ý nghĩa : Ca

ngợi lòng kiên trì , dung cảm kết hợp với trí thông minh và bình

0,5

0,5

3,0 1,0

2,0

tĩnh , sáng suốt của ngời lái đò trong cuộc vật lộn với sông nớc dữ dội T thế của ngời lái đò là t thế chiến thắng và luôn chiến thắng Với những chiến thắng đó , ông lái đò xứng đáng với danh hiệu nghệ sĩ tài hoa

d ý 4: Đánh giá :

- NT là một nhà văn tài hoa , uyên bác Khi miêu tả ngời lái đò , nhà văn đã sử dụng nhiều tri thức khác nhau , đặc biệt là ông đã tổng hợp đợc tinh hoa của nhiều ngành nghệ thuật trong thiên tuỳ bút của mình Từ hình tợng ngời lái đò , NT muốn nói rằng, vẻ

đẹp tài hoa nghệ sĩ của con ngời không phải tìm đâu xa mà có ngay trong cuộc sống hàng ngày của ngời dân lao động Ngời lái

đò nơi thợng nguồn sông Đà khuất nẻo là ngời nghệ sĩ tài hoa và cũng là ngời anh hùng chinh phục thiên nhiên khắc nghiệt

1,0

Câu

3b

a ý 1: Giới thiệu chung về tác giả , tác phẩm :

- Nguyễn Tuân - là nhà văn nổi tiếng của nền văn xuôi hiện đại Việt Nam Ông là ngời nghệ sĩ tài hoa , yêu cái đẹp , khám phá thiên nhiên , con ngời ở phơng diện thẩm mĩ và tài hoa nghệ sĩ

-Tuỳ bút “ ngời lái đò sông Đà là” một trong những tác phẩm

đặc sắc của Nguyễn Tuân , đợc in trong tập “ sông Đà” ( 1960 )

Trong thiên tuỳ bút này Nguyễn Tuân đã xây dựng đợc hai hình tợng đáng nhớ là con sông Đà và ngời lái đò Đây là hai hình t-ợng mang đậm dấu ấn phong cách NT , đã để lại cho tác giả những ấn tợng mạnh mẽ

b ý 2: Phân tích hìnhtợng ông lái đò :

- Ông lái đò có ngọai hình và những tố chất khá đặc biệt : Tay

lêu nghêu , chân khuỳnh khuỳnh , giọng ào ào nh

mặt ghềnh ” đặc điểm ngoại hình và những tố chất này đợc tạo

nên bởi nét đặc thù của môi truờng lao động trên sông nớc

- Ông lái đò là ngời tài trí , luôn có phong thái ung dung pha

chút nghệ sĩ : Ông hiểu biết tờng tận về “ tính nết” của dòng

sông “ nhớ tỉ mỉ nh đóng đanh vào lòng tất cả các luồng nớc của tất cả những con thác hiểm trở nắm chắc binh pháp của thần” “

sông , thần đá, thuộc qui luật phục kích của lũ đá nơi ải nớc hiêm trở ” , biết rõ từng cửa sinh , cửa tử trên thạch trận sông Đà

đặc biệt ông chỉ huy các vợt thác một cách tài tình , khôn ngoan

và biết nhìn những thử thách đã qua bằng cái nhìn từng trãi và không thiếu lãng mạn

- Ông lái đò rất mực dũng cảm trong những chuyến vợt thác

đầy nguy hiểm : Tả xung hữu đột trớc trùngvi thạch trận của

sông đà , kiên cờng nén chịu vết đau thể xác do cuộc vật lộn với sóng thác gây nên , chiến thắng thác dữ bằng những động tác táo bạo mà vô cùng chuẩn xác , mach lạc ( trách , đè sấn , lái miết một đờng chéo, phóng thẳng ”

- Ông lái đò là một hình tợng về con ngời lái động mới Qua hình tơng này NT muốn nói rằng, vẻ đẹp tài hoa nghệ sĩ của con ngời không phải tìm đâu xa mà có ngay trong cuộc sống hàng ngày của ngời dân lao động Ngời lái đò nơi thợng nguồn sông

Đà khuất nẻo là ngời nghệ sĩ tài hoa và cũng là ngời anh hùng chinh phục thiên nhiên khắc nghiệt

c ý 3: Những nét độc đáo trong cách miêu tả nhân vật ông lái đò của NT:

- NT chú ý tô đậm nét tài hoa , nghệ sĩ ở ông lái đò> đây là cách viết phù hợp với quan niệm nghệ thuật về con ngời của nhà văn, phù hợp với cái nhìn rộng mở của ông về phẩm chất tài hoa , nghệ sĩ Theo ông: Vẻ đẹp tài hoa của con ngời không chỉ thể hiện trong sáng tạo nghệ thuật mà còn thể hiện trong mọi lĩnh

0,5

2,5 0,5

1,0

0,5

0,5

2,0

1,0

vực hoạt động của con ngời Khi con ngời đạt đến trình độ điêu luyên trong công việc của mình là lúc họ bộc lộ vẻ đẹp tài hoa nghệ sĩ rất đợc đề cao

- NT có ý thức tạo nên tình huống đầy thử thách để nhân vật bộc

lộ rõ phẩm chất của mình điều đáng chú ý trớc hết nhà văn đã miêu tả cuộc vợt thác nh một trận “ thuỷ chiến” Càng nhấn

mạnh thách thức ghê gớm của “ thạch trận” sông Đà , tác giả

càng khắc hoạ một cách sinh động , sự từng trãi , mu mẹo và gan dạ của ông lái đò

- NT đã sử dụng một ngôn ngữ miêu tả đầy cá tính , giàu chất tạo hình , hoàn toàn phù hợp với đối tợng Tác phẩm có rất nhiều từ dùng mới mẻ cùng với lối nhân hoá độc đáo và những ví von bất ngờ mà vô cùng chuẩn xác ( nắm chặt lấy bờm sóng , ông đò gìm cơng lái , thuyền nh một mũi tên tre xuyên nhanh qua hơi nớc )

* Điểm toàn bài :

Lu ý chung khi chấm :

1 Chỉ cho điểm tối đa trong trờng hợp : Thí sinh không những nói đầy đủ ý cần thiết mà còn biết cách tổ chức bài văn , diễn đạt

lu loát , đúng văn phạm và viết không sai chính tả

2 Có thể chấp nhận cách sắp xếp ý không hoàn toàn giống đáp

án , miễn là phải đảm bảo đợc một lô gíc nhất định Khuyến khích những kiến giải riêng , thực sự có ý nghĩa về vấn đề

0,5

0,5