Thực tiễn áp dụng pháp luật thuế nhập khẩu tại Việt Nam

LỜI MỞ ĐẦU Trong những năm qua, nhất là từ khi thực hiện cải cách thuế bước 2, từ năm 1999 đến nay, cùng với việc sửa đổi, bổ sung và ban hành, áp dụng mới các sắc thuế nhằm đáp ứng yêu

BÀI LÀM

A LỜI MỞ ĐẦU

Trong những năm qua, nhất là từ khi thực hiện cải cách thuế bước 2, từ năm 1999 đến nay, cùng với việc sửa đổi, bổ sung và ban hành, áp dụng mới các sắc thuế nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội của đất nước, pháp luật về thuế nói chung và thuế nhập khẩu nói riêng đã từng bước được xây dựng và hoàn thiện

Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực như hiện nay, Việt Nam sẽ phải cắt giảm đáng kể hàng rào thuế nhập khẩu Thuế nhập khẩu là loại thuế có liên quan đến yếu tố nước ngoài, đồng thời ảnh hưởng lớn đến vấn đề tự do hóa thương mại Vì thế bất

kỳ một quốc gia nào chấp nhận con đường hội nhập đều phải chấp nhận ràng buộc mình với các cam kết quốc tế, mà nội dung chủ yếu của các cam kết đó là dỡ bỏ hàng rào thương mại, đặc biệt là hàng rào thuế nhập khẩu Ngoài WTO, Việt Nam còn phải thực hiện nhiều lộ trình cắt giảm thuế để tham gia các khu vực mậu dịch tự do như: khu vực mậu dịch tự do ASEAN (AFTA); khu vực mậu dịch tự do ASEAN- Trung Quốc (ACFTA); khu vực mậu dịch tự do ASEAN với các đối tác khác như: Hàn Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ, Úc-Newzealand Trong bối cảnh đó, pháp luật về thuế nhập khẩu là một vấn

đề cần phải có sự quan tâm thích đáng

B NỘI DUNG

I Khái quát về thuế nhập khẩu và pháp luật thuế nhập khẩu

1 Khái niệm thuế xuất nhập khẩu

Định nghĩa: Thuế nhập khẩu là một loại thuế mà một quốc gia hay vùng lãnh

thổ đánh vào hàng hóa có nguồn gốc từ nước ngoài trong quá trình nhập khẩu Khi

phương tiện vận tải (tàu thủy, máy bay, phương tiện vận tải đường bộ hay đường sắt) đến cửa khẩu biên giới (cảng hàng không quốc tế, cảng sông quốc tế hay cảng biển quốc tế, cửa khẩu biên giới bộ) thì các công chức hải quan sẽ tiến hành kiểm tra hàng hóa so với khai báo trong tờ khai hải quan đồng thời tính số thuế nhập khẩu phải thu theo các công thức tính thuế nhập khẩu đã quy định trước Về mặt nguyên tắc, thuế nhập khẩu phải được nộp trước khi thông quan để nhà nhập khẩu có thể đưa mặt hàng nhập khẩu vào lưu

thông trong nội địa, trừ khi có các chính sách ân hạn thuế hay có bảo lãnh nộp thuế, nên đây có thể coi là một trong những loại thuế dễ thu nhất và chi phí để thu thuế nhập khẩu

là khá nhỏ

Đặc điểm: Thuế nhập khẩu nhìn chung như do Quốc hội lập ra dưới hình thức một

đạo luật; mang tính chất bắt buộc; mang tính chất không hoàn trả trực tiếp và tương xứng Thuế luôn gắn với quyền lực nhà nước mang đầy đủ các đặc điểm chung của Thuế, ngoài

ra còn mang những đặc điểm riêng

- Thuế nhập khẩu là loại thuế gián thu, được cấu thành trong giá cả hàng hoá nhập khẩu

- Thuế nhập khẩu gắn chặt với hoạt động kinh tế đối ngoại của mỗi quốc gia trong từng thời kỳ

- Thuế nhập khẩu chịu ảnh hưởng trực tiếp của các yếu tố quốc tế như: sự biến động kinh tế quốc tế, xu hướng thương mại quốc tế…Thuế nhập khẩu điều chỉnh hoạt động

2 Pháp Luật thuế nhập khẩu

Pháp luật thuế nhập khẩu là tổng thể các quy phạm pháp luật do nhà nước ban hành hoặc thừa nhận nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình quản

lí, hành thu thuế và được đảm bảo thực hiện bằng sức mạnh của nhà nước

Vai trò: pháp luật thuê nhập khẩu đóng vai trò quan trọng trong quá trình áp dụng

Cụ thể:

- Pháp luật thuế nhập khẩu là công cụ điều tiết vĩ mô của nhà nước để thực hiện chính sách bảo hộ, khuyến khích sản xuất trong nước, hạn chế nhập Sự khuyến khích hay hạn chế này thể hiện ở sự chênh lệch về thuế suất trong biểu thuế,

- Pháp luật thuế nhập khẩu là công cụ góp phần đảm bảo sự bình đẳng, công bằng trong xã hội

- Pháp luật thuế nhập khẩu góp phần hướng dẫn tiêu dùng Theo đó Luật thuế nhập khẩu quy định biểu thuế suất với các mức thuế suất khác nhau nhằm khuyến khích người tiêu dùng đẩy mạnh sử dụng các hàng hóa mà nhà nước khuyến khích và

hạn chế phần nào nhu cầu của người mua đối với những sản phẩm hàng hóa, dịch

vụ có mức thuế suất cao

- Pháp luật thuế nhập khẩu góp phần tăng thu ngân sách nhà nước

II Thực tiễn áp dụng pháp luật thuế nhập khẩu tại Việt Nam

Ngày 29-12-1987, Quốc hội khóa VIII kỳ họp lần thứ 2 thông qua Luật Thuế xuất

khẩu cũ bộc lộ nhiều nhược điểm và chưa bảo vệ nền sản xuất hàng hóa nội địa, hướng dẫn tiêu dùng, tăng thu cho ngân sách Vì vậy, Chính phủ đã chỉ đạo các cơ quan chức năng và trình Quốc hội thông qua Luật Thuế xuất - nhập khẩu ngày 26-11-1991 Mục đích của thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu là bảo vệ nền kinh tế trong nước, tăng thu ngân sách cho Nhà nước và hướng dẫn bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng Năm 1993, 1998 Quốc hội ban hành Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Thuế xuất khẩu, Thuế nhập khẩu cho phù hợp với tình hình kinh tế chính trị của từng giai đoạn lịch sử Sau 20 năm đổi mới, nước ta đã hội nhập sâu với nền kinh tế thế giới, tham gia và ký kết nhiều cam kết, hiệp định quốc tế Do đó, chính sách pháp luật cũng phải thay đổi để phù hợp với thông lệ quốc tế Ngày 14-6-2005, tại kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XI đã thông qua Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu Ngày 7-11-2006, Việt Nam chính thức trở thành thành viên của WTO, chúng ta phải thực hiện Cam kết về thủ tục nhập khẩu

Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu năm 2005 về cơ bản đã được xây dựng phù hợp với những quy tắc và định chế của pháp luật kinh tế quốc tế, góp phần quan trọng trong việc phát triển kinh tế đối ngoại và yêu cầu về thu ngân sách nhà nước Luật đã có những quy định mới về đối tượng không chịu thuế và miễn thuế, về giá trị hải quan, kiểm tra hải quan, tạo ra môi trường bình đẳng cho các loại hàng hoá nhập khẩu vào nước ta…

Các nội dung về quản lý thuế nhập khẩu đã được quy định trong các văn bản pháp luật thuế nhập khẩu tạo cơ sở pháp lý cho việc thực thi pháp luật trong thực tiễn

2.1 Thành tựu trong quá trình áp dụng pháp luật thuế nhập khẩu

- Về thủ tục hành chính thuế nhập khẩu: Thủ tục hành chính thuế nhập khẩu đã từng bước được cải tiến, các thủ tục về thuế nhập khẩu đã đơn giản hơn, thời gian giải quyết các công việc nhanh chóng hơn Các cơ sở kinh doanh tự xác định các điều kiện ưu đãi, mức thuế suất ưu đãi, điều kiện miễn thuế giảm thuế…

Thủ tục với hàng hoá nhập khẩu của doanh nghiệp chế xuất đã được đơn giản hoá hơn rất nhiều tại thông tư 194/2010/TT-BTC Theo đó doanh nghiệp chế xuất và nội địa mua bán với nhau có thể làm thủ tục hải quan và sử dụng tờ khai xuất nhập khẩu tại chỗ…Điều 26 của thông tư quy định các chứng từ làm căn cứ, cơ sở xác định hàng hoá

đã xuất khẩu đối với từng loại hình đường biển, đường bộ, đường sông, hàng nhập khẩu tại chỗ…Điều này không những tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp không phải đi lại nhiều mà còn là căn cứ để các cục thuế địa phương giải quyết ngay thủ tục hoàn thuế cho doanh nghiệp, không phải có văn bản trao đổi xác minh tại cơ quan hải quan như trước đây

- Về cơ chế quản lý thuế nhập khẩu: Cơ chế quản lý thuế nhập khẩu ngày càng được hoàn thiện phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế, phù hợp với trình độ quản lý của cơ quan thuế quan và hải quan, của các bộ thuế hải quan Đó là cơ chế người nộp thuế tự tính, tự kê khai và tự nộp thuế theo thông báo (Điều 3 Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2005)

Có những quy định phù hợp với các cam kết quốc tế mà Việt Nam đã tham gia ký kết

Việt Nam đã xây dựng một lộ trình thuế quan hội nhập thực hiện theo các cam kết song phương và đa phương phù hợp Bản thân pháp luật thuế nhập khẩu hiện nay cũng

đã có những quy định tương thích với các quy định quốc tế, cụ thể:

Tại điều 6 Luật thuế xuất khẩu, nhập khẩu quy định: “Trong trường hợp điều ước quốc tế mà Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên có quy định về thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu khác với quy định của Luật này thì áp dụng quy định của điều ước quốc tế đó” Như vậy, trong trường hợp có quy định nào đó của pháp luật thuế nhập khẩu

có mâu thuẫn với các điều ước quốc tế liên quan đến thuế nhập khẩu mà chưa kịp sửa đổi, bổ sung thì Việt Nam sẽ áp dụng ngay các quy định trong điều ước quốc tế đó mà chưa cần phải chờ đến việc nội luật hoá các quy định trong điều ước quốc tế

- Quy định về nhập khẩu tiểu ngạch biên giới phù hợp với các quy định của WTO

Xuất phát từ thực tế quan hệ mua bán, trao đổi hàng hoá của dân biên giới là quan

hệ có tính đặc thù, cần quy định áp dụng thuế nhập khẩu đối với hàng hoá mua bán, trao đổi của dân cư biên giới phù hợp với từng thời kì, góp phần tích cực và thúc đẩy phát triển sản xuất, giao lưu kinh tế, thương mại của cư dân biên giới nước ta và cư dân biên giới nước ngoài có chung đường biên giới với Việt Nam Điều 7 của Luật quy định: Chính phủ quy định việc áp dụng thuế nhập khẩu đối với hàng hoá mua bán, trao đổi của dân cư biên giới phù hợp với từng thời kì Quy định này không mâu thuẫn với các nguyên tắc của WTO

- Theo GATT 1994: “Hàng hoá xuất nhập khẩu tiểu ngạch không phải chịu các quy định của GATT Điều này có nghĩa là hai nước có chung biên giới có thể áp dụng những ưu đãi đặc biệt như bỏ thuế quan, giảm bớt thủ tục hải quan cho các hàng hoá buôn bán theo phương thức này mà không sợ vi phạm nguyên tắc đãi ngộ tối huệ quốc.”

- Các quy định về căn cứ tính thuế Quy định về căn cứ tính thuế xuất nhập khẩu của nước ta hiện nay cơ bản đã phù hợp tương thích với các cam kết quốc tế của Việt Nam Cụ thể: Về giá tính thuế đối với hàng nhập khẩu Luật thuế quy định: là giá thực tế phải trả tính đến cửa khẩu nhập đầu tiên theo hợp đồng, phù hợp với cam kết quốc tế Nhằm cụ thể hoá quy định này, ngày 16/3/2007 chính phủ đã ban hành nghị định số 40/2007/NĐ-CP quy định về việc xác định trị giá hải quan đối với hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu (thay thế cho nghị định 155/2005/NĐ-CP)

- Về thuế để tự vệ, chống bán phá giá, chống trợ cấp, chống phân biệt đối xử trong nhập khẩu hàng hoá Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu năm 2005 có quy định chung

về các biện pháp về thuế để tự vệ, chống bán phá giá, chống trợ cấp, chống phân biệt đối

xử trong nhập khẩu hàng hoá Đây là công cụ thuế cần thiết để tự vệ được WTO quy định trong hiệp định chung về thuế quan và thương mại và được cụ thể trong các hiệp định về trợ cấp và các biện pháp đối kháng (SCM) hiệp định bán phá giá và chống bán phá giá, hiệp định tự vệ…, nhằm hạn chế những tác động tiêu cực từ bên ngoài đối với nền sản xuất hàng hoá trong nước Luật thuế nhập khẩu quy định rõ: ngoài nghĩa vụ nộp thuế nhập khẩu theo quy định chung thì loại hàng hoá nhập khẩu trong trường hợp sau còn áp dụng 1 trong những biện pháp đánh thuế:

+ Tăng mức thuế nhập khẩu đối với hàng hoá nhập khẩu quá mức vào Việt Nam theo quy định của pháp luật về tự vệ trong nhập khẩu hàng hoá nước ngoài vào Việt Nam

+ Thuế chống bán phá giá đối với hàng hoá bán phá giá nhập khẩu vào Việt Nam theo quy định của pháp luật về chống bán phá giá hàng hoá nhập khẩu vào Việt Nam

+ Thuế chống trợ cấp đối với hàng hoá được trợ cấp nhập khẩu vào Việt Nam theo quy định của pháp luật về chống trợ cấp hàng hoá nhập khẩu vào Việt Nam

+ Thuế chống phân biệt đối xử đối với hàng hoá nhập khẩu vào Việt Nam có xuất

xứ từ nước, nhóm nước hoặc vùng lãnh thổ mà ở đó có sự phân biệt đối xử về thuế nhập khẩu hoặc có biện pháp phân biệt đối xử khác theo quy định của pháp luật về chống phân biệt đối xử trong thương mại quốc tế

Tuy nhiên, trong thời gian thực thi, Luật thuế nhập khẩu đã thể hiện một số điểm bất cập cần phải hoàn thiện sửa đổi

2.2 Hạn chế bộc lộ trong quá trình áp dụng pháp luật thuế nhập khẩu

- Có những quy định còn chưa thống nhất, nhiều quy định của luật còn gây khó hiểu như quy định về thuế suất thông thường là không quá 70% thuế suất ưu đãi Điều này có thể làm cho người đọc hiểu là thuế suất thông thường chỉ nhỏ hơn hoặc bằng 70% thuế suất ưu đãi Quy định này cũng đồng nghĩa là bộ tài chính có thể áp dụng mức thuế suất trong khoảng từ 100% đến 170% so với thuế suất ưu đãi của loại hàng hoá tương ứng, nhưng theo thông tư 113/2005/TT-BTC thì lại quy định mức thuế suất này là bằng 150% thuế suất ưu đãi Như vậy việc áp dụng quy định này là chưa linh hoạt, chưa thực

sự hợp lý với những loại hàng hoá nhập khẩu khác nhau

- Hệ thống văn bản pháp luật chưa đầy đủ, giá trị pháp lý của các văn bản pháp luật cũng chưa tương xứng với các nội dung điều chỉnh Trong tình hình hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay, phạm vi của các hoạt động thương mại là rất lớn, có nhiều loại hàng hoá nhập khẩu vào nước ta Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu đã có những quy định

về các biện pháp về thuế bổ sung như thuế chống bán phá giá, thuế chống trợ cấp, thuế chống phân biệt đối xử trong nhập khẩu hàng hoá Bảo hộ nền sản xuất trong nước là một nội dung quan trọng của pháp luật thuế nhập khẩu nhưng trên thực tế hiện nay Ủy ban thường vụ Quốc hội đã ban hành Pháp lệnh về thuế tự vệ (năm 2002), Pháp lệnh về thuế chống bán phá giá và Pháp lệnh về thuế chống trợ cấp, Pháp lệnh về đối xử tối huệ quốc, đối xử quốc gia trong thương mại quốc tế Chính phủ ban hành các nghị định hướng dẫn thi hành nhưng có một số quy định chưa phù hợp các hiệp định của WTO nên trên thực tế thuế chống bán phá giá, thuế đối kháng, thuế chống phân biệt đối xử, thuế tự

vệ chỉ mới tồn tại trong Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu chưa thể đưa vào áp dụng

trong thực tiễn Khi Việt Nam đã gia nhập WTO như hiện nay, nếu những quy định trên không được sửa đổi bổ sung thì sẽ là một điều bất lợi lớn cho qua trình bảo hộ một cách hợp lý nền sản xuất trong nước

- Những quy định của pháp luật thuế nhập khẩu còn chồng chéo, gây khó khăn cho việc thực hiện và thực tế quản lý Như quy định tài điều 15 Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2005 đã đề ra những thời hạn nộp thuế rõ ràng trong khi khoản 1 điều 28 Luật Hải quan sửa đổi, bổ sung năm 2005 lại quy định về kiểm tra, đăng ký hồ sơ hải quan lâý tiêu chí ý thức chấp hành tốt luật này là chính Khi thực hiện việc thu thuế sẽ gây ra những chồng chéo, phức tạp nhất định cho cả chủ thể nộp thuế và cơ quan thu thuế Ngoài ra, những quy định về bảo lãnh riêng cho hàng nhập khẩu là hàng tiêu dùng so với hàng hoá nhập khẩu khác cũng chưa thống nhất Trong khi Luật thuế xuất nhập khẩu, thuế nhập khẩu năm 2005 đặt ra những điều kiện đối với những đối tượng hàng hoá nhập khẩu thì Nghị định 149/2005/NĐ-CP và thông tư 113/2005/TT-BTC lại lấy tiêu chí chính là sự tuân thủ pháp luật của chủ thể nộp thuế

Bên cạnh đó còn là những bất cập khác đó là quy định mới về việc không truy thu đối với hàng hoá thuộc diện truy thu nếu chuyển nhượng lại cho các tổ chức, cá nhân thuộc diện miễn, xét miễn thuế (khoản 1, điều 21 Nghị định 149/2005/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu năm 2005) Quy định này có thể dẫn đến việc chủ thể nộp thuế sẽ câu kết với các tổ chức, cá nhân thuộc diện này hoặc các cán bộ hải quan làm hồ sơ giả để không bị truy thu thuế Điều này sẽ gây thất thu cho ngân sách nhà nước

Ngoài ra có những quy định về khung pháp lý liên quan đến quy trình thủ tục hải quan do các Bộ, ngành và Tổng cục hải quan ban hành còn chồng chéo, mâu thuẫn, khó khăn cho việc thực thi quy trình thủ tục tại cửa khẩu Theo thống kê, tỷ lệ các văn bản do Tổng cục Hải quan ban hành chỉ chiếm 20% tổng số các văn bản pháp quy mà cơ quan Hải quan tại cửa khẩu phải thực hiện Bên cạnh đó, bộ đồ hồ sơ hải quan hiện nay còn nặng nề, nhiều nội dung trùng lặp gây khó khăn cho cả doanh nghiệp và cán bộ hải quan

Bộ hồ sơ theo quy định hiện hành của Hải quan Việt Nam nhiều hơn 4 giâý tờ so với Công ước Kyoto, gồm: chứng thư giám thị, bản kê khai chi tiết hàng hoá, hợp đồng mua bán hàng hoá, tờ khai trị giá Hay như quy định tại khoản 1, điều 15 Luật hải quan sửa

đổi, bổ sung năm 2005 thì kiểm tra hải quan được thể hiện trên cơ sở phân tích thông tin, đánh giá việc chấp hành pháp luật của chủ hàng, mức độ rủi ro về vi phạm pháp luật hải quan để đảm bảo quản lý nhà nước về hải quan và không khó khăn cho hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu Quy định này cho thấy một hạn chế đó là việc kiểm tra hải quan phụ thuộc lớn và ý chí chủ quan của cơ quan hải quan

III Ý kiến pháp lý của nhóm nhằm khắc phục những hạn chế bất cập của

pháp luật thuế nhập khẩu

3.1 Giảm bớt mức độ phân tán của thuế nhập khẩu

Ở các nước có mức thuế nhập khẩu cao, hành động trốn thuế thông qua việc áp mã sai, buôn lậu hoặc tránh nộp thuế diễn ra khá phổ biến Do vậy, nếu bù trueg do kim ngạch nhập khẩu tăng hàng năm thì thu ngân sách từ hoạt động nhập khẩu không giảm, thậm trí con tăng vì đã giảm chi phí thực thi và tăng lượng hàng hoá nhập khẩu chịu thuế

do các hoạt động buôn lậu giảm bớt

Nói rộng hơn, sự giảm bớt mức độ phân tán của thuể nhập khẩu sẽ có xu hướng làm tăng nguồn thu vì giảm các tác động trốn thuế Một hệ thống thuế nhập khẩu đồng

bộ nhất hoặc chỉ vài nhóm thuế suất sẽ giảm thiểu việc trốn thuế, giảm chi phí hành thi

do giảm bớt khả năng áp mã sai và các sai sót khii định giá Đồng thời, việc đơn giản hoá cấu trúc thuế nhập khẩu vó thể tăng tính minh bạch và làm giảm sự méo mó trong thương mại và sản xuất Chúng ta có thể học hỏi kinh nghiệm cuae Chile, Hồng Kông đều có mức thuế qua đồng nhất Hay một số nước có mức thuế quan tương đối đồng nhất như: Bôlivia, cộng hoà Kyrgyz có bảng thuế suất 10% Singgapore có mức thuế đơn giản trung bình 0.5% và một khoảng giao động chuẩn ít hơn 3% Một số nứơc gôm Brunây, Êcuado … có mức thuế bình quân dưới 135 với giao động nhỏ dưới 6%

3.2 Thu hẹp diện miễn thuế, giảm thuế

Một chính sách thuế nhập khẩu nhiều ưu đãi sẽ thu hút các nguồn vốn trong và ngoài nước đầu tư vào các lĩnh vực cần ưu tiên, khuyến khích như sản xuất hàng xuất khẩu, sản phẩm thay thế nhập khẩu mà trong nước sản xuất được nhưng chưa đáp ứng được yêu cầu Song chính sách thuế nhập khẩu mà còn lồng ghép nhiều khoản miễn giảm thuế để thực hiện chính sách xã hội, có thể làm lu mờ động lực khuyến khích trong thúc đẩy kinh tế, đồng thời gây khó khăn trong công tác hành thu thuế Để phát huy mạnh mẽ tác động của thuế nhập khẩu đến tăng trưởng kinh tế, công bằng trong xã hội thì thời gian tới cần đơn giản hoá luật thuế theo hướng giảm dần các mức thuế suất và điều

khảon miễn giảm thuế nhằm thực hiện chính sách xã hội Chuyển dần các quy định về chính sách ưu tiên xã hội đã được lồng ghép tong luatạ thuế sang thực hiện thông qua chi ngân sách nhằm đảm bảo tính trung lập của thuế Như vậy xét về quyền lợi của người được hưởng chính sách ưu đãi từ thuế sẽ không thay đổi, bởi lẽ thay vì được hưởng lợi từ miễn giảm thuế thì họ sẽ được bù đắp thông qua chi ngân sách Điều đó cũng đồng nghĩa với việc nâng cao tính công bằng trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế giữa những người nộp thuế, nên động lực ưu đãi thuế nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế sẽ có hiệu lực mạnh hơn, đảm bảo tăng thu vững chắc trong dài hạn

3.3 Giải pháp nhằm chống gian lận trong thương mại

Nhà nước cần xây dựng thuế theo bản chất, tính chất lý hoá của sản phẩm chú không thể như hiện nay, vừa đánh thuế theo bản chất vừa theo mục đích sử dụng của hàng hoá nhập khẩu, cần xem xét lại chế độ ưu đãi về ân hạn nộp thuế, tăng cường lực lượng kiểm tra, kiểm tra kỹ hàng

Nhà nước cũng cần tăng cường hiện đại hoá cơ sở vật chất trong ngành hải quan đẩy mạnh tin học hoá , đầu tư trang thiết bị hiện đại để hạn chế thất thu thuế nhập khẩu qua công tác giám định, đồng thời tăng cường công tác giám định

3.4 Pháp luật thuế nhập khẩu ở nước ta cần quy định các biện pháp chế tài

nghiêm khắc, rõ ràng cụ thể để dảm bảo tính răn đe các đối tượng nộp thuế

Đối với hành vi gian lận hay nộp thuế chậm thì quy định rõ điều kiện áp dụng để tránh ngộ nhận và tuỳ tiện Cùng với đó pháp luật thuế nhập khẩu cần quy định cụ thể trách nhiệm quyền hạn tronng việc đấu tranh phát hiện kịp thời các hành vi gian lận thuế Cần có chế tài xử lý nghiêm khắc đối với các sai phạm của cán bộ hải quan, cơ quan hải quan

3.5 Luật hoá các nội dung quản lý thuế nhập khẩu

Các nội dung quản lý thuế nhập khẩu phải được luật hoá, cụ thể là :

Thứ nhất, Luật hoá các thủ tục hành chính về thuế nhập khẩu, thẩm quyền và thủ tục xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế nhập khẩu, thủ tục cưỡng chế thuế một cách cụ thể rõ ràng để nâng cao tính pháp lý và đảm bảo sự thống nhất

Thứ hai, áp dụng cơ chế và kỹ thuật quản lý thuế hiện đại và công tác quản lý thuế nhập khẩu một cách hiệu quả Cụ thể:

Quy định cụ thể rõ ràng trách nhiệm của tổ chức cá nhân có liên quan cung cấp thông tin về đối tượng nộp thuế cho cơ quan hải quan

Chế tài xử lý vi phạm hành chính phải rõ ràng phù hợp với thực tiễn và mang tính khả thi

Tăng cường đầu tư đổi mới công nghệ nhằm phục vụ công tác quản lý thuế và khâu quản lý như tuyên truyền hỗ trợ đối tượng nộp thuế, kê khai , tính thuế …

Tiếp tục “nội luật hoá” các điều ước quốc tế bằng cách chuyển hoá các cam kết quốc tế thành các quy định pháp luật trong nước cũng như thừa nhận các quy định quốc

tế để áp dụng; sau đó sửa đổi luật pháp cho phù hợp với các quy định quốc tế Tham gia

và thực hiện đúng các cam kết quốc tế đã kí kết là cách hợp lý hướng tới sự phát triển đất nước theo xu thế hội nhập hiện nay

C KẾT LUẬN

Trong thời gian qua chính sách thuế nhập khẩu đẫ có nhiều thay đổi với nhiều lần thuế xuất nhập khẩu được bổ sung sửa đổi Tuy nhiên trước những yêu cầu thực tế hiện nay, chính sách thuế nhập khẩu của Việt Nam vẫn còn nhiều bất cập Do đó cần nhận thức những điểm hạn chế để mạnh dạn đề ra những định hướng cụ thể cho việc hoàn thiện hơn nữa chính sách thuế nhập khẩu của việt Nam

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

tế, Trịnh Thu Hảo Khoá luận tốt nghiệp, Người hướng dẫn: ThS Trần Vũ Hải, 2006

Thuế tiêu thụ đặc biệt; Thuế thu nhập doanh nghiệp; Thuế thu nhập đối với người có thu nhập cao; Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; Thuế sử dụng đất nông nghiệp; Thuế nhà, đất / Nguyễn Thanh, NXB Lao động - xã hội, 2005

tế quốc tế, Khoá luận tốt nghiệp, La Thị Tuyết Anh; Người hướng dẫn: Th.S Vũ Văn Cương, 2007

nghiệp, Lê Minh Giang, 2007

những vấn đề cần hoàn thiện, Khoá luận tốt nghiệp, Trịnh Đức Hiếu; Người hướng dẫn:

TS Vũ Văn Cương, 2008

nguyên nhân và giải pháp khắc phục từ kinh nghiệm của Nhật Bản, Khoá luận tốt nghiệp, Bùi Thị Thuỳ Ninh; Người hướng dẫn: Nguyễn Đức Ngọc, Hà Nội, 2011