Ngày 15/02/2015, Xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây phối hợp với chính quyền xã Kim Sơn cũng như UBND thị xã Sơn Tây tiến hành lập biên bản lần hai với nội dung tương tự biên bản lần 1 nhưng thê
Trang 1TIỂU LUẬN TỐT NGHIỆP
Trang 2LỜI NÓI ĐẦU
Hà Nội thuộc lưu vực sông Hồng, là trung tâm đầu não của đất nước ta Đây còn là nơi tập trung nhiều cơ quan chính phủ và quốc tế, nhiều trường đại học và số lượng người định cư ở đây rất đông Chính vì thế việc đảm bảo cuộc sống cho người dân ở đây là vô cùng cần thiết
Địa hình thành phố Hà Nội biến đổi khá phức tạp, bị chia cắt mạnh, cao độ biến đổi dần từ hướng Tây Bắc xuống Đông Nam, từ Tây sang Đông, có đủ các dạng địa hình gồm cả núi cao, đồi núi thấp và đồng bằng Độ cao trung bình từ 5 đến 20m so với mực nước biển Nhờ phù sa bồi đắp, ba phần tư diện tích tự nhiên của Hà Nội là đồng bằng, nằm ở hữu ngạn sông Đà, hai bên sông Hồng và chi lưu các con sông khác Phần diện tích đồi núi phần lớn thuộc các huyện Sóc Sơn, Ba Vì, Quốc Oai, Mỹ Đức, với các đỉnh như Ba Vì cao 1.281m, Gia Dê 707m, Chân Chim 462m, Thanh Lanh 427m, Thiên Trù 378m Khu vực nội thành có một số gò đồi thấp, như gò Đống Đa, núi Nùng
Từ bao đời nay cha ông ta đã có câu “Nhất thủy nhì hỏa” Vì vậy công tác phòng, chống lụt bão là công tác được Đảng và Nhà nước ta hết sức quan tâm và chú trọng
Dưới tác động của biến đổi khí hậu, các hình thái thời tiết cục đoan xuất hiện ngày càng nhiều trên cả đất nước nói chung và Hà Nội nói riêng
Trong điều kiện kinh tế đất nước ta nói chung và thủ đô Hà Nội nói riêng đang trên con đường hội nhập và phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước cùng với một số ngành kinh tế mũi nhọn khác ngành Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cũng đang trên đà phát triển hiện đại hóa nông nghiệp, đảm bảo công tác tưới tiêu, phòng, chống lụt, bão, bảo vệ an toàn cho tính mạng và tàu sản của nhân dân nói chung
Nói đến hồ chứa nước phục vụ sản xuất nông nghiệp và dân sinh trên địa bàn thành phố Hà Nội không thể không kể đến các công trình hồ chứa nước
Trang 3Trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện có khoảng 99 hồ chứa nước lớn nhỏ phục
vụ cho 127.000 ha đất canh tác Tuy nhiên hiện nay các hồ như Đồng Mô, Quan Sơn, Đồng Đò, Kèo Cà, có số vụ vi phạm công trình thủy lợi lớn gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quy trình vận hành hồ chứa cùng với cuộc sống của một bộ phận không nhỏ người dân sinh sống hạ du
Để chủ động trong công tác phòng, chống lụt bão năm 2015 và đặc biệt là đảm bảo an toàn hồ đập, ngày từ đầu mùa mưa bão việc rà soát, kiểm tra, xử lý những vụ việc vi phạm an toàn hồ đập đã được tiến hành và triển khai theo văn bản số 1250/SNN-TL ngày 20/4/2015 của Sở Nông nghiệp và PTNT về việc kiểm tra công trình trước lũ Nhiều vụ vi phạm, lấn chiếm trong hành lang bảo
vệ công trình thủy lợi cũng như hồ chứa đã được xử lý Cụ thể, trong tiểu luận với phương pháp phân tích, tổng hợp tôi xin nêu ra tình huống xử lý vi phạm của gia đình ông A đã xây nhà cấp IV và nuôi vịt, thả cá trái phép trong phạm vi bảo
vệ hồ chứa nước Đồng Mô, Thành phố Hà Nội
Trang 4Phần II NỘI DUNG
2.1 Mô tả tình huống
Gia đình ông Nguyễn Văn A trú tại xã Kim Sơn, Thị xã Sơn Tây Là một gia đình thuần nông gồm có 5 thành viên là ông A, vợ ông Lê Thị B và 3 người con 2 trai, 1 gái Tháng 6/2008, người con trai cả lấy vợ sinh con khiến gia cảnh nhà ông càng khó khăn hơn Do nhà gần hồ chứa nước Đồng Mô nên vợ chồng ông A đã bàn nhau tiến hành khoanh vùng nước nuôi vịt ngay trên hồ từ tháng 5 năm 2010 Vì đồng cảm với hoàn cảnh khó khăn của gia đình nên trưởng thôn cùng cán bộ phụ trách nông nghiệp xã Kim Sơn đã nhắm mắt cho qua với lời hứa từ vợ chồng ông A xin cam đoan chỉ nuôi vịt khoảng 3 tháng từ tháng 6 đến tháng 8 hàng năm xong sẽ dọn đi tránh lũ thượng nguồn đổ về Sau 2 năm đến tháng 6/2013 gia đình ông A đã mở rộng quy mô nuôi vì thế nên diện tích lấn chiếm vùng mặt nước hồ cũng tăng lên ảnh hưởng đến quá trình điều tiết, vận hành hồ chứa Đồng Mô
Ngày 12/12/2013, Công ty TNHH MTV ĐTPT Thủy lợi Sông tích mà cụ thể là Xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây phối hợp với cán bộ nông nghiệp xã Kim Sơn
đã lập biên bản vi phạm pháp lệnh khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi tại địa điểm lòng hồ Đồng Mô với nội dung: Gia đình ông A đã đào ao, chăng lưới nuôi vịt trong khu vực lòng hồ Đồng Mô tại cao trình 17,5m với chiều dài 100m, rộng 50m, diện tích vi phạm là 5.000 m2 và yêu cầu gia đình ông A phải: tự tháo dỡ, giải tỏa các công trình vi phạm gồm: Hoàn trả lại mặt bằng lòng hồ theo đúng hiện trạng ban đầu tại cao trình 17,5m (diện tích 5.000 m2) thời hạn từ ngày 12/12/2013 đến ngày 19/12/2013 , sau thời hạn quy định nêu trên nếu ông Nguyễn Văn A không tháo dỡ, giải tỏa vi phạm trên thì phải chịu trách nhiệm trước pháp luật Xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây đồng thời đã báo cáo UBND Thị
Xã Sơn Tây để tiến hành xử lý Tuy nhiên, gia đình ông A sau đó vẫn tiếp tục
Trang 5tiến hành nuôi vịt không chỉ mỗi vào ba tháng 6,7,8 mà nuôi cả năm Trong khi
đó, UBND Thị xã Sơn Tây chỉ gửi giấy triệu tập ông A lên tường trình về vụ việc mà không có động thái cụ thể nào
Những tháng cuối năm 2014 và đầu năm 2015, gia đình ông A không những không dừng việc nuôi vịt mà còn khoanh vùng mặt nưới tiến hành thả cá trong lòng hồ Đồng thời xây một ngôi nhà cấp IV cách mặt hồ 20m để tiện đi lại coi sóc Ngày 15/02/2015, Xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây phối hợp với chính quyền xã Kim Sơn cũng như UBND thị xã Sơn Tây tiến hành lập biên bản lần hai với nội dung tương tự biên bản lần 1 nhưng thêm vụ việc: xây dựng trái phép nhà cấp IV với diện tích 20m2, chiếm dụng thả cả mặt hồ với diện tích 3.000 m2
và yêu cầu gia đình ông Nguyễn Văn A dừng ngay việc sản xuất và xây dựng trái phép trong phạm vi hồ chứa nước Đồng Mô Ngay sau đó ông A cùng gia đình tiến hành gỡ bỏ lưới, lán trại nuôi vịt, nuôi cá nhưng còn ngôi nhà cấp IV ông vẫn tiếp tục cho xây dựng với lý do ông đã xây cách mặt hồ 20m nên không nằm trong phạm vi công trình thủy lợi và giờ không cho gia đình ông nuôi vịt, nuôi cá rồi phá nhà ông đang xây thì gia đình ông trắng tay
2.2 Xác định mục tiêu xử lý tình huống
- Mục tiêu tiên quyết là phải trả lại sự thông thoáng cho mặt hồ chứa đảm bảo quá trình vận hành và điều tiết hồ cấp nước tưới tiêu, sinh hoạt, dịch vụ du lịch và trên hết là sự an toàn cho hạ du trong mùa mưa bão năm 2015 và các năm kế tiếp
- Để pháp luật được thực thi nghiêm minh đồng thời nâng cao vai trò của các Công ty khai thác công trình Thủy lợi cũng như các Xí nghiệp Thủy lợi và
Ủy ban nhân dân các cấp Điều này cũng đồng nghĩa với việc bảo vệ lợi ích hợp pháp, tính mạng và tào sản của một bộ phận không nhỏ người dân ở khu vực hạ
du các công trình thủy lợi nói chung và công trình hồ chứa nói riêng
- Từ xưa ông cha ta đã dăn dạy con cháu làm việc gì cũng phải có lý, có tình Gia đình ông A có hoàn cảnh khó khăn lại là hộ nghèo của xã Kim Sơn, thị
Trang 6xã Sơn Tây Sau vụ việc này, gia đình ông A sẽ mất đi kế sinh nhai của mình trong nhiều năm vừa qua Vì thế đòi hỏi phải có biện pháp xử lý để vừa đảm bảo đúng pháp luật nhưng đồng thời cũng để gia đình ông A một con đường làm ăn sinh sống về lâu về dài
2.3 Phân tích diễn biến, nguyên nhân và hậu quả của tình huống
2.3.1 Phân tích diễn biến, nguyên nhân của tình huống
Việc khoanh vùng mặt nước tiến hành nuôi vịt, nuôi cá của gia đình ông
A đã vi phạm điều 28 trong Pháp lệnh Khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi năm 2001, cụ thể:
“
Điều 28
Nghiêm cấm các hành vi sau đây:
1 - Lấn chiếm, sử dụng đất trái phép trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi; các hoạt động gây cản trở đến việc quản lý, sửa chữa và xử lý công trình khi
Trang 7Sau khi Xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây tiến hành lập biên bản thì gia đình ông A không những không tháo dỡ, giải tỏa vi phạm mà lại còn tiếp tục tái phạm với mức độ cao hơn khi đến cuối năm 2014 đầu năm 2015 thì tiến hành xây nhà cấp IV và mở rộng diện tích mặt nước để nuôi thêm cá trong lòng hồ chứa nước Đồng Mô
Trước hết, việc gia đình ông A xây nhà cấp IV với lý do các hồ chứa 20m không nằm trong phạm vi công trình thủy lợi cho thấy ông và gia đình còn kém hiểu biết về pháp luật Lý do này được ông đưa ra là trái với Pháp lệnh Khai thác
và bảo vệ công trình thủy lợi và không thể chấp nhận được Theo quy định tại Điều 25, khoản 3, điểm a thì phạm vi vùng phụ cận của công trình thủy lợi đối với các đập chứa nước được tính như sau:
“a) Đối với đập của các hồ chứa nước, phạm vi vùng phụ cận bảo vệ đập
từ chân đập trở ra:
- Đập cấp I tối thiểu là 300 m, phạm vi không được xâm phạm là 100 m sát chân đập, phạm vi còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập;
- Đập cấp II tối thiếu là 200 m, phạm vi không được xâm phạm là 50 m sát chân đập, phạm vi còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập;
- Đập cấp III tối thiểu là 100 m, phạm vi không được xâm phạm là 40 m sát chân đập, phạm vi còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập;
- Đập cấp IV tối thiểu là 50 m, phạm vi không được xâm phạm là 20 m sát chân đập, phạm vi còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập;
Trang 8Đập cấp V tối thiểu là 20 m, phạm vi không được xâm phạm là 5 m sát chân đập, phạm vi còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập;
”
Vì vậy, điều lập luận của ông A là hoàn toàn sai do công trình hồ chứa nước Đồng Mô với đập Ngải Sơn là công trình đập cấp II; diện tích lưu vực 96 km2; dung tích hữu ích 41,04.106 m3 đã được Bộ Nông nghiệp và PTNT công nhận theo quyết định 1116/QĐ-BNN-TCTL ngày 26/5/2011 - tiêu chuẩn thiết kế công trình thủy lợi vùng Đồng bằng Sông Hồng và phạm vi không được xâm phạm là 50m sát chân đập, phạm vi còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập Gia đình ông A đã xây dựng nhà cấp IV chỉ cách có 20m vẫn nằm trong phạm vi không được xâm phạm nên hành động này không được chấp nhận
Xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây đứng đầu là giám đốc Xí nghiệp Hoàng Văn
H phối hợp với xã Kim Sơn đã tiến hành lập biên bản đối với hộ gia đình ông A theo đúng thẩm quyền với tư cách pháp nhân là Thủ trưởng cơ quan chức năng được giao chức năng thanh tra chuyên ngành khai thác và bảo vệ công trình Thủy lợi; đê điều là hoàn toàn đúng với chương V, điều 24 trong nghị định Quy định xử phạt vi phạm hành chính về khai thác và bảo vệ công trình Thủy lợi; đê điều; phòng, chống lụt, bão ngày 22/10/2013 Gia đình ông A phải chịu hình thức xử phạt cho hành động xây nhà cấp IV trong phạm vi không được xâm phạm của hồ chứa nước Đồng Mô theo quy định tại chương 2, điều 9, khoản 4,điểm d và khoản 7 Nghị đinh Quy định xử phạt về vi phạm quy định bảo vệ công trình thủy lợi, cụ thể:
“
4 Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
Trang 9d) Xây dựng nhà ở, cầu, kè, bến bốc dỡ hàng hóa, nơi sản xuất, bãi chứa vật liêu trái phép trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi
”
Sau đó gia đình ông A buộc khôi phục hiện trạng ban đầu đối với các hành vi vi phạm quy định trên
Thứ hai, về việc gia đình ông A tiến hành nuôi vịt và cá trong lòng hồ là
vi phạm vì việc nuôi trồng thủy sản phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp phép theo Pháp lệnh Khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi Trong khi đó, gia đình ông A đã nhiều năm liền nuôi trồng mà không có giấy phép theo quy định Đồng thời, ta phải kể đến nguyên nhân tiếp tay cho hành động trên không
vì lòng thương cảm của trưởng thôn và cán bộ phụ trách nông nghiệp xã đã để mặc cho gia đình ông A nuôi vịt và các chuỗi vi phạm khác sau đó Đây cũng là biểu hiện sự thiếu tôn trọng pháp chế Xã hội chủ nghía của một bộ phận các cán
bộ cấp xã Gia đình ông A sẽ bị xử phạt đúng theo quy định tại chương 2, điều 9, khoản 2 như sau:
b Nuôi trồng thủy sản trái phép trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi;
c Xê dịch trái phép mốc chỉ dẫn, biển bảo của công trình thủy lợi
” và buộc khôi phục lại hiện trạng
Sau lần lập biên bản thứ nhất, Xí nghiệp thủy lợi Sơn Tây đã báo cáo lại
Ủy ban nhân dân Thị xã Sơn Tây Theo đúng quy định trong Quy định xử phạt
vi phạm hành chính về khai thác và bảo vệ công trình Thủy lợi; đê điều; phòng,
Trang 10chống lụt, bão thì chủ tịch UBND cấp xã phải tiến hành theo thẩm quyền của mình là tại chương V, điều 23, khoản 1:
lý của các cán bộ, công chức UBND thị xã Sơn Tây Theo đúng quy định thì UBND thị xã Sơn Tây phải phối hợp với xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây để xử phạt cũng như buộc gia đình ông A giải tỏa vi phạm Trên thực tế, UBND Thị xã Sơn Tây không có một hành động cụ thể nào Như vậy, UBND Thị xã Sơn Tây cũng
đã góp phần để sự việc vì thế mà leo thang lên mức cao hơn với đỉnh điểm là việc xây nhà cấp IV của gia đình ông A Điều này cho thấy sự phối hợp hạn hế giữa Xí nghiệp thủy lợi sở tại với UBND Thị xã và cả hai cũng không có một văn bản hay biện pháp nào báo cáo lên cơ quan cấp trên trực tiếp đó là công ty TNHH một thành viên Đầu tư phát triển Thủy lợi Sông Tích và sở Nông nhiệp
và phát triển nông thôn Hà Nội để có chỉ đạo xử lý tình huống trên
2.3.2 Hậu quả của tình huống
Thứ nhất, việc vi phạm của ông A đã gây ra hậu quả hết sức nghiêm trọng, ảnh hưởng đến quá trình vận hành hồ chứa, cản trở dòng chảy cũng như việc tưới tiêu, cấp nước cho hạ du hồ Đồng Mô; cản trở cho việc khai thác du
Trang 11lịch hồ chứa Mùa mưa bão 2015 sắp tới, sự việc này nếu không được giải quyết kịp thời thì không chỉ gây hậu quả cho mỗi gia đình ông A khi mực nước hồ Đồng Mô lên cao bất thường lúc có lũ mà còn rất nhiều hộ gia đình phía hạ du đập Đồng Mô – Ngải Sơn gặp nguy hiểm khi an toàn đập và hồ chứa bị đe dọa Theo quy hoạch Thủy lợi đến năm 2030, hồ Đồng Mô, hồ Suối Hai là hai hồ được xếp vào trọng điểm khai thác du lịch của thành phố Hà Nội Hành động vi phạm này cũng làm ngân sách nhà nước thất thu một khoản trong việc cấp phép cho việc khai thác sử dụng lòng hồ Đồng Mô
Thứ hai, do vụ việc kéo dài nhiều năm, cụ thể từ năm 2010 đến năm 2015
mà không được xử lý thích đáng bởi các bên liên quan là Xí nghiệp Thủy lợi Sơn Tây, UBND xã Kim Sơn, UBND thị xã Sơn Tây đã làm giảm sút không nhỏ
uy tín của cơ quan nhà nước và cán bộ, công chức trong lòng nhân dân đồng thời
có thể vì chính sự buông lỏng đó mà nhiều người dân cũng đã nảy sinh ý định vi phạm tương tự như gia đình ông A là tiến hành tận dụng lòng hồ chứa nước Đồng Mô nói riêng và các hồ chứa nước phục vụ nông nghiệp và dân sinh trên địa bàn thành phố nói chung làm nơi sản xuất, xây dựng trái phép Cái sai này một khi bị lan truyền rộng rãi trong đông đảo người dân sẽ rất khó để các cơ quan chức năng xử lý
Thứ ba, qua vụ việc thì sự nghiêm minh của pháp luật bị giảm sút, gia đình ông A không những thể hiện việc thiếu hiểu biết của mình về pháp luật còn thể hiện sự coi thường pháp luật mà ở đây là Pháp lệnh Khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi
Thứ tư, vụ việc là bằng chắng cho hậu quả về sự yếu kém trong công tác
xử lý vi phạm của các Xí nghiệp Thủy lợi, Ủy ban nhân dân các xã, phường, thị trấn và Ủy ban nhân dân các quận, huyện, thị xã
2.4 Xây dựng, phân tích và lựa chọn phương án giải quyết tình huống
2.4.1 Phương án 1: